Skanda Purana · Verses 2.24-4

atha sundarākhyagandharvasya rākṣasatvaprāptinivṛttyorupodghātaḥ //
// ṛṣaya ūcuḥ // //
bhagavanrākṣasaḥ ko'sau sūta paurāṇikottama //
viṣṇubhaktaṃ mahātmānaṃ yo brāhmaṇamabādhata

// śrīsūta uvāca // //
vakṣyāmi rākṣasaṃ krūraṃ taṃ viprāḥ śṛṇutādarāt //
yathā ca rākṣaso jāto munīnāṃ śāpavaibhavāt

purā vaikuṇṭhasadṛśe śrīraṅge viṣṇumaṃdire //
vasiṣṭhātrimukhāḥ sarve viṣṇubhaktā mahaujasaḥ //

śrīraṅganāthaṃ deveśaṃ bhaktānāmabhayapradam //
upāsāṃcakrire muktyai śrīraṅgapuravāsinaḥ

kadācittatra gandharvo vīrabāhusuto balī //
sundaro nāma vipreṃdrā viṭagoṣṭhīparāyaṇaḥ

lalanāśatasaṃyukto vivastraḥ salilāśaye //
cikrīḍa sa vivastrābhiḥ sākaṃ yuvatibhirmudā

kaverajāyāstīrthe tu vasiṣṭho munibhiḥ saha //
mādhyāhnikaṃ kartumanā yayau śrīraṃgamaṃdirāt

tānṛṣīnavalokyātha rāmāstā bhayakātarāḥ //
vāsāṃsyācchādayāmāsuḥ sundaro na tu sāhasī

tato vasiṣṭhaḥ kupitaḥ śaśāpainaṃ gatatrapam

// vasiṣṭha uvāca // //
yasmātsundara gandharva dṛṣṭvā'smām̐llajjayā tvayā //
vāso nācchāditaṃ śīghraṃ yāhi rākṣasatāṃ tataḥ

evamukte vasiṣṭhena rāmāḥ prāñjalayastadā //
praṇipatya vasiṣṭhaṃ taṃ bhaktinamreṇa cetasā

munimaṇḍalamadhye tu vasiṣṭhamidamabruvan

// rāmā ūcuḥ // //
bhagavansarvadharmajña caturānananandana //
dayāsindho'valokyāsmānna kopaṃ kartumarhasi

patireva hi nārīṇāṃ bhūṣaṇaṃ paramucyate //
patihīnā tu yā nārī śataputrāpi sā mune //

vidhavetyucyate loke tāsāṃ janma nirarthakam //
tatprasādaṃ kuru mune patyāvasmākamādarāt

eko'parādhaḥ kṣaṃtavyo munibhistattvadarśibhiḥ //
kṣamāṃ kuru dayāsindho yuṣmacchiṣye'tra sundare

// śrīsūta uvāca // //
vasiṣṭhaḥ prārthitastvevaṃ sundarasyāṃganājanaiḥ //
provāca vacanaṃ bhūyaḥ prasannaḥ sa dvijottamaḥ

// atha sundarākhyasya vasiṣṭhoktarākṣatvanivṛttyupāyaḥ //
// vasiṣṭha uvāca // //
na me syādvacanaṃ mithyā kadācidapi subhruvaḥ //
upāyaṃ vaḥ pravakṣyāmi śṛṇudhvaṃ śraddhayā saha

ṣoḍaśābdāvadhiḥ śāpo bharturvai bhavitā dhruvam //
ṣoḍaśābdāvadhau caiva sundaro rākṣasākṛtiḥ

yadṛcchayā veṃkaṭādriṃ sarvapāpaharaṃ śubham //
gatvāsau cakratīrthaṃ tadgamiṣyati surāṃganāḥ

āste tatra mahāyogī padmanābho munīśvaraḥ //
bhakṣārthaṃ taṃ muniṃ so'yaṃ rākṣaso'bhigamiṣyati

tato brāhmaṇarakṣārtha preritaṃ cakramuttamam //
viṣṇunāsya śiraḥ kāyāddhariṣyati na saṃśayaḥ

tataḥ svaṃ rūpamāsādya śāpānmuktaḥ sa sundaraḥ //
patirvastridivaṃ bhūyo gantā nāstyatra saṃśayaḥ

tatastridivamāsādya sundaro'yaṃ patirhi vaḥ //
ramayiṣyati sundaryo yuṣmānsundaraveṣabhṛt

// śrīsūta uvāca // //
ityuktvā tu vasiṣṭhastāḥ sundarasya varāṃganāḥ //
svāśramaṃ prayayau tūrṇaṃ śrīraṃgeśvarabhaktimān

atha rāmāstamāliṃgya sundaraṃ patimātmanaḥ //
ruruduḥ śokasantaptā duḥkhasāgaramadhyagāḥ

dṛśyamānāsu tāsvevaṃ sundaro rākṣaso'bhavat //
mahādaṃṣṭro mahākāyo raktaśmaśruśiroruhaḥ

taṃ dṛṣṭvā bhayasaṃvignā jagmū rāmāstriviṣṭapam //
tato rākṣasaveṣo'yaṃ suṃdarī bhairavākṛtiḥ

bhakṣayanprāṇinaḥ sarvāndeśāddeśaṃ vanādvanam//
bhramannanilavego'yaṃ veṃkaṭādriṃ nagottamam

praviśyāsau mahāpāpī cakratīrthaṃ tato yayau //
evaṃ ṣoḍaśavarṣāṇi bhramato'sya yayustadā

tatastu ṣoḍaśābdānte rākṣaso'yaṃ munīśvarāḥ //
bhakṣituṃ padmanābhaṃ taṃ cakratīrthanivāsinam

upādravadvāyuvegaḥ sacāstauṣījjanārdanam //
yoginā ca stuto viṣṇustadā cakramacodayat

rakṣituṃ padmanābhaṃ taṃ rākṣasena prapīḍitam //
athāgatya hareścakraṃ rākṣasasya śiro'harat //

// atha sundarākhyasya rākṣasatvavimuktipūrvakaṃ svasvarūpaprāptiḥ // //
tato'yaṃ rākṣasaṃ dehaṃ tyaktvā divyakalevaraḥ //
vimānavaramāruhya sundaraḥ puṣpavarṣitaḥ

prāñjaliḥ praṇato bhūtvā vavaṃde tatsudarśanam //
tuṣṭāva śrutiramyābhirvāgbhiragryābhirādarāt

// sundara uvāca // //
sudarśana namaste'stu viṣṇuhastaikabhūṣaṇa //
namaste'surasaṃhartre sahasrādityatejase

kṛpāveśena bhavatastyakvāhaṃ rākṣasīṃ tanum //
svaṃ rūpamabhajaṃ viṣṇoścakrāyudha namo'stu te

anujānīhi māṃ gaṃtuṃ tridivaṃ viṣṇuvallabha //
bhāryā me pariśocanti virahāturacetasaḥ

tvanmanasko bhaviṣyāmi yāvajjīvaṃ yathā hyaham //
tathā rūpaṃ kuruṣva tvaṃ mayi cakra namo'stu te

evaṃ stutaṃ viṣṇucakraṃ sundareṇa sabhaktikam //
anujagrāha sahasā tathāstviti munīśvarāḥ

cakrāyudhābhyanujñātaḥ sundaro brāhmaṇottamam //
praṇamya tenānujñāto gandharvastridivaṃ yayau

sundare tu gate svargaṃ padmanābho munīśvaraḥ //
taccakraṃ prārthayāmāsa viṣṇvāyudha namo'stu te //

cakrāyudha namāmi tvāṃ mahāsuravimardana //
sannidhānaṃ kuruṣva tvaṃ cakratīrthe'male śubhe

tvatsannidhānātsarveṣāṃ snātānāṃ pāpināmiha //
pāpanāśaṃ kuruṣva tvaṃ mokṣaṃ ca kuru śāśvatam

cakratīrthamiti khyātiṃ loke'sya parikalpaya //
tvatsannidhānādatratyamunīnāṃ bhayanāśanam

itaḥ paraṃ bhavatvārya cakrāyudha namo'stu te //
bhūtapretapiśācebhyo bhayaṃ mā bhavatu prabho

iti samprārthitaṃ cakraṃ padmanābhena yoginā //
tathaivāstviti sambhāṣya tasmiṃstīrthe tirohitam

// śrīsūta uvāca // //
evaṃ vaḥ kathitaṃ viprā rākṣasasyodbhave mayā //
māhātmyaṃ cakratīrthasya kathitaṃ ca malāpaham

yacchutvā sarvapāpebhyo mucyate mānavo bhuvi

iti śrīskāṃde mahāpurāṇa ekāśītisāhasryāṃ saṃhitāyāṃ dvitīye vaiṣṇavakhaṇḍe śrīveṃkaṭācalamāhātmye cakratīrthamahimānuvarṇanaṃnāma caturviṃśo'dhyāyaḥ