Skanda Purana · Verses 2.16-5

// atha śrīveṃkaṭādrau jaladānapraśaṃsā //
// śrīsūta uvāca // //
veṃkaṭākhye mahāpuṇye tṛṣārtānāṃ viśeṣataḥ //
jaladānamakurvāṇastiryagyonimavāpnuyāt

tasmādveṃkaṭaśailendre yathāśaktyanusārataḥ //
jaladānaṃ hi kartavyaṃ sarveṣāṃ jīvanaṃ mahat

atraivodāharantīmamitihāsaṃ purātanam //
viprasya gṛhagodhāyāḥ saṃvādaṃ paramādbhutam

// atha hemāṃgasya jaladānākaraṇena gṛhagodhikātvaprāptiḥ // //
purā cekṣvākuvaṃśe'bhūddhemāṃga iti bhūmipaḥ //
brahmaṇyo brahmabhūyiṣṭho jitāmitro jiteṃdriyaḥ

yāvanto bhūmikaṇikā yāvantastoyabindavaḥ //
yāvantyuḍūni gagane tāvatīrgā dadātyasau

yeneṣṭayajñadarbhaiśca bhūmirbarhiṣmatī smṛtā //
gobhūtilahiraṇyādyaistoṣitā bahavo dvijāḥ

tenādattāni dānāni na vidyanta iti śrutam //
tenādattaṃ jalaṃ caikaṃ sukhalabhyadhiyā dvijāḥ

bodhito brahmaputreṇa vasiṣṭhena mahātmanā //
amūlyaṃ sarvatolabhyaṃ taddātuḥ kiṃ phalaṃ labhet

iti durdhīrhetuvādairna jalaṃ dattavānvibhuḥ //
alabhyadāne puṇyaṃ syādityavādītsayuktikam

sa ānarca dvijānvyaṅgāndaridrānvṛttikarśitān //
nānarca śrotriyānviprānbrahmajñānbrahmavādinaḥ

prakhyātānpūjayiṣyanti sarvalokāḥ sahārhaṇaiḥ //
anāthānāmavidyānāṃ vyaṅgānāṃ ca kuṭuṃbinām

daridrāṇāṃ gatiḥ kā vā tasmātte maddayāspadāḥ //
iti duṣṭeṣu pātreṣu dattavānkimapi svakam

tena doṣeṇa mahatā cātakatvaṃ trijanmasu //
ekajanmani gṛdhratvaṃ śvatvaṃ vā sapta janmasu

prāpya paścādgṛhe jāto bhūpo'yaṃ gṛhagodhikā //
śrutakīrtestu bhūpasya mithilādhipaterdvijāḥ

gṛhadvārapratolyāṃ sma vartate kīṭakāśanaḥ //
aṣṭāśītiṣu varṣeṣu sthitaṃ tena durātmanā

// atha śrutadevapādodakasevanena hemāṃgasya jātismaraṇam // //
videhādhipatergehaṃ kadācidṛṣisattamaḥ //
śrutadeva iti khyātaḥ śrānto madhyāhna āgamat

taṃ dṛṣṭvā sahasotthāya jātaharṣo narādhipaḥ //
madhuparkaḥ susaṃpūjya tasya pādāvanejanīḥ

apo mūrdhnāvahatkṣipraṃ tadotkṣiptaiśca bindubhiḥ //
daivopadiṣṭakālena prokṣitā gṛhagodhikā

sadyo jātismṛtirabhūtkṛtakarmātiduḥkhitā //
trāhi trāhīti cukrośa brāhmaṇaṃ gṛhamāgatam

tiryagjanturavaṃ śrutvā brāhmaṇo vismito'bhavat //
kutaḥ krośasi godhe tvaṃ daśeyaṃ kena karmaṇā

upadevo'tha devo vā tvaṃ nṛpo'tha dvijottamaḥ //
kastvaṃ brūhi mahābhāga tvāmadyāhaṃ samuddhare

ityuktaḥ sa nṛpaḥ prāha śrutadevaṃ mahāprabhuḥ //
ahamikṣvākukulajaḥ śastravidyāviśāradaḥ

yāvanto bhūmikaṇikā yāvantastoyabindavaḥ //
yāvantyuḍūni gagane tāvatīrgā adāmaham

sarvairyajñairmayā ceṣṭaṃ pūrtānyācaritāni me //
dānānyapi ca dattāni dharmajātaṃ svanuṣṭhitam //

tathāpi durgatirjātā na me cordhvagatirvibho //
trivāraṃ cātakatvaṃ me gṛdhratvaṃ caikajanmani

saptajanmasu ca śvatvaṃ prāptaṃ pūrvaṃ mayā dvija //
dharatānena bhūpena cāpaḥ pādāvanejanīḥ

bindavo dūramutkṣiptāstaiḥ sikto'haṃ kathaṃcana //
tadā janmasmṛtirabhūttena me hatapāpmanaḥ

godhājanmāni bhāvyānītyaṣṭāviṃśati me dvija //
dṛśyante devadiṣṭāni bibhyate janmabhirbhṛśam

na kāraṇaṃ prapaśyāmi tanme vistarato vada //
ityuktaḥ sa dvijaḥ prāha jñātaṃ vijñānacakṣuṣā

// atha śrutadevadattapuṇyena hemāṃgasya godhikātvavimuktiḥ // //
śṛṇu bhūpa pravakṣyāmi tava durgatikāraṇam //
na jalaṃ tu tvayā dattaṃ veṃkaṭāhvayabhūdhare

tajjalaṃ sulabhaṃ matvā na maulyamiti niścitaḥ //
nādhvagānāṃ dvijādīnāṃ gharmakāle'pyajānatā

tathā pātraṃ samutsṛjya hyapātre pratipāditam //
jvalantamagnimutsṛjya na hi bhasmani hūyate

tulasīṃ tu samutsṛjya bṛhatī pūjyate nu kim //
anāthavyaṃgapaṃgutvaṃ na prayojakatāmiyāt

paṃgvādyā yepyanāthā hi dayāpātraṃ hi kevalam //
taponiṣṭhā jñānaniṣṭhāḥ śrutiśāstraparāyaṇāḥ

viṣṇurūpāḥ sadā pūjyā netare tu kadācana //
tatrāpi jñānino'tyarthaṃ priyā viṣṇoḥ sadaiva hi

jñānināmapi bhūpāla viṣṇureva sadā priyaḥ //
tasmājjñānī sadā pūjyaḥ pūjyātpūjyataraḥ smṛtaḥ

na jalaṃ tu tvayā dattaṃ sādhavo vā na sevitāḥ //
tena te durgatiśceyaṃ prāptā cekṣvākunandana

veṃkaṭādrau kṛtaṃ puṇyaṃ tubhyaṃ dāsyāmi śāntaye //
bhūtaṃ bhavyaṃ bhavattena karmajātaṃ vijeṣyasi

ityuktvāpa upaspṛśya dadau puṇyamanuttamam //
yaddattaṃ brāhmaṇenāpi snānaṃ caikadine kṛtam

tena dhvastākhilā''gāstu tyaktvā ca gṛhagodhikā //
rūpaṃ karmocitaṃ ghoraṃ sadyo'dṛśyata pūruṣaḥ

divyaṃ vimānamārūḍho divyasragvastrabhūṣaṇaḥ //
paśyatāmeva sādhūnāṃ maithilasya gṛhāntare

baddhāñjalipuṭo bhūtvā parikramya praṇamya ca //
anujñāto yayau rājā stūyamāno'marairdivam

tatra bhuktvā mahābhogānvarṣāyutamatandritaḥ //
sa eva cekṣvākukule kakutstho'bhūnmahārathaḥ

saptadvīpapratīpālo brahmaṇyaḥ sādhusaṃmataḥ //
devendrasya samo viṣṇoraṃśa evaṃ mahāprabhuḥ

bodhitastu vasiṣṭhena sarvāndharmānmanoharān //
anuṣṭhāyākhilānrājā tena dhvastāśubhādikaḥ

divyaṃ jñānaṃ samāsādya viṣṇoḥ sāyujyamāptavān //
tasmādveṃkaṭaśailendraḥ puṇyaḥ pāpavināśanaḥ

tasmiṃśca jaladānaṃ tu viṣṇulokapradāyakam //
evaṃ vaḥ kathitaṃ viprā jaladānasya vaibhavam //
veṃkaṭādrau mahāpuṇye sarvapātakanāśane

iti śrīskāṃde mahāpurāṇa ekāśītisāhasryāṃ saṃhitāyāṃ dvitīye vaiṣṇavakhaṇḍe śrīveṃkaṭācalamāhātmye jaladānavaibhavavarṇanaṃnāma ṣoḍaśo'dhyāyaḥ