Skanda Purana · Verses 2.1-6

// // śrīgaṇeśāya namaḥ //
// atha mārgaśīrṣamāsamāhātmyaprārambhaḥ //
// sūta uvāca // //
devakīnandanaṃ kṛṣṇaṃ jagadānandakārakam //
bhuktimuktipradaṃ vande mādhavaṃ bhaktavatsalam

śvetadvīpe sukhāsīnaṃ devadevaṃ ramāpatim //
caturvaktro namaskṛtya papraccha pitaraṃ tadā

// brahmovāca // //
hṛṣīkeśa jagaddhātaḥ puṇyaśravaṇakīrtana //
pṛṣṭaṃ yadbrūhi deveśa sarvajña sakaleśvara

māsānāṃ mārgaśīrṣo'hamityuktaṃ bhavatā purā //
tasya māsasya māhātmyaṃ jñātumicchāmi tattvataḥ

ko devastasya kiṃ dānaṃ kathaṃ snānaṃ vidhiśca kaḥ //
puruṣaistatra kiṃ kāryaṃ bhoktavyaṃ kiṃ ramāpate

vaktavyaṃ kiṃ tathā pūjādhyānamaṃtrādikaṃ ca yat //
tatra yatkriyate karma tatsarvaṃ brūhi me'cyuta

// śrībhagavānuvāca // //
sādhu pṛṣṭaṃ tvayā brahmansarvalokopakāriṇā //
yasminkṛte kṛtaṃ sarvamiṣṭāpūrtādikaṃ bhaveta

sarvayajñeṣu yatpuṇyaṃ sarvatīrtheṣu yatphalam //
tatphalaṃ samavāpnoti mārgaśīrṣe kṛte suta

tulāpuruṣadānādyairyatphalaṃ labhate naraḥ //
tatphalaṃ prāpyate putra māhātmyaśravaṇātkila

yajñādhyayanadānādyaiḥ sarvatīrthāvagāhanaiḥ //
saṃnyāsena ca yogena nā'haṃ vaśyo'bhavaṃ nṛṇām

snānena dānena ca pūjanena dhyānena maunena japādibhiśca //
vaśyo yathā mārgaśire ca māsi tathā na cānyeṣu ca guhyamuktam

anyairdharmādibhiḥ kṛtvā gopitaṃ mārgaśīrṣakam //
matprāpteḥ kāraṇaṃ matvā devaiḥ svarganivāsibhiḥ

ye kecitpuṇyakarmāṇo mama bhaktiparāyaṇāḥ //
teṣāmavaśyaṃ kartavyo mārgaśīrṣo madāpanaḥ

mārgaśīrṣaṃ na kurvaṃti ye narā bhāratā'jire //
pāparūpāśca te jñeyāḥ kalikālavimohitāḥ

aṣṭasvapi ca māseṣu yatphalaṃ labhate naraḥ //
tatphalaṃ prāpyate vatsa māghe makarage ravau

māghācchataguṇaṃ puṇyaṃ vaiśākhe māsi labhyate //
tasmātsahasraguṇitaṃ tulāsaṃsthe divākare

tasmātkoṭiguṇaṃ puṇyaṃ vṛścikasthe divākare //
mārgaśīrṣo'dhikastasmātsarvadā ca mama priyaḥ

uṣasyutthāya yo martyaḥ snānaṃ vidhivadācaret //
tuṣṭo'haṃ tasya yacchāmi svātmānamapi putraka

atrāpyudāharantīdaṃ śṛṇu putra kathānakam //
nandagopo mahātmā vai khyāto yo bhūtale'bhavat

tasya vai gokule ramye gopakanyāḥ sahasraśaḥ //
tāsāṃ cittaṃ ca madrūpe lagnamāsītpurā'nagha

tāsāṃ buddhirmayā dattā māgaśīrṣā'vagāhane //
tatastābhiḥ kṛtaṃ snānaṃ prātaḥkāle yathāvidhi

pūjā kṛtā haviṣyānnaṃ bhuktaṃ tābhiḥ kṛtā natiḥ //
evaṃ kṛtena vidhinā prasanno'haṃ tato'nagha

varo datto mayā''tmā hi tāsāṃ tuṣṭena vai kila //
tasmānnaraistu kartavyo mārgaśīrṣo yathāvidhi

iti śrīskānde mahāpurāṇa ekāśīti sāhasryāṃ saṃhitāyāṃ dvitīye vaiṣṇavakhaṇḍe brahmaviṣṇusaṃvāde mārgaśīrṣamāhātmye gopīkṛtamārgaśīrṣasnānaphalakathanaṃnāma prathamo'dhyāyaḥ //