Skanda Purana · Verses 1.22-2
//nārada uvāca//
evaṃ viprakṛtā devā maheṃdrasahitāstadā//
yayuḥ svāyaṃbhuvaṃ dāma markarūpamupāśritāḥ
tataśca vismito brahmā prāha tānsurapuṃgavān//
svarūpeṇeha tiṣṭhadhvaṃ nātra vastārakādbhayam
tato devāḥ svarūpasthāḥ pramlānavadanāṃbujāḥ//
tuṣṭuvuḥ praṇatāḥ sarve pitaraṃ putrakā yathā
namo jagatprasūtyai te hetave pālakāya ca//
saṃhartre ca namastubhyaṃ tisro'vasthāstava prabho
tvamapaḥ prathamaṃ sṛṣṭvā tāsu vīryamavāsṛjaḥ//
tadaṇḍamabhavaddhaimaṃ yasmillokāścarācarāḥ
vedeṣvāhurvirāḍrūpaṃ tvāmekarūpamīdṛśam//
pātālaṃ pādamūlaṃ ca pārṣṇipāde rasātalam
mahātalaṃ cāsya gulphau jaṃghe cāpi talātalam//
sutalaṃ jānunī cāsya ūrū ca vitalātale
mahītalaṃ ca jaghanaṃ nābhiścāsya nabhastalam//
jyotiḥ padamuraḥ sthānaṃ svarloko bāhurucyate
grīvā mahaścavadanaṃ janalokaḥ prakīrtyate//
lalāṭaṃ ca tapolokaḥ śīrṣa satyamudāhṛtam
candrasūryau ca nayane diśaḥ śrotre nāsikāśvinau//
ātmānaṃ brahmaraṃdhrasthamāhustvāṃ vedavādinaḥ
evaṃ ye te virāḍrūpaṃ saṃsmaraṃta upāsate//
janmabandhavinirmuktā yāṃti tvāṃ paramaṃ padam
evaṃ sthūlaṃ prāṇimadhyaṃ ca śūkṣmaṃ bhāvebhāve bhāvitaṃ tvāṃ gṛṇaṃti//
sarvatrasthaṃ tvāmataḥ prāhurvedāstasmai tubhyaṃ padamja idvidhema
evaṃ stuto viraṃcistu kṛpayābhipariplutaḥ//
jānannapi tadā prāha teṣāmāśvāsahetave
sarve bhavanto duḥkhārtāḥ parimlānamukhāṃbujāḥ//
bhraṣṭāyudāstathā'kasmādbhraṣṭā bharaṇavāsasaḥ
mamaivayaṃ kṛtirdevā bhavatāṃ yadvaḍambanā//
yadvairājaśarīre me bhavanto bāhusaṃjñakāḥ
yadyadvibhūtimatsattvaṃ dhārmikaṃ corjitaṃ mahat//
tatrāsīdbāhunāśo me bāhusthāne ca te mama
tannūnaṃ mama bhagnau ca bāhū tena durātmanā//
yena copahṛtaṃ devāstanmamākhyātu marhatha
//devā ūcuḥ//
yo'sau vajrāṃgatanayastvayā dattavaraḥ prabho//
bhṛśaṃ viprakṛtāstena tattvaṃ jānāsi tattvataḥ
yattanmahīsamudrasya taṭaṃ śārvikatīrthakam//
tadākramya kṛtaṃ tena marubhūmisamaṃ prabhoḥ
ṛddhayaḥ sarvadevānāṃ gṛhītāstena sarvataḥ//
mahābhūtasvarūpeṇa sa eva ca jagatpatiḥ
caṃdrasūryau grahāstārā yaccānyaddevapakṣataḥ//
tacca sarvaṃ nirākṛtya sthāpito daityapakṣakaḥ
vayaṃ ca vidhṛtā stena bahūpahasitāstathā//
prasādānmuktāśca kathaṃcidiva kaṣṭataḥ
tadvayaṃ śaraṇaṃ prāptāḥ pīḍitāḥ kṣuttṛṣārditāḥ//
dharmarakṣā karāśceti saṃciṃtya trātumarhasi
ityuktaḥ svātmabhūrdevaḥ surairdaityaviceṣṭitam//
surānuvāca bhagavānataḥ saṃciṃtya tattvataḥ
avadhyastārako daityaḥ sarvairapi surāsuraiḥ//
yasya vadhyaśca nādyāpi sa jāto bhagavānpunaḥ
mayā ca varadānena cchandayitvā nivāritaḥ
tapasā sa hidīpto'bhūttrailokyadahanātmakaḥ//
sa ca vavre vadhaṃ daityaḥ śiśataḥ saptavāsarāt
sa ca saptadino bālaḥ śaṃkarādyo bhaviṣyati//
tārakasya ca vīrasya vadhakartā bhaviṣyati
satīnāmā tu yā devī vinaṣṭā dakṣahelayā//
sā bhaviṣyati kalyāṇī himācalaśarīrajā
śaṃkarasya ca tasyāśca yatnaḥ kāryaḥ samāgame//
ahamapyasya kāryasya śeṣaṃ kartā na saṃśayaḥ
ityuktāstridaśāstena sākṣātkalayoninā//
jagmurmeruṃ praṇamyeśaṃ markarūpeṇa saṃvṛtāḥ
tato gateṣu deveṣu brahmā lokapitāmahaḥ//
niśāṃ sasmāra bhagavānsvāṃ tanuṃ pūrvasaṃbhavām
tato bhagavatī rātrirupatasthe pitāmaham//
tāṃ vivikte samālokya tathovāca vibhāvarīm
vibhāvari mahākāryaṃ vibudhānāmupasthitam//
tatkartavyaṃ tvayā devi śrṛṇu kāryasya niścayam
tārakonāma daityeṃdraḥ suraketuranirjjitaḥ//
tasyābhāvāya bhagavāñjanayiṣyati yaṃ śivaḥ
sutaḥ sa bhavitā tasya tārakasyāṃtakārakaḥ//
ahaṃ tvādau yadā jātastadāpaśyaṃ puraḥsthitam
ardhanārīśvaraṃ devaṃ vyāpya viśvamavasthitam//
dṛṣṭvā tamabruvaṃ devaṃ bhajasveti ca bhaktitaḥ
tato nārī pṛthagjātā puruṣaśca tathā pṛthak//
tasyāścaivāṃśajāḥ sarvāḥ striyastribhuvane smṛtāḥ
ekādaśa ca rudrāśca puruṣāstasya cāṃśajāḥ//
tāṃ nārīmahāmālokya putraṃ dakṣamathā bravam
bhajasva putrīṃ jagatī mamāpi ca tavāpi ca//
puṃduḥkhanakāttrātrī putrī te bhāvinī tviyam
evamukto mayā dakṣaḥ putrītve pari kalpitām//
rudrāya dattavānbhaktyā nāma dattvā satīti yat
tataḥ kāle cam̐ kasmiṃścidavamene ca tāṃ pitā//
mumūrṣuḥ pāpasaṃkalpo durātmā kulakajjalaḥ
ye rudraṃ naiva manyaṃte te sphuṭaṃ kulakajjalāḥ//
piśācāste durātmāno bhavaṃti brahmarākṣasāḥ
avamānena tasyāpi yathā devī jahau tanum//
yathā yajñaḥ sa ca dhvasto bhavena viditaṃ hi te'
adhunā himaśailasya bhavitrī duhitā ca sā//
maheśvaraṃ patiṃ sā ca punaḥ prāpsyati niścitam
tadidaṃ ca tvayā kāryaṃ menāgarbhe praviśya ca//
tasyāśchaviṃ kuru kṛṣṇāṃ yathā kālī bhavettu sā
yadā rudropahasitā tapastapsyati sā mahat//
samāptaniyamā devī yadā cogrā bhaviṣyati
svayameva yadā rūpaṃ sugauraṃ pratipatsyate//
viraheṇa haraścāsyā matvā śūnyaṃ jagattrayam
tasyaiva himaśailasya kaṃdare siddhasevite//
pratīkṣamāṇastāṃ devīmugraṃ saṃtapsyate tapaḥ
tayoḥ sutaptatapasorbhavitā yo mahānsutaḥ//
bhaviṣyati sa daityasya tārakasya nivārakaḥ
tapaso hi vinā nāsti siddhiḥ kutrāpi śobhane//
sarvāsāṃ karmasiddhīnāṃ mūlaṃ hi tapa ucyate
tvayāpi dānavo devi dehanirgatayā tadā//
caṃḍamuṃḍapurogāśca haṃtavyā lokadurjayāḥ
yasmāccaṃḍaṃ ca muṃḍaṃ ca tvaṃ devi nihaniṣyasi//
cāmuṃḍeti tato loke khyātā devi bhaviṣyasi
tatastvāṃ varade devī lokaḥ saṃpūjayiṣyati//
bhederbahuvidhākāraiḥ sarvagāṃ kāmasādhanīm
ॐkāravaktrāṃ gāyatrīṃ tvāmarcaṃti dvijottamāḥ//
ūrjitāṃ baladāṃ pāpi rājānaḥ sumahābalāḥ
vaiśyāśca bhūtimityeva śivāṃ śūdrāstathā śubhe//
kṣāṃtirmunīnāmakṣobhyā dayā niyamināmapi
tvaṃ mahopāya sandohā nītirnayavisarpiṇām//
paristhitistvamarthānāṃ tvamaho prāṇikā matā
tvaṃ yuktiḥ sarvabhūtānāṃ tvaṃ gatiḥ sarvadehinām//
ratistvaṃ raticittānāṃ prītistvaṃ hṛdyadarśinām
tvaṃ kāṃtiḥ śubharūpāṇāṃ tvaṃ śāṃti śubhakarmiṇām//
tvaṃ bhrāṃtirmūḍhacittānāṃ tvaṃ phalaṃ kratuyājinām
jaladhīnāṃ mahāvelā tvaṃ ca līlā vilāsinām//
saṃbhūtistvaṃ padārthānāṃ sthitistvaṃ lokapālinī
tvaṃ kālarātrirniḥśeṣa bhuvanāvalināśinī//
priyakaṃṭhagrahānandadāyinī tvaṃ vibhāvarī
prasīda praṇatānasmānsaumyadṛṣṭyā vilokaya
iti stuvaṃto ye devi pūjayiṣyaṃti tvāṃ śubhe//
te sarvakāmānāpsyaṃti niyatā nātra saṃśayaḥ
ityuktā tu niśādevī tathetyuktvā kṛtāñjaliḥ//
jagāma tvaritā pūrvaṃ gṛhaṃ himagirermahat
tatrā''sīnāṃ mahāharmye ratnabhittisamāśraye//
dadarśa menāmāpāṃḍucchavivaktrasaroruhām
kiṃcicchayāmamukhodagrastanabhāgāvanāmitām//
mahauṣadhigaṇabaddhamaṃtrarājaniṣevitām
tataḥ kiṃcitpramilite menānetrāṃbujadvaye//
āviveśamukhaṃ rātrirbrahmaṇo vacanāttadā
janmadāyā jaganmātuḥ krameṇa jaṭharāṃtaram//
araṃjayacchaviṃ devyā guhamāturvibhāvarī
tato jaganmaṃ galadā menā himagireḥ priyā//
brāhme muhūrte subhage prāsūyata śubhānanām
tasyāṃ tu jāyamānāyāṃ jaṃtavaḥ sthāṇujaṃgamāḥ//
abhavansukhinaḥ sarve sarvalokanivāsinaḥ
abhavatkrūrasattvānāṃ cetaḥ śāṃtaṃ ca dehinām//
jyotiṣāmapi tejastvamabhavatsutarāṃ tadā
vanāśritāścauṣadhayaḥ svādavaṃti phalāni ca//
gaṃdhavaṃti ca mālyāni vimalaṃ ca nabho'bhavat
mārutaśca sukhasparśo diśaśca sumanoharāḥ//
vismṛtā ni ca śāstrāṇi prādurbhāvaṃ prapedire
prabhāvastīrthamukhyānāṃ tadā puṇyatamo'bhavat//
satye dharme cādhyayane yajñe dāne tapasyapi
sarveṣāmabhavacchraddhā janmakāle guhāraṇeḥ//
aṃtarikṣemarāścāpi praharṣotphullalocanāḥ
haribrahmamaheṃdrārkavāyuvahnipurogamāḥ//
puṣpavṛṣṭiṃ pramumucustasminmenāgṛhe śubhe
meruprabhṛtayaścāpi mūrtimaṃto mahānagāḥ//
tasminmahotsave prāptā vīrakāṃsyopaśobhitāḥ
sāgarāḥ saritaścaiva samājagmuśca sarvaśaḥ
himaśailo'bhavalloke tadā sarvaiścarācaraiḥ//
sevyaścāpyabhigamyaśca pūjanīyaśca bhārata
anubhūyotsavaṃ te ca jagmuḥ svānālayāṃstadā
iti śrīskāṃde mahāpurāṇa ekāśītisāhasryāṃ saṃhitāyāṃ prathame māheśvarakhaṇḍe kaumārikākhaṃḍe kumāreśa māhātmye pārvatījanmavarṇanaṃnāma dvāviṃśo'dhyāyaḥ
Original text: skandapurāṇam · Sanskrit Wikisource contributors · Sanskrit Wikisource · CC BY-SA 4.0