Language

ENहिગુ
Scripture Library

Skanda Purana · Verses 1.2-2

1.2-2.2.1

//lomaśa uvāca//
ekadā tu tadā tena yajñaḥ prāraṃbhito mahān//
tatrāhūtāstadā sarve dīkṣitena tapasvinā

1.2-2.2.2

ṛṣayo vividhāstatra vaśiṣṭhādyāḥ samāgatāḥ//
agastyaḥ kaśyapo'triśca vāmadevastathā bhṛguḥ

1.2-2.2.3

dadhīco bhagavānvyāso bharadvājo'tha gautamaḥ//
ete cānye ca bahavaḥ samājagmurmaharṣayaḥ

1.2-2.2.4

tathā sarve suragaṇā lokapālastathā'pare vidyādharāśca gaṃdharvāḥ kiṃnarāpsarasāṃ gaṇāḥ

1.2-2.2.5

saptalokātsamānīto brahmā lokapitāmahaḥ//
vaikuṃṭhācca tathā viṣṇuḥ samānīto maravaṃ prati

1.2-2.2.6

devendro hi samānīta iṃdrāṇyā saha suprabhaḥ//
tathā caṃdro hi rohiṇyā varuṇaḥ priyayayā saha

1.2-2.2.7

kuberaḥ puṣpakārūḍho mṛgā''rūḍho'tha mārutaḥ//
bastā''rūḍhaḥ pāvakaśca pretā''rūḍho'tha nirṛti

1.2-2.2.8

ete sarve samāyātā yajñavāṭe dvijanmanaḥ//
te sarve satkṛtāstena dakṣeṇa ca durātmanā

1.2-2.2.9

bhavanāni mahārhāṇi suprabhāṇi mahāṃti ca//
tvaṣṭrā kṛtāni divyāni kauśalyena mahātmanā

1.2-2.2.10

teṣu sarveṣu dhiṣṇyeṣu yathājoṣaṃ samāsthitāḥ

1.2-2.2.11

varttamāne mahāyajñe tīrthe kanakhale tathā//
ṛtvijaśca kṛtāstena bhṛgvādyāśca tapodhanāḥ

1.2-2.2.12

dīkṣāyuktastadā dakṣaḥ kṛtakautukamaṃgalaḥ//
bhāryayā sahito vipraiḥ kṛtasvatyayano bhṛśam

1.2-2.2.13

reje mahattvena tadā suhṛdbhiḥ paritaḥ sadā//
etasminnaṃtare tatra dadhīcirvākyamabravīt

1.2-2.2.14

//dadhīciruvāca//
ete sureśā ṛṣayo mahattarāḥ salokapālāśca samāgatāstava//
tathā'pi yajñastu na śobhate bhṛśaṃpinākinā tena mahātmanā vinā

1.2-2.2.15

yenaiva sarvāṇyapi maṃgalāni jātāni śaṃsaṃti mahāvipaścitaḥ//
so'sau na dṛṣṭo'tra pumānpurāṇo vṛṣadhvajo nīlakaṇṭhaḥ kapardī

1.2-2.2.16

amaṃgalānyeva ca maṃgalāni bhavaṃti yenādhikṛtāni dakṣa//
triyaṃbakenātha sumaṃgalāni bhavaṃti sadyohyapamaṃgalāni

1.2-2.2.17

tasmāttvayaiva kartavyamāhvānaṃ parameṣṭhinā//
tvaritaṃ caiva śakreṇa viṣṇunā prabhaviṣṇunā

1.2-2.2.18

sarvaireva hi gaṃtavyaṃ yatra devo maheśvaraḥ

1.2-2.2.19

dākṣāyaṇyā sametaṃ tamānayadhvaṃ tvarānvitāḥ//
tena sarvaṃ pavitraṃ syācchaṃbhunā yoginā bhṛśam

1.2-2.2.20

yasya smṛtyā ca nāmoktyā samagraṃ sukṛtaṃ bhavet//
tasmātsarvaprayatnena samāneyo vṛṣadhvajaḥ

1.2-2.2.21

tasya tadvacanaṃ śrutvā prahasannāha duṣṭadhīḥ//
mūlaṃ viṣṇurhi devānāṃ yatra dharmaḥ sanātanaḥ

1.2-2.2.22

yasminvedāśca yajñāśca karmāṇivividhāni ca//
pratiṣṭhitāni sarvāṇi so'sau viṣṇurihāgataḥ

1.2-2.2.23

satyalokātsamāyāto brahmā lokapitāmahaḥ//
vedaiścopaniṣadbhiśca āgamairvividhaiḥ saha

1.2-2.2.24

tathā suragaṇaiḥ sākamāgataḥ surarāṭ‌ svayam//
tathā yūyaṃ samāyātā ṛṣayo vītakalmaṣāḥ

1.2-2.2.25

yeye yajñocitāḥ śāṃtāstete sarve samāgatāḥ//
vedavedārthatattvajñāḥ sarve yūyaṃ dṛḍhavratāḥ

1.2-2.2.26

atraiva ca kimasmākaṃ rudreṇāpi prayojanam.//
kanyā dattā mayā viprā brahmaṇā noditena hi

1.2-2.2.27

akulīno hyasau viprā naṣṭo naṣṭapriyaḥ sadā//
bhūtapretapiśācānāṃ patireko duratyayaḥ

1.2-2.2.28

ātmasaṃbhāvito mūḍhaḥstabdho maunī samatsaraḥ//
karmaṇyasminnayogyo'sau nānīto hi mayā'dhunā

1.2-2.2.29

tasmāttvayā na vaktavyaṃ punarevaṃ vacodvija//
sarvairbhavadbhiḥ kartavyo yajño me saphalo mahān

1.2-2.2.30

etacchrutvā vacastasya dadhīcirvākyamabravīt

1.2-2.2.31

//dadhīciruvāca//
sarveṣāmṛṣivaryāṇāṃ surāṇāṃ bhāvitātmanām//
anayo'yaṃ mahāñjāto vinā tena mahātmanā

1.2-2.2.32

vināśo'pi mahānsadyohyatratyānāṃ bhaviṣyati//
evamuktvā dadhīco'sāveka eva vinirgataḥ

1.2-2.2.33

yajñavāṭācca dakṣasya tvaritaḥ svāśramaṃ yayau//
munau vinirgate dakṣaḥ prahasannidamabravīt

1.2-2.2.34

gataḥ śivapriyo vīro dadhīcirnāma nāmataḥ//
āviṣṭacittā maṃdāśca mithyāvādaratāḥ khalāḥ

1.2-2.2.35

vedabāhya durācārāstyājyāste hyatra karmaṇi//
vedavādaratā yūyaṃ sarve viṣṇupurogamāḥ

1.2-2.2.36

yajñaṃ me saphalaṃ viprāḥ kurvaṃtu hyacirādiva//
tadā te devayajanaṃ cakruḥ sarve saharṣayaḥ

1.2-2.2.37

etasminnaṃtare tatra parvate gaṃdhamādane//
dhārāgṛhe vimānena sakhībhiḥ parivāritā

1.2-2.2.38

dākṣāyaṇī mahādevī cakāra vividhāstadā//
krīḍā vimānamadhyastā kandukādyāḥ sahasraśaḥ

1.2-2.2.39

krīḍāsaktā tadā devī dadarśātha mahāsatī//
yajñaṃ prayāṃtaṃ somaṃ ca rohiṇyā sahitaṃ prabhum

1.2-2.2.40

kva gamiṣyati caṃdro'yaṃ vijaye pṛccha satvaram//
tayoktā vijayā devī taṃ papraccha yathocitam

1.2-2.2.41

kathitaṃ tena tatsarvaṃ dakṣasyaiva makhādikam//
tacchrutvā tvaritā devī vijayā jātasaṃbhramā//
kathayāmāsa tatsarvaṃ yaduktaṃ śaśinā bhṛśam

1.2-2.2.42

vimṛśya kāraṇaṃ devī kimāhvānaṃ karoti na//
dakṣaḥ pitā me mātā ca vismṛtā māṃ kuto'dhunā

1.2-2.2.43

pṛcchāmi śaṃkaraṃ cādya kāraṇaṃ kṛtaniścayā//
sthāpayitvā sakhīstatra āgatā śaṃkaraṃ prati

1.2-2.2.44

dadarśataṃ sabhāmadhye trilocanamavasthitam//
gaṇaiḥ parivṛtaṃ sarvaiścaṃḍamuṃḍādibhistadā

1.2-2.2.45

bāṇo bhṛṃgistathā naṃdī śailādo hi mahātapāḥ//
mahākālo mahācaṃḍo mahāmuṃḍo mahāśirāḥ

1.2-2.2.46

dhūmrākṣo dhūmraketuśca dhūmrapādastathaiva ca//
ete cānye ca bahavo gaṇā rudrānuvartinaḥ

1.2-2.2.47

kecidbhayānakā raudrāḥ kabaṃdhāśca tathā pare//
vilocanāśca kecicca vakṣohīnāstathā pare

1.2-2.2.48

evaṃbhūtāśca śataśaḥ sarve te kṛttivāsasaḥ//
jaṭākalāpasaṃbhūṣāḥ sarve rudrākṣabhūṣaṇāḥ

1.2-2.2.49

jiteṃdriyā vītarāgāḥ sarve viṣayavairiṇaḥ//
ebhiḥ sarvaiḥ parivṛtaḥ śaṃkaro lokaśaṃkaraḥ//
dṛṣṭastayā upāviṣṭa āsane parāmādbhute

1.2-2.2.50

ākṣiptacittā sahasā jagāma śivasaṃnidhim//
śivena sthāpitā svāṃke prītiyuktena vallabhā

1.2-2.2.51

premṇoditā vacobhiḥ sā bahumānapuraḥsaram//
kimāgamanakāryaṃme vada śīghraṃ sumadhyame

1.2-2.2.52

evamuktā tadā tena uvācāsitalocanā

1.2-2.2.53

//satyuvāca//
piturmama mahāyajñe kasmāttava na rocate//
gamanaṃ devadevaśa tatsarvaṃ kathaya prabho

1.2-2.2.54

suhṛdāmeṣa vai dharmaḥ suhṛdbhiḥ saha saṃgatim//
kurvaṃti yanmahādeva suhṛdāṃ prītivardhinīm

1.2-2.2.55

tasamātsarvaprayatnena anāhūto'pi gaccha bhoḥ//
yajñavāṭaṃ piturme'dya vacanānme sadāśiva

1.2-2.2.56

tasyāstadvacanaṃ śrutvā ba bhāṣe sūnṛtaṃ vacaḥ//
tvayā bhadre na gaṃtavyaṃ dakṣasya yajanaṃ prati

1.2-2.2.57

tasya ye māninaḥ sarve sasurāsukiṃnarāḥ//
te sreva yajanaṃ prāptāḥ pitustava na saṃśayaḥ

1.2-2.2.58

anāhūtāśca ye subhru gacchaṃti paramandiram//
apamānaṃ prāpnuvanti maraṇādadhikaṃ tataḥ

1.2-2.2.59

pareṣāṃ maṃdiraṃ prāpta iṃdropi laghutāṃ vrajet//
tasmāttvāyā na gaṃtavyaṃ dakṣasya yajanaṃ śubhe

1.2-2.2.60

evamuktā satī tena maheśena mahātmanā//
uvāca roṣasaṃyuktaṃ vākyaṃ vākyavidāṃ varā

1.2-2.2.61

yajño hi satyaṃ loke tvaṃ sa tvaṃ devavareśvara//
anāhūto'si tenādya pitrā me dṛṣṭacāriṇā//
tatsarvaṃ jñātumicchāmi tasya bhāvaṃ durātmanaḥ

1.2-2.2.62

tasmāccādyaiva gacchāmi yajñavāḍaṃ piturmmama//
anujñāṃ dehi me nātha devadeva jagatpate

1.2-2.2.63

ityukto bhagavānrudrastayā devyā śivaḥ svayam//
vijñātākhiladṛgdraṣṭā bhagavānbhūtabhāvanaḥ

1.2-2.2.64

sa tāmuvāca deveśo maheśaḥ sarvasiddhidaḥ//
gaccha devi tvarāyuktā vacanānmama suvrate

1.2-2.2.65

etaṃ naṃdinamāruhya nānāvidhagaṇānvitā//
gaṇāḥ ṣaṣṭisahasrāṇi jagmūraudrāḥ śivajñayā

1.2-2.2.66

tairgaṇaiḥ saṃvṛtā devī jagāma pitṛmaṃdiram//
nirīkṣya tadbalaṃ sarvaṃ mahādevotivismitaḥ

1.2-2.2.67

bhūṣaṇāni mahārhāṇi tebhyo devyai paraṃtapaḥ//
preṣayāmāsa cāvyagro mahādevo'nu pṛṣṭhataḥ

1.2-2.2.68

devyā gataṃ vai svapiturgṛhaṃ tadā vimṛśya sarvaṃ bhagavānmaheśaḥ//
dākṣāyaṇī pitravamānitā satī na yāsyatīti svapuraṃ punarjagau

1.2-2.2

iti śrīskāṃde mahāpurāṇa ekāśītisāhasryāṃ saṃhitāyāṃ prathame māheśvarakhaṇḍe kedārakhaṃḍe dakṣayajñaṃ prati satīdevyāgamanavarṇanaṃnāma dvitīyo'dhyāyaḥ

Original text: skandapurāṇam · Sanskrit Wikisource contributors · Sanskrit Wikisource · CC BY-SA 4.0

Esc