Skanda Purana · Verses 1.12-2
// nārada uvāca//
atha te dadṛśuḥ pārtha saṃyamasthaṃ mahāmunim//
kriyāyogasamāyuktaṃ tapomūrtidharaṃ yathā
jaṭāstriṣavaṇasnānakapilāḥ śirasā tadā//
dhārayantaṃ lomaśākhyamājyasiktamivānalam
savyahaste tṛṇaughaṃ ca cchāyārthe viprasattamam//
dakṣiṇe cākṣamālāṃ ca bibhrataṃ maitramārgagam
ahiṃsayanduruktādyaiḥ prāṇino bhūmicāriṇaḥ//
yaḥ siddhimeti japyena sa maitro munirucyate
bakabhūpadvijolūkagṛdhrakūrmā vilokya ca//
nemuḥ kalāpagrāme taṃ ciraṃtanataponidhim
svāgatāsanasatkāreṇāmunā te'ti satkṛtāḥ//
yathocitaṃ pratītāstamāhuḥ kāryaṃ hṛdi sthitam
//kūrma uvāca//
indradyumno'yamavanīpatiḥ satrijanāgraṇīḥ//
kīrtilopānnirasto'yaṃ vedhasā nākapṛṣṭhataḥ
mārkaṃḍeyādibhiḥ prāpya kīrtyuddhāraṃca sattama//
nāyaṃ kāmayate svargaṃ punaḥpātādibhīṣaṇam
bhavatānugṛhīto'yamihecchati mahodayam//
praṇodyastadayaṃ bhūpaḥ śiṣyaste bhagavanmayā//
tvatsakāśamihānīto brūhi sādhvasya vāṃchitam
paropakaraṇaṃ nāma sādhūnāṃ vratamāhitam//
viśeṣataḥ praṇodyānāṃ śiṣyavṛttimupeyuṣām
apraṇodyeṣu pāpeṣu sādhu proktamasaṃśayam//
vidveṣaṃ maraṇaṃ cāpi kurute'nyatarasya ca
apramattaḥ praṇodyeṣu munireṣa prayacchati//
tadeveti bhavānevaṃ dharmaṃ vetti kuto vayam
//lomaśa uvāca//
kūrma yuktamidaṃ sarvaṃ tvayābhihitamadya naḥ//
dharmaśāstropanataṃ tatsmāritāḥ sma purātanam
brūhi rājansuviśrabdhaṃ sandehaṃ hṛdayasthitam//
kaste kimabravīccheṣaṃ vakṣyāmyahaṃ na saṃśayaḥ
//indradyumna uvāca//
bhagavanprathamaḥ praśrastāvadeva mamocyatām//
grīṣmakāle'pi madhyasthai ravau kiṃ na tavāśramaḥ
kuṭīmātro'pi yacchāyā tṛṇaiḥ śirasi pāṇigaiḥ
//lomaśa uvāca//
martavyamastyavaśyaṃ ca kāya eṣa patiṣyati//
kasyārthe kriyate gehamanityabhavamadhyagaiḥ
yasya mṛtyurbhavenmitraṃ pītaṃ vā'mṛtamuttamam//
tasyaitaducitaṃ vaktumidaṃ me śvo bhaviṣyati
idaṃ yugasahasreṣu bhaviṣyamabhaviddinam//
tadapyadyatvamāpannaṃ kā kathāmaraṇāvadheḥ
kāraṇānugataṃ kāryamidaṃ śukrādabhūdvapuḥ//
kathaṃ viśuddhimāyāti kṣālitāṃgāravadvada
tadasyāpi kṛte pāpaṃ śatruṣaḍvarganirjitāḥ//
kathaṃkāraṃ na lajjante kurvāṇā nṛpasattama
tadbrahmaṇa ihotpannaḥ sikatādvayasambhavaḥ//
nigamoktaṃ paṭhañchṛṇvannidaṃ jīviṣyate katham
tathāpi vaiṣṇavī māyā mohayatyavivekinam//
hṛdayasthaṃ na jānaṃti hyapi mṛtyu śatāyuṣaḥ
dantāścalāścalā lakṣmīryauvanaṃ jīvitaṃ nṛpa//
calācalamatīvedaṃ dānamevaṃ gṛhaṃ nṛṇām
iti vijñāya saṃsārasāraṃ ca calācalam//
kasyārthe kriyate rājankuṭajādi parigrahaḥ
//indradyumna uvāca//
cirāyurbhagavāneva śrūyate bhuvanatraye//
tadarthamahamāyātastatkimevaṃ vacastava
//lomaśa uvāca//
pratikalpaṃ maccharīrādekaromaparikṣayaḥ//
jāyate sarvanāśe ca mama bhāvi pramāpaṇam
paśya jānupradeśaṃ me dvyaṃgulaṃ romavarjitam//
jātaṃ vapustadbibhemi martavye sati kiṃ gṛhaiḥ
//nārada uvāca//
itthaṃ niśamya tadvākyaṃ sa prahasyātivismitaḥ//
bhūpālastasya papraccha kāraṇaṃ tādṛśāyuṣaḥ
//indradyumna uvāca//
pṛcchāmi tvāmahaṃ brahmanyadāyuridamīdṛśam//
tava dīrghaṃ prabhāvo'sau dānasya tapaso'thavā
//lomaśa uvāca//
śrṛṇu bhūpa pravakṣyāmi pūrvajanmasamudbhavām//
śivadharmayutāṃ puṇyāṃ kathāṃ pāpapraṇāśanīm
ahamāsaṃ purā śūdro daridro'tīvabhūtale//
bhramāmi vasudhāpṛṣṭhe hyaśanapīḍito bhṛśam
tato mayā mahalliṃgaṃ jālimadhyagataṃ tadā//
madhyāhne'sya jalādhāro dṛṣṭaścaivā vidūrataḥ
tataḥ praviśya tadvāri pītvā snātvā ca śāṃbhavam//
talliṃgaṃ snāpitaṃ pūjā vihitā kamalaiḥ śubhaiḥ
atha kṣutkṣāmakaṃṭho'haṃ śrīkaṃṭhaṃ taṃ namasya ca//
punaḥ pracalito mārge pramīto nṛpasattama
tato'haṃ brāhmaṇagṛhe jāto jātismaraḥ sutaḥ//
snāpanācchivaliṃgasya sakṛtkamalapūjanāt
smaranvilasitaṃ mithyā satyābhāsamidaṃ jagat//
avidyāmayamityevaṃ jñātvā mūkatvamāsthitaḥ
tena vipreṇa vārdhakye samārādhya maheśvaram//
prāpto'hamiti me nāma īśāna iti kalpitam
tataḥ sa vipro vātsalyādagadānsubahūnmama//
cakāra vyapaneṣyāmi mūkatvamiti niścayaḥ
maṃtravādānbahūnvaidyānupāyānaparānapi//
pitrostathā mahāmāyāsaṃbaddhamanasostathā
nirīkṣya mūḍhatāṃ hāsyamāsīnmanasi me tadā//
tathā yauvanamāsādya niśi hitvā nijaṃ gṛham
saṃpūjya kamalaiḥ śaṃbhuṃ tataḥ śayanamabhyagām//
tataḥ pramīte pitari mūḍhaityahamujjhitaḥ
saṃbaṃdhibhiḥ pratīto'tha phalāhāramavasthitaḥ//
pratītaḥ pūjayāmīśamabjairbahuvidhaistathā
atha varṣaśatasyāṃte varadaḥ śaśiśekharaḥ//
pratyakṣo yācito dehi jarāmaraṇasaṃkṣayam
//īśvara uvāca//
ajarāmaratā nāsti nāmarūpabhṛtoyataḥ//
mamāpi dehapātaḥ syādavadhiṃ kuru jīvite
iti śaṃbhorvacaḥ śrutvā mayā vṛtimidaṃ tadā//
kalpāṃte romapāto'stu maraṇaṃ sarvasaṃkṣaye
tatastava gaṇo bhūyāmiti me'bhīpsito varaḥ//
tathetyuktvā sa bhagavānharaścādarśanaṃ gataḥ
ahaṃ tapasiniṣṭhaśca tataḥ prabhṛti cābhavam//
brahmahatyādibhiḥ pāpairmucyate śivapūjanāt
bradhnābjairitarairvapi kamalairnātra saṃśayaḥ//
evaṃ kuru mahārāja tvamapyāpsyasi vāṃchitam
harabhaktasya lokasya trilokyāṃ nāsti durlabham//
bahiḥpravṛttiṃ sagṛhya jñānakarmendriyādi ca
layaḥ sadāśive nityamataryo go'yamucyate//
duṣkaratvādvahiryogaṃ śiva eva svayaṃ jagau
paṃcabhiścārcanaṃ bhūtairviśiṣṭaphaladaṃ dhruvam//
kleśakarmavipākādyairāśayaiścāpya saṃyutam
īśānamārādhya japanpraṇavaṃ muktipāpnuyāt//
sarvapāpakṣaye jāte śive bhavati bhāvanā
pāpopahatabuddhīnāṃ śive vārtāpi durlabhā//
durlabhaṃ bhārate janma durlabhaṃ śivapūjanam
durlabhaṃ jāhnavīsnānaṃ śive bhaktiḥ sudurlabhā//
durlabhaṃ brāhmaṇe dānaṃ durlabhaṃ vahnipūjanam
alpapuṇyaiśca duṣprāpaṃ puruṣottamapūjanam
lakṣeṇa dhanuṣāṃ yogastadardhena hutāśanaḥ//
pātraṃ śatasahasreṇa revā rudraśca ṣaṣṭibhiḥ
iti damuktamakhilaṃ mayā tava mahīpate//
yathāyurabhavaddīrghaṃ samārādhya maheśvaram
na durlabhaṃ na duṣprāpaṃ na cāsādhyaṃ mahātmanām//
śivabhaktikṛtāṃ puṃsāṃ trilokyāmiti niścitam
naṃdīśvarasya tenaiva vapuṣā śivapūjanāt//
siddhimālokya ko rājañchaṃkaraṃ na namasyati
śvetasya ca mahīpasya śrīkaṃṭhaṃ ca namasyataḥ//
kālopi pralayaṃ yātaḥ kastamīśaṃ na pūjayet
yadicchayā viśvamidaṃ jāyate vyavatiṣṭhate//
tathā saṃlīyate cāṃte kastaṃ na śaraṇaṃ vrajet
etadrahasyamidameva nṛṇāṃ pradhānaṃ kartavyamatra śivapūjanameva bhūpa//
yasyāṃtarāyapadavīmupayāṃti lokāḥ sadyoḥ naraḥ śivanataḥ śivameva satyam
iti śrīskāṃde mahāpurāṇa ekāśītisāhasryāṃ saṃhitāyāṃ prathame māheśvarakhaṇḍe kaumārikākhaṇḍe mahīprādurbhāve lomaśavṛttānte śivapūjanamāhātmyavarṇanaṃnāma dvādaśo'dhyāyaḥ
Original text: skandapurāṇam · Sanskrit Wikisource contributors · Sanskrit Wikisource · CC BY-SA 4.0