Language

ENहिગુ
Scripture Library

Skanda Purana · Chapter 1.1.5

1.1.5.1

// brahmovāca // //
araṇyādgautamaṃ śāṃtamuṭajadvāra āgatam //
pratyādhātuṃ pravavṛte śivabhaktirjaganmayī

1.1.5.2

āluloke samāyātaṃ gautamaṃ śiṣyasevitam //
laṃbamānaśiraḥśmaśrusampūrṇamukhamaṇḍalam

1.1.5.3

jaṭābhiratitāmrābhistīrthasnānaviśuddhibhiḥ //
nyastarudrākṣamaṇibhirjvālābhiriva pāvakam //

1.1.5.4

bhasmatripuṇḍrakopetaviśālaniṭilojvalam //
śuklayajñopavītena pūrṇaṃ rudrākṣadāmabhiḥ

1.1.5.5

dadhānaṃ valkale rakte tapaḥ kṛśitavigraham //
japaṃtaṃ vaidikānmaṃtrānrudraprītikarānbahūn

1.1.5.6

śambhunāvasitodāttasārūpyamiva bhāṣitam //
tejonidhiṃ dayāpūrṇaṃ pratyakṣamiva bhāskaram

1.1.5.7

ālokya taṃ mahātmānaṃ vṛddhaṃ śaṃbhupadāśrayam //
kṛtāṃjalipuṭā gaurī praṇantumupacakrame

1.1.5.8

kṛtāṃjaliṃ munirvīkṣya samastajagadambikām //
kimetaditi sāścaryaṃ vārayanpraṇanāma saḥ

1.1.5.9

svāgataṃ gauri subhage lokamātardayānidhe //
vyājena bhaktasaṃrakṣāṃ kartumatrāgatāsyaho

1.1.5.1.3.1.5.10

aho mānye mānyamarthaṃ vijñāyaiva purā vayam //
pṛthagbhāvamivālaṃbya śiṣyādibhiḥ samāgatāḥ

1.1.5.11

yaddevi te na cetkiṃcinmāyāvilasitannijam //
tataḥ prapaṃcasaṃsiddhiḥ kathameva bhaviṣyati

1.1.5.12

tiṣṭhatvaśeṣaṃ me vaktuṃ māyāvilasitaṃ tava //
na śakyate yannirṇetuṃ tvadīyaiśca kadācana //

1.1.5.13

āsyatāṃ pāvane śuddhaṃ āsane kuśanirmite //
gṛhyatāṃ pādyamarghaṃ ca dattaṃ ca vidhivanmayā

1.1.5.14

iti śiṣyaiḥ samānīte darbhāṃke paramāsane//
āsīnāmaṃbikāṃ vṛddho munirānarca bhaktimān

1.1.5.15

nivedya sakalāṃ pūjāṃ bhaktibhāvasamanvitaḥ //
gauryā samabhyanujñātaḥ svayamapyāsane sthitaḥ

1.1.5.16

uvāca daśanajyotsnāparidhautadiśāmukhaḥ //
pulakāṃcitasarvāṃgaḥ sānaṃdāśru sagadgadam

1.1.5.17

aho devasya māhātmyaṃ śambhoramitatejasaḥ //
sadbhakta rakṣaṇāya tvāmādiśadbhaktavatsalaḥ

1.1.5.18

asiddhamanyallabdhavyaṃ kiṃ vānyattava vidyate //
ambaitadbhaktimāhātmyaṃ saṃdarśayitumīśvaraḥ

1.1.5.19

kailāsaśailavṛttāṃtaḥ kaṃpātaṭatapaḥsthitaḥ //
aruṇādrisamādeśaḥ sarvaṃ jñātamidaṃ mayā

1.1.5.1.3.1.5.20

āgatāsi mahābhāge bhaktāśramamimaṃ svayam //
snehena karuṇāmūrte karttavyamupadiśyatām

1.1.5.21

iti tasya vacaḥ śrutvā maharṣeḥ sarvavedinaḥ //
aṃbikā prāha kutukātstuvantī taṃ mahāmunim

1.1.5.22

mahāvaibhavametatte devadevaḥ svayaṃ śivaḥ //
madhye tapasvināṃ tvaṃ tu draṣṭavya iti cādiśat

1.1.5.23

āgamānāṃ śivoktānāṃ vedānāmapi pāragaḥ //
tapasā śaṃbhubhaktānāṃ tvameva śivasaṃmataḥ

1.1.5.24

aruṇācala nāmnāhaṃ tiṣṭhāmītyabravīcchivaḥ ///
asyācalasya māhātmyaṃ śrotavyaṃ ca bhavanmukhāt

1.1.5.25

prāptāsmyahaṃ tapaḥ kartumaruṇācalasannidhau //
bhavatāṃ darśanādeva svayamīśaḥ prasīdati

1.1.5.26

śivabhaktena saṃbhāṣā śivasaṃkīrttanaśravaḥ //
śivaliṃgārcanaṃ loke vapurgrahaphalodayaḥ

1.1.5.27

tasmānmamaitanmāhātmyaṃ śrotavyaṃ bhavato mukhāt //
suvyaktamupadeśena jñānato'si pitā mama

1.1.5.28

iti tasyā vacaḥ śrutvā gautamastapasāṃ nidhiḥ //
ācakhyau giriśaṃ dhyāyannaruṇācalavaibhavam

1.1.5.29

ajñātamiva yatkiṃcitpṛcchyate ca punastvayā //
avaimi sarvavidyānāṃ māyā śaivī tvameva sā

1.1.5.1.3.1.5.30

athavā bhaktavaktreṇa śivavaibhavasaṃśravaḥ //
śikṣaṇaṃ śāṃbhavaṃ teṣāṃ tava tuṣṭeśca kāraṇam

1.1.5.31

paṭhitānāṃ ca vedānāṃ yadāvṛttaphalāvaham //
vadatāṃ śṛṇvatāṃ loke śivasaṃkīrttanaṃ tathā

1.1.5.32

saphalānyadya sarvāṇi tapāṃsi caritāni me //
yadahaṃ śaṃbhunādiṣṭaṃ māhātmyaṃ kīrttaye śrutam

1.1.5.33

śivāśivaprasādena māhātmyamidamadbhutam

1.1.5.34

aruṇācalamāhātmyaṃ duritakṣayakāraṇam //
śrūyatāmanavadyāṃgi purāvṛttamidaṃ mahat

1.1.5.35

aruṇādrimayaṃ liṃgamāvirbhūtaṃ yathā purā //
na śakyate punarvaktumaśeṣaṃ vaktrakoṭibhiḥ

1.1.5.36

aruṇācalamāhātmyaṃ brahmaṇāmapi koṭibhiḥ//
brahmaṇā viṣṇunā pūrvaṃ somabhāskaravahnibhiḥ

1.1.5.37

indrādibhiśca dikpālaiḥ pūjitaścāṣṭasiddhaye //
siddhacāraṇagaṃdharva yakṣavidyādharoragaiḥ

1.1.5.38

khagaiśca munibhirdivyaiḥ siddhayogibhirarcitaḥ //
tattatpāpanivṛttyarthaṃ tattadīpsitasiddhaye

1.1.5.39

ārādhito'yaṃ bhagavānaruṇādripatiḥ śivaḥ //
dṛṣṭo harati pāpāni sevito vāṃchitapradaḥ

1.1.5.1.3.1.5.40

kīrtitopi janairdūraiḥ śoṇādririti muktidaḥ //
tejaḥstaṃbhamayaṃ rūpamaruṇādririti śrutam

1.1.5.41

dhyāyanto yoginaścitte śivasāyujyamāpnuyuḥ //
dattaṃ hutaṃ ca yatkiṃcijjaptaṃ cānyattapaḥ kṛtam

1.1.5.42

akṣayyaṃ bhavati prāptamaruṇācalasaṃnidhau //
purā brahmā ca viṣṇuśca śivatejoṃśasaṃbhavau

1.1.5.43

sāhaṃkārau yuyudhatuḥ parasparajigīṣayā //
tathā tayorgarvaśāṃtyai yogidhyeyaḥ sadāśivaḥ

1.1.5.44

agnitejomayaṃ rūpamādimadhyāṃtavarjitam //
saṃprāpya tasthau tanmadhye diśo daśa vibhāsayan

1.1.5.45

tejaḥstaṃbhasya tasyātha draṣṭumādyaṃtabhāgayoḥ //
haṃsakroḍatanū kṛtvā jagmaturdyāṃ rasātalam

1.1.5.46

tau viṣaṇṇamukhau dṛṣṭvā bhagavānkaruṇānidhiḥ //
āvirbabhūva ca tayorvaraṃ prādādabhīpsitam

1.1.5.47

tatprārthitaśca deveśo yātaḥ sthāvaraliṃgatām //
aruṇādririti khyātaḥ praśāṃtaḥ saṃprakāśate

1.1.5.48

divyadundubhinirghoṣairapsarogītanarttanaiḥ//
pūjyate taijasaṃ liṃgaṃ puṣpavṛṣṭiśataiḥ sadā

1.1.5.49

brahmaṇāmapyatītānāṃ purā ṣaṇṇavateḥ prabhuḥ //
viṣṇunābhisamudbhūto brahmā lokānsasarja hi

1.1.5.1.3.1.5.50

sa kadācittapovighnaṃ kartukāmena yoginām //
iṃdreṇa prārthito brahmā sasarja lalitāṃ striyam

1.1.5.51

lāvaṇyaguṇasaṃpūrṇāmālokya kamalekṣaṇām //
mumoha kaṃdarpaśaraiḥ sa viddhahṛdayo vidhiḥ

1.1.5.52

spraṣṭukāmaṃ tamālokya brahmāṇaṃ kamalāsanam //
natvā pradakṣiṇavyājādgaṃtumaicchadvarāpsarāḥ

1.1.5.53

asyāṃ pradakṣiṇāṃ bhaktyā kurvāṇāyāṃ prajāpateḥ //
catasṛbhyo'pi digbhyo'sya mukhānyudabhavankṣaṇāt

1.1.5.54

sā bālā pakṣiṇī bhūtvā gaganaṃ samagāhata //
punaśca khagarūpeṇa samāyāṃtaṃ samīkṣya sā

1.1.5.55

śaraṇaṃ yācamānā sā śoṇādrimimamāśrayat //
brahmaṇā viṣṇunā ca tvamadṛṣṭapadaśekharaḥ

1.1.5.56

rakṣa māmaruṇādrīśa śaraṇya śaraṇāgatām //
iti tasyāṃ bhayārttāyāṃ krośaṃtyāmaruṇācalāt

1.1.5.57

udabhūtsthāvarālliṃgādvyādhaḥ kaściddhanurddharaḥ //
saṃdhāya sāyakaṃ cāpe sameghagaganadyutiḥ

1.1.5.58

niṣāde purato dṛṣṭe mohastasya nanāśa hi //
tataḥ prasannahṛdayotinamraḥ kamalodbhavaḥ

1.1.5.59

namaścakre śaraṇyāya śoṇādripataye tadā //
sarvapāpakṣayakṛte namastubhyaṃ pinākine

1.1.5.1.3.1.5.60

aruṇācalarūpāya bhakvavaśyāya śaṃbhave //
ajānatāṃ svabhaktānāmakarmavinivarttane

1.1.5.61

tvadanyaḥ kaḥ prabhuḥ kartumaśakyaṃ cāpi dehinām //
upasaṃhara me dehaṃ tejasā pāpaniścayam

1.1.5.62

anyaṃ vā sṛja viśvātmanbrahmāṇaṃ lokasṛṣṭaye //
atha tasya vacaḥ śrutvā śivo dīnasya vedhasaḥ

1.1.5.63

uvāca karuṇāmūrtirbhūtvā caṃdrārddhaśekharaḥ //
dattaḥ kālastava mayā puraiva na nivartyate

1.1.5.64

kaṃ vā rāgādayo doṣā na bādheranprabhusthitam //
tasmāddūrasthito'pyetadaruṇācalasaṃjñitam

1.1.5.65

bhajasva taijasaṃ liṃgaṃ sarvadoṣanivṛttaye //
vācikaṃ mānasaṃ pāpaṃ kāyikaṃ vā ca yadbhavet

1.1.5.66

vinaśyati kṣaṇātsarvamaruṇācaladarśanāt //
pradakṣiṇā namaskāraiḥ smaraṇairarcanaiḥ stavaiḥ

1.1.5.67

aruṇādrirayaṃ nṛṇāṃ sarvakalmaṣanāśanaḥ //
kailāse meruśṛṃge vā svasthāneṣu kalādriṣu

1.1.5.68

saṃdṛśyaḥ kaścidevāhamaruṇādrirayaṃ svayam //
yacchṛṃgadarśanānnṝṇāṃ cakṣurlābhena kevalam

1.1.5.69

bhavetsarvāghanāśaśca lābhaśca jñānacakṣuṣaḥ //
madaṃśasaṃbhavo brahmā svanāmnā brahmapuṣkare

1.1.5.1.3.1.5.70

atra snātaḥ purā brahmanmoho'gājjagatīpateḥ //
snātvā tvaṃ brahmatīrthe māṃ samabhyarcya kṛtāṃjaliḥ

1.1.5.71

maunī pradakṣiṇaṃ kṛtvā viśvātmanbhava vijvaraḥ

1.1.5.72

iti vacanamudīrya viśvanāthaṃ sthitamaruṇācalarūpato maheśam //
atha sarasi nimajya padmajanmā duritaharaṃ samapūjayatkrameṇa

1.1.5.73

imamaruṇagirīśameṣa vedhā yamaniyamādiviśuddhacittayogaḥ //
sphuṭataramabhipūjya sopacāraṃ gatadurito'tha jagāma cādhipatyam

1.1.5.5

iti śrīskāṃde mahāpurāṇa ekāśītisāhasryāṃ saṃhitāyāṃ prathame māheśvarakhaṇḍe'ruṇācalamāhātmye pūrvārdhe brahmapuṣkaramāhātmyavarṇanaṃnāma pañcamo'dhyāyaḥ

Original text: skandapurāṇam · Sanskrit Wikisource contributors · Sanskrit Wikisource · CC BY-SA 4.0

Esc