Shiva Purana · Chapter 5.7
sanatkumāra uvāca //
atha pāpairnarā yāṃti yamalokaṃ caturvidhaiḥ //
saṃtrāsajananaṃ ghoraṃ vivaśāssarvadehinaḥ
garbhasthairjāyamānaiśca bālaistaruṇamadhyamaiḥ //
strīpunnapuṃsakairjīvairjñātavyaṃ sarvajaṃtuṣu
śubhāśubhaphalaṃ cātra dehināṃ saṃvicāryate //
citraguptādibhissarvairvasiṣṭhapramukhaistathā
na kecitprāṇinassaṃti ye na yāṃti yamakṣayam //
avaśyaṃ hi kṛtaṃ karma bhoktavyaṃ tadvicāryyatām
tatra ye śubhakarmāṇassaumyacittā dayānvitāḥ //
te narā yāṃti saumyena pūrvaṃ yamaniketanam
ye punaḥ pāpakarmmāṇaḥ pāpā dānavivarjitāḥ //
te ghoreṇa pathā yāṃti dakṣiṇena yamālayam
ṣaḍaśītisahasrāṇi yojanānāmatītya tat //
vaivasvatapuraṃ jñeyaṃ nānārūpamavasthitam
samīpasthamivābhāti narāṇāṃ puṇyakarmaṇām//
pāpināmatidūrasthaṃ pathā raudreṇa gacchatām
tīkṣṇakaṃṭakayuktena śarkarāvicitena ca //
kṣuradhārānibhaistīkṣṇaiḥ pāṣāṇai racitena ca
kvacitpaṃkena mahatā urutokaiśca pātakaiḥ //
lohasūcīnibhairdarbhaissampannena pathā kvacit
taṭaprāyātiviṣamaiḥ parvatairvṛkṣasaṃkulaiḥ //
prataptāṃgārayuktena yāṃti mārgeṇa duḥkhitāḥ
kvacidviṣamagartaiśca kvacilloṣṭaissuduṣkaraiḥ //
sutaptavālukābhiśca tathā tīkṣṇaiśca śaṃkubhiḥ
aneka śākhāvitatairvyāptaṃ vaṃśavanaiḥ kvacit//
kaṣṭena tamasā mārge nānālambena kutracit
ayaśśṛṃgāṭakaistīkṣṇaiḥ kvaciddāvāgninā punaḥ //
kvacittaptaśilābhiśca kvacidvyāptaṃ himena ca
kvacidvālukayā vyāptamākaṃṭhāṃtaḥ praveśayā //
kvacidduṣṭāmbunā vyāptaṃ kvacicca kariṣāgninā
kvacitsiṃhairvṛkairvyāghrairmaśakaiśca sudāruṇaiḥ //
kvacinmahājalaukābhiḥ kvaciccājagaraistathā
makṣikābhiśca raudrābhiḥ kvacitsarpairviṣolbaṇaiḥ //
mattamātaṃgayūthaiśca balonmattaiḥ pramāthibhiḥ
paṃthānamullikhadbhiśca sūkaraistīkṣṇadaṃṣṭribhiḥ//
tīkṣṇaśṛṃgaiśca mahiṣaissarvabhūtaiśca śvāpadaiḥ
ḍākinībhiśca raudrābhirvikarālaiśca rākṣasaiḥ //
vyādhibhiśca mahāghoraiḥ pīḍyamānā vrajaṃti hi
mahādhūlivimiśreṇa mahācaṇḍena vāyunā //
mahāpāṣāṇavarṣeṇa hanyamānā nirāśrayāḥ
kvacidvidyutprapātena dahyamānā vrajanti ca //
mahatā bāṇavarṣeṇa vidhyamānāśca sarvataḥ
patadbhirvajrapātaiśca ulkāpātaiśca dāruṇaiḥ //
pradīptāṃgāravarṣeṇa dahyamānāśca saṃti hi
mahatā pāṃsuvarṣeṇa pūryamāṇā rudaṃti ca//
mahāmegharavairghoraistrasyaṃte ca muhurmuhuḥ
niśitāyudhavarṣeṇa bhidyamānāśca sarvataḥ //
mahākṣārāmbudhārābhissicyamānā vrajaṃti ca
mahīśītena marutā rūkṣeṇa paruṣeṇa ca //
samaṃtādbādhyamānāśca śuṣyaṃte saṃkucanti ca
itthaṃ mārgeṇa raudreṇa pātheyarahitena ca //
nirālambena durgeṇa nirjalena samaṃtataḥ
viṣameṇaiva mahatā nirjanāpāśrayeṇa ca //
tamorūpeṇa kaṣṭena sarvaduṣṭāśrayeṇa ca
nīyaṃte dehinassarve ye mūḍhāḥ pāpakarmiṇaḥ //
yamadūtairmahāghoraistadājñākāribhirbalāt
ekākinaḥ parādhīnā mitrabandhuvivarjitāḥ //
śocaṃtassvāni karmmāṇi rudaṃtaśca muhurmuhuḥ
pretā bhūtvā vivastrāśca śuṣkakaṃṭhauṣṭhatālukāḥ //
asaumyā bhayabhītāśca dahyamānāḥ kṣudhānvitāḥ
baddhāśśṛṃkhalayā keciduttā napādakā narāḥ //
kṛṣyaṃte kṛṣyamāṇāśca yamadūtairbalotkaṭaiḥ
urasādhomukhāścānye ghṛṣyamāṇāssuduḥkhitāḥ //
keśapāśani baṃdhena saṃskṛṣyaṃte ca rajjunā
lalāṭe cāṃkuśenānye bhinnā duṣyaṃti dehinaḥ //
uttānāḥ kaṃṭakapathā kvacidaṃgāravartmanā
paścādbāhunibaddhāśca jaṭhareṇa prapīḍitāḥ //
pūritāśśṛṃkhalābhiśca hastayośca sukīlitāḥ
grīvāpāśena kṛṣyaṃte prayāṃtyanye suduḥkhitāḥ //
jihvāṃkuśapraveśena rajjvākṛṣyanta eva te
nāsābhedena rajjvā ca tvākṛśyante tathāpare //
bhinnāḥ kapolayo rajjvākṛṣyaṃte'nye tathauṣṭhayoḥ
chinnāgrapādahastāśca cchinnakarṇoṣṭhanāsikāḥ //
saṃchinnaśiśnavṛṣaṇāḥ chinnabhinnāṃgasaṃdhayaḥ
ābhidyamānāḥ kuṃtaiśca bhidyamānāśca sāyakaiḥ //
itaścetaśca dhāvaṃtaḥ kraṃdamānā nirāśrayāḥ
mudgarairlohadaṇḍaiśca hanyamānā muhurmuhuḥ //
kaṃṭakairvividhairghorairjvalanārkasamaprabhaiḥ
bhindipālairvibhiyaṃte sravataḥ pūyaśoṇitam //
śakṛtā kṛmidigdhāśca nīyaṃte vivaśā narāḥ
yācamānāśca salilamannaṃ vāpi bubhukṣitāḥ //
chāyāṃ prārthayamānāśca śītārtāścānalaṃ punaḥ
dānahīnāḥ prayāṃtyevaṃ prārthayaṃtassukhaṃ narāḥ //
gṛhītadāna pātheyāssukhaṃ yāṃti yamālayam
evaṃ nyāyena kaṣṭena prāptāḥ pretapuraṃ yadā //
prajñāpitāstato dūtairniveśyaṃte yamāgrataḥ //
tatra ye śubhakarmmāṇastāṃstu sammānayedyamaḥ //
svāgatāsanadānena pādyārghyeṇa priyeṇa ca
dhanyā yūyaṃ mahātmāno nigamoditakāriṇaḥ //
yaiśca divyasukhārthāya bhavadbhissukṛtaṃ kṛtam
divyaṃ vimānamāruhya divyastrībhogabhūṣitam //
svargaṃ gacchadhvamamalaṃ sarvakāmasamanvitam
tatra bhuktvā mahābhogānaṃte puṇyasya saṃkṣayāt //
yatkiṃcidalpamaśubhaṃ punastadiha bhokṣyatha
dharmmātmāno narā ye ca mitrabhūtvā ivātmanaḥ //
saumyaṃ sukhaṃ prapaśyaṃti dharmarājatvameva ca
ye punaḥ krūrakarmmāṇaste paśyaṃti bhayānakam //
daṃṣṭrākarālavadanaṃ bhṛkuṭīkuṭilekṣaṇam
ūrdhvakeśaṃ mahāśmaśrumūrdhvaprasphuritādharam //
aṣṭādaśabhujaṃ kruddhaṃ nīlāṃjanacayopamam
sarvāyudhoddhatakaraṃ sarvadaṇḍena tarjayan //
mahāmahiṣamārūḍhaṃ dīptāgnisamalocanam
raktamālyāṃbaradharaṃ mahāmerumivocchritam//
pralayāmbudanirghoṣaṃ pibanniva mahodadhim //
grasaṃtamiva śailendramudgiraṃtamivānalam //
mṛtyuścaiva samīpasthaḥ kālānalasamaprabhuḥ
kālaścāṃjanasaṃkāśaḥ kṛtāṃtaśca bhayānakaḥ //
mārīcogramahāmārī kālarātriśca dāruṇā
vividhā vyādhayaḥ kuṣṭhā nānārūpā bhayāvahāḥ //
śaktiśūlāṃkuśadharāḥ pāśacakrāsipāṇayaḥ
vajatuṃḍadharā rudrā kṣuratūṇadhanurddharāḥ//
nānāyudhadharāssarve mahāvīrā bhayaṃkarāḥ
asaṃkhyātā mahāvīrāḥ kālāñjanasamaprabhāḥ //
sarvāyudhodyatakarā yamadūtā bhayānakāḥ
anena paricāreṇa vṛtaṃ taṃ ghoradarśanam //
yamaṃ paśyaṃti pāpiṣṭhāścitraguptaṃ ca bhīṣaṇam
nirbhartsayati cātyaṃtaṃ yamastānpāpakarmmaṇaḥ //
citraguptaśca bhagavāndharmmavākyaiḥ prabodhayet
iti śrīśivamahāpurāṇe pañcamyāmumāsaṃhitāyāṃ narakalokamārgayamadūtasvarūpavarṇanaṃ nāma saptamo'dhyāyaḥ
Original text: śivapurāṇam · Sanskrit Wikisource contributors · Sanskrit Wikisource · CC BY-SA 4.0