Shiva Purana · Chapter 4.5
sūta uvāca //
kālaṃjare girau divye nīlakaṇṭho maheśvaraḥ //
liṃgarūpassadā caiva bhaktānandapradaḥ sadā
mahimā tasya divyosti śrutismṛtiprakītitaḥ //
tīrthaṃ tadākhyayā tatra snānātpātakanāśakṛt
revātīre yāni santi śivaliṃgāni suvratāḥ //
sarvasaukhyakarāṇīha teṣāṃ saṃkhyā na vidyate
sā ca rudrasvarūpā hi darśanātpāpahārikā //
tasyāṃ sthitāśca ye kecitpāṣāṇāḥ śivarūpiṇaḥ
tathāpi ca pravakṣyāmi yathānyāni munīśvarāḥ //
pradhānaśivaliṃgāni bhuktimuktipradāni ca
ārteśvarasunāmā hi vartate pāpahārakaḥ //
parameśvara iti khyātaḥ siṃheśvara iti smṛtaḥ
śarmeśaśca tathā cātra kumāreśvara eva ca //
puṇḍarīkeśvaraḥ khyāto maṇḍapeśvara eva ca
tīkṣṇeśanāmā tatrāsīddarśanātpāpahārakaḥ //
dhuṃdhureśvaranāmāsītpāpahā narmadātaṭe
śūleśvara iti khyātastathā kuṃbheśvaraḥ smṛtaḥ //
kubereśvaranāmāpi tathā someśvaraḥ smṛtaḥ
nīlakaṇṭho maṃgaleśo maṃgalāyatano mahān //
mahākapīśvaro devaḥ sthāpito hi hanūmatā
tataśca naṃdiko devo hatyākoṭinivārakaḥ //
sarvakāmārthadaścaiva mokṣado hi prakīrtita.
nandīkeśaṃ ca yaścaiva pūjayetparayā mudā //
nityaṃ tasyākhilā siddhirbhaviṣyati na saṃśayaḥ
tatra tīre ca yaḥ snāti revāyāṃ munisattamāḥ //
tasya kāmāśca sidhyanti sarvaṃ pāpaṃ vinaśyati
ṛṣaya ūcuḥ//
evaṃ tasya ca māhātmyaṃ kathaṃ tatra mahāmate //
nandikeśasya kṛpayā kathyatāṃ ca tvayādhunā
sūta uvāca //
samyakpṛṣṭaṃ bhavadbhiśca kathayāmi yathāśrutam//
śaunakādyāśca munayaḥ sarve hi śṛṇutādarāt
purā yudhiṣṭhireṇaiva pṛṣṭaśca ṛṣisattamaḥ //
yathovāca tathā vacmi bhavatsnehānusārataḥ
revāyāḥ paścime tīre karṇikī nāma vai purī //
virājate suśobhāḍhyā caturvarṇasamākulā
tatra dvijavaraḥ kaściduttasya? kulasambhavaḥ //
kāśyāṃ gataśca putrābhyāmarpayitvā svapatnikām
tatraiva sa mṛto vipraḥ putrābhyāṃ ca śrutantadā//
tadīyaṃ caiva tatkṛtyaṃ cakrāte putrakāvubhau
patnī ca pālayāmāsa putrau putrahitaiṣiṇī //
putrau ca varjayitvā ca vibhaktaṃ vai dhanaṃ tayā
svīyaṃ ca rakṣitaṃ kiṃciddhanaṃ maraṇahetave //
tataśca dvijapatnī hi kiyatkālaṃ mṛtā ca sā
kadācitkriyamāṇā sā vividhaṃ puṇyamācarat //
na mṛtā daivayogena dvijapatnī ca sā dvijāḥ
yadā prāṇānna mumuce mātā daivāttayośca sā //
taddṛṣṭvā jananīkaṣṭaṃ putrakāvūcatustadā
putrāvūcatuḥ //
kiṃ nyūnaṃ vidyate mātaḥ kaṣṭaṃ yadvidyate mahat //
vriyatāṃ tadṛtaṃ prītyā tadāvāṃ karavāvahe
sūta uvāca //
tacchrutvoktaṃ tayā tatra nyūnaṃ tu vidyate bahu //
tadeva kriyate cedvai sukhena maraṇaṃ bhavet
jyeṣṭhaputraśca yastasyāstenoktaṃ kathyatāntvayā //
kariṣyāmi tadetaddhi tayā ca kathitantadā
dvijapatnyuvāca //
śṛṇu putra vacaḥ prītyā purāsīnme manaḥ spṛhā //
kāśyāṃ gaṃtuṃ tathā nāsīdidānīṃ mriyate punaḥ
mamāsthīni tvayā putra kṣepaṇīyānyatandritam //
gaṃgājale śubhaṃ tedya bhaviṣyati na saṃśayaḥ
// sūta uvāca //
ityukte ca tayā mātrā sa jyeṣṭhatanayobravīt //
mātaraṃ mātṛbhaktistu suvratāṃ maraṇonmukhīm
// putra uvāca //
mātastvayā sukhenaiva prāṇāstyājyā na saṃśayaḥ //
tava kāryaṃ purā kṛtvā paścātkāryaṃ madīyakam
iti haste jalaṃ dattvā yāvatputro gṛhaṃ gataḥ //
tāvatsā ca mṛtā tatra harasmaraṇatatparā
tasyāścaiva tu yatkṛtyaṃ tatsarvaṃ saṃvidhāya saḥ //
māsikaṃ karma kṛtvā tu gamanāya pracakrame
dvayoḥ śreṣṭhatamo yo vai suvādo nāma viśrutaḥ //
tadasthīni samādāya nissṛtastīrthakāmyayā
saṃgṛhya sevakaṃ kaṃcittenaiva sahitastadā //
āśvāsya bhāryyāputrām̐śca mātuḥ priyacikīrṣayā
śrāddhadānādikaṃ bhojyaṃ kṛtvā vidhimanuttamam //
maṃgalasmaraṇaṃ kṛtvā nirjagāma gṛhāddvijaḥ
taddine yojanaṃ gatvā viṃśati grāmake śubhe //
uvāsāstaṃ gate bhānau gṛhe viprasya kasyacit
cakre sandhyādisatkarma sa dvijo vidhipūrvakam //
stavādi kṛtavāṃstatra śaṃbhoradbhutakarmaṇaḥ
sevakena tadā yukto brāhmaṇaḥ saṃsthitastadā //
yāminī ca gatā tatra muhūrtadvayasaṃmitā
etasminnaṃtare tatraikamāścaryyamabhūttadā //
śṛṇutādaratastacca munayo vo vadāmyaham
iti śrīśivamahāpurāṇe caturthyāṃ koṭirudrasaṃhitāyāṃ nandikeśvaramāhātmye brāhmaṇīmaraṇavarṇanaṃ nāma paṃcamo'dhyāyaḥ
Original text: śivapurāṇam · Sanskrit Wikisource contributors · Sanskrit Wikisource · CC BY-SA 4.0