Language

ENहिગુ
Scripture Library

Shatapatha Brahmana · Chapter 8.4.4

8.4.4.8.4.4

pratijñāpūrvakaṃ stomeṣṭakānāṃ spṛdiṣṭakānāṃ ca kramadeśayorabhidhānam

8.4.4.8.4.4.1

athāto'nvāvṛtam / trivṛdvatīṃ purastādupadadhātyekaviṃśavatīṃ paścātpañcadaśavatīṃ dakṣiṇataḥ saptadaśavatīmuttarataḥ -

8.4.4.8.4.4.2

etadvai prajāpatim / trivṛdvatyāmupahitāyāṃ pañcadaśavatyāṃ mṛtyurasīdadimāmata upadhāsyate tamatra grahīṣyāmīti taṃ prāpaśyattaṃ prakhyāya parikramyaikaviṃśavatīmupādhattaikaviṃśavatīṃ mṛtyurāgacchatpañcadaśavatīmupādhatta pañcadaśavatīṃ mṛtyurāgacchatsaptadaśavatīmupādhatta so'traiva mṛtyuṃ nyakarodatrāmohayattathaivaitadyajamāno'traiva sarvānpāpmano nikarotyatra mohayati -

8.4.4.8.4.4.3

athottarāḥ / trivṛdvatyāmeva trivṛdvatīmanūpadadhātyekaviṃśavatyāmekaviṃśavatīṃ pañcadaśavatyāṃ saptadaśavatīṃ saptadaśavatyāṃ pañcadaśavatīṃ tā yadevaṃ vyatihāramupadadhāti tasmādakṣṇayāstomīyā atho yadete stomā ato'nyathānupūrvaṃ tasmādvevākṣṇayāstomīyā atho evaṃ devā upādadhatetarathā'surāstato devā abhavanparāsurā bhavatyātmanā parā'sya dviṣanbhrātṛvyo bhavati ya evaṃ veda -

8.4.4.8.4.4.4

sa eṣa paśuryadagniḥ / so'traiva sarvaḥ kṛtsnaḥ saṃskṛtastasya trivṛdvatyāveva śiraste yattrivṛdvatyau bhavatastrivṛddhi śiro dve bhavato dvikapālaṃ hi śiraḥ pūrvārdha upadadhāti purastāddhīdaṃ śiraḥ -

8.4.4.8.4.4.5

pratiṣṭhaikaviṃśavatyau / te yadekaviṃśavatyau bhavataḥ pratiṣṭhā hyekaviṃśo dve bhavato dvandvaṃ hi pratiṣṭhā paścādupadadhāti paścāddhīyaṃ pratiṣṭhā -

8.4.4.8.4.4.6

bāhū pañcadaśavatyau / te yatpañcadaśavatyau bhavataḥ pañcadaśau hi bāhū dve bhavato dvau hīmau bāhū pārśvata upadadhāti pārśvato hīmau bāhū -

8.4.4.8.4.4.7

annaṃ saptadaśavatyau / te yatsaptadaśavatyau bhavataḥ saptadaśaṃ hyannaṃ dve bhavato dvyakṣaraṃ hyannaṃ te anantarhite pañcadaśavatībhyāmupadadhātyanantarhitaṃ tadbāhubhyāmannaṃ dadhāti bāhye pañcadaśavatyau bhavato'ntare saptadaśavatyau bāhubhyāṃ tadubhayato'nnaṃ parigṛhṇāti -

8.4.4.8.4.4.8

atha yā madhya upadadhāti / sa ātmā tā retaḥsicorvelayopadadhāti pṛṣṭayo vai retaḥsicau madhyamu pṛṣṭayo madhyato hyayamātmā sarvata upadadhāti sarvato hyayamātmā'tha yadato'nyadatiriktaṃ tadyadvai devānāmatiriktaṃ chandāṃsi tāni tadyāni tāni chandāṃsi paśavaste tadye te paśavaḥ puṇyāstā lakṣmyastadyāstāḥ puṇyā lakṣmyo'sau sa ādityaḥ sa āsāmeṣa dakṣiṇataḥ -

8.4.4.8.4.4.9

tā haike'nantarhitāstrivṛdvatībhyāmupadadhati / jihvā hanū iti vadanto yāścaturdaśa te hanū yāḥ ṣaṭsā jihveti na tathā kuryādati te recayanti yathā pūrvayorhanvorapare hanū anūpadadhyādyathā pūrvasyāṃ jihvāyāmaparāṃ jihvāmanūpadadhyāttādṛktadyatrāhaiva śirastadeva hanū tajjihvā -

8.4.4.8.4.4.10

asminnu haike'vāntaradeśa upadadhati / asau vā āditya etā amuṃ tadādityametasyāṃ diśi dadhma iti na tathā kuryādanyāni vāva tāni karmāṇi yairetamatra dadhāti -

8.4.4.8.4.4.11

dakṣiṇata u haika upadadhati / tadetāḥ puṇyā lakṣmīrdakṣiṇato dadhmaha iti tasmādyasya dakṣiṇato lakṣma bhavati taṃ puṇyalakṣmīka ityācakṣata uttarata striyā uttarata āyatanā hi strī tattatkṛtameva purastāttvevainā upadadhyādyatrāhaiva śirastadeva hanū tajjihvā'thaitāḥ puṇyā lakṣmīrmukhato dhatte tasmādyasya mukhe lakṣma bhavati taṃ puṇyalakṣmīka ityācakṣate -

8.4.4.8.4.4.12

saiṣā brahmacitiḥ / yadbrahmopādadhata tasmādbrahmacitiḥ sā prajāpaticitiryatprajāpatimupādadhata tasmātprajāpaticitiḥ sa'rṣicitiryadṛṣīnupādadhata tasmādṛṣicitiḥ sā vāyucitiryadvāyumupādadhata tasmādvāyucitiḥ sā stomacitiryatstomānupādadhata tasmātstomacitiḥ sā prāṇacitiryatprāṇānupādadhata tasmātprāṇacitirato yatamadeva katamacca vidyāttena haivāsyaiṣā''rṣeyavatī bandhumatī citirbhavatyatha lokampṛṇe upadadhātyasyāṃ sraktyāṃ tayorupari bandhuḥ purīṣaṃ nivapati tasyopari bandhuḥ -

ityāhavanīyacityāṃ pañcacitikāyāṃ caturthī citiḥ

Original text: śatapathabrāhmaṇam · Sanskrit Wikisource contributors · Sanskrit Wikisource · CC BY-SA 4.0

Esc