Shatapatha Brahmana · Chapter 5.4.5
varuṇāddha vā abhiṣiṣicānādbhargo'pacakrāma / vīryaṃ vai bharga 'eṣa viṣṇuryajñaḥ so'smādapacakrāma śaśvadya eṣo'pāṃ rasaḥ sambhṛto bhavati yenainametadabhiṣiñcati so'sya bhargaṃ nirjaghāna -
tametābhirdevatābhiranusamasarpat / savitrā prasavitrā sarasvatyā vācā tvaṣṭrā rūpaiḥ pūṣṇā paśubhirindreṇāsme bṛhaspatinā brahmaṇā varuṇenaujasā'gninā tejasā somena rājñā viṣṇunaiva daśamyā devatayānvavindat -
tadyadenametābhirdevatābhiranusamasarpat / tasmātsaṃsṛpo nāmātha yaddaśame'hanprasuto bhavati tasmāddaśapeyo'tho yaddaśa daśaikaikaṃ camasamanuprasṛptā bhavanti tasmādveva daśapeyaḥ -
tadāhuḥ / daśa pitāmahāntsomapāntsaṃkhyāya prasarpettatho hāsya somapīthamaśnute daśapeyo hīti tadvai jyā dvau trīnityeva pitāmahāntsomapānvindanti tasmādetā eva devatāḥ saṃkhyāya prasarpet -
etābhirvai devatābhirvaruṇa etasya somapīthamāśnuta / tatho evaiṣa etābhireva devatābhiretasya somapīthamaśnute tasmādetā eva devatāḥ saṃkhyāya prasarpedatha yadaivaiṣodavasānīyeṣṭiḥ saṃtiṣṭhata etasyābhiṣecanīyasya -
athaitāni havīṃṣi nirvapati / sāvitraṃ dvādaśakapālaṃ vāṣṭākapālaṃ vā puroḍāśaṃ savitā vai devānāṃ prasavitā savitṛprasūta eva tadvaruṇo'nusamasarpattatho evaiṣa etatsavitṛprasūta evānusaṃsarpati tatraikaṃ puṇḍarīkaṃ prayacchati -
atha sārasvataṃ caruṃ nirvapati / vāgvai sarasvatī vācaiva tadvaruṇo'nusamasarpattatho evaiṣa etadvācaivānusaṃsarpati tatraikaṃ puṇḍarīkaṃ prayacchati -
atha tvāṣṭraṃ daśakapālaṃ puroḍāśaṃ nirvapati / tvaṣṭā vai rūpāṇāmīṣṭe tvaṣṭraiva tadrūpairvaruṇo'nusamasarpattatho evaiṣa etattvaṣṭraiva rūpairanusaṃsarpati tatraikaṃ puṇḍarīkaṃ prayacchati -
atha pauṣṇaṃ caruṃ nirvapati / paśavo vai pūṣā paśubhireva tadvaruṇo'nusamasarpattatho evaiṣa etatpaśubhirevānusaṃsarpati tatraikaṃ puṇḍarīkaṃ prayacchati -
athaindramekādaśakapālaṃ puroḍāśaṃ nirvapati / indriyaṃ vai vīryamindra indriyeṇaiva tadvīryeṇa varuṇo'nusamasarpattatho evaiṣa etadindriyeṇaiva vīryeṇānusaṃsarpati tatraikaṃ puṇḍarīkaṃ prayacchati -
atha bārhaspatyaṃ caruṃ nirvapati / brahma vai bṛhaspatirbrahmaṇaiva tadvaruṇo'nusamasarpattatho evaiṣa etadbrahmaṇaivānusaṃsarpati tatraikaṃ puṇḍarīkaṃ prayacchati -
atha vāruṇaṃ yavamayaṃ caruṃ nirvapati / sa yenaivaujasemāḥ prajā varuṇo'gṛhṇāttenaiva tadojasā varuṇo'nusamasarpatteno evaiṣa tadojasānusaṃsarpati tatraikaṃ puṇḍarīkaṃ prayacchati -
upasado daśamyo devatāḥ / tatra pañca puṇḍarīkāṇyupaprayacchati tāṃ dvādaśapuṇḍarīkāṃ srajaṃ pratimuñcate sā dīkṣā tayā dīkṣayā dīkṣate -
atha yaddvādaśa bhavanti / dvādaśa vai māsāḥ saṃvatsarasya sarvaṃ vai saṃvatsaraḥ sarveṇaivainametaddīkṣayati yāni puṇḍarīkāṇitāni divo rūpaṃ tāni nakṣatrāṇāṃ rūpaṃ ye vadhakāste'ntarikṣasya rūpaṃ yāni bisāni tānyasyai tadenameṣu lokeṣvadhi dīkṣayati -
atha rājānaṃ krītvā / dvedhopanahya parivahanti tato'rdhamāsandyāmāsādya pracaratyatha ya eṣo'rdho brahmaṇo gṛhe nihito bhavati tamāsandyāmāsādyātithyena pracarati yadātithyena pracaratyathopasadbhiḥ pracarati yadopasadbhiḥ pracarati -
athaitāni havīṃṣi nirvapati / āgneyamaṣṭākapālaṃ puroḍāśaṃ saumyaṃ caruṃ vaiṣṇavaṃ trikapālaṃ vā puroḍāśaṃ caruṃ vā tena yatheṣṭyaivaṃ yajate -
tadu tathā na kuryāt / hvalati vā eṣa yo yajñapathādetyeti vā eṣa yajñapathādya upasatpathādeti tasmādupasatpathādeva neyāt -
sa yadagniṃ yajati / agninaivaitattejasā'nusaṃsarpatyatha yatsomaṃ yajati somenaivaitadrājñā'nusaṃsarpatyatha yadviṣṇuṃ yajati yajño vai viṣṇustadyajñampratyakṣamāpnoti taṃ pratyakṣamāptvā''tmankurute -
sa eṣa saptadaśo'gniṣṭomo bhavati / saptadaśo vai prajāpatiḥ prajāpatiryajñastadyajñaṃ pratyakṣamāpnoti taṃ pratyakṣamāptvā''tmankurute -
tasya dvādaśa prathamagarbhāḥ / paṣṭhauhyo dakṣiṇā dvādaśa vai māsāḥ saṃvatsarasya saṃvatsaraḥ prajāpatiḥ prajāpatiryajñastadyajñaṃ pratyakṣamāpnoti taṃ pratyakṣamāptvātmankurute -
tāsāṃ dvādaśa garbhāḥ / tāścaturviṃśatiścaturviṃśatirvai saṃvatsarasyārdhamāsāḥ saṃvatsaraḥ prajāpatiḥ prajāpatiryajñastadyajñaṃ pratyakṣamāpnoti taṃ pratyakṣamāptvā''tmankurute -
tā brahmaṇe dadāti / brahmā hi yajñaṃ dakṣiṇato'bhigopāyati tasmāttā brahmaṇe dadāti hiraṇmayīṃ srajamudgātre rukmaṃ hotre hiraṇmayau prākāśāvadhvaryubhyāmaśvaṃ prastotre vaśāṃ maitrāvaruṇāya'rṣabhaṃ brāhmaṇācchaṃsine vāsasī neṣṭāpotṛbhyāmanyatarato yuktaṃ yavācitamacchāvākāya gāmagnīdhe -
tā vā etāḥ / dvādaśa vā trayodaśa vā dakṣiṇā bhavanti dvādaśa vā vai trayodaśa vā
saṃvatsarasya māsāḥ saṃvatsaraḥ prajāpatiḥ prajāpatiryajñastadyajñaṃ pratyakṣamāpnoti taṃ pratyakṣamāptvā''tmankurute -
Original text: śatapathabrāhmaṇam · Sanskrit Wikisource contributors · Sanskrit Wikisource · CC BY-SA 4.0