Scripture Library

Shatapatha Brahmana · Chapter 5.2.1

5.2.1.5.2.1.1

५.२.१ yūpārohaṇam
atha sruvaṃ cājyavilāpanīṃ cādāya / āhavanīyamabhyaiti sa etā dvādaśāptīrjuhoti vā vācayati vā yadi juhoti yadi vācayati samāna eva bandhuḥ -

5.2.1.5.2.1.2

sa juhoti / āpaye svāhā svāpaye svāhā'pijāyaṃ svāhā kratave svāhā vasave svāhā'harpataye svāhā'hne mugdhāya svāhā mugdhāya vainaṃśināya svāhā vinaṃśina āntyāyanāya svāhāntyāya bhauvanāya svāhā bhuvanasya pataye svāhādhipataye svāhetyetā dvādaśāptīrjuhoti dvādaśa vai māsāḥ saṃvatsarasya saṃvatsaraḥ prajāpatiḥ prajāpatiryajñastadyaivāsyāptiryā sampattāmevaitadujjayati tāmātmankurute -

5.2.1.5.2.1.3

atha ṣaṭkḷptīḥ / juhoti vā vācayati vā yadi juhoti yadi vācayati samāna eva bandhuḥ -

5.2.1.5.2.1.4

sa vācayati / āyuryajñena kalpatāṃ prāṇo yajñena kalpatāṃ cakṣuryajñena kalpatāṃ śrotraṃ yajñena kalpatāṃ pṛṣṭhaṃ yajñena kalpatāṃ yajño yajñena kalpatāmityetāḥ ṣaṭkḷptīrvācayati ṣaḍvā ṛtavaḥ saṃvatsarasya saṃvatsaraḥ prajāpatiḥ prajāpatiryajñastadyaivāsya kḷptiryā sampattāmevaitadujjayati tāmātmankurute -

5.2.1.5.2.1.5

aṣṭāśriryūpo bhavati / aṣṭākṣarā vai gāyatrī gāyatramagneśchando devalokamevaitenojjayati saptadaśabhirvāsobhiryūpo veṣṭito vā vigrathito vā bhavati saptadaśo vai prajāpatistatprajāpatimujjayati -

5.2.1.5.2.1.6

gaudhūmaṃ caṣālaṃ bhavati / puruṣo vai prajāpaternediṣṭhaṃ so'yamatvagete vai puruṣasyauṣadhīnāṃ nediṣṭhatamāṃ yadgodhūmāsteṣāṃ na tvagasti manuṣyalokamevaitenojjayati -

5.2.1.5.2.1.7

gartanvānyūpo'tīkṣṇāgro bhavati / pitṛdevatyo vai gartaḥ pitṛlokamevaitenojjayati/ saptadaśāratnirbhavati saptadaśo vai prajāpatistatprajāpatimujjayati -

5.2.1.5.2.1.8

atha neṣṭā patnīmudāneṣyan / kauśaṃ vāsaḥ paridhāpayati kauśaṃ vā caṇḍātakamantaraṃ dīkṣitavasanājjaghanārdho vā eṣa yajñasya yatpatnī tāmetatprācīṃ yajñaṃ prasādayiṣyanbhavatyasti vai patnyā amedhyaṃ yadavācīnaṃ nābhermedhyā vai darbhāstadyadevāsyā amedhyaṃ tadevāsyā etaddarbhairmedhyaṃ kṛtvāthaināṃ prācīṃ yajñaṃ prasādayati tasmānneṣṭā patnīmudānesyankauśaṃ vāsaḥ paridhāpayati kauśaṃ vā caṇḍātakamantaraṃ dīkṣitavasanāt -

5.2.1.5.2.1.9

atha niśrayaṇīṃ niśrayati / sa dakṣiṇata udaṅ roheduttarato vā dakṣiṇā dakṣiṇatastvevodaṅrohettathā hyudagbhavati -

5.2.1.5.2.1.10

sa rokṣyañjāyāmāmantrayate / jāya ehi svo rohāveti rohāvetyāha jāyā tadyajjāyāmāmantrayate'rdho ha vā eṣa ātmano yajjāyā tasmādyāvajjāyāṃ na vindate naiva tāvatprajāyate'sarvo hi tāvadbhavatyatha yadaiva jāyāṃ vindate'tha prajāyate tarhi hi sarvo bhavati sarva etāṃ gatiṃ gacchānīti tasmājjāyāmāmantrayate -

5.2.1.5.2.1.11

sa rohati / prajāpateḥ prajā abhūmeti prajāpaterhyeṣa prajā bhavati yo vājapeyena yajate -

5.2.1.5.2.1.12

atha godhūmānupaspṛśati / svardevā aganmeti svarhyeṣa gacchati yo vājapeyena yajate -

5.2.1.5.2.1.13

tadyadgodhūmānupaspṛśati / annaṃ vai godhūmā annaṃ vā eṣa ujjayati yo vājapeyena yajate'nnapeyaṃ ha vai nāmaitadyadvājapeyaṃ tadyadevaitadannamudajaiṣīttenaivaitadetāṃ gatiṃ gatvā saṃspṛśate tadātmankurute tasmādgodhūmānupaspṛśati -

5.2.1.5.2.1.14

atha śīrṣṇā yūpamatyujjihīte / amṛtā abhūmeti devalokamevaitenojjayati -

5.2.1.5.2.1.15

atha diśo'nuvīkṣamāṇo japati / asme vo astvindriyamasme nṛmṇamuta kraturasmevarcāṃsi santu va iti sarvaṃ vā eṣa idamujjayati yo vājapeyena yajate prajāpatiṃ hyujjayati sarvamu hyevedaṃ prajāpatiḥ so'sya sarvasya yaśa indriyaṃ vīryaṃ saṃvṛjya tadātmandhatte tadātmankurute tasmāddiśo'nuvīkṣamāṇo japati-

5.2.1.5.2.1.16

athainamūṣapuṭairanūdasyanti / paśavo vā ūṣā annaṃ vai paśavo'nnaṃ vā eṣa ujjayati yo vājapeyena yajate'nnapeyaṃ ha vai nāmaitadyadvājapeyaṃ tadyadevaitadannamudajaiṣīttenaivaitadetāṃ gatiṃ gatvā saṃspṛśate tadātmankurute tasmādenamūṣapuṭairanūdasyanti -

5.2.1.5.2.1.17

āśvattheṣu palāśeṣūpanaddhā bhavanti / sa yadevādo'śvatthe tiṣṭhata indro maruta upāmantrayata tasmādāśvattheṣu palāśeṣūpanaddhā bhavanti viśo'nūdasyanti viśo vai maruto'nnaṃ viśastasmādviśo'nūdasyanti saptadaśa bhavanti saptadaśo vai prajāpatistatprajāpatimujjayati -

5.2.1.5.2.1.18

athemāmupāvekṣamāṇo japati / namo mātre pṛthivyai namo mātre pṛthivyā iti bṛhaspaterha vā abhiṣiṣicānātpṛthivī bibhayāṃcakāra mahadvā ayamabhūdyo'bhyaṣeci yadvai māyaṃ nāvadṛṇīyāditi bṛhaspatirha pṛthivyai bibhayāṃcakāra yadvai meyaṃ nāvadhūnvīteti tadanayaivaitanmitradheyamakuruta na hi mātā putraṃ hinasti na putro mātaram -

5.2.1.5.2.1.19

bṛhaspatisavo vā eṣa yadvājapeyam / pṛthivyu haitasmādbibheti mahadvā ayamabhūdyo'bhyaṣeci yadvai māyaṃ nāvadṛṇīyādityeṣa u hāsyai bibheti yadvai meyaṃ nāvadhūnvīteti tadanayaivaitanmitradheyaṃ kurute na hi mātā putraṃ hinasti na putro mātaram -

5.2.1.5.2.1.20

atha hiraṇyamabhyavarohati / amṛtamāyurhiraṇyaṃ tadamṛta āyuṣi pratitiṣṭhati -

5.2.1.5.2.1.21

athājarṣabhasyājinamupastṛṇāti / tadupariṣṭādrukmaṃ nidadhāti tamabhyavarohatīmāṃ vaiva -

5.2.1.5.2.1.22

athāsmā āsandīmāharanti / uparisadyaṃ vā eṣa jayati yo jayatyantarikṣasadyaṃ tadenamuparyāsīnamadhastādimāḥ prajā upāsate tasmādasmā āsandīmāharanti -

5.2.1.5.2.1.23

audumbarī bhavati / annaṃ vā ūrgudumbara ūrjo'nnādyasyāvaruddhyai tasmādaudumbarī bhavati tāmagreṇa havirdhāne jaghanenāhavanīyaṃ nidadhāti -

5.2.1.5.2.1.24

athājarṣabhasyājinamāstṛṇāti / prajāpatirvā eṣa yadajarṣabha etā vai prajāpateḥ pratyakṣatamāṃ yadajāstasmādetāstriḥ saṃvatsarasya vijāyamānā dvau trīniti janayanti tatprajāpatimevaitatkaroti tasmādajarṣabhasyājinamāstṛṇāti -

5.2.1.5.2.1.25

sa āstṛṇāti / iyaṃ te rāḍiti rājyamevāsminnetaddadhātyathainamāsādayati yantāsi yamana iti yantāramevainametadyamanamāsāṃ prajānāṃ karoti dhruvo'si dharuṇa iti dhruvamevainametaddharuṇamasmiṃloke karoti kṛṣyai tvā kṣemāya tvā rayyai tvā poṣāya tveti sādhave tvetyevaitadāha -

Original text: śatapathabrāhmaṇam · Sanskrit Wikisource contributors · Sanskrit Wikisource · CC BY-SA 4.0