Scripture Library

Shatapatha Brahmana · Chapter 3.1.1

3.1.1.3.1.1.1

३.१.१ agniṣṭome devayajanam
devayajanaṃ joṣayante / sa yadeva varṣiṣṭhaṃ syāttajjoṣayeranyadanyadbhūmerābhiśayītāto vai devā divamupodakrāmandevānvā eṣa upotkrāmati yo dīkṣate sa sadeve devayajane yajate sa yaddhānyadbhūmerabhiśayītāvaratara iva heṣṭvā syāttasmādyadeva varṣiṣṭhaṃ syāttajjoṣayeran -

3.1.1.3.1.1.2

tadvarṣma satsamaṃ syāt / samaṃ sadavibhraṃśi syādavibhraṃśi satprākpravaṇaṃ syātprācī hi devānāṃ digatho udakpravaṇamudīcī hi manuṣyāṇāṃ digdakṣiṇataḥ pratyucchritamiva syādeṣā vai dikpitṝṇāṃ sa yaddakṣiṇāpravaṇaṃ syātkṣipre ha yajamāno'muṃ lokamiyāttatho ha yajamāno jyogjīvati tasmāddakṣiṇataḥ pratyucchritamiva syāt -

3.1.1.3.1.1.3

na purastāddevayajanamātramatiricyeta / dviṣantaṃ hāsya tadbhrātṛvyamabhyatiricyate kāmaṃ ha dakṣiṇataḥ syādevamuttarata etaddha tveva samṛddhaṃ devayajanaṃ yasya devayajanamātraṃ paścātpariśiṣyate kṣipre haivainamuttarā devayajyopanamatīti nu devayajanasya -

3.1.1.3.1.1.4

tadu hovāca yājñavalkyaḥ / vārṣṇyāya devayajanaṃ joṣayitumaima tatsātyayajño'bravītsarvā vā iyaṃ pṛthivī devī devayajanaṃ yatra vā asyai kva ca yajuṣaiva parigṛhya yājayediti -

3.1.1.3.1.1.5

ṛtvijo haiva devayajanam / ye brāhmaṇāḥ śuśruvāṃso'nūcānā vidvāṃso yājayanti saivāhvalaitannediṣṭhamāmiva manyāmaha iti -

3.1.1.3.1.1.6

tacchālo vā vimitaṃ vā prācīnavaṃśaṃ minvanti / prācī hi devānāṃ dikpurastādvai devāḥ pratyañco manuṣyānupāvṛttāstasmāttebhyaḥ prāṅtiṣṭhañjuhoti -

3.1.1.3.1.1.7

tasmādu ha na pratīcīnaśirāḥ śayīta / neddevānabhiprasārya śayā iti yā dakṣiṇā diksā pitṝṇāṃ yā pratīcī sā sarpāṇāṃ yato devā uccakramuḥ saiṣāhīnā yodīcī diksā manuṣyāṇāṃ tasmānmānuṣa udīcīnavaṃśāmeva śālāṃ vā vimitaṃ vā minvantyudīcī hi manuṣyāṇāṃ digdīkṣitasyaiva prācīnavaṃśā nādīkṣitasya -

3.1.1.3.1.1.8

tāṃ vā etāṃ pariśrayanti / nedabhivarṣāditi nveva varṣā devānvā eṣa upāvartate yo dīkṣate sa devatānāmeko bhavati tira iva vai devā manuṣyebhyastira ivaitadyatpariśritaṃ tasmātpariśrayanti -

3.1.1.3.1.1.9

tanna sarva ivābhiprapadyeta brāhmaṇo vaiva rājanyo vā vaiśyo vā te hi yajñiyāḥ -

3.1.1.3.1.1.10

sa vai na sarveṇeva saṃvadeta / devānvā eṣa upāvartate yo dīkṣate sa devatānāmeko bhavati na vai devā sarveṇeva saṃvadante brāhmaṇena vaiva rājanyena vā vaiśyena vā te hi yajñiyāstasmādyadyenaṃ śūdreṇa saṃvādo vindedeteṣāmevaikaṃ brūyādimamiti vicakṣvemamiti vicakṣvetyeṣa u tatra dīkṣitasyopacāraḥ -

3.1.1.3.1.1.11

athāraṇī pāṇau kṛtvā / śālāmadhyavasyati sa pūrvārdhyaṃ sthūṇārājamabhipadyaitadyajurāhaidamaganma devayajanaṃ pṛthivyā yatra devāso ajuṣanta viśva iti tadasya viśvaiśca devairjuṣṭaṃ bhavati ye ceme brāhmaṇāḥ śuśruvāṃso'nūcānā yadahāsya te'kṣibhyāmīkṣante brāhmaṇāḥ śuśruvāṃsastadahāsya tairjuṣṭaṃ bhavati -

3.1.1.3.1.1.12

yadvāha / yatra devāso ajuṣanta viśva iti tadasya viśvairdevairjuṣṭambhavatyṛksāmābhyāṃ saṃtaranto yajurbhirityṛksāmābhyāṃ vai yajurbhiryajñasyodṛcaṃ gacchanti yajñasyodṛcaṃ gacchānītyevaitadāha rāyaspoṣeṇa samiṣā mademeti bhūmā vai rāyaspoṣaḥ śrīrvai bhūmā''śiṣamevaitadāśāste samiṣā mademetīṣaṃ madatīti vai tamāhuryaḥ śriyamaśnute yaḥ paramatāṃ gacchati tasmādāha samiṣā mademeti -

Original text: śatapathabrāhmaṇam · Sanskrit Wikisource contributors · Sanskrit Wikisource · CC BY-SA 4.0