Shatapatha Brahmana · Chapter 12.6.1
१२.६.१.
atha jyotiṣṭomaprāyaścittabrāhmaṇam
somo vai rājā yajñaḥ prajāpatiḥ/ tasyaitāstanvaḥ/ yā etā devatāḥ/ yā etā āhutīrjuhoti
sa yadyajñasyārchet/ yāṃ tatprati devatāṃ manyeta/ tāmanusamīkṣya juhuyāt/ yadi dīkṣopasatsvāhavanīye/ yadi prasuta āgnīdhre/ vi vā'etat yajñasya parva sraṃsate – yat hvalati/ sā yaiva tarhi tatra devatā bhavati/ tayaivaitat devatayā yajñambhiṣajyati/ tayā devatayā yajñaṃ pratisaṃdadhāti
sa yadyenaṃ manasā'bhidhyāto yajño nopanamet/ parameṣṭhine svāhā iti juhuyāt parameṣṭhī hi sa tarhi bhavati/ apa pāpmānaṃ hate/ upainaṃ yajño namati
atha yadyenaṃ vācā'bhivyāhṛto yajño nopanamet/ prajāpataye svāhā iti juhuyāt/ prajāpatirhi sa tarhi bhavati/ apa pāpmānaṃ hate/ upainaṃ yajño namati
atha yasya rājānamacchettvā nāharanta eyuḥ/ andhase svāhā iti juhuyāt/ andho hi sa tarhi bhavati/ apa pāpmānaṃ hate/ upainaṃ yajño namati
atha yadi sātaḥ kiṃcidāpadyeta/ savitre svāhā iti juhuyāt/ savitā hi sa tarhi bhavati/ apa pāpmānaṃ hate/ upainaṃ yajño namati
atha yadi dīkṣāsu kiṃcidāpadyeta/ viśvakarmaṇe svāhā iti juhuyāt/ viśvakarmā hi sa tarhi bhavati/ apa pāpmānaṃ hate/ upainaṃ yajño namati
atha yadi somakrayaṇyāṃ kiṃcidāpadyeta/ pūṣṇe svāhā iti juhuyāt/ pūṣā hi sa tarhi bhavati/ apa pāpmānaṃ hate/ upainaṃ yajño namati
atha yadi krayāyopotthitaḥ kiṃcidāpadyeta/ indrāya ca marudbhyaśca svāhā iti juhuyāt/ indraśca ha sa tarhi marutaśca bhavati/ apa pāpmānaṃ hate/ upainaṃ yajño namati
atha yadi paṇyamānaḥ kiṃcidāpadyeta/ asurāya svāhā iti juhuyāt/ asuro hi sa tarhi bhavati/ apa pāpmānaṃ hate/ upainaṃ yajño namati
atha yadi krītaḥ kiṃcidāpadyeta/ mitrāya svāhā iti juhuyāt/ mitro hi sa tarhi bhavati/ apa pāpmānaṃ hate/ upainaṃ yajño namati
atha yadyūrāvāsannaḥ kiṃcidāpadyeta/ viṣṇave śipiviṣṭāya svāhā iti juhuyāt/ viṣṇurhi sa tarhi śipiviṣṭo bhavati/ apa pāpmānaṃ hate/ upainaṃ yajño namati
atha yadi paryuhyamāṇaḥ kiṃcidāpadyeta/ viṣṇave naraṃdhiṣāya svāhā iti juhuyāt/ viṣṇurhi sa tarhi narandhiṣo bhavati/ apa pāpmānaṃ hate/ upainaṃ yajño namati
atha yadyāgataḥ kiṃcidāpadyeta/ somāya svāhā iti juhuyāt/ somo hi sa tarhi bhavati/ apa pāpmānaṃ hate/ upainaṃ yajño namati
atha yadyāsaṃdyāmāsannaḥ kiṃcidāpadyeta/ varuṇāya svāhā iti juhuyāt/ varuṇo hi sa tarhi bhavati/ apa pāpmānaṃ hate/ upainaṃ yajño namati
atha yadyāgnīdhragataḥ kiṃcidāpadyeta/ agnaye svāhā iti juhuyāt/ agnirhi sa tarhi bhavati/ apa pāpmānaṃ hate/ upainaṃ yajño namati
atha yadi havirddhānagataḥ kiṃcidāpadyeta/ indrāya svāhā iti juhuyāt/ indro hi sa tarhi bhavati/ apa pāpmānaṃ hate/ upainaṃ yajño namati
atha yadupāvahriyamāṇaḥ kiṃcidāpadyeta/ atharvaṇe svāhā iti juhuyāt/ atharvā hi sa tarhi bhavati/ apa pāpmānaṃ hate/ upainaṃ yajño namati
atha yadyaṃśuṣu nyuptaḥ kiṃcidāpadyeta/ viśvebhyo devebhyaḥ svāhā iti juhuyāt/ viśve hi sa tarhi devā bhavati/ apa pāpmānaṃ hate/ upainaṃ yajño namati
atha yadyāpyāyyamānaḥ kiṃcidāpadyeta/ viṣṇava āprītapāya svāhā iti juhuyāt/ viṣṇurhi sa tarhyāprītapā bhavati/ apa pāpmānaṃ hate/ upainaṃ yajño namati
atha yadyabhiṣūyamāṇaḥ kiṃcidāpadyeta/ yamāya svāhā iti juhuyāt/ yamo hi sa tarhi bhavati/ apa pāpmānaṃ hate/ upainaṃ yajño namati
atha yadi saṃbhriyamāṇaḥ kiñcidāpadyeta/ viṣṇave svāhā iti juhuyāt/ viṣṇurhi sa tarhi bhavati/ apa pāpmānaṃ hate/ upainaṃ yajño namati
atha yadi pūyamānaḥ kiṃcidāpadyeta/ vāyave svāhā iti juhuyāt/ vāyurhi sa tarhi bhavati/ apa pāpmānaṃ hate/ upainaṃ yajño namati
atha yadi pūtaḥ kiṃcidāpadyeta/ śukrāya svāhā iti juhuyāt/ śukro hi sa tarhi bhavati/ apa pāpmānaṃ hate/ upainaṃ yajño namati
atha yadi kṣīraśrīḥ kiṃcidāpadyeta/ śukrāya svāhā iti juhuyāt/ śukro hi sa tarhi bhavati/ apa pāpmānaṃ hate/ upainaṃ yajño namati
atha yadi saktuśrīḥ kiṃcidāpadyeta/ maṃthine svāhā iti juhuyāt/ maṃthī hi sa tarhi bhavati/ apa pāpmānaṃ hate/ upainaṃ yajño namati
atha yadi camaseṣūnnītaḥ kiṃcidāpadyeta/ viśvebhyo devebhyaḥ svāhā iti juhuyāt/ viśve hi sa tarhi devā bhavati/ apa pāpmānaṃ hate/ upainaṃ yajño namati
atha yadi homāyodyataḥkiṃcidāpadyeta/ asave svāhā iti juhuyāt/ asurhi sa tarhi bhavati/ apa pāpmānaṃ hate/ upainaṃ yajño namati
atha yadi hūyamānaḥ kiṃcidāpadyeta/ rudrāya svāhā iti juhuyāt/ rudro hi sa tarhi bhavati/ apa pāpmānaṃ hate/ upainaṃ yajño namati
atha yadyabhyāvṛttaḥ kiṃcidāpadyeta/ vātāya svāhā iti juhuyāt/ vāto hi sa tarhi bhavati/ apa pāpmānaṃ hate/ upainaṃ yajño namati
atha yadi pratikhyātaḥ kiṃcidāpadyeta/ nṛcakṣase svāhā iti juhuyāt/ nṛcakṣā hi sa tarhi bhavati/ apa pāpmānaṃ hate/ upainaṃ yajño namati
atha yadi bhakṣyamāṇaḥ kiṃcidāpadyeta/ bhakṣāya svāhā iti juhuyāt/ bhakṣo hi sa tarhi bhavati/ apa pāpmānaṃ hate/ upainaṃ yajño namati
atha yadi nārāśaṃseṣu sannaḥ kiṃcidāpadyeta/ pitṛbhyo nārāśaṃsebhyaḥ svāhā iti juhuyāt/ pitaro hi sa tarhi nārāśaṃsā bhavati/ apa pāpmānaṃ hate/ upainaṃ yajño namati
atha yadyavabhṛthāyodyataḥ kiṃcidāpadyeta/ siṃdhave svāhā iti juhuyāt/ siṃdhurhi sa tarhi bhavati/ apa pāpmānaṃ hate/ upainaṃ yajño namati
atha yadyabhyavahriyamāṇaḥ kiṃcidāpadyeta/ samudrāya svāhā iti juhuyāt/ samudro hi sa tarhi bhavati/ apa pāpmānaṃ hate/ upainaṃ yajño namati
atha yadi praplutaḥ kiṃcidāpadyeta/ salilāya svāhā iti juhuyāt/ salilo hi sa tarhi bhavati/ apa pāpmānaṃ hate/ upainaṃ yajño namati
tā vā etāścatustriṃśatamājyāhutīrjuhoti/ trayastriṃśadvai devāḥ/ prajāpatiścatustriṃśaḥ/ etadu sarvairdevairyajñaṃ bhiṣajyati/ sarvairdevairyajñaṃ pratisaṃdadhāti
tā brahmaiva juhuyāt/ nābrahmā/ brahmā vai yajñasya dakṣiṇata āste/ brahmā yajñaṃ dakṣiṇato gopāyati/ yadi tu brahmā na vidyāt/ api ya eva kaśca vidyāt/ sa juhuyāt/ brahmāṇaṃ tvāmaṃtrya/ brahmaṇā'tisṛṣṭaḥ/ tāsāṃ vā etāsāṃ vyāhṛtīnāṃ bandhutā/ vasiṣṭho ha virājaṃ vidāṃcakāra/ tāṃ hendro'bhidadhyau
sa hovāca – ṛṣe virājaṃ ha vai vettha/ tāṃ me brūhīti/ sa hovāca – kiṃ mama tataḥ syāditi/ sarvasya ca te yajñasya prāyaścittiṃ brūyām/ rūpaṃ ca tvā darśayeya iti/ sa hovāca – yannu me sarvasya yajñasya prāyaścittiṃ brūyāḥ/ kimu na syāt/ yaṃ tvaṃ rūpaṃ darśayethā iti/ jīvasvarga evāsmāllokātpreyāditi
tato haitāmṛṣirindrāya virājamuvāca/ iyaṃ vai virāḍiti/ tasmādyo'syai bhūyiṣṭhaṃ labhate/ sa eva śreṣṭho bhavati
atha haitāmiṃdra ṛṣaye prāyaścittimuvāca/ agnihotrādagra ā mahata ukthāt/ tā ha smaitāḥ purā vyāhṛtīrvasiṣṭhā eva viduḥ/ tasmāddha sma purā vāsiṣṭha eva brahmā bhavati/ yatastvenā apyetarhi ya eva kaścādhīte/ tato'pyetarhi ya eva kaśca brahmā bhavati/ sa ha vai brahmā bhavitumarhati/ sa vā brahmannityāmantritaḥ pratiśṛṇuyāt/ ya evametā vyāhṛtīrveda
iti tṛtīyaprapāṭhake prathamaṃ brāhmaṇam//
samāptāni prāyaścittāni//
Original text: śatapathabrāhmaṇam · Sanskrit Wikisource contributors · Sanskrit Wikisource · CC BY-SA 4.0