Scripture Library

Shatapatha Brahmana · Chapter 10.2.1

10.2.1.10.2.1.1

cityāgniviṣayakavicāraḥ

10.2.1.10.2.1.1

prajāpatiḥ svargaṃ lokamajigāṃsat / sarve vai paśavaḥ prajāpatiḥ puruṣo'śvogauravirajaḥ sa etai rūpairnāśaknotsa etaṃ vayovidhamātmānamapaśyadagniṃ taṃ vyadhatta so'nupasamuhyānupādhāyodapipatiṣatsa nāśaknotsa upasamuhyopadhāyodapatattasmādapyetarhi vayāṃsi yadaiva pakṣā upasamūhante yadā patrāṇi visṛjante'thotpatituṃ śaknuvanti -

10.2.1.10.2.1.2

taṃ vā aṅgulibhirmimīte puruṣo vai yajñastenedaṃ sarvaṃ mitaṃ tasyaiṣā'vamā mātrā yadaṅgulayastadyāsyāvamā mātrā tāmasya tadāpnoti tayainaṃ tanmimīte -

10.2.1.10.2.1.3

caturviṃśatyāṅgulibhirmimīte caturviṃśatyakṣarā vai gāyatrī gāyatro'gniryāvānagniryāvatyasya mātrā tāvataivainaṃ tanmimīte -

10.2.1.10.2.1.4

sa caturaṅgulamevobhayato'ntarata upasamūhati caturaṅgulamubhayato bāhyato vyudūhati tadyāvadevopasamūhati tāvadvyudūhati tannāhaivātirecayati no kanīyaḥ karoti tathā pucchasya tathottarasya pakṣasya -

10.2.1.10.2.1.5

atha nirṇāmau pakṣayoḥ karoti nirṇāmau hi vayasaḥ pakṣayorbhavato vitṛtīye vitṛtīye hi vayasaḥ pakṣayornirṇāmau bhavato'ntare vitṛtīye'ntare hi vitṛtīye vayasaḥ pakṣayornirṇāmau bhavataḥ sa caturaṅgulameva purastādudūhati caturaṅgulaṃ paścādupasamūhati tadyāvadevodūhati tāvadupasamūhati tannāhaivātirecayati no kanīyaḥ karoti -

10.2.1.10.2.1.6

sa tasminnirṇāme ekāmiṣṭakāmupadadhāti tadyeyaṃ vayasaḥ patato nirṇāmādekā nāḍyupaśete tāṃ tatkarotyatho idam -

10.2.1.10.2.1.7

atha vakrau karoti vakrau hi vayasaḥ pakṣau bhavataḥ sa caturaṅgulameva paścādudūhati caturaṅgulaṃ purastādupasamūhati tadyāvadevodūhati tāvadupasamūhati tannāhaivātirecayati no kanīyaḥ karoti -

10.2.1.10.2.1.8

atha rūpamuttamaṃ karoti atraiṣa sarvo'gniḥ saṃskṛtastasmindevā etadrūpamuttamamadadhustathaivāsminnayametadrūpamuttamaṃ dadhāti sa sahasramṛjvālikhitā iṣṭakāḥ karoti sahasramityālikhitāḥ sahasramityālikhitāḥ -

10.2.1.10.2.1.9

atha pañcamīṃ citimupadhāya tredhāgniṃ vimimīte sa madhyame vitṛtīye sahasramṛjvālikhitā iṣṭakā upadadhāti tadyānīmāni vayasaḥ pratyañci śīrṣṇa ā pucchādṛjūni lomāni tāni tatkaroti -

10.2.1.10.2.1.10

atha sahasramityālikhitā dakṣiṇata upadadhāti tadyānīmāni vayaso dakṣiṇato vakrāṇi lomāni tāni tatkaroti -

10.2.1.10.2.1.11

atha sahasramityālikhitā uttarata upadadhāti tadyānīmāni vayasa uttarato vakrāṇi lomāni tāni tatkaroti sahasreṇa sarvaṃ vai sahasraṃ sarveṇaivāsminnetadrūpamuttamaṃ dadhāti tribhiḥ sahasraistrivṛdagniryāvānagniryāvatyasya mātrā tāvataivāsminnetadrūpamuttamaṃ dadhāti -

Original text: śatapathabrāhmaṇam · Sanskrit Wikisource contributors · Sanskrit Wikisource · CC BY-SA 4.0