Revākhāṇḍa (revised text) · Chapter 46

|| iti śrīskānde mahāpurāṇa ekāśītisāhasryāṃ saṃhitāyāṃ pañcama āvantyakhaṇḍe revākhaṇḍe andhakavarapradānavarṇanaṃ nāma pañcacatvāriṃśo 'dhyāyaḥ ||
RKV adhyāya 46
śrīmārkaṇḍeya uvāca:
sa dānavo varaṃ labdhvā jagāma svapuraṃ prati /
dadarśa svapuraṃ rājañchobhitaṃ citracatvaraiḥ

udyānaiścaiva vividhaiḥ kadalīkhaṇḍamaṇḍitaiḥ /
panasairbakulaiścaivāmrātairāmraiśca campakaiḥ

aśokairnālikeraiśca mātuliṅgaiḥ sadāḍimaiḥ /
nānāvṛkṣaiśca śobhāḍhyaṃ taḍāgairupaśobhitam

devatāyatanair divyair dhvajamālāsuśobhitaiḥ /
vedādhyayananirghoṣair maṅgalādyair vināditam

prāviśadbhavane divye kāñcane rukmamālini /
apaśyatsa sutān bhāryām amātyān dāsabhṛtyakān

tato jayapradān sarvān itaścetaśca dhāvataḥ /
hṛcchobhāṃ ca prakurvāṇān vai jayantībhiruccakaiḥ

kecit toraṇam ābadhya kecit puṣpāṇyavākiran /
mātuliṅgakarāścānye dhāvanti hyandhakaṃ prati

pure janāśca dṛśyante bhājanairannapūritaiḥ /
pūrṇahastāḥ pradṛśyante tatraiva bahavo janāḥ

sākṣatair bhājanais tatra śatasāhasrayoṣitaḥ /
mantrān paṭhanti viprāśca maṅgalānyapi yoṣitaḥ

amātyāścaiva bhṛtyāśca gajāṃścāḍhaukayanti ca /
vardhāpayanti te sarve ye kecit puravāsinaḥ

hṛṣṭastuṣṭo 'vasattatra sacivaiḥ saha so 'ndhakaḥ /
dadarśa sa jagatsarvaṃ turaṅgāṃśca padātikān

tathaiva vividhān kośāṃs tatra kāñcanapūritān /
mahiṣīrgā vṛṣāṃścaivāpaśyacchatrāṇyanekadhā

sa evamandhakas tatra kiyantaṃ kālamāvasat /
hṛṣṭastuṣṭo vasan martye sa surair nābhyabhūyata

varaṃ labdhaṃ tu taṃ jñātvā śaṅkitāḥ svargavāsinaḥ /
ekībhūtāśca te sarve vāsavaṃ śaraṇaṃ gatāḥ

śakra uvāca:
kathamāgamanaṃ vo 'tra sarveṣām api nākinām /
kasmādvo bhayamutpannamāgatāḥ śaraṇaṃ katham

tataste hyamarāḥ sarve śakram etad vaco 'bruvan

devā ūcuḥ /
suranāthāndhako nāma daityaḥ śambhuvarorjitaḥ /
ajeyaḥ sarvadevānāṃ kiṃ nu kāryamataḥ param

tattvaṃ cintaya deveśa ka upāyo vidhīyatām /
itthaṃ vadanti te devāḥ śakrāgre mantraṇodyatāḥ

mantrayanti ca yāvad vai tāvaccāramukheritam /
jñātvā tatra sa devaughaṃ dānavo nirgato gṛhāt

ekākī syandanārūḍha āyurdhaibahubhir vṛtaḥ /
durgamaṃ merupṛṣṭhaṃ sa līlayaiva gato nṛpa

svarṇaprākārasaṃyuktaṃ śobhitaṃ vividhāśramaiḥ /
durgamaṃ śatruvargasya tadā pārthivasattama

praviveśāsurastatra līlayā svagṛhe yathā /
vṛtrahā bhayamāpannaḥ svakīyaṃ cāsanaṃ dadau

upaviṣṭo 'ndhakastatra śakrasyaivāsane śubhe /
āsthānaṃ kalayāmāsa sarvatastridaśāvṛtam

śakra uvāca:
kiṃ tavāgamanaṃ cātra kiṃ kāryaṃ kathayasva me /
yadasmadīyaṃ vittaṃ hi tatte dāsyāmi dānava

andhaka uvāca:
nāhaṃ vai kāmaye kośaṃ na gajāṃśca sureśvara /
svakīyaṃ darśayasvādya svargaśṛṅgārabhūṣitam

airāvataṃ mahānāgaṃ taṃ caivoccaiḥśravohayam /
urvaśyādīni ratnāni mama darśaya gopate

pārijātakapuṣpāṇi vṛkṣajātīnanekaśaḥ /
vāditrāṇi ca sarvāṇi darśayasva śacīpate

tasya tadvacanaṃ śrutvā śakraś cintitavān idam /
yo 'muṃ nihanti pāpmānaṃ na taṃ paśyāmi karhicit

nāsti rakṣāpradaḥ kaścitsvargalokasya duḥkhinaḥ /
bhayatrasto dadāvanyadvāditrādyapsarogaṇaiḥ

raṅgabhūmāvupāviśya kārayāmāsa tāṇḍavam /
upaviṣṭāḥ surāḥ sarve yamamārutakinnarāḥ

urvaśyādyā apsaraso gītavāditrayogataḥ /
nanṛtuḥ puratastasya sarvā ekaikaśo nṛpa

na vyaśrāmyata taccittaṃ dṛṣṭvā cāpsarasastadā /
śacīṃ prati manastasya sakāmamabhavannṛpa

gṛhītvā śakrabhāryāṃ sa prasthitaḥ svapuraṃ prati /
tataḥ pravavṛte yuddhamandhakasya suraiḥ saha

tena devagaṇāḥ sarve dhvastāḥ pārthivasattama /
saṃgrāme vividhaiḥ śastraiś cakravajrādibhirghanaiḥ

saṃtāpitāḥ surāḥ sarve kṣayaṃ nītā hyanekaśaḥ /
sarve 'pi marutastena bhagnāḥ saṃgrāmamūrdhani

yathā siṃhogajān sarvān vicitya vicared vanam /
tadvad ekena te devā jitāḥ sarve parāṅmukhāḥ

bālo 'dhipo yathā grāme svecchayā pīḍayejjanān /
svairamākramya gṛhṇāti kośavāsāṃsi cāsakṛt

gataṃ na paśyaty ātmānaṃ prajāsaṃtāpanena ca /
gṛhītvā śakrabhāryāṃ sa gato vai dānavottamaḥ