Revākhāṇḍa (revised text) · Chapter 44
|| iti śrīskānde mahāpurāṇa ekāśītisāhasryāṃ saṃhitāyāṃ pañcama āvantyakhaṇḍe revākhaṇḍe vimaleśvaratīrthamāhātmyavarṇanaṃ nāma tricatvāriṃśo 'dhyāyaḥ ||
RKV adhyāya 44
śrīmārkaṇḍeya uvāca:
tīrthānāṃ paramaṃ tīrthaṃ tacchṛṇuṣva narādhipa /
revāyā dakṣiṇe kūle nirmitaṃ śūlapāṇinā
mokṣārthaṃ mānavendrāṇāṃ nirmitaṃ nṛpasattama /
yudhiṣṭhira uvāca:
śrutā me vividhā dharmāstīrthāni vividhāni ca /
dānadharmāḥ samastāśca tvatprasādāddvijottama
anyacca śrotumicchāmi saṃsāraśchidyate yathā /
punarāgamanaṃ nāsti mokṣaprāptirbhaved yathā
etadākhyāhi me sarvaṃ prasādād dvijasattama
mārkaṇḍeya uvāca:
śṛṇuṣvaikamanā bhūtvā tīrthāt tīrthāntaraṃ mahat /
śrute yasya prabhāve tu mucyate cābdikādaghāt
vācikairmānasairvāpi śārīraiśca viśeṣataḥ /
kīrtanāt tasya tīrthasya mucyate sarvapātakaiḥ
pañcakrośapramāṇaṃ tu tacca tīrthaṃ mahīpate /
bhuktimuktipradaṃ divyaṃ prāṇināṃ pāpakarmiṇām
revāyā dakṣiṇe kūle parvato bhṛgusaṃjñitaḥ /
tasya mūrdhni ca tattīrthaṃ sthāpitaṃ caiva śambhunā
śūlabhedeti vikhyātaṃ triṣu lokeṣu bhūpate /
tatra sthitāśca ye vṛkṣāstīrthāccaiva caturdiśam
patitā nilayaṃ yānti rudrasya nātra saṃśayaḥ /
mṛtāstatraiva ye kecij jantavo bhuvi pakṣiṇaḥ
te yānti paramaṃ lokaṃ tatra tīrthe na saṃśayaḥ /
pātālān niḥsṛtā gaṅgā bhogavatītisaṃjñitā
niṣkrāntā śūlabhedāc ca sarvapāpakṣayaṃkarī /
yā sā gīrvāṇanāmnyanyā vahet puṇyā mahānadī
patitā kuṇḍamadhye tu yatra bhinnaṃ triśūlinā /
śambhunā ca purā tāta utpādya ca sarasvatī
sā tatra patitā rājan prācīnāghavimocinī /
bhāsvatyā tritayaṃ yatra śilā gīrvāṇasaṃjñitā
tatra tīrthe ca tattīrthaṃ na bhūtaṃ na bhaviṣyati /
kedāraṃ ca prayāgaṃ ca kurukṣetraṃ gayā tathā
anyāni ca sutīrthāni kalāṃ nārhanti ṣoḍaśīm /
pañca sthānāni tīrthāni pṛthagbhūtāni yāni ca
vakṣyāmi ca samāsena ekaikaṃ ca pṛthakpṛthak /
gayā nābhyāṃ yathā puṇyā cakratīrthaṃ ca tatsamam
dharmāraṇye yathā kūpaṃ śūlabhedaṃ ca tatsamam /
brahmayūpaṃ yathā puṇyaṃ devanadyāstathaiva ca
yathā gayāśiraḥ puṇyaṃ surāṇāṃ ca yathā śilā /
yathā ca puṣkaraṃ sthānaṃ mārkaṇḍahrada eva ca
dattvā piṇḍodakaṃ tatra piṇḍāṇāṃ ca tathākṣayam /
yas tatra kurute śrāddhaṃ toyaṃ pibati nityaśaḥ /
mucyate sarvapāpaistu uragaḥ kañcukairiva /
anindyānpūjayed viprān dambhakrodhavivarjitān
trayodaśadinaṃ dānaṃ trayodaśaguṇaṃ bhavet /
abhyarcitaṃ suraṃ dṛṣṭvā gaṇanāthaṃ gajānanam
sarve vighnā vinaśyanti dṛṣṭvā kambalakṣetrapam
pūjayetparayā bhaktyā śūlapāṇiṃ maheśvaram
devasya pūrvabhāge tu umā pūjyā prayatnataḥ /
mārkaṇḍeśaṃ tato bhaktyā pūjayed guhavāsinam
mucyante pātakaiḥ sarvair ajñānajñānasaṃcitaiḥ /
guhāmadhye praviṣṭastu japet sūktaṃ tu tryakṣaram
nīlaparvatajaṃ puṇyaṃ ṣaṣṭhāṃśena labheta saḥ /
trinarās tatra tiṣṭhanti sādityamarutaiḥ saha
sarvadevamayaṃ sthānaṃ koṭiliṅgamanuttamam /
yathā nadīnadāḥ sarve sāgare yānti saṃkṣayam
tathā pāpāni naśyanti śūlabhedasya darśanāt /
pratyakṣo dṛśyate 'dyāpi pratyayo hyavanīpate
visphuliṅgā liṅgamadhye spandante snānayogataḥ /
dvitīyaḥ pratyayas tatra tailabindur na sarpati
evaṃ hi pratyayas tatra śūlabhedaprabhāvajaḥ /
yaḥ smarecchūlabhedaṃ tu trikālaṃ nityameva ca
sa pūtaśca bhavetsākṣāt sabāhyābhyantaro nṛpa /
na kasyacin mayā khyātaṃ pṛṣṭo 'haṃ tridaśairapi
guhyādguhyataraṃ tīrthaṃ sadā gopyaṃ kṛtaṃ mayā /
sarvapāpaharaṃ puṇyaṃ sarvadoṣaghnamuttamam
sarvatīrthamayaṃ tīrthaṃ śūlabhedaṃ janeśvara /
śrute yasya prabhāve tu mucyate sarvapātakaiḥ
śūlabhedaṃ mayā tāta saṃkṣepāt kathitaṃ tava /
yaḥ śṛṇoti naro bhaktyā mucyate sarvapātakaiḥ
Original text: Revākhāṇḍa of the Vāyupurāṇa (RKV) · Edition: Śrīkṛṣṇadās, Kṣemrāj (ed.): Śrīskandamahāpurāṇam. Veṅkateśvara Steam Press, Bombay: 1910 and its reprint: Siṃha, Nāgaśaraṇa (ed.): Śrīskandamahāpurāṇam. pañcama bhāga: śrī āvantyakhaṇḍam. Nag Publishers, Delhi: 1986. · Data entry Jürgen Neuss · GRETIL (Göttingen) · CC BY-NC-SA 4.0