Revākhāṇḍa (revised text) · Chapter 195

|| iti śrīskānde mahāpurāṇa ekāśītisāhasryāṃ saṃhitāyāṃ pañcama āvantyakhaṇḍe revākhaṇḍe śrīpativivāhavarṇanaṃ nāma caturnavatyuttaraśatatamo 'dhyāyaḥ ||
RKV adhyāya 195
yudhiṣṭhira uvāca:
devatīrthe tu kiṃ nāma māhātmyaṃ samudāhṛtam /
phalaṃ kiṃ snānadānādikāriṇāṃ jāyate mune

mārkaṇḍeya uvāca:
pṛthivyāṃ yāni tīrthāni devairmunigaṇairapi /
sevitāni mahābāho tāni dhyātāni viṣṇunā

samāgatānyekatāṃ vai tatra tīrthe yudhiṣṭhira /
tat tīrthaṃ vaiṣṇavaṃ puṇyaṃ devatīrtham iti śrutam

kurukṣetraṃ bhuvi paramantarikṣe tripuṣkaram /
puruṣottamaṃ divi paraṃ devatīrthaṃ parātparam

devatīrthasamaṃ nāsti tīrtham atra paratra ca /
yatprāpya manujastapyenna kadācid yudhiṣṭhira

devairuktāni tīrthāni yo 'tra snānaṃ samācaret /
devatīrthe sa sarvatra snāto bhavati mānavaḥ

evamastviti tairuktā devā ṛṣigaṇā api /
saṃtuṣṭāḥ śrīśamabhyarcya svaṃ svaṃ sthānaṃ tu bhejire

sūryagrahe 'tra vai kṣetre snātvā yatphalamaśnute /
snātvā śrīśaṃ samabhyarcya samupoṣya yathāvidhi

yaddadāti hiraṇyāni dānāni vidhivannṛpa /
tadanantaphalaṃ sarvaṃ sūryasya grahaṇe yathā

bhūmidānaṃ dhenudānaṃ svarṇadānamanantakam /
vajradānamanantaṃ ca phalaṃ prāha śatakratuḥ

somo vai vastradānena mauktikānāṃ ca bhārgavaḥ /
suvarṇasya ravirdānaṃ dharmarājo hyanantakam

devatīrthe tu yaddānaṃ śraddhāyuktena dīyate /
tadanantaphalaṃ prāha bṛhaspatirudāradhīḥ

devatīrthe bhṛgukṣetre sarvatīrthādhika nṛpa /
devatīrthe naraḥ snātvā śrīpatiṃ yo 'nupaśyati

somagrahe kulaśataṃ sa samuddhṛtya nākabhāk /
dānāni dvijamukhyebhyo devatīrthe narādhipa

yairdattāni narairbhogabhāginaḥ pretya ceha te /
devatīrthe viprabhojyaṃ harim uddiśya yaścaret

sa sarvāhlādamāpnoti svargaloke yudhiṣṭhira /
devatīrthe naro nārī snātvā niyatamānasau

upoṣyaikādaśīṃ bhaktyā pūjayed yaḥ śriyaḥ patim /
rātrau jāgaraṇaṃ kṛtvā ghṛtenodbodhya dīpakam

dvādaśyāṃ prātarutthāya tathā vai narmadājale /
vipradāmpatyam abhyarcya vidhivatkurunandana

vastrābharaṇatāmbūlapuṣpadhūpavilepanaiḥ /
akṣaye viṣṇuloke 'sau modate caritavrataḥ

yaḥ sadaikādaśītithau snātvopoṣyārcayeddharim /
rātrau jāgaraṇaṃ kuryād vedaśāstravidhānataḥ

dharmarājakṛtāṃ pāpāṃ na sa paśyati yātanām /
pañcarātravidhānena śrīpatiṃ yo 'rcayiṣyati

dīkṣāmavāpya vidhivadvaiṣṇavīṃ pāpanāśinīm /
svargamokṣapradāṃ puṇyāṃ bhogadāṃ vittadāmatha

rājyadāṃ vā mahābhāga putradāṃ bhāgyadām atha /
sukalatrapradāṃ vāpi viṣṇor bhaktipradām iti

tariṣyati bhavāmbhodhiṃ sa naraḥ kurunandana /
yo 'rcayiṣyati tatraiva devatīrthe śriyaḥ patim

viśvarūpamatho samyaṅmūlaśrīpatimeva vā /
nārāyaṇagiriṃ vāpi gṛhe vaikādaśītithau

bhaktimāñchraddhayā yuktaḥ kṣīraistīrthodakairapi /
susūkṣmair ahatair vastrair mahākauśeyakair nṛpa

vicitrair netrajair vāpi dhūpairagurucandanaiḥ /
guggulair ghṛtamiśraiśca naivedyair vividhair api

pāyasādyair manuṣyendra payasā vā yudhiṣṭhira /
piṣṭadīpaiḥ suvimalair vardhamānair manoharaiḥ

pūjayitvā naro yāti yathā tacchṛṇu bhārata /
śaṅkhī cakrī gadī padmī bhūtvāsau garuḍadhvajaḥ

devalokān atikramya viṣṇulokaṃ prapadyate /
yastu vai parayā bhaktyā śrīpateḥ pādapaṅkajam

caturdhādhiṣṭhitaṃ paśyecchriyaṃ trailokyamātaram /
nṛtyagītavinodena mucyate pātakardhruvam

nīrājane tu devasya prātarmadhye dine tathā /
sāyaṃ ca niyato nityaṃ yaḥ paśyet pūjayeddharim

sa tīrtvā hyāpadaṃ durgāṃ naivārtiṃ samavāpnuyāt /
āyuḥśrīvardhanaṃ puṃsāṃ cakṣuṣām api pūrakam

upapāpaharaṃ caiva sadā nīrājanaṃ hareḥ /
tadā nīrājanākāle yo hareḥ paṭhati stavam

sa dhanyo devadevasya prasannenāntarātmanā /
harer nīrājanāśeṣaṃ pāṇibhyāṃ yaḥ prayacchati

saṃgṛhya cakṣuṣī tena yojayen mārjayanmukham /
timirādīnakṣirogān nāśayed dīptimanmukham

bhavaty aśeṣaduṣṭānāṃ nāśāyālaṃ narottama /
dīpaprajvalanaṃ yasya nityamagre śriyaḥ pateḥ

snātvā revājale puṇye pradadyādadhikaṃ vratī /
saptadvīpavatī tena sasāgaravanāpagā

pradakṣiṇīkṛtā syādvai dharaṇī śaṅkaro 'bravīt /
idaṃ yaḥ paṭhyamānaṃ tu śṛṇuyāt paṭhate 'pi vā

smaraṇaṃ so 'tasamaye vipāpmā prāpnuyāddhareḥ /
idaṃ yaśasyamāyuṣyaṃ svargyaṃ pitṛguṇapriyam

māhātmyaṃ śrāvayed viprāñchrīpateḥ śrāddhakarmaṇi /
ghṛtena madhunā tena tarpitāḥ syuḥ pitāmahāḥ