Language

ENहिગુ
Scripture Library

Phaladeepika · Chapter p23

p23.1

yogādhyāya
rucakabhadrakahaṃsakamālavāḥ saśaśakā iti pañca ca kīrtitāḥ |
svabhavanoccagateṣu catuṣṭaye kṣitisutādiṣu tān kramaśo vadet

p23.2

dīrghāsyo bahusāhasāptavibhavaḥ śūro'rihantā balī
gārviṣṭo rucake pratītaguṇavān sanāpatirjitvaraḥ |
āyuṣmān sakuśāgrabuddhiramalo vidvajjanaślādhito
bhūpo bhadrakayogajo'tivibhavaścāsthānakolāhalaḥ

p23.3

haṃse sadbhirabhraṣṭutaḥ kṣitipatiḥ śaṅkhabjamatsyāṅkuśai-
ścihnaiḥ pādakarāṅkitaḥ śubhavapurmṛṣṭānnabhugdhārmakaḥ |
puṣṭāṅgo dhṛtimāndhanī sutavadhūbhāgyānvito vardhano
mālavye sukhabhuksuvāhanayaśā vidvānprasannendriyaḥ

p23.4

śastaḥ sarvajanaiḥ subhṛtyabalavān grāmādhipo vā nṛpo
durvṛttaḥ śaśayogajo'nyavanitāvittaḥ saukhyavān |
lagnendvorapi yogapañcakamidaṃ sāntrājyasiddhipradaṃ
teṣvekādiṣu bhāgyavān nṛpasamo rājā nṛpendro'dhikaḥ

p23.5

vidhostu sunaphānaphādhurudhurāḥ svariḥphobhaya-
sthitairvaṃravibhirgrahairitarathā tu kemadrumaḥ |
himatviṣi catuṣṭaye grahayute'tha kemadrumo
na hīti kathito'thavā himakarādgrahaiḥ kendragaiḥ

p23.6

svayamādhigatavittaḥ pārthivastatsamo vā
bhavati hi sunaphāyāṃ dhīdhanakhyātimāṃśca |
prabhuragadaśarīraḥ śīlavān khyātakīrti-
rviṣayasukhasuveṣo nirvṛtaścānaphāyām

p23.7

utpannabhogasukhabhāgdhanavāhanāḍhya-
styāgānvito dhurudhurāprabhavaḥ sabhṛtyaḥ |
kemadrume malinaduḥkhitanīcaniḥsvāḥ
preṣyāḥ khalāśca nṛpaterapi vaṃśajātāḥ

p23.8

hitvenduṃ śubhaśubhasivevāsyubhayacaryākhyāḥ svariḥphobhaya-
sthānasthaiḥ savituḥ śubhaiḥ syuraśubhaiste papasaṃjñāḥ smṛtāḥ |
satpārśve śubhakartarītyudayabhe pāpestu pāpāhvayo
lagnādvittagataiḥ śubhaistu suśubho yogo na pāpekṣitaiḥ

p23.9

jātaḥ syāt subhagaḥ sukhī guṇanidhirdhīro nṛpo dhārmiko
vikhyātaḥ sakalapriyo'tiśubhago dātā mahīśapriyaḥ |
cārvaṅgaḥ priyavākprapañcarasiko vāgmī yaśasvī dhanī
vidyādatra suvesivāsyubhayacaryakhyeṣu pādakramāt

p23.10

anyāyājjananindako hatarucirhīnapriyo durjano-
māyāvī paranindakaḥ khalayuto durvṛttaśāstrādhikaḥ |
loke syādapakīrtiduḥkhitamanā vidyārthabhāgyaiścyuto
jātaścāśubhavesivāsyubhayacaryakhyeṣu pādakramāt

p23.11

jaivātṛko vibhayarogaripuḥ ukhī syā-
dāḍhyaḥ śriyā ca śubhakartariyoga jātaḥ |
niḥsvo'śucirvisukhadārasuto'ṅgahīnaḥ
syātpāpakartaribhavo'ciramāyureti

p23.12

ācāravān dharmamtiḥ prasannaḥ
saubhāgyavān pārthivamānanīyaḥ |
mṛdusvabhāvaḥ smitabhāṣaṇaśca
dhanī bhaveccāmalayogajātaḥ

p23.13

suśubhe śubhakartaryāṃ vesyādau sunabhādivat |
śubhaiḥ kramātphalaṃ jñeyaṃ viparītaṃasadgrahaiḥ

p23.14

ojeṣvarkendulagnānyajani divi pumaṃścenmahābhāgyayogaḥ
strīṇāntadvyatyayesyācchaśini suraguroḥ kendrage kesarīti |
jīvantyāṣṭarisaṃsthe śaśini tu śakaṭaḥ kendrage nāsti lagnā-
ccandre kendrādige'rkādadhamasamavariṣṭhākhyayogāḥ prasiddhaḥ

p23.15

mahābhagye jātaḥ sakalanayanānandajanako
vadānyo vikhyātaḥ kṣitipatiraśītyāyuramalaḥ |
vadhūnāṃ yoge'smin sati dhanasumāṅgalyasahitā
ciraṃ putraiḥ pautraiḥ śubhamupagatā sā sucaritā

p23.16

kesarīva ripuvargatihantā prauḍhavāk sadasi rājasavṛttaḥ |
dīrghajīvyatiyaśāḥ paṭibuddhistejasā jayati kesariyoge

p23.17

kvacitkvacidbhāgyaparicyutaḥ sanpunaḥ punaḥ sarvamupaiti bhāgyam |
loke'prasiddho'parihāryamantaḥ śalyaṃ prapannaḥ śakaṭe'tiḥukhī

p23.18

kaṣṭamadhyamavarāhvayayoge dravyavāhanayaśaḥ sukhasaṃpat |
jñānadhīvinaya naipuṇavidyātyāgabhogajaphalānyapi tadvat

p23.19

candrādvā vasumāṃstathopacayagairlagnātsamastaiḥ śubhai-
ścandrāvdyomnymalāhvayaḥ śubhakagairyogo vilagnādapi |
janmeśe sahite vilagnapatinā kendre'dhimitrarkṣage
lagnaṃ paśyati kaścidatra balavānyyogo bhavetpuṣkalaḥ

p23.20

tiṣṭheyuḥ svagṛhe sadā vasumati dravyāṇyanalpānyapi
kṣmeśaḥ syādamale dhanī sutayaśaḥ saṃpadyuto nītimān |
śrīmān puṣkalayogajo nṛpavaraiḥ saṃmānito viśrutaḥ
svākalpāmbarabhūṣitaḥ śubhavacāḥ sarvottamaḥ syātprabhuḥ

p23.21

sarve pañcasu ṣaṭsu saptasu śubhā mālāśca paṅktyā sthitā
yadyevaṃ mṛtiṣadvyayādiṣugṛheṣvatrāśubhākhyāḥ smṛtāḥ |
svarkṣocce yadi koṇakaṇṭakayutau bhāgyeśaśukrāvubhau
lakṣmyākhyo'tha tathāvidhe himakare gaurīti jivekṣite

p23.22

janādhikārī kṣitipālaśasto bhogī pradātā parakāryakartā |
bandhupriyaḥ satsutadārayuktoṃdhiraḥ sumālāhvayayogajātaḥ

p23.23

kumārgayukto'śubhamālikākhye duḥkhī pareṣāṃ vadhakṛt kṛtaghnaḥ |
syātkātaro bhūsurabhaktihono lokābhiśaptaḥ kalahapriyaḥ syāt

p23.24

nityaṃ maṅgalaśīlyā vanitayā krīḍatyarogī dhanī
tejasvī svajanān surakṣati mahālakṣmīprasādālayaḥ |
śreṣṭhāndolikayā prayāti turagastamberamadhyāsito
lokānandakaro mahīpativaro dātā ca lakṣmībhavaḥ

p23.25

sundaragātraḥ ślāghitagotraḥ pārthivamitraḥ sadguṇaputraḥ |
paṅkhajavaktraḥ saṃstutarjatro rājati gaurīyogasamutthaḥ

p23.26

śukravākpatisudhākarātmajaiḥ kendrakoṇasahitairdvitīyagaiḥ |
svoccamitrabhavaneṣu vākpatau vīryage sati sarasvatīritā

p23.27

dhīma nnāṭakagadyapadyagaṇanālaṇkāraśāstreṣvayaṃ
niṣṇātaḥ kavitāprabandharacanāśāstrārthapāraṃgataḥ |
kīrtyākāntajagattrayo'tidhaniko dārātmajairanvitaḥ
syāt sārasvatayogajo nṛpavaraiḥ saṃpūjito bhāgyavān

p23.28

lagnādhīśvarabhāskarāmṛtakarāḥ kendratrikoṇāśritāḥ
svoccasvarkṣasuhṛdgṛhānupagatāḥ śrīkaṇṭhayogo bhavet |
tadvadbhārgavabhāgyanāthaśaśijāḥ śrīnāthayogastathā
vāgīśātmapasūryajā yādi tadā vairiñciyogastataḥ

p23.29

rudrākṣābharaṇo vibhūtidhavalacchāyo mahātmā śivaṃ
dhyāyatyātmani santataṃ suniyamaḥ śaivavrate dīchitaḥ
sādhūnāmupakārakaḥ paramateṣveva nasūyo bhavet
tejasvī śivapūjayā pramuditaḥ śrīkaṇṭhayogodbhavaḥ

p23.30

lakṣmīvān sarasokticāṭunipuṇo nārāyaṇāṅkāṇkitaḥ
tannāmāṅkitahṛdyapadyamaniśaṃ saṃkīrtayan sajjaneḥ |
tadbhaktāpacitau prasannavadanaḥ satputradārānvitaḥ
sarveṣaṃ nayanapriyo'tisubhagaḥ śrīnāthayogodbhavaḥ

p23.31

brahmjñānaparāyaṇo bahumatirvedapradhāno guṇī
hṛṣṭo vaidikamārgato na calati prakhyātaśiṣyavrajaḥ |
saumyoktirbahuvittadāratanayaḥ sadbhrahmatejojvalandī-
rghayurkjitendriyo natanṛpo vairiñciyogodbhavaḥ

p23.32

anyonyaṃ bhavanasthayorvihagayorlagnādirihphāntakaṃ
bhāvādhīśvaryoḥ krameṇa kathitāḥ ṣaṭṣaṣṭiyogā janaiḥ |
triśaddainyamudīritaṃ vyayaripucchidrādināthotthitā-
stvaṣṭau śauryapateḥ khalā nigaditāḥ śeṣā mahākhyāḥ smṛtāḥ

p23.33

mūrkhaḥ syādapavādako duritakṛnnityaṃ sapatnārditaḥ
krūroktiḥ kiladainyajaścalamatirvicchinnakāryodyamaḥ |
udvṛttaśca khale kadācidakhilaṃ bhāgyaṃ labhetākhilaṃ
saumyokttiśca kadācidevamaśubhaṃ dāridryaduḥkhadikam

p23.34

śrīkaṭakṣanilayaḥ prabhurāḍhyaścitravastrakanakābharaṇaśca |
parthivāptabahumānarasamājño yānavittasutavāṃśca mahākhye

p23.35

lagnādhipāptabhapatisthitarāśināthaḥ
svoccasvabheśu yadi koṇacatuṣṭayasthaḥ
yogaḥsa kahala iti prathito'thattadvat
lagnādhipāptabhaptiryadi parvatākhyaḥ

p23.36

vārddhiṣṇurāryaḥ sumatiḥ prasannaḥ kṣemaṅkaraḥ kāhalajo nṛmānyaḥ |
sthirāryasaukhyaḥ sthirakāryakarttā kṣitīśvaraḥ parvatayogajātaḥ

p23.37

dharmakarmabhavanādhipatī dvau saṃyutau mahitabhāvagatau |
rājayoga iti tadvadiha syāt kendrakoṇayutiryati śaṅkhaḥ

p23.38

bherīśaṅkhapraṇādrairdhṛtamṛdupaṭikājātavṛttatapatro
hastyaśvāndolikādyaiḥ saha magadhakutaprastutirbhūmipālaḥ |
nānārūpohārasphuritakarayutaiḥ prārthitaḥ sajjanaiḥ syādrājā
syākchaṅkhayoge bahuvaravanitābhogasampattipūrṇaḥ

p23.39

saṃkhyāyogāḥ saptasaptarkṣasaṃsthairekāpāyādvallakīdāmapāśam |
kedārākhyaḥ śūlayogo yugaṃ ca golaścānyān pūrvamuktānvihāya

p23.40

vīṇāyoge nṛttagītapriyo'rthī dāmni tyāgībhūtiścopakārī |
pāśe bhogī sārthasacchīlabandhuḥ kedārākhye śrīkṛṣikṣetreyuktaḥ

p23.41

śūle hiṃstraḥ krodhaśīlo daridraḥ pāṣaṇḍī syād dravyahīno yugākhye |
nisvaḥ pāpī mlecchayuktaḥ kuśilpī gole jātaścālaso'lpāyureva

p23.42

saumyairindordyūnaṣaḍrandhrasaṃsthaistadvallagnātsaṃsthitairvādhiyogaḥ |
netā mantrī bhūpatiḥ syātkrameṇa khyātaḥ śrimāndīrghajīvī manasvī

p23.43

adhiyogabhavo nareśvaṃraḥ sthirasaṃpadbahubandhupoṣakaḥ |
amunā ripavaḥ parājitāhciramāyurlabhate prasiddhatām

p23.44

bhāvaiḥ saumyayutekṣitaistadadhipaiḥ susthānagairbhāsvaraiḥ
svoccasvarkṣagatairvilagnabhavanādyogāḥ kramāddvādaśa |
saṃjñāścāmaradhenuśauryajaladhicchatrāstraka māsurā-
bhāgyakhyātisupārijātamusalāstajjñairyathā kīrtitāḥ

p23.45

pratyahaṃ vrajati vṛdimudagraṃ śuklacandra iva śobhanaśīlaḥ |
kīrtimān janapatiścirajīvī śrīnidhirbhavati cāmarajātaḥ

p23.46

sānnapānnavibhavo'khilavidyā puṣkalodhikakuṭumbavibhūtiḥ |
hemaratnadhanadhānyasaṃriddho rājarāja iva rājati dhenau

p23.47

kīrtimadbhiranujairabhiṣṭuto lālito mahitavikramayuktaḥ
śauryajo bhavati rāma ivāsau rājakāryanirato'tiyaśasvī

p23.48

gosaṃpaddhanadhānyśobhisadanaṃ bandhuprapurṇaṃ vara-
strīratnāmbarabhuṣaṇāni mahitasthānaṃ ca sarvottamam |
prāpnotyambuhiyogajaḥ sthirasukho hastyaśvayānādigo
rājeḍyo dvijadevakāryanirataḥ kūpaprapākṛtpathi

p23.49

susaṃsārasaubhāgyasantānalakṣmī nivāso yaśasvī śubhāṣī manīṣī |
amātyo mahīśasya pūjyo dhanāḍhyaḥ sphurattīkṣṇabuddhirbhavecchatrayoge

p23.50

śatrūn baliṣṭhān balavannigṛhya krūrapravttyā sahito'bhimānī |
vraṇaṅkitaṅgaśca vivādakārī syādastrayoge dṛḍhagātrayuktaḥ

p23.51

paradāraparāṅmukho bhavedvaradārātmajabandhusaṃśritaḥ |
janakādadhikaḥ śubhairguṇairmahanīyāṃ śriyameti kāmajaḥ

p23.52

hantyanyakāryaṃ piśunaḥ svakāryaparo daridraśca durāgrahī syāt |
svayamkṛtānarthaparaṃparārtaḥ kukarmakṛccāsurayogajātaḥ

p23.53

cañcaccāmaravādyaghoṣanibiḍāmāndolikāṃ śāśvatī
lakṣmī prāpya mahājanaiḥ kṛtanatiḥ syāddharmamarge sthitaḥ |
prīṇātyeṣa pitṝn surāndvijagaṇāṃstattatpriyaiḥ pūjanaiḥ
svācāraḥ svakulodvahaḥ suhṛdayaḥ syādbhāgyayogodbhavaḥ

p23.54

satkriyāṃ sakalalokasaṃmatāmācarannavati sajjannānnṛpaḥ |
putramitradhanadārabhāgyavān khyātijo bhavati lokaviśrutaḥ

p23.55

nityamaṅgalayutaḥ pṛthivīśaḥ saṃcitārthanicayaḥ sukuṭumbī |
satkathāśravaṇabhaktrabhijño pārijātajananaḥ śivatātiḥ

p23.56

kṛcchralabdhadhanavān pirabhūto lolasaṃpaducitavyayaśīlaḥ |
svargameva labha'ntetyadaśāyāṃ jālmako musalajaścapalaśca

p23.57

duḥsthairbhāvagṛheśvarairaśubhasaṃyuktekṣitairvā kramā-
dbhāvaiḥ syustvavayoganiḥsvamṛtayaḥ proktāḥ kuhūḥ pāmaraḥ |
harṣo duṣkṛtirityathāpi saralo nirbhāgyaduryogakau
yogā dvādaśa te daridra vimale proktāvipaścijjanaiḥ

p23.58

aprasiddhiratiduḥsahadainyaṃ svalpamāyuravamānamasadbhiḥ |
saṃyutaḥ kucaritaḥ kutanuḥ syāccañcalasthitirihāpyavayoge

p23.59

suvacanyaśūnyo viphalakuṭumbaḥ kujanasamājaḥ kudaśanacakṣuḥ |
matisutavidyā vibhavavihino ripuhṛtavittaḥ prabhavati niḥsve

p23.60

ariparibhūtaḥ sahajavihīno manasivilajjo hatabalavittaḥ |
anucitakarmaśramaparikhinno vikṛtiguṇaḥ syāditi mṛtiyoge

p23.61

mātṛvāhanasuhṛtsukhabhūṣabandhurbhivirahitaḥ sthitiśūnyaḥ |
sthānamāśritamanena hanaṃ syāt kustriyāmabhirataḥ kuhuyoge

p23.62

duḥkhajīvyanṛtavāgavivekī vañcako mṛtasuto'pyanapatyaḥ |
nāstiko'lpakujanaṃ bhajate'sau ghasmaro bhavati pāmarayoge

p23.63

sukhabhogabhāgyadṛḍhagātrasaṃyuto nihatāhito bhavati pāpabhīrukaḥ
prathitapradhānajanavallabho dhanadyutimitrakīrtisutavāṃścai harṣajaḥ

p23.64

svapatnīviyogaṃ parastrīratīcchā durālokamadhvānasaṃcāravṛtiḥ |
pramehādiguhyārtimurvīśapīḍāṃ vadedduṣkṛtau bandhudhikkāraśokam

p23.65

dīrghayuṣmān dṛḍhamatirabhayaḥ śrīmānvidyāsutadhanasahitaḥ |
siddhārambho jitaripuramalo vikhyātākhyaḥ prabhavati sarale

p23.66

pitrārjitakṣetregṛhādināśakṛt sādhūn gurūnnindati dharmavarjitaḥ |
pratmātijīrṇambaradhṛcca durgato nirbhāgyayoge bahuduḥkhabhājanam

p23.67

śarīraprayāsaiḥ kṛtaṃ karma yattat vrajenniṣphalatvaṃ laghutvaṃ janeṣu |
janadrohakārī svakurkṣibhariḥ syāt ajasraṃ pravāsī ca duryogajātaḥ

p23.68

ṛṇagrasta ugro daridrāgragaṇyo bhavetkarṇarogī ca saubhātrahīnaḥ |
akāryapravṛtto rasābhāsavādī parapreṣyakaḥ syāddaridrākhyayoge

p23.69

kiñcidvyayo bhūridhanābhivṛddhiṃ prayātyayaṃ sarvajanānukūlyam |
sukhī svatantro mahanīyavṛtti gurṇaiḥ pratīto vimalodbhavaḥ syāt

p23.70

chidrārivyayanāyakāḥ prabalagāḥkendrantrikoṇāśritāḥ
lagnavyomacaturthabhāgyapatayaḥ ṣaḍrandhrariḥphasthitāḥ
nirvīryā vigataprabhā yāda tadā duryoga eva smṛta-
stadvyaste sati yogavāndhanapatirbhūpaḥ sukhī dhārmikaḥ

p23.1

yogādhyāya
rucakabhadrakahaṃsakamālavāḥ saśaśakā iti pañca ca kīrtitāḥ |
svabhavanoccagateṣu catuṣṭaye kṣitisutādiṣu tān kramaśo vadet

p23.2

dīrghāsyo bahusāhasāptavibhavaḥ śūro'rihantā balī
gārviṣṭo rucake pratītaguṇavān sanāpatirjitvaraḥ |
āyuṣmān sakuśāgrabuddhiramalo vidvajjanaślādhito
bhūpo bhadrakayogajo'tivibhavaścāsthānakolāhalaḥ

p23.3

haṃse sadbhirabhraṣṭutaḥ kṣitipatiḥ śaṅkhabjamatsyāṅkuśai-
ścihnaiḥ pādakarāṅkitaḥ śubhavapurmṛṣṭānnabhugdhārmakaḥ |
puṣṭāṅgo dhṛtimāndhanī sutavadhūbhāgyānvito vardhano
mālavye sukhabhuksuvāhanayaśā vidvānprasannendriyaḥ

p23.4

śastaḥ sarvajanaiḥ subhṛtyabalavān grāmādhipo vā nṛpo
durvṛttaḥ śaśayogajo'nyavanitāvittaḥ saukhyavān |
lagnendvorapi yogapañcakamidaṃ sāntrājyasiddhipradaṃ
teṣvekādiṣu bhāgyavān nṛpasamo rājā nṛpendro'dhikaḥ

p23.5

vidhostu sunaphānaphādhurudhurāḥ svariḥphobhaya-
sthitairvaṃravibhirgrahairitarathā tu kemadrumaḥ |
himatviṣi catuṣṭaye grahayute'tha kemadrumo
na hīti kathito'thavā himakarādgrahaiḥ kendragaiḥ

p23.6

svayamādhigatavittaḥ pārthivastatsamo vā
bhavati hi sunaphāyāṃ dhīdhanakhyātimāṃśca |
prabhuragadaśarīraḥ śīlavān khyātakīrti-
rviṣayasukhasuveṣo nirvṛtaścānaphāyām

p23.7

utpannabhogasukhabhāgdhanavāhanāḍhya-
styāgānvito dhurudhurāprabhavaḥ sabhṛtyaḥ |
kemadrume malinaduḥkhitanīcaniḥsvāḥ
preṣyāḥ khalāśca nṛpaterapi vaṃśajātāḥ

p23.8

hitvenduṃ śubhaśubhasivevāsyubhayacaryākhyāḥ svariḥphobhaya-
sthānasthaiḥ savituḥ śubhaiḥ syuraśubhaiste papasaṃjñāḥ smṛtāḥ |
satpārśve śubhakartarītyudayabhe pāpestu pāpāhvayo
lagnādvittagataiḥ śubhaistu suśubho yogo na pāpekṣitaiḥ

p23.9

jātaḥ syāt subhagaḥ sukhī guṇanidhirdhīro nṛpo dhārmiko
vikhyātaḥ sakalapriyo'tiśubhago dātā mahīśapriyaḥ |
cārvaṅgaḥ priyavākprapañcarasiko vāgmī yaśasvī dhanī
vidyādatra suvesivāsyubhayacaryakhyeṣu pādakramāt

p23.10

anyāyājjananindako hatarucirhīnapriyo durjano-
māyāvī paranindakaḥ khalayuto durvṛttaśāstrādhikaḥ |
loke syādapakīrtiduḥkhitamanā vidyārthabhāgyaiścyuto
jātaścāśubhavesivāsyubhayacaryakhyeṣu pādakramāt

p23.11

jaivātṛko vibhayarogaripuḥ ukhī syā-
dāḍhyaḥ śriyā ca śubhakartariyoga jātaḥ |
niḥsvo'śucirvisukhadārasuto'ṅgahīnaḥ
syātpāpakartaribhavo'ciramāyureti

p23.12

ācāravān dharmamtiḥ prasannaḥ
saubhāgyavān pārthivamānanīyaḥ |
mṛdusvabhāvaḥ smitabhāṣaṇaśca
dhanī bhaveccāmalayogajātaḥ

p23.13

suśubhe śubhakartaryāṃ vesyādau sunabhādivat |
śubhaiḥ kramātphalaṃ jñeyaṃ viparītaṃasadgrahaiḥ

p23.14

ojeṣvarkendulagnānyajani divi pumaṃścenmahābhāgyayogaḥ
strīṇāntadvyatyayesyācchaśini suraguroḥ kendrage kesarīti |
jīvantyāṣṭarisaṃsthe śaśini tu śakaṭaḥ kendrage nāsti lagnā-
ccandre kendrādige'rkādadhamasamavariṣṭhākhyayogāḥ prasiddhaḥ

p23.15

mahābhagye jātaḥ sakalanayanānandajanako
vadānyo vikhyātaḥ kṣitipatiraśītyāyuramalaḥ |
vadhūnāṃ yoge'smin sati dhanasumāṅgalyasahitā
ciraṃ putraiḥ pautraiḥ śubhamupagatā sā sucaritā

p23.16

kesarīva ripuvargatihantā prauḍhavāk sadasi rājasavṛttaḥ |
dīrghajīvyatiyaśāḥ paṭibuddhistejasā jayati kesariyoge

p23.17

kvacitkvacidbhāgyaparicyutaḥ sanpunaḥ punaḥ sarvamupaiti bhāgyam |
loke'prasiddho'parihāryamantaḥ śalyaṃ prapannaḥ śakaṭe'tiḥukhī

p23.18

kaṣṭamadhyamavarāhvayayoge dravyavāhanayaśaḥ sukhasaṃpat |
jñānadhīvinaya naipuṇavidyātyāgabhogajaphalānyapi tadvat

p23.19

candrādvā vasumāṃstathopacayagairlagnātsamastaiḥ śubhai-
ścandrāvdyomnymalāhvayaḥ śubhakagairyogo vilagnādapi |
janmeśe sahite vilagnapatinā kendre'dhimitrarkṣage
lagnaṃ paśyati kaścidatra balavānyyogo bhavetpuṣkalaḥ

p23.20

tiṣṭheyuḥ svagṛhe sadā vasumati dravyāṇyanalpānyapi
kṣmeśaḥ syādamale dhanī sutayaśaḥ saṃpadyuto nītimān |
śrīmān puṣkalayogajo nṛpavaraiḥ saṃmānito viśrutaḥ
svākalpāmbarabhūṣitaḥ śubhavacāḥ sarvottamaḥ syātprabhuḥ

p23.21

sarve pañcasu ṣaṭsu saptasu śubhā mālāśca paṅktyā sthitā
yadyevaṃ mṛtiṣadvyayādiṣugṛheṣvatrāśubhākhyāḥ smṛtāḥ |
svarkṣocce yadi koṇakaṇṭakayutau bhāgyeśaśukrāvubhau
lakṣmyākhyo'tha tathāvidhe himakare gaurīti jivekṣite

p23.22

janādhikārī kṣitipālaśasto bhogī pradātā parakāryakartā |
bandhupriyaḥ satsutadārayuktoṃdhiraḥ sumālāhvayayogajātaḥ

p23.23

kumārgayukto'śubhamālikākhye duḥkhī pareṣāṃ vadhakṛt kṛtaghnaḥ |
syātkātaro bhūsurabhaktihono lokābhiśaptaḥ kalahapriyaḥ syāt

p23.24

nityaṃ maṅgalaśīlyā vanitayā krīḍatyarogī dhanī
tejasvī svajanān surakṣati mahālakṣmīprasādālayaḥ |
śreṣṭhāndolikayā prayāti turagastamberamadhyāsito
lokānandakaro mahīpativaro dātā ca lakṣmībhavaḥ

p23.25

sundaragātraḥ ślāghitagotraḥ pārthivamitraḥ sadguṇaputraḥ |
paṅkhajavaktraḥ saṃstutarjatro rājati gaurīyogasamutthaḥ

p23.26

śukravākpatisudhākarātmajaiḥ kendrakoṇasahitairdvitīyagaiḥ |
svoccamitrabhavaneṣu vākpatau vīryage sati sarasvatīritā

p23.27

dhīma nnāṭakagadyapadyagaṇanālaṇkāraśāstreṣvayaṃ
niṣṇātaḥ kavitāprabandharacanāśāstrārthapāraṃgataḥ |
kīrtyākāntajagattrayo'tidhaniko dārātmajairanvitaḥ
syāt sārasvatayogajo nṛpavaraiḥ saṃpūjito bhāgyavān

p23.28

lagnādhīśvarabhāskarāmṛtakarāḥ kendratrikoṇāśritāḥ
svoccasvarkṣasuhṛdgṛhānupagatāḥ śrīkaṇṭhayogo bhavet |
tadvadbhārgavabhāgyanāthaśaśijāḥ śrīnāthayogastathā
vāgīśātmapasūryajā yādi tadā vairiñciyogastataḥ

p23.29

rudrākṣābharaṇo vibhūtidhavalacchāyo mahātmā śivaṃ
dhyāyatyātmani santataṃ suniyamaḥ śaivavrate dīchitaḥ
sādhūnāmupakārakaḥ paramateṣveva nasūyo bhavet
tejasvī śivapūjayā pramuditaḥ śrīkaṇṭhayogodbhavaḥ

p23.30

lakṣmīvān sarasokticāṭunipuṇo nārāyaṇāṅkāṇkitaḥ
tannāmāṅkitahṛdyapadyamaniśaṃ saṃkīrtayan sajjaneḥ |
tadbhaktāpacitau prasannavadanaḥ satputradārānvitaḥ
sarveṣaṃ nayanapriyo'tisubhagaḥ śrīnāthayogodbhavaḥ

p23.31

brahmjñānaparāyaṇo bahumatirvedapradhāno guṇī
hṛṣṭo vaidikamārgato na calati prakhyātaśiṣyavrajaḥ |
saumyoktirbahuvittadāratanayaḥ sadbhrahmatejojvalandī-
rghayurkjitendriyo natanṛpo vairiñciyogodbhavaḥ

p23.32

anyonyaṃ bhavanasthayorvihagayorlagnādirihphāntakaṃ
bhāvādhīśvaryoḥ krameṇa kathitāḥ ṣaṭṣaṣṭiyogā janaiḥ |
triśaddainyamudīritaṃ vyayaripucchidrādināthotthitā-
stvaṣṭau śauryapateḥ khalā nigaditāḥ śeṣā mahākhyāḥ smṛtāḥ

p23.33

mūrkhaḥ syādapavādako duritakṛnnityaṃ sapatnārditaḥ
krūroktiḥ kiladainyajaścalamatirvicchinnakāryodyamaḥ |
udvṛttaśca khale kadācidakhilaṃ bhāgyaṃ labhetākhilaṃ
saumyokttiśca kadācidevamaśubhaṃ dāridryaduḥkhadikam

p23.34

śrīkaṭakṣanilayaḥ prabhurāḍhyaścitravastrakanakābharaṇaśca |
parthivāptabahumānarasamājño yānavittasutavāṃśca mahākhye

p23.35

lagnādhipāptabhapatisthitarāśināthaḥ
svoccasvabheśu yadi koṇacatuṣṭayasthaḥ
yogaḥsa kahala iti prathito'thattadvat
lagnādhipāptabhaptiryadi parvatākhyaḥ

p23.36

vārddhiṣṇurāryaḥ sumatiḥ prasannaḥ kṣemaṅkaraḥ kāhalajo nṛmānyaḥ |
sthirāryasaukhyaḥ sthirakāryakarttā kṣitīśvaraḥ parvatayogajātaḥ

p23.37

dharmakarmabhavanādhipatī dvau saṃyutau mahitabhāvagatau |
rājayoga iti tadvadiha syāt kendrakoṇayutiryati śaṅkhaḥ

p23.38

bherīśaṅkhapraṇādrairdhṛtamṛdupaṭikājātavṛttatapatro
hastyaśvāndolikādyaiḥ saha magadhakutaprastutirbhūmipālaḥ |
nānārūpohārasphuritakarayutaiḥ prārthitaḥ sajjanaiḥ syādrājā
syākchaṅkhayoge bahuvaravanitābhogasampattipūrṇaḥ

p23.39

saṃkhyāyogāḥ saptasaptarkṣasaṃsthairekāpāyādvallakīdāmapāśam |
kedārākhyaḥ śūlayogo yugaṃ ca golaścānyān pūrvamuktānvihāya

p23.40

vīṇāyoge nṛttagītapriyo'rthī dāmni tyāgībhūtiścopakārī |
pāśe bhogī sārthasacchīlabandhuḥ kedārākhye śrīkṛṣikṣetreyuktaḥ

p23.41

śūle hiṃstraḥ krodhaśīlo daridraḥ pāṣaṇḍī syād dravyahīno yugākhye |
nisvaḥ pāpī mlecchayuktaḥ kuśilpī gole jātaścālaso'lpāyureva

p23.42

saumyairindordyūnaṣaḍrandhrasaṃsthaistadvallagnātsaṃsthitairvādhiyogaḥ |
netā mantrī bhūpatiḥ syātkrameṇa khyātaḥ śrimāndīrghajīvī manasvī

p23.43

adhiyogabhavo nareśvaṃraḥ sthirasaṃpadbahubandhupoṣakaḥ |
amunā ripavaḥ parājitāhciramāyurlabhate prasiddhatām

p23.44

bhāvaiḥ saumyayutekṣitaistadadhipaiḥ susthānagairbhāsvaraiḥ
svoccasvarkṣagatairvilagnabhavanādyogāḥ kramāddvādaśa |
saṃjñāścāmaradhenuśauryajaladhicchatrāstraka māsurā-
bhāgyakhyātisupārijātamusalāstajjñairyathā kīrtitāḥ

p23.45

pratyahaṃ vrajati vṛdimudagraṃ śuklacandra iva śobhanaśīlaḥ |
kīrtimān janapatiścirajīvī śrīnidhirbhavati cāmarajātaḥ

p23.46

sānnapānnavibhavo'khilavidyā puṣkalodhikakuṭumbavibhūtiḥ |
hemaratnadhanadhānyasaṃriddho rājarāja iva rājati dhenau

p23.47

kīrtimadbhiranujairabhiṣṭuto lālito mahitavikramayuktaḥ
śauryajo bhavati rāma ivāsau rājakāryanirato'tiyaśasvī

p23.48

gosaṃpaddhanadhānyśobhisadanaṃ bandhuprapurṇaṃ vara-
strīratnāmbarabhuṣaṇāni mahitasthānaṃ ca sarvottamam |
prāpnotyambuhiyogajaḥ sthirasukho hastyaśvayānādigo
rājeḍyo dvijadevakāryanirataḥ kūpaprapākṛtpathi

p23.49

susaṃsārasaubhāgyasantānalakṣmī nivāso yaśasvī śubhāṣī manīṣī |
amātyo mahīśasya pūjyo dhanāḍhyaḥ sphurattīkṣṇabuddhirbhavecchatrayoge

p23.50

śatrūn baliṣṭhān balavannigṛhya krūrapravttyā sahito'bhimānī |
vraṇaṅkitaṅgaśca vivādakārī syādastrayoge dṛḍhagātrayuktaḥ

p23.51

paradāraparāṅmukho bhavedvaradārātmajabandhusaṃśritaḥ |
janakādadhikaḥ śubhairguṇairmahanīyāṃ śriyameti kāmajaḥ

p23.52

hantyanyakāryaṃ piśunaḥ svakāryaparo daridraśca durāgrahī syāt |
svayamkṛtānarthaparaṃparārtaḥ kukarmakṛccāsurayogajātaḥ

p23.53

cañcaccāmaravādyaghoṣanibiḍāmāndolikāṃ śāśvatī
lakṣmī prāpya mahājanaiḥ kṛtanatiḥ syāddharmamarge sthitaḥ |
prīṇātyeṣa pitṝn surāndvijagaṇāṃstattatpriyaiḥ pūjanaiḥ
svācāraḥ svakulodvahaḥ suhṛdayaḥ syādbhāgyayogodbhavaḥ

p23.54

satkriyāṃ sakalalokasaṃmatāmācarannavati sajjannānnṛpaḥ |
putramitradhanadārabhāgyavān khyātijo bhavati lokaviśrutaḥ

p23.55

nityamaṅgalayutaḥ pṛthivīśaḥ saṃcitārthanicayaḥ sukuṭumbī |
satkathāśravaṇabhaktrabhijño pārijātajananaḥ śivatātiḥ

p23.56

kṛcchralabdhadhanavān pirabhūto lolasaṃpaducitavyayaśīlaḥ |
svargameva labha'ntetyadaśāyāṃ jālmako musalajaścapalaśca

p23.57

duḥsthairbhāvagṛheśvarairaśubhasaṃyuktekṣitairvā kramā-
dbhāvaiḥ syustvavayoganiḥsvamṛtayaḥ proktāḥ kuhūḥ pāmaraḥ |
harṣo duṣkṛtirityathāpi saralo nirbhāgyaduryogakau
yogā dvādaśa te daridra vimale proktāvipaścijjanaiḥ

p23.58

aprasiddhiratiduḥsahadainyaṃ svalpamāyuravamānamasadbhiḥ |
saṃyutaḥ kucaritaḥ kutanuḥ syāccañcalasthitirihāpyavayoge

p23.59

suvacanyaśūnyo viphalakuṭumbaḥ kujanasamājaḥ kudaśanacakṣuḥ |
matisutavidyā vibhavavihino ripuhṛtavittaḥ prabhavati niḥsve

p23.60

ariparibhūtaḥ sahajavihīno manasivilajjo hatabalavittaḥ |
anucitakarmaśramaparikhinno vikṛtiguṇaḥ syāditi mṛtiyoge

p23.61

mātṛvāhanasuhṛtsukhabhūṣabandhurbhivirahitaḥ sthitiśūnyaḥ |
sthānamāśritamanena hanaṃ syāt kustriyāmabhirataḥ kuhuyoge

p23.62

duḥkhajīvyanṛtavāgavivekī vañcako mṛtasuto'pyanapatyaḥ |
nāstiko'lpakujanaṃ bhajate'sau ghasmaro bhavati pāmarayoge

p23.63

sukhabhogabhāgyadṛḍhagātrasaṃyuto nihatāhito bhavati pāpabhīrukaḥ
prathitapradhānajanavallabho dhanadyutimitrakīrtisutavāṃścai harṣajaḥ

p23.64

svapatnīviyogaṃ parastrīratīcchā durālokamadhvānasaṃcāravṛtiḥ |
pramehādiguhyārtimurvīśapīḍāṃ vadedduṣkṛtau bandhudhikkāraśokam

p23.65

dīrghayuṣmān dṛḍhamatirabhayaḥ śrīmānvidyāsutadhanasahitaḥ |
siddhārambho jitaripuramalo vikhyātākhyaḥ prabhavati sarale

p23.66

pitrārjitakṣetregṛhādināśakṛt sādhūn gurūnnindati dharmavarjitaḥ |
pratmātijīrṇambaradhṛcca durgato nirbhāgyayoge bahuduḥkhabhājanam

p23.67

śarīraprayāsaiḥ kṛtaṃ karma yattat vrajenniṣphalatvaṃ laghutvaṃ janeṣu |
janadrohakārī svakurkṣibhariḥ syāt ajasraṃ pravāsī ca duryogajātaḥ

p23.68

ṛṇagrasta ugro daridrāgragaṇyo bhavetkarṇarogī ca saubhātrahīnaḥ |
akāryapravṛtto rasābhāsavādī parapreṣyakaḥ syāddaridrākhyayoge

p23.69

kiñcidvyayo bhūridhanābhivṛddhiṃ prayātyayaṃ sarvajanānukūlyam |
sukhī svatantro mahanīyavṛtti gurṇaiḥ pratīto vimalodbhavaḥ syāt

p23.70

chidrārivyayanāyakāḥ prabalagāḥkendrantrikoṇāśritāḥ
lagnavyomacaturthabhāgyapatayaḥ ṣaḍrandhrariḥphasthitāḥ
nirvīryā vigataprabhā yāda tadā duryoga eva smṛta-
stadvyaste sati yogavāndhanapatirbhūpaḥ sukhī dhārmikaḥ

p23.1

yogādhyāya
rucakabhadrakahaṃsakamālavāḥ saśaśakā iti pañca ca kīrtitāḥ |
svabhavanoccagateṣu catuṣṭaye kṣitisutādiṣu tān kramaśo vadet

p23.2

dīrghāsyo bahusāhasāptavibhavaḥ śūro'rihantā balī
gārviṣṭo rucake pratītaguṇavān sanāpatirjitvaraḥ |
āyuṣmān sakuśāgrabuddhiramalo vidvajjanaślādhito
bhūpo bhadrakayogajo'tivibhavaścāsthānakolāhalaḥ

p23.3

haṃse sadbhirabhraṣṭutaḥ kṣitipatiḥ śaṅkhabjamatsyāṅkuśai-
ścihnaiḥ pādakarāṅkitaḥ śubhavapurmṛṣṭānnabhugdhārmakaḥ |
puṣṭāṅgo dhṛtimāndhanī sutavadhūbhāgyānvito vardhano
mālavye sukhabhuksuvāhanayaśā vidvānprasannendriyaḥ

p23.4

śastaḥ sarvajanaiḥ subhṛtyabalavān grāmādhipo vā nṛpo
durvṛttaḥ śaśayogajo'nyavanitāvittaḥ saukhyavān |
lagnendvorapi yogapañcakamidaṃ sāntrājyasiddhipradaṃ
teṣvekādiṣu bhāgyavān nṛpasamo rājā nṛpendro'dhikaḥ

p23.5

vidhostu sunaphānaphādhurudhurāḥ svariḥphobhaya-
sthitairvaṃravibhirgrahairitarathā tu kemadrumaḥ |
himatviṣi catuṣṭaye grahayute'tha kemadrumo
na hīti kathito'thavā himakarādgrahaiḥ kendragaiḥ

p23.6

svayamādhigatavittaḥ pārthivastatsamo vā
bhavati hi sunaphāyāṃ dhīdhanakhyātimāṃśca |
prabhuragadaśarīraḥ śīlavān khyātakīrti-
rviṣayasukhasuveṣo nirvṛtaścānaphāyām

p23.7

utpannabhogasukhabhāgdhanavāhanāḍhya-
styāgānvito dhurudhurāprabhavaḥ sabhṛtyaḥ |
kemadrume malinaduḥkhitanīcaniḥsvāḥ
preṣyāḥ khalāśca nṛpaterapi vaṃśajātāḥ

p23.8

hitvenduṃ śubhaśubhasivevāsyubhayacaryākhyāḥ svariḥphobhaya-
sthānasthaiḥ savituḥ śubhaiḥ syuraśubhaiste papasaṃjñāḥ smṛtāḥ |
satpārśve śubhakartarītyudayabhe pāpestu pāpāhvayo
lagnādvittagataiḥ śubhaistu suśubho yogo na pāpekṣitaiḥ

p23.9

jātaḥ syāt subhagaḥ sukhī guṇanidhirdhīro nṛpo dhārmiko
vikhyātaḥ sakalapriyo'tiśubhago dātā mahīśapriyaḥ |
cārvaṅgaḥ priyavākprapañcarasiko vāgmī yaśasvī dhanī
vidyādatra suvesivāsyubhayacaryakhyeṣu pādakramāt

p23.10

anyāyājjananindako hatarucirhīnapriyo durjano-
māyāvī paranindakaḥ khalayuto durvṛttaśāstrādhikaḥ |
loke syādapakīrtiduḥkhitamanā vidyārthabhāgyaiścyuto
jātaścāśubhavesivāsyubhayacaryakhyeṣu pādakramāt

p23.11

jaivātṛko vibhayarogaripuḥ ukhī syā-
dāḍhyaḥ śriyā ca śubhakartariyoga jātaḥ |
niḥsvo'śucirvisukhadārasuto'ṅgahīnaḥ
syātpāpakartaribhavo'ciramāyureti

p23.12

ācāravān dharmamtiḥ prasannaḥ
saubhāgyavān pārthivamānanīyaḥ |
mṛdusvabhāvaḥ smitabhāṣaṇaśca
dhanī bhaveccāmalayogajātaḥ

p23.13

suśubhe śubhakartaryāṃ vesyādau sunabhādivat |
śubhaiḥ kramātphalaṃ jñeyaṃ viparītaṃasadgrahaiḥ

p23.14

ojeṣvarkendulagnānyajani divi pumaṃścenmahābhāgyayogaḥ
strīṇāntadvyatyayesyācchaśini suraguroḥ kendrage kesarīti |
jīvantyāṣṭarisaṃsthe śaśini tu śakaṭaḥ kendrage nāsti lagnā-
ccandre kendrādige'rkādadhamasamavariṣṭhākhyayogāḥ prasiddhaḥ

p23.15

mahābhagye jātaḥ sakalanayanānandajanako
vadānyo vikhyātaḥ kṣitipatiraśītyāyuramalaḥ |
vadhūnāṃ yoge'smin sati dhanasumāṅgalyasahitā
ciraṃ putraiḥ pautraiḥ śubhamupagatā sā sucaritā

p23.16

kesarīva ripuvargatihantā prauḍhavāk sadasi rājasavṛttaḥ |
dīrghajīvyatiyaśāḥ paṭibuddhistejasā jayati kesariyoge

p23.17

kvacitkvacidbhāgyaparicyutaḥ sanpunaḥ punaḥ sarvamupaiti bhāgyam |
loke'prasiddho'parihāryamantaḥ śalyaṃ prapannaḥ śakaṭe'tiḥukhī

p23.18

kaṣṭamadhyamavarāhvayayoge dravyavāhanayaśaḥ sukhasaṃpat |
jñānadhīvinaya naipuṇavidyātyāgabhogajaphalānyapi tadvat

p23.19

candrādvā vasumāṃstathopacayagairlagnātsamastaiḥ śubhai-
ścandrāvdyomnymalāhvayaḥ śubhakagairyogo vilagnādapi |
janmeśe sahite vilagnapatinā kendre'dhimitrarkṣage
lagnaṃ paśyati kaścidatra balavānyyogo bhavetpuṣkalaḥ

p23.20

tiṣṭheyuḥ svagṛhe sadā vasumati dravyāṇyanalpānyapi
kṣmeśaḥ syādamale dhanī sutayaśaḥ saṃpadyuto nītimān |
śrīmān puṣkalayogajo nṛpavaraiḥ saṃmānito viśrutaḥ
svākalpāmbarabhūṣitaḥ śubhavacāḥ sarvottamaḥ syātprabhuḥ

p23.21

sarve pañcasu ṣaṭsu saptasu śubhā mālāśca paṅktyā sthitā
yadyevaṃ mṛtiṣadvyayādiṣugṛheṣvatrāśubhākhyāḥ smṛtāḥ |
svarkṣocce yadi koṇakaṇṭakayutau bhāgyeśaśukrāvubhau
lakṣmyākhyo'tha tathāvidhe himakare gaurīti jivekṣite

p23.22

janādhikārī kṣitipālaśasto bhogī pradātā parakāryakartā |
bandhupriyaḥ satsutadārayuktoṃdhiraḥ sumālāhvayayogajātaḥ

p23.23

kumārgayukto'śubhamālikākhye duḥkhī pareṣāṃ vadhakṛt kṛtaghnaḥ |
syātkātaro bhūsurabhaktihono lokābhiśaptaḥ kalahapriyaḥ syāt

p23.24

nityaṃ maṅgalaśīlyā vanitayā krīḍatyarogī dhanī
tejasvī svajanān surakṣati mahālakṣmīprasādālayaḥ |
śreṣṭhāndolikayā prayāti turagastamberamadhyāsito
lokānandakaro mahīpativaro dātā ca lakṣmībhavaḥ

p23.25

sundaragātraḥ ślāghitagotraḥ pārthivamitraḥ sadguṇaputraḥ |
paṅkhajavaktraḥ saṃstutarjatro rājati gaurīyogasamutthaḥ

p23.26

śukravākpatisudhākarātmajaiḥ kendrakoṇasahitairdvitīyagaiḥ |
svoccamitrabhavaneṣu vākpatau vīryage sati sarasvatīritā

p23.27

dhīma nnāṭakagadyapadyagaṇanālaṇkāraśāstreṣvayaṃ
niṣṇātaḥ kavitāprabandharacanāśāstrārthapāraṃgataḥ |
kīrtyākāntajagattrayo'tidhaniko dārātmajairanvitaḥ
syāt sārasvatayogajo nṛpavaraiḥ saṃpūjito bhāgyavān

p23.28

lagnādhīśvarabhāskarāmṛtakarāḥ kendratrikoṇāśritāḥ
svoccasvarkṣasuhṛdgṛhānupagatāḥ śrīkaṇṭhayogo bhavet |
tadvadbhārgavabhāgyanāthaśaśijāḥ śrīnāthayogastathā
vāgīśātmapasūryajā yādi tadā vairiñciyogastataḥ

p23.29

rudrākṣābharaṇo vibhūtidhavalacchāyo mahātmā śivaṃ
dhyāyatyātmani santataṃ suniyamaḥ śaivavrate dīchitaḥ
sādhūnāmupakārakaḥ paramateṣveva nasūyo bhavet
tejasvī śivapūjayā pramuditaḥ śrīkaṇṭhayogodbhavaḥ

p23.30

lakṣmīvān sarasokticāṭunipuṇo nārāyaṇāṅkāṇkitaḥ
tannāmāṅkitahṛdyapadyamaniśaṃ saṃkīrtayan sajjaneḥ |
tadbhaktāpacitau prasannavadanaḥ satputradārānvitaḥ
sarveṣaṃ nayanapriyo'tisubhagaḥ śrīnāthayogodbhavaḥ

p23.31

brahmjñānaparāyaṇo bahumatirvedapradhāno guṇī
hṛṣṭo vaidikamārgato na calati prakhyātaśiṣyavrajaḥ |
saumyoktirbahuvittadāratanayaḥ sadbhrahmatejojvalandī-
rghayurkjitendriyo natanṛpo vairiñciyogodbhavaḥ

p23.32

anyonyaṃ bhavanasthayorvihagayorlagnādirihphāntakaṃ
bhāvādhīśvaryoḥ krameṇa kathitāḥ ṣaṭṣaṣṭiyogā janaiḥ |
triśaddainyamudīritaṃ vyayaripucchidrādināthotthitā-
stvaṣṭau śauryapateḥ khalā nigaditāḥ śeṣā mahākhyāḥ smṛtāḥ

p23.33

mūrkhaḥ syādapavādako duritakṛnnityaṃ sapatnārditaḥ
krūroktiḥ kiladainyajaścalamatirvicchinnakāryodyamaḥ |
udvṛttaśca khale kadācidakhilaṃ bhāgyaṃ labhetākhilaṃ
saumyokttiśca kadācidevamaśubhaṃ dāridryaduḥkhadikam

p23.34

śrīkaṭakṣanilayaḥ prabhurāḍhyaścitravastrakanakābharaṇaśca |
parthivāptabahumānarasamājño yānavittasutavāṃśca mahākhye

p23.35

lagnādhipāptabhapatisthitarāśināthaḥ
svoccasvabheśu yadi koṇacatuṣṭayasthaḥ
yogaḥsa kahala iti prathito'thattadvat
lagnādhipāptabhaptiryadi parvatākhyaḥ

p23.36

vārddhiṣṇurāryaḥ sumatiḥ prasannaḥ kṣemaṅkaraḥ kāhalajo nṛmānyaḥ |
sthirāryasaukhyaḥ sthirakāryakarttā kṣitīśvaraḥ parvatayogajātaḥ

p23.37

dharmakarmabhavanādhipatī dvau saṃyutau mahitabhāvagatau |
rājayoga iti tadvadiha syāt kendrakoṇayutiryati śaṅkhaḥ

p23.38

bherīśaṅkhapraṇādrairdhṛtamṛdupaṭikājātavṛttatapatro
hastyaśvāndolikādyaiḥ saha magadhakutaprastutirbhūmipālaḥ |
nānārūpohārasphuritakarayutaiḥ prārthitaḥ sajjanaiḥ syādrājā
syākchaṅkhayoge bahuvaravanitābhogasampattipūrṇaḥ

p23.39

saṃkhyāyogāḥ saptasaptarkṣasaṃsthairekāpāyādvallakīdāmapāśam |
kedārākhyaḥ śūlayogo yugaṃ ca golaścānyān pūrvamuktānvihāya

p23.40

vīṇāyoge nṛttagītapriyo'rthī dāmni tyāgībhūtiścopakārī |
pāśe bhogī sārthasacchīlabandhuḥ kedārākhye śrīkṛṣikṣetreyuktaḥ

p23.41

śūle hiṃstraḥ krodhaśīlo daridraḥ pāṣaṇḍī syād dravyahīno yugākhye |
nisvaḥ pāpī mlecchayuktaḥ kuśilpī gole jātaścālaso'lpāyureva

p23.42

saumyairindordyūnaṣaḍrandhrasaṃsthaistadvallagnātsaṃsthitairvādhiyogaḥ |
netā mantrī bhūpatiḥ syātkrameṇa khyātaḥ śrimāndīrghajīvī manasvī

p23.43

adhiyogabhavo nareśvaṃraḥ sthirasaṃpadbahubandhupoṣakaḥ |
amunā ripavaḥ parājitāhciramāyurlabhate prasiddhatām

p23.44

bhāvaiḥ saumyayutekṣitaistadadhipaiḥ susthānagairbhāsvaraiḥ
svoccasvarkṣagatairvilagnabhavanādyogāḥ kramāddvādaśa |
saṃjñāścāmaradhenuśauryajaladhicchatrāstraka māsurā-
bhāgyakhyātisupārijātamusalāstajjñairyathā kīrtitāḥ

p23.45

pratyahaṃ vrajati vṛdimudagraṃ śuklacandra iva śobhanaśīlaḥ |
kīrtimān janapatiścirajīvī śrīnidhirbhavati cāmarajātaḥ

p23.46

sānnapānnavibhavo'khilavidyā puṣkalodhikakuṭumbavibhūtiḥ |
hemaratnadhanadhānyasaṃriddho rājarāja iva rājati dhenau

p23.47

kīrtimadbhiranujairabhiṣṭuto lālito mahitavikramayuktaḥ
śauryajo bhavati rāma ivāsau rājakāryanirato'tiyaśasvī

p23.48

gosaṃpaddhanadhānyśobhisadanaṃ bandhuprapurṇaṃ vara-
strīratnāmbarabhuṣaṇāni mahitasthānaṃ ca sarvottamam |
prāpnotyambuhiyogajaḥ sthirasukho hastyaśvayānādigo
rājeḍyo dvijadevakāryanirataḥ kūpaprapākṛtpathi

p23.49

susaṃsārasaubhāgyasantānalakṣmī nivāso yaśasvī śubhāṣī manīṣī |
amātyo mahīśasya pūjyo dhanāḍhyaḥ sphurattīkṣṇabuddhirbhavecchatrayoge

p23.50

śatrūn baliṣṭhān balavannigṛhya krūrapravttyā sahito'bhimānī |
vraṇaṅkitaṅgaśca vivādakārī syādastrayoge dṛḍhagātrayuktaḥ

p23.51

paradāraparāṅmukho bhavedvaradārātmajabandhusaṃśritaḥ |
janakādadhikaḥ śubhairguṇairmahanīyāṃ śriyameti kāmajaḥ

p23.52

hantyanyakāryaṃ piśunaḥ svakāryaparo daridraśca durāgrahī syāt |
svayamkṛtānarthaparaṃparārtaḥ kukarmakṛccāsurayogajātaḥ

p23.53

cañcaccāmaravādyaghoṣanibiḍāmāndolikāṃ śāśvatī
lakṣmī prāpya mahājanaiḥ kṛtanatiḥ syāddharmamarge sthitaḥ |
prīṇātyeṣa pitṝn surāndvijagaṇāṃstattatpriyaiḥ pūjanaiḥ
svācāraḥ svakulodvahaḥ suhṛdayaḥ syādbhāgyayogodbhavaḥ

p23.54

satkriyāṃ sakalalokasaṃmatāmācarannavati sajjannānnṛpaḥ |
putramitradhanadārabhāgyavān khyātijo bhavati lokaviśrutaḥ

p23.55

nityamaṅgalayutaḥ pṛthivīśaḥ saṃcitārthanicayaḥ sukuṭumbī |
satkathāśravaṇabhaktrabhijño pārijātajananaḥ śivatātiḥ

p23.56

kṛcchralabdhadhanavān pirabhūto lolasaṃpaducitavyayaśīlaḥ |
svargameva labha'ntetyadaśāyāṃ jālmako musalajaścapalaśca

p23.57

duḥsthairbhāvagṛheśvarairaśubhasaṃyuktekṣitairvā kramā-
dbhāvaiḥ syustvavayoganiḥsvamṛtayaḥ proktāḥ kuhūḥ pāmaraḥ |
harṣo duṣkṛtirityathāpi saralo nirbhāgyaduryogakau
yogā dvādaśa te daridra vimale proktāvipaścijjanaiḥ

p23.58

aprasiddhiratiduḥsahadainyaṃ svalpamāyuravamānamasadbhiḥ |
saṃyutaḥ kucaritaḥ kutanuḥ syāccañcalasthitirihāpyavayoge

p23.59

suvacanyaśūnyo viphalakuṭumbaḥ kujanasamājaḥ kudaśanacakṣuḥ |
matisutavidyā vibhavavihino ripuhṛtavittaḥ prabhavati niḥsve

p23.60

ariparibhūtaḥ sahajavihīno manasivilajjo hatabalavittaḥ |
anucitakarmaśramaparikhinno vikṛtiguṇaḥ syāditi mṛtiyoge

p23.61

mātṛvāhanasuhṛtsukhabhūṣabandhurbhivirahitaḥ sthitiśūnyaḥ |
sthānamāśritamanena hanaṃ syāt kustriyāmabhirataḥ kuhuyoge

p23.62

duḥkhajīvyanṛtavāgavivekī vañcako mṛtasuto'pyanapatyaḥ |
nāstiko'lpakujanaṃ bhajate'sau ghasmaro bhavati pāmarayoge

p23.63

sukhabhogabhāgyadṛḍhagātrasaṃyuto nihatāhito bhavati pāpabhīrukaḥ
prathitapradhānajanavallabho dhanadyutimitrakīrtisutavāṃścai harṣajaḥ

p23.64

svapatnīviyogaṃ parastrīratīcchā durālokamadhvānasaṃcāravṛtiḥ |
pramehādiguhyārtimurvīśapīḍāṃ vadedduṣkṛtau bandhudhikkāraśokam

p23.65

dīrghayuṣmān dṛḍhamatirabhayaḥ śrīmānvidyāsutadhanasahitaḥ |
siddhārambho jitaripuramalo vikhyātākhyaḥ prabhavati sarale

p23.66

pitrārjitakṣetregṛhādināśakṛt sādhūn gurūnnindati dharmavarjitaḥ |
pratmātijīrṇambaradhṛcca durgato nirbhāgyayoge bahuduḥkhabhājanam

p23.67

śarīraprayāsaiḥ kṛtaṃ karma yattat vrajenniṣphalatvaṃ laghutvaṃ janeṣu |
janadrohakārī svakurkṣibhariḥ syāt ajasraṃ pravāsī ca duryogajātaḥ

p23.68

ṛṇagrasta ugro daridrāgragaṇyo bhavetkarṇarogī ca saubhātrahīnaḥ |
akāryapravṛtto rasābhāsavādī parapreṣyakaḥ syāddaridrākhyayoge

p23.69

kiñcidvyayo bhūridhanābhivṛddhiṃ prayātyayaṃ sarvajanānukūlyam |
sukhī svatantro mahanīyavṛtti gurṇaiḥ pratīto vimalodbhavaḥ syāt

p23.70

chidrārivyayanāyakāḥ prabalagāḥkendrantrikoṇāśritāḥ
lagnavyomacaturthabhāgyapatayaḥ ṣaḍrandhrariḥphasthitāḥ
nirvīryā vigataprabhā yāda tadā duryoga eva smṛta-
stadvyaste sati yogavāndhanapatirbhūpaḥ sukhī dhārmikaḥ

Original text: phaladīpikā · Sanskrit Wikisource contributors · Sanskrit Wikisource · CC BY-SA 4.0

Esc