Language

ENहिગુ
Scripture Library

Padma Samhita · Chapter 3.21

3.21.1

atha śriyādi devīnāṃ nirmāṇavidhirucyate/
daśatālādinā yena tālamānena kalpyate

3.21.2

devo devyaśśriyādyāstu kalpanīyā ścaturmukha/
tadanantaratālena nādhikena samena vā

3.21.3

yāvantyo yāśca yanmānā śśriyādeśśūlayaṣṭayaḥ/
tanmānāstāśca tāvatyaḥ kathyante saṃprati kramāt

3.21.4

pañcatālamitāyāmā vaṃśayaṣṭiścaturmukha/
vistārastryaṅgulo mūle saha ṣaḍbhiryavairapi

3.21.5

madhyatastryaṃgula ssārdhastryaṅgulaḥ punaragrataḥ/
caturdaśāṃgulo madhye mūle pañcadaśāṃgulaḥ

3.21.6

nāhogre vaṃśayaṣṭessyātsārdhaṃ satridaśāṃgulam/
caturaśrassuvṛtto vā daṇḍaḥ kalpyaśca śilpibhiḥ

3.21.7

aṅgulaissaptaviṃśatyā vakṣodaṇḍassamāyataḥ/
vistāro madhyamastasya tryaṅgulaṣṣaḍyavādhikaḥ

3.21.8

aṃgulairdaśabhirnāha ssaha pañcabhiraṃgulaiḥ/
kiṃśukasyeva mukulaṃ tasyāgre dve prakalpayet

3.21.9

bāhumūlaṃ caturviṃśatyaṃgulāyāmamiṣyate/
tryaṃgulārdhādiko mūlavistārastasya kalpyate

3.21.10

tryaṃgulo madhyavistārastasyāgraṃ dvyagulaṃ bhavet/
aṣṭādaśāṃgulāyāmaḥ prakoṣṭhastasya mūlataḥ

3.21.11

vistārastryaṃgulo madhye dvyaṃgulassacaturyavaḥ/
dvyaṃgulogre tayormūlaśūlayossuṣiraṃ bhavet

3.21.12

āyāmaḥ kaṭidaṇ‍ḍasya bhavetpañcadaśāṃgulaḥ/
vistāro madhyamastasya tryaṃgulassahaṣaḍyavaḥ

3.21.13

nahanaṃ madhyatastasya bhavetpañcadaśāṃgulam/
ṣaḍaṃgulaḥ pārśvayaṣṭeḥ pariṇāhaḥ prakīrtitaḥ

3.21.14

pārśvadaṇḍau kaṭivakṣaśśū layorviniyojayet/
ṣaḍviṃśatyaṃgulāyāmamuraśśūlamudāhṛtam

3.21.15

tryaṃgulo mūlavistārastasyāgraṃ dvyaṃgulaṃ bhavet/
vistīrṇaṃ dvyaṃgulaṃ madhyaṃ śūlasya ca caturyavam

3.21.16

pūruśūlasamāyāmaṃ jaṅghā śūlaṃ prakalpayet/
suṣiraṃ ca tayormūlamagraṃ mithunametayoḥ

3.21.17

anukta pariṇāhānāṃ triguṇaṃ nahanaṃ matam/
trayodaśavidhaṃ śūlaṃ kṛtvā pūrvoktamānakam

3.21.18

jalādhivāsādyakhilaṃ kuryārcchrīsthāpane yathā/
svātanyraica pāratanyrai ratnanyāsaphurassaram

3.21.19

śūlādisthāpayedrajjuveṣṭanādi yathāpuram/
kuryādāvarṇalepāntaṃ mānāgyatha nidarśyate

3.21.20

utsedhamaṃgulaśataṃ viṃśamāsthāya kathyate/
uṣṇīṣamaṅgulamitaṃ tryaṃgulaṃ ca śirobhavet

3.21.21

sārdhaṃ tribhiryavairakṣisūtrāntaṃ caturaṃgulam/
saṅgamātpuṭasūtrāntaṃ tadvadambhoruhāsana

3.21.22

cibukāntaṃ puṭādarvāksapādacaturaṃgulam/
caturaṅgulamānāsyādgrīvā hikkā guṇāttataḥ

3.21.23

trayodaśāṃgulamitaṃ stanasūtrāntamīritam/
atonu nābhisīmāstaṃ bhavetpaṃcadaśāṅgulam

3.21.24

śroṇī ṣaḍaṃgulāyāmā yonissārdhāṅgulitrayam/
kaṭimānaṃ bhavetsārdhaṃ tryaṅgulaṃ corurāyatā

3.21.25

aṅgulaiḥ paṃcaviṃśatyā sārdhairjaṅghā ca tatsamā/
sārdhaṃ ca tryaṅgulaṃ jānustadvadakṣatalāvadhi

3.21.26

vistāro'ṣṭāṅgulastasya dvādaśāṃgulamāyatam/
pradakṣiṇāvartayutaṃ jvālāgraṃ śaṅkhacakrayoḥ

3.21.27

keśāntena samā yadvā yadvā sūtreṇa tatsamam/
sārdhāntarāṃśunā pūrvā guñjāni dvyaṅgulāntare

3.21.28

jaṅghayorviṃśatiyavamantarālaṃ pracakṣate/
akṣayostryaṃgulaṃ madhyaṃ stanayossaptamāṃgulam

3.21.29

caraṇāṃguṣṭhayormadhyaṃ navāṃgulamudāhṛtam/
akṣātparataraṃ tālamaṃguṣṭhaṃ tribhiraṃgulaiḥ

3.21.30

ardhena cāyataṃ dhve ca tarjanī syādyavādhikā/
yavonā madhyamānye dve yavahīne yathākramam

3.21.31

pārṣṇipārśvaparicchodo bhavecca caturaṃgulaḥ/
gulphaṃ tathāparimitaṃ tadviṃśatyaṃgulāyatam

3.21.32

hikkāṃ tayoradho bāhussahārdhaikonaviṃśatiḥ/
aṃgalāni prakoṣṭhaṃ syāttadāyāmaṣṣaḍaṃgulaḥ

3.21.33

tadvacca madhyamā śiṣṭā sārdhapaṃca daśāṃgulā/
daśāṃgulaṃ śiromānaṃ vistāro'ṣṭāguṃlo bhavet

3.21.34

lalāṭasya puronu syādaśītiyavasaṃmitam/
aṣṭāśītiyavaṃ mānaṃ tadanantaramiṣyate

3.21.35

āyāmaśśravaṇasya syāddvātriṃśadyavasaṃmitaḥ/
nālāyāmasta thācordhvaṃ pippalyā dviyavo mataḥ

3.21.36

nālasya mūlavistāraṣṣaḍyavaistulito bhavet/
agraṃ caturyāvaṃ grīvā mūlaṃ caiva ṣaष़ṃgulam

3.21.37

sārdhaṃ pañcāṃgu lārdhāgraṃ skaṃdhaṃ ca dvyaṃgula bhavet/
hikkāntayoradho bāhvormūlaṃ dvātriṃśadaṃgulam

3.21.38

aṣṭādaśāṃgulamurastanayorapi maṇḍalam/
aṃgulaiḥ pañcadaśabhiḥ paricchinnaṃ yathātatham

3.21.39

navāṃgulaṃ ca vistāra utsedhaścāpi tādṛśaḥ/
dvādaśāṃgulavistārastanayormadhyamiṣyate

3.21.40

kṛṣṇamaṇ‍ḍalavistāro dvyaṃgulaṃ caturānana/
nāhastu kukṣimadhyasya syāttrayastriṃśadaṃgulaḥ

3.21.41

śroṇīmadhyaparīṇāha ssaptapaṃcadaśāṃgulaḥ/
kaṭimadhyaparīṇāho viṃśatyā saikayāṃgulaiḥ

3.21.42

ṣaṭtriṃśadaṃgulo nāhastathā syādūrumūlayoḥ/
triṃśadaṃgulanāhastu bhavedūrvostu madhyamaḥ

3.21.43

caturbhissaha viṃśatyā jānunāhastathāṃgulaiḥ/
sahanaṃ jaṅghayorekaviṃśatyaṃgulamiṣyate

3.21.44

dvāviṃśatyaṃgulassārdho nāhamadhye ca jaṅghayoḥ/
sahanaṃ jaṅghayoragraṃ bhavedekādaśāṃgulam

3.21.45

ekādaśāṃgulaṃ cākṣavṛtta maṇḍalanāhanam/
ekāṃgulaṃ cākṣavṛttaṃ madhyamaṃ nahanaṃ matam

3.21.46

ṣaष़ḍaṃgulaṃ talāgraṃ syādutsedhaścaturaṃgulaḥ/
dvyaṃgulo'ṅguṣṭhavistārastarja nyekāṃgulā bhavet

3.21.47

madhyamāditarāṃgulyo yavahīnāḥ kramātpūnaḥ/
aṃguṣṭhanakhavistārastryaṃgulaḥ parikīrtataḥ

3.21.48

tarjanī pādahīnā nyātkramādanyā yavonnatāḥ/
aṣṭādaśāṅgulaṃ madhyaṃ mūlāṃ bāhvostrayādhikaṃ

3.21.49

prakoṣṭhamūlanahanaṃ bhavetpaṃcadaśāṃgulam/
dvādaśāṃgulamadhyāntaṃ maṇibandho navāṃgulaḥ

3.21.50

vistīrṇaṃ tālamadhyardhaṃ caturaṃgulamiṣyate/
aṃguṣṭhamūla madhyardhamaṃgulaṃ nakhamaṅgulam

3.21.51

nissṛtaṃ triyavaṃ proktaṃ parvadvayasamanvitam/
tarjanyaṃgulavistārassahāṣṭhāṃśāṃgulo bhavet

3.21.52

sapādāṅgulavistārā madhyamāṅguliriṣyate/
aṣṭasaptayavaiśśiṣṭestriparvā ca catuṣṭayī

3.21.53

pārśve keśāntamuṣṇiṣādārabhya syāddaśāṃgulam/
ārabhya pārśva keśāṃtātsa pāda dvyaṅgule bhruvau

3.21.54

ṣaष़ḍaṃgulā yathā bhrūssyādyavamadhyāgra yūkakā/
antarālaṃ navayavaṃ bhruvo stryaṃgulamīkṣaṇam

3.21.55

aṃgulāyāmavistārā veditavyā kanīnikā/
yavonamaṃgulaṃ kṛṣṇajyotiryūka pramāṇakam

3.21.56

paritaḥ kṛṣṇabimbasya aṃgulaṃ śvetamaṇḍalam/
madhyatoṃgulavistāraṃ nayanaṃ śūrpamīnavat

3.21.57

ūrdhvapakṣmāyatāsārdhatryaṃgulāpādavistarā/
tryaṃgulāyāmamitaradvistāro yavasaṃmitaḥ

3.21.58

aśītaḥ pakṣmaromāṇi śatāni kuṭilāni ca/
dvyaṃgulaṃ cakṣuṣormadhyaṃ nāsikāmūlamaṃgulam

3.21.59

vistīrṇamunnataṃ vāpi madhyamadhyardhamaṃgulam/
agraṃ dvyaṅgulamadhyardhaṃ ṣaḍyavaṃ śuṣiraṃ bhavet//
āpāṅgātkarṇamūlāntaṃ catvāriṃśadyavaṃ matam

3.21.60

dvyaṅgulaḥ karṇavistāro vivaraṃ ca caturyavam/
caturaṅgulamaddhardhamoṣṭhamuttaramāyatam

3.21.61

yavavistāramadharamekāṃgulasamāyatam/
dvyaṅgulaṃ caiva vistāraṃ cibukaṃ dvyaṃgulāyatam

3.21.62

āpīḍā nāsikāyuktā karaṇḍamukuṭānvitā/
karṇikā maṇikeyūra kaṭakatrayahāriṇī

3.21.63

ratnakūrpāsaraśanā puṣpāmbarapariṣkṛtāḥ/
stanabandhatulākoṭī sarvābharaṇabhūṣitā

3.21.64

lajjābhaṅgena devasya pārśve vāmetare sthitā/
hasteva vāhijaṃ pullaṃ vāmena kila bibhratī

3.21.65

ūrupradeśaviśrāntasavyetarakarāmbujā/
yadvā syathāhastayosyānniṣṭaptakanakaprabhā

3.21.66

āsane'bhayado hasto dakṣiṇo varado'paraḥ/
dakṣiṇe padmamathavā savyaḥ kaṭakamudritaḥ

3.21.67

pāratantye vidhirayaṃ svātantyaitūcyate yathā/
caturbhujāṃ jaghanyābhyāṃ hastābhyāmajjadhāriṇīṃ

3.21.68

śaṅkhacakradharāṃ vāpi mukhyābhyāṃ varadāyinīm/
abhītidāṃ ca koṭīradhāriṇīṃ bhayavarjitām

3.21.69

vasundharāhvayāṃ devīṃ dvihastāṃ kanakaprabhām/
dakṣiṇābhayadāmanyahastena vasudāyinīm//
guhītadāḍimaphalāṃ yadvā vāmakareṇa vā

3.21.70

cintāratnaṃ dhārayantīṃ hemasiṃhāsane sthitām/
vāmapādena saṃspṛṣṭanidhikumbhāmalaṃkṛtām

3.21.71

kalpakānokahacchāyāṃ samāśritya sthitāṃ tathā/
vāme pārśve mahīṃ devīṃ dvihastāṃ śyāmalaṃprabhām

3.21.72

stanabandha vihīnāṃ vā kuṇḍalāpīḍavarjitām/
susthitāṃ savyapādena cānyena ptokakuñcitām

3.21.73

puṣpaṃ dakṣiṇahasteva dhārayantīṃ śucismitām/
ūrupradeśaviśrāntavāmahastā malaṃkṛtām

3.21.74

sottarīyāṃ yathāyogaṃ svātantrye śrīrudāhṛtā/
yogalakṣmīstu śrīvatsaṃ bhogalakṣmī rdvipārśvayo//
vīralakṣmīstu vai śeṣaṃ pṛthagbhavanakalpanam

3.21.75

ratissarasvatī tuṣṭirdevyo devasya dakṣiṇe/
ratissisdhūra sajkāśā sphaṭikābhā sarasvatī

3.21.76

haritālanibhā tuṣṭiśśrīvadabharaṇādayaḥ/
pāratanyre vidhirayaṃ svātaṃtrye tūcyate vidhiḥ

3.21.77

ratyādayaśca turhastā mukhyau syātāṃ rateḥ karau/
varadābhayadāvanyau pāśāṅguśadharau punaḥ

3.21.78

mukhyau hastau sarasvatyā dakṣiṇo jñānamudritaḥ/
vijñānapustakaṃ vāme jaghanye dakṣiṇekare

3.21.79

akṣasūtra dharaṃ vāme sarve vajrādayaḥ sthitāḥ/
tuṣṭeśca pūrvavanmukhyau jaghanyau śaṅkhamambujam

3.21.80

kīrtaḥ prītiśca śāntiśca vāme devasya saṃsthitāḥ/
vāmāṅghrayassusthitāssyarīṣadanyena kuñcitāḥ

3.21.81

ūrupradeśaviśrāntā vāmāḥ puṣpadharāḥ pare/
kīrtassphaṭikavarṇābhā nīlābhā prītiriṣyate

Original text: padmasaṃhitā · Sanskrit Wikisource contributors · Sanskrit Wikisource · CC BY-SA 4.0

Esc