Padma Samhita · Chapter 3.19
karmārcādiprakṛtiprakāraḥ kathyate'dhunā/
karmārcā cotsavārcā ca balyarcā ca tathaiva ca
snānatīrthobhayārcā ca svāpotthānārcayā saha/
pratimāṣṣaḍvidhātavyāḥ pūjāyāmuttamā bhavet
tisṛbhirmadhyamā jñeyā ādyā yā caramā bhavet/
bahubere vidhirayaṃ kathitaḥ kamalasana
ekabere tu karmārcāsnapanārcā ca neṣyate/
dhruvaberasamucchrāye vibhakte daśadā sati
ekāṃ śena pratikṛteḥ karmārcāyāssamucchrayaḥ/
dvādaśāṃ śena yadvā syāt ṣoḍaśāṃ śena vā bhavet
yadvā'ṣṭādaśabhāgena caturviṃśāṃśameva vā/
mahāberāṅgulāpekṣyā yadvā tasyāssamunnatiḥ
caturviṃśāṅgulā yadvā bhavedaṣṭādaśāṅgulā/
ṣoḍaśāṅgulamānā vā yadvā syāddvādaśāṅgulā
aṣṭāṅgulā'thavā yadvā ṣaḍaṃgulasamucchrayā/
caturaṅgulamānā vā yadvāmānāṃgulena tu
pūrvoktāṃgulamānāni kartavyāni yathāruci/
balitīrthapratikṛtiśśayanotthānakautukam
karmārcāsaṃmitotsedhaḥ kathitaḥ kamalāsana/
karmabimbasamutsedhastriguṇaḥ pariśiṣṭayoḥ
snapanotsavakāryārthaṃ bimbayorubhayorapi/
bhaṅktvā tidhā caturdhā vā dhruvaberasamucchrayam
ekabhāge nalotsedhaṃ kuryādutsavakautuke/
utsavārcātṛtīyāṃśaṃ turyāṃśaṃ vāmbujāsana
karmakautukamānaṃ syādbahvarcā derayaṃ kramaḥ/
ekabere tadardhā tu tattu ryāṃśakameva vā
utsavārcātṛtīryāṃśasamutsedhau'thavā bhavet/
sthānayānāsanavidhau dhruvabimbaṃ yathākṛtam
karmārcādīni tadvatsyāt dhruve tu śayite punaḥ/
tiṣṭhedvāsīta vā kāmaṃ karmādyarcā caturmukha
arcāyāmaṃ tridhā kṛtvā padmemekena kalpayet
upānahādipañcāṅgayuktaṃ vṛttaṃ sukhāvaham/
caturaśraṃ manohāri vistāratulitāyati
tṛtīyabhāgavihitaprabhaśaṅkudvayāṅkitam/
pīṭhotsedhaṃ tidhā kṛtvā padmame kena kalpayet
talairdvādaśabhiryuktamaṣṭābhivān yathāruci/
tāvadūrdhvadalopetaṃ madhye vipulakarṇikam
upacchadasamāyuktimīṣatphāmbhujākṛti/
pādamānaṃ dalāyāmaṃ kevalaṃ vā saroruham
pīṭhaṃ vā kevalaṃ vāpi suṣiraṃ naivakārayet/
sthitasya kautukasyedaṃ pīṭhanirmāṇamīritam
āsīnasyāyataṃ vṛttaṃ caturaśraṃ yadāyatam/
pratimārdhasamutsedhaṃ tattratīyāṃśameva vā
padmaṃ bahudalopetaṃ madhye vipulakarṇikam/
sakuñcitaprasavyāṅghriradhastāllambitetaraḥ
adhyāsītāsanaṃ devo yathoktaṃ kamalāsana/
lambamānapadādhāraṃ kamalaṃ parikalpayet
śrīrdakṣiṇe dharā vāme devyau devasya kalpayet/
karmādibhimbaṣaṭkaṃ syācchrībhūmisahitaṃ sadā
ekasminviṣṭare syātāṃ vṛthagvā vallabhe ubhe/
vāmaṃ sañkṣipya caraṇamitaraṃ lambayedadhaḥ
śrīrdharā tvavyathā sīnā sthite deve tathā sthitā/
vṛttāṃ vṛttāyatāṃ vāpi prabhāṃ bimbānusārataḥ
kṛryānmanoharāṃ yasmāttejorāśiḥ prabhā matā/
dvyaṅgulaṃ kāṇḍamānaṃ syātpuṣpakṣetraṃ tadardhakam
ardhāṅgulaṃ bhavetkṣetraṃ kāṇḍaṃ tadanupūrvavat
vetraṃ tadanu bhūyo'pi jvālāmāloparisthitā
ardhāṅgulāntarālāssyurhvālāḥ pañcaśikhāstathā/
triśikhā vā yathāyogaṃ dakṣiṇāvartaśobhitāḥ
yugmā vā syurayugmā vā kāṇḍe kāṇḍe prakalpayet/
daśāvatāramūrtīrvā mīnādyāḥ keśavādikāḥ
prabhāyāḥ pārśvayoḥ pṛṣṭhe śaṅkunālaṃ prakalpayet/
bimbe yānādhirūḍhe kartavyā toraṇaprabhā
antarbahiśca dāḍyārthamāyasaṃ tu niveśayet/
bimbaṃ prabhāmāsanaṃ vā lohajaṃ palikalpayet
dvāvayitvā madhūcchiṣṭaṃ pratimāṃ tena kalpayet/
dhānyārāśiṃ vinikṣipya tadūrdhve tilataṇḍulam
cakrābjaṃ tu likhettasminprāgagrānnikṣipetkuśān/
vastraṃ ca nūtalanaṃ tasminvistīrya pratimāṃ kṣipet
prācīnaśirasaṃ paścājjuhuyādanale guruḥ/
puṣpaissamidbhirlājaiśca sarpiṣāṣṭottaraṃ śataṃ
juhuyānmūlamantreṇa nṛsūktena caruṃ punaḥ/
hutvaivaṃ vidhinācāryassragvī kanakabhūṣaṇaḥ
saṃpātājyena saṃsicyetpratimāṃ tatvapaddhatim/
dhyāyettatra śubhe lagne pūjayenmūlavidyayā
yajamāno guruṃ pūhya bahubhistoṣayoddhanaiḥ/
brāhmaṇān viduṣo vittairbahubhiḥ paritoṣayet
sthipatiḥ pratimāṃ kuryādrathakārābhyanujñayā/
mānonmānapramāṇaistāṃ pratimāṃ kārayecchubhām
mṛdā lepaṃ tataḥ kuryācchilpaśāstrānusārataḥ/
suvarṇaṃ rajataṃ tāmraṃ viśuddhaṃ lohamuttamam
ādhaya dhānya rāśyāṃ tu pūrvavannyāsakalpanam/
pūrvavaccaiva juhuyādācāryāścoditakramāt
drāvayitvā tataśśuddhaṃ lohaṃ nyāyasamārjitam/
sthapatiḥ pratimāṃ tena kuryācchāstroktavartmanā
lohajāṃ pratimāṃ caivaṃ kalpayetparamātmanaḥ/
sa yāti paramaṃ sthānaṃ punarāvṛttivarjitam
pratimāhastapādādivaikalye śāntimācaret/
ācāryo danahūmādyaistataśśāntirbhaviṣyati
samādadhyādavayavān vikalān sthapatiḥ punaḥ/
citraṃ cāpyardhacitraṃ ca citrābhāsamiti tridhā
kautukaṃ tatra dṛśyante yasminnavayavāssphuṭam/
sarve samantāccitraṃ tu tadvijñeyaṃ caturmukha
hastādyavayavā yasminpurobhāge samīkṣitum/
śakyaṃ nāparabhāge tu tadardhaṃ citramiṣyate
rūpitā pratimā yā tu varṇaireva sitādibhiḥ/
kuḍyādau citramābhāsaṃ tatkautukamudāhṛtam
citramutkṛṣṭamityukta mardhaṃ madhyamamucyate/
ābhāsamadhamaṃ viddhi mandire vātha veśmani
sthāpayeddhruvabhimbhārthaṃ pūrvālābhe yathottaram/
ataḥ paraṃ pravakṣyāmi pratimāmānalakṣaṇam
e kādidaśaparyantaṃ saṅkhyayopeyuṣāṃ bhidāma/
tālānāmuttamādīnāṃ rūpāviṣkṛtipūrvakam
yatkiñcitpratimāmānaṃ vibhajya daśadā punaḥ/
ekaṃ dvādaśadā bhaṅtkra tatraikāṃśo'ṅgulaḥ smṛtaḥ
aṅgulaṃ cāṣṭadhā kutvā tatraikāṃśo yavaḥ smṛtaḥ/
tenai vāṅgulamānena aṅgapratyaṅgakalpanā
dvādaśāṅgulakaṃ mānaṃ tālākhyamiha kathyate/
dvādaśāṅgulakastālo mukhyaśceti pratīrtitaḥ
dvyaṅgulaṃ golakaṃ jñeyaṃ kaleti vyapadiśyate/
ekāṅgulaṃ bhavenmātrā bhāgo mātrācatuṣṭayam
uttamādhamamadhyāni tālāni kamalāsana/
ekādidaśaparyantaṃ saṅkhyayā cchedayanti ca
mīyate daśatālena vāsudevassanātanaḥ/
savārdhatālau brahmeśau navatālena devatāḥ
aṣṭārdhatālau dvārasthāḥ kumudādigaṇāstathā/
āṣṭatālāṃśca manujān piśācādīṃśca saptakān
ṣaṭtālān kubjakān viddhi paṃcatālāṃstu vāmanān/
catustālāni bhūtāni titālāḥ kinnarāstathā
matsyā dvitālakā jñeyāstālenai kena pannagāḥ/
daśatālaṃ caturviṃśadaṅgulīnāṃ śataṃ bhavet
uttamaṃ madhyamaṃ viṃśatkaniṣṭhaṃ ṣoḍaśa smṛtam/
navatālaṃ tu tacchreṣṭhaṃ yacchataṃ dvādaśādhikam
aṣṭādhikaṃ śataṃ madhyaṃ kanīyaścaturuttamam/
aṣṭatālāṃ śataṃ śreṣṭhaṃ madhyamaṃ ṣaṇṇavatyapi
caturthahīnamadhamamaṣṭatālaṃ prakīrtitam/
uttamādikramo'nyeṣu saptatālādiṣūhyate
catuścaturvihīnāṃ cetkramādaṅgulibhirbhavet/
pūrvaṃ pūrvaṃ yathoktaṃ tattraividhyamavagamyatām
trayodaśārdhāṅgulikaṃ daśatālottame mukham/
ardhenāṅgulinā pīnaṃ madhyamaṃ saṃpracakṣate
ardhenāṅgulinā hīnamekaikamitareṣvapi/
dhruvāyāmuttamaṃ tālamarcāyāṃ madhyamaṃ bhavet
Original text: padmasaṃhitā · Sanskrit Wikisource contributors · Sanskrit Wikisource · CC BY-SA 4.0