Language

ENहिગુ
Scripture Library

Padma Purana · Chapter 6.228

6.228.1

śrīmahādeva uvāca-
tripādvibhūterlokāstu asaṃkhyātāḥ prakīrtitāḥ /
śuddhasatvamayāḥ sarve brahmānaṃdasukhāhvayāḥ

6.228.2

sarve nityā nirvikārā heyarāgādivarjitāḥ /
sarve hiraṇmayāśśuddhāḥ koṭisūryyasamaprabhāḥ

6.228.3

sarve vedamayārdivyāḥ kāma krodhavivarjitāḥ /
nārāyaṇapadāṃbhoja bhaktyekarasasevitāḥ

6.228.4

niraṃtaraṃ sāmagānaparipūrṇasukhaṃ śritāḥ /
sarve paṃcopaniṣada svarūpā vedavarcasaḥ

6.228.5

sarve vedamayairdivyaiḥpuruṣaiḥ strībhirāvṛtāḥ /
vedaikarasatoyāḍhyaissarobhirupaśobhitāḥ

6.228.6

śrutismṛtipurāṇādi rūpasthāvarasaṃyutāḥ /
sarvaṃ varṇayituṃ śakyaṃ na mayā lokavistṛtam

6.228.7

virajā paramavyomnoraṃtaraṃkevalaṃ smṛtam /
tatsthānamupabhoktavyamavyaktabrahmasevinām

6.228.8

svātmānubhavajānaṃdasukhadaṃ kevalaṃ padam /
niḥśreyasaṃ ca nirvāṇaṃ kaivalyaṃ mokṣa ucyate

6.228.9

śrīśāṃghribhaktisevaikarasabhogavivardhitāḥ tam /
tadicchantyalpamatayo mokṣaṃ sukhavivarjitam /
mahātmāno mahābhāgā bhagavatpādasevakāḥ

6.228.10

tadviṣṇoḥ paramaṃ dhāma yāṃti brahmasukhapradam /
nānājanapadākīrṇaṃ vaikuṃṭhaṃ taddhareḥ padam

6.228.11

prākāraiśca vimānaiśca saudhairatnamayairvṛtam /
tanmadhye nagarī divyā sā'yodhyeti prakīrtitā

6.228.12

maṇikāṃcanacitrāḍhya prākāraistoraṇairvṛtā /
caturdvārasamāyuktā ratnagopurasaṃvṛtā

6.228.13

caṃḍādidvārapālaiśca kumudādyaiśca rakṣitā /
caṃḍapracaṃḍau prāgdvāra yāmye bhadrasubhadrakau

6.228.14

vāruṇyāṃ jayavijayau saumye dhātṛvidhātarau /
kumudaḥ kumudākṣaśca puṃḍarīko'tha vāmanaḥ

6.228.15

śaṃkukarṇaḥ sarvanetraḥ sumukhaḥ supratiṣṭhitaḥ /
ete dikpatayaḥ proktāḥ puryyāmatra śubhānane

6.228.16

koṭivaiśvānaraprakhya gṛhapaṃktibhirāvṛtā /
ārūḍhayauvanairnityairdivyanārīnarairyutā

6.228.17

antaḥpuraṃ tu devasya madhye puryāmmanoharam /
maṇiprākārasaṃyuktaṃ ratnatoraṇaśobhitam

6.228.18

vimānairgṛhamukhyaiśca prāsādairbahubhiryutam /
divyāpsarogaṇaiḥ strībhissarvatassamalaṃkṛtam

6.228.19

madhye tu maṃḍapaṃ divyaṃ rājasthānaṃ mahocchrayam /
māṇikyastaṃbhasāhasrajuṣṭaṃ ratnamayaṃ śubham

6.228.20

divyairmuktaiḥ samākīrṇaṃ sāmagānopaśobhitam /
madhye siṃhāsanaṃ ramyaṃ sarvavedamayaṃ śubham

6.228.21

dharmādidaivatairnityairvṛṃtavaidamayātmakaiḥ /
dharmmajñānamahaiśvaryavairāgyaiḥ pādavigrahaiḥ

6.228.22

ṛgyajuḥsāmacātharvairūpairnityaṃ vṛtaṃ kramāt /
śaktirādhāraśaktiśca cicchaktiśca sadāśivā

6.228.23

dharmādidevatānāṃ ca śaktayaḥ parikīrtitāḥ /
vasaṃti madhyame tatra vahnisūryasudhāṃśavaḥ

6.228.24

kūrmaśca nāgarājaśca vainateyastrayīśvaraḥ /
chaṃdāsi sarvamaṃtrāśca pīṭharūpatvamāsthitāḥ

6.228.25

sarvākṣaramayaṃ divyaṃ yogapīṭhamiti smṛtam /
tanmadhye'ṣṭadalaṃ padmamudayārkasamaprabham

6.228.26

tanmadhye karṇikāyāṃ tu sāvitryāṃ śubhadarśane /
īśvaryyā saha deveśastatrāsīnaḥ paraḥ pumān

6.228.27

iṃdīvaradalaśyāmaḥ koṭisūryaprakāśavān /
yuvākumāraḥ snigdhaśca komalāvayavairvṛtaḥ

6.228.28

phullaraktāṃbujanibhaḥ komalāṃghrisarojavān /
prabuddhaḥ puṃḍarīkākṣaḥ subhrū latāyugāṅkitaḥ

6.228.29

sunāsassukapolāḍhyassuśrotramukhapaṃkajaḥ /
muktāphalābhadantāḍhyaḥ sasmitādharavidrumaḥ

6.228.30

paripūrṇedusaṃkāśaḥ susmitānanapaṃkajaḥ /
taruṇādityavarṇābhyāṃ kuṃḍalābhyāṃ virājitaḥ

6.228.31

sasnigdhanīlakuṭilakuntalairupaśobhitaḥ /
mandārapārijātāḍhya kabarīkṛtakeśavān

6.228.32

prātarudyatsahasrāṃśunibhakaustubhaśobhitaḥ /
hārasvarṇasragāsakta kambugrīvo virājitaḥ

6.228.33

siṃhaskaṃdhanibhaiḥ proccaiḥ pīnairaṃsairvirājitaḥ /
pīnavṛttāyatabhujaiścaturbhirupaśobhitaḥ

6.228.34

aṅgulīyaiśca kaṭakaiḥ keyūraiḥ parimaṇḍitaḥ /
bālārkakoṭisaṃkāśaiḥ kaustubhādyaiḥ subhūṣaṇaiḥ

6.228.35

virājitamahāvakṣo vanamālāvibhūṣitaḥ /
vidhātṛjananasthāna nābhipaṅkajaśobhitaḥ

6.228.36

bālātapanibhaślakṣṇa pītavastrasamanvitaḥ /
nānāratnavicitrāṃghriḥ kaṭakābhyāṃ virājitaḥ

6.228.37

sajyotsnacaṃdrapratima nakhapaṃktisamanvitaḥ /
koṭikaṃdarpalāvaṇya sauṃdaryyanidhiracyutaḥ

6.228.38

divyacaṃdanaliptāṃgo divyamālāvibhūṣitaḥ /
gṛhītaśaṃkhacakrābhyāmudbāhubhyāṃ virājitaḥ

6.228.39

varadābhayahastābhyāmitarābhyāṃ tathaiva ca /
vāmāṅke saṃsthitā devī mahālakṣmīrmaheśvarī

6.228.40

hiraṇyavarṇā hariṇī suvarṇarajatasrajā /
sarvalakṣaṇasaṃpannā yauvanāraṃbhavigrahā

6.228.41

ratnakuṃḍalasaṃyuktā nīlā kuṃcitaśīrṣajā /
divyacaṃdanaliptāṃgī divyapuṣpopaśobhitā

6.228.42

maṃdāraketakī jātī puṣpāñcitasukuṃtalā /
subhrūssunāsā suśroṇī pīnonnatapayodharā

6.228.43

paripūṃrṇeṃdusaṃkāśā susmitānanapaṃkajā /
taruṇādityavarṇābhyāṃ kuṃḍalābhyāṃ virājitā

6.228.44

taptakāṃcanavarṇābhā taptakāṃcanabhūṣaṇā /
hastaiścaturbhiḥ saṃyuktā kanakāṃbujabhūṣitā

6.228.45

nānāvicitraratnāḍhyā kanakāṃbujamālayā /
hārakeyūrakaṭakairaṃgulīyaiśca śobhitā

6.228.46

bhujadvayaghṛtodagra padmayugmopaśobhitā /
gṛhītamātuluṃgākhya jāṃbūnadakarāñcitā

6.228.47

evaṃ nityānapāyinyā mahālakṣmyā maheśvaraḥ /
modate parame vyomni śāśvate sarvadā prabhuḥ

6.228.48

pārśvayordharaṇī nīle samāsīne śubhāsane /
aṣṭadikṣu dalāgreṣu vimalādyāśca śaktayaḥ

6.228.49

vimalotkarṣiṇī jñānākriyāyogā tathaiva ca /
prahvī satyā tatheśānā śaktayaḥ paramātmanaḥ

6.228.50

gṛhītvā cāmarāndivyānsudhākarasamaprabhān /
sarvalakṣaṇasaṃpannā modaṃte patimacyutam

6.228.51

divyāpsarogaṇāḥ paṃca śatasaṃkhyāśca yoṣitaḥ /
aṃtaḥpuranivāsinyaḥ sarvābharaṇabhūṣitāḥ

6.228.52

padmahastāśca tāḥ sarvāḥ koṭivaiśvānaraprabhāḥ /
sarvalakṣaṇasaṃpannāḥ śītāṃśusadṛśānanāḥ

6.228.53

tābhiḥ parivṛto rājā śuśubhe paramaḥ pumān /
anaṃtavihagādhīśa senānyādyaissureśvare

6.228.54

anyaiḥ parijanairnityairmuktaiśca parisaṃvṛtaḥ /
modate ramayā sārddhaṃ bhogaiśvaryarataḥ pumān

6.228.55

evaṃ vaikuṃṭhanātho'sau rājate parame pade /
tadvyūhabhedām̐llokāṃśca vakṣyāmi girije śubhe

6.228.56

prācyāṃ vaikuṃṭhalokasya vāsudevasya maṃdiram /
āgneyyāṃ lakṣmyālokastu yāmyāṃ saṃkarṣaṇālayaḥ

6.228.57

sārasvatastu nairṛtyā prādyumnaḥ paścime tathā /
ratilokastu vāyavyāmudīcyāmaniruddhabhūḥ

6.228.58

aiśānyāṃ śāṃtilokaḥ syātprathamāvaraṇaṃ smṛtam /
keśavādicaturviṃśatyamī lokāstataḥ kramāt

6.228.59

dvitīyāvaraṇaṃ proktaṃ vaikuṃṭhasya śubhāhvayam /
matsyakūrmādilokāstu tṛtīyāvaraṇaṃ śubham

6.228.60

satyācyutānaṃta durgā viṣvaksena gajānanāḥ /
śaṃkhapadmanidhīlokāścaturthāvaraṇaṃ śubham

6.228.61

ṛgyajuḥ sāmātharvāṇo lokā dikṣu mahatsu ca /
sāvitryā vihageśasya dharmasya ca makhasya ca

6.228.62

paṃcamāvaraṇaṃ proktamakṣayaṃ sarvavāṅmayam /
śaṃkhacakragadāpadmakhaḍgaśārṅgahalaṃ tathā

6.228.63

mauśalaṃ ca tathā lokāḥ sarvaśastrāstrasaṃyutāḥ /
ṣaṣṭhamāvaraṇaṃ proktaṃ maṃtrāstramayamakṣaram

6.228.64

aiṃdra pāvakayāmyāni nairṛtaṃ vāruṇaṃ tathā /
vāyavyaṃ saumyamaiśānaṃ saptamaṃ munibhiḥ smṛtam

6.228.65

sādhyā marudgaṇāścaiva viśvedevāstathaiva ca /
nityāḥ sarve pare dhāmni ye cānye ca divaukasaḥ

6.228.66

te vai prākṛtalokesminna nityāstridaśeśvarāḥ /
te ha nākaṃ mahimānaḥ sacaṃta iti vai śrutiḥ

6.228.67

evaṃ paraṃ padaṃ nityairmuktairbhogaparāyaṇaiḥ /
divyābhirmahiṣībhiśca rājate vibhurīśvaraḥ

6.228.68

na tadbhāsayate sūryo na śaṃśāṃko na pāvakaḥ /
yadgatvā na nivarttaṃte yoginaḥ saṃśitavratāḥ

6.228.69

dvayaikamaṃtraniṣṭhā ye te vai yāṃti tadavyayam /
na vedayajñādhyayanairna dānairna vrataiḥ śubhaiḥ

6.228.70

na tapobhirnirāhārairna ca sādhanakarmabhiḥ /
ekena dvayamaṃtreṇa tathā bhaktyā tvananyathā

6.228.71

tadgamyaṃ śāśvataṃ sthānaṃ prapattyā vai sanātanam /
pārvatyuvāca-
sādhūktaṃ paramaṃ svargasvarūpaṃ bhavatā prabho

6.228.72

paravyomni sthito nityaṃ kathaṃ prakṛtimaṇḍale /
sthitavānkiṃ nimittena līlayā kiṃ prayojanam

6.228.73

śuddhasatvamaye loke saṃsthitaḥ parameśvaraḥ /
kathaṃ rajastamomiśra vibhūtyā sthivānprabhuḥ

6.228.74

rudra uvāca-
tripādvibhūtau bhagavānīśvaryyā parameśvaraḥ /
nityamuktyaikabhogyo'sau modate satataṃ vibhuḥ

6.228.75

tamīśvaraṃ mahāmāyā prakṛtirjagadāśrayā /
kṛtāṃjalipuṭā bhūtvā tuṣṭāva parameśvaram

6.228.76

mahāmāyovāca-/
namaste trijagaddhāmne namaste viśvarūpiṇe /
purāṇāya namastubhyaṃ jagadutpattihetave

6.228.77

śrībhūlīlādhipataye namo nārāyaṇāya ca /
namo bhagavate tubhyaṃ vāsudevāya śārṅgiṇe

6.228.78

sarvadevasvarūpāya viṣṇave jiṣṇave namaḥ /
sahasramūrtaye tubhyamanaṃtāya namostu te

6.228.79

acyutāya vikārāya śuddhasattvasvarūpiṇe /
adimadhyāṃtarahita svarūpāya namo namaḥ

6.228.80

namo hiraṇyagarbhāya jñānāya paramātmane /
sarvabhūtātmane tubhyaṃ sarvabhūtāśrayāya ca

6.228.81

brahmaṇe jyotiṣe tubhyaṃ namaste viśvarūpiṇe /
namaḥ śuciṣade tubhyaṃ haṃsāya paramāya ca

6.228.82

saṃkarṣaṇāya rudrāya sarvabhūtadharāya ca /
hayagrīvāya dīptāya kālāya haraye namaḥ /
namaste yajñapuruṣa havyakavyasvarūpiṇe

6.228.83

namaḥ prajāpataye tasmai sūryāya śubhavarcase /
agnaye havyabhoktre ca tasmai yajñātmane namaḥ

6.228.84

namaste prasavitre ca sargasthityaṃtahetave /
namo vedāṃtavedyāya caturātmasvarūpiṇe

6.228.85

brahmaṇe viṣṇave tubhyaṃ namaste śaṃkārāya ca /
triguṇāya namastubhyaṃ sargasthityaṃtahetave

6.228.86

nirguṇāya namastubhyaṃ sarvātmāntaravartine /
avyaktāya namastasmai viṣṇave lokasākṣiṇe

6.228.87

nārāyaṇāya śrīśāya pūrṇaṣāḍguṇyamūrttaye /
anaṃtaguṇapūrṇāya namaḥ sarvārthadāyine

6.228.88

namaste vāsudevāya paṃcāvasthasvarūpiṇe /
namaḥ paṃcanavavyūha bhedarūpāya te namaḥ

6.228.89

namo yajñavarāhāya goviṃdāya namo namaḥ /
avikārāya śuddhāya heyapratibhaṭāya ca

6.228.90

namo rāmāya kṛṣṇāya narasiṃhāya te namaḥ /
keśavāya namastubhyaṃ jagatāṃ kleśahāriṇe

6.228.91

tvameva sarvalokānāmāśrayaḥ puruṣottamaḥ /
prasīda devadeveśa sarvalokahitāya vai

6.228.92

matsaṃsthāścetanāssarve nirādhārā nirāśrayāḥ /
hīnadehā nirākārāḥ sarvendriyavivarjitāḥ

6.228.93

sarvānuṣṭhānarahitāḥ satataṃ duḥkhabhoginaḥ /
teṣāṃ lokāṃśca dehāṃśca dātumarhasi keśava

6.228.94

līlāvibhūtiṃ sarvajña yathāpūrvaṃ prakalpaya /
cetanācetanaṃ kṛtsnaṃ jagatsthāvarajaṃgamam

6.228.95

mayā saṃmohitaṃ paśya līlārthaṃparameśvara /
prākṛtāṇḍaṃ mayā sārdhaṃ sṛjasva puruṣottama

6.228.96

dharmmādharmmau sukhaṃ duḥkhaṃ tasminnikṣipya saṃsṛtau /
māmadhiṣṭhāya līlāṃ vai kartumarhasi mā ciram

6.228.97

śrīmahādeva uvāca-
evamuktastayā devyā māyayā parameśvaraḥ /
tasyāṃ niveśya māyāyāṃ jagatsraṣṭuṃ pracakrame

6.228.98

yo'sau prakṛtipuruṣaḥ procyate sa ihācyutaḥ /
sa eva bhagavānviṣṇuḥ prakṛtyāṃ praviveśa ha

6.228.99

asṛjatprakṛtau brahmabhūtādimahadāśrayam /
mahataḥ puruṣādasmādahaṃkāro'bhyajāyata

6.228.100

ahaṃkārāttu vai tasmādguṇatrayamajāyata /
tribhyo guṇebhyastanmātrāmasṛjadviśvabhāvanaḥ

6.228.101

tanmātrebhyobhyajāyaṃta mahābhūtāni tatkṣaṇāt /
ॐkāraḥ prathamaṃ jāto brahmaṇastriguṇātmanaḥ

6.228.102

ākāśādabhavadvāyurvāyoragnirajāyata /
agnerāpaḥ samudbhūtā adbhyaśca pṛthivī matā

6.228.103

ākāśādīni bhūtāni sṛṣṭānyekottarāṇi vai /
śabdasparśaśca rūpaṃ ca raso gaṃdhaśca tadguṇāḥ

6.228.104

ekottaraguṇānsṛṣṭvā tānādāya mahāprabhuḥ /
teṣāṃ vimiśraṇaṃ kṛtvā jagadaṃḍaṃ mahattaram /
asṛjattatralānvai saṃkhyayā ye caturdaśa

6.228.105

brahmāditridaśāṃstasminnasṛjatpuruṣottamaḥ /
daivatiryyaktathā martyaṃ sthāvaraṃ ca caturvvidham

6.228.106

tathā sṛṣṭo mahāsargantena vai jalajekṣaṇe/
tatra karmānurūpeṇa tridaśādiṣu yoniṣu

6.228.107

saṃsthitāḥ prakṛtau pūrva ātmanaḥ prabhavaṃti hi

6.228.228

iti śrīpādme mahāpurāṇe paṃcapaṃcāśatsāhasryāṃ saṃhitāyāmuttarakhaṃḍe paramavyomādivarṇanaṃnāma aṣṭāviṃśatyadhikadviśatatamo'dhyāyaḥ

Original text: padmapurāṇam · Sanskrit Wikisource contributors · Sanskrit Wikisource · CC BY-SA 4.0

Esc