Padma Purana · Chapter 5.15
sumatiruvāca/
atharṣiḥ svāśramaṃ gatvā mānavyā saha bhāryayā /
mudaṃ prāpa hatāśeṣa pātako yogayuktayā
sā mānavī taṃ varamātmanaḥ patiṃ /
netreṇahīnaṃ jarasā gataujasam /
siṣeva enaṃ harimedhasottamaṃ /
nijeṣṭadātrīṃ kuladevatāṃ yathā
śūśrūṣatī svaṃ patimiṃgitajñā /
mahānubhāvaṃ tapasāṃ nidhiṃ priyam /
parāṃ mudaṃ prāpa satī manoharā /
śacī yathā śakraniṣevaṇodyatā
caraṇau sevate tanvī sarvalakṣaṇalakṣitā /
rājaputrī suṃdarāṃgī phalamūlodakāśanā
nityaṃ tadvākyakaraṇe tatparā pūjane ratā /
kālakṣepaṃ prakurute sarvabhūtahite ratā
visṛjya kāmaṃ daṃbhaṃ ca dveṣaṃ lobhamaghaṃ madam /
apramattodyatā nityaṃ cyavanaṃ samatoṣayat
evaṃ tasya prakurvāṇā sevāṃ vākkāyakarmabhiḥ /
sahasrābdaṃ mahārāja sā ca kāmaṃ manasyadhāt
kadāciddevabhiṣajāvāgatāvāśrame muneḥ /
svāgatena susaṃbhāvya tayoḥ pūjāṃ cakāra sā
śaryātikanyākṛtapūjanārgha-/
pādyādinā toṣitacittavṛttī /
tāvūcatuḥ snehavaśena suṃdarau /
varaṃ vṛṇuṣveti manoharāṃgīm
tuṣṭau tau vīkṣya bhiṣajau devānāṃ varayācane /
matiṃ cakāra nṛpateḥ putrī matimatāṃ varā
patyabhiprāyamālakṣya vācamūce nṛpātmajā /
dattaṃ me cakṣuṣī patyuryadi tuṣṭau yuvāṃ surau
ityetadvacanaṃ śrutvā sukanyā yā manoharam /
satītvaṃ ca vilokyedamūcaturbhiṣajāṃ varau
tvatpatiryadi devānāṃ bhāgaṃ yajñe dadhātyasau /
āvayoradhunā kurvaścakṣuṣoḥ sphuṭadarśanam
cyavano'pyomiti prāha bhāgadāne varaujasoḥ /
tadā hṛṣṭāvaśvinau tamūcatustapatāṃ varam
nimajjatāṃ bhavānasminhrade siddhavinirmite /
ityukto jarayāgrasta deho dhamanisaṃtataḥ
hradaṃ praveśito'śvibhyāṃ svayaṃ cāmajjatāṃ hrade /
puruṣāstraya uttasthurapīcyā vanitāpriyāḥ
rukmasrajaḥ kuṃḍalinastulyarūpāḥ suvāsasaḥ /
tānnirīkṣya varārohā surūpānsūryavarcasaḥ
ajānatī patiṃ sādhvī hyaśvinau śaraṇaṃ yayau /
darśayitvā patiṃ tasyai pātivratyena toṣitau
ṛṣimāmaṃtrya yayaturvimānena triviṣṭapam /
yakṣyamāṇe kratau svīyabhāgakāryāśayāyutau
kālena bhūyasā kṣāmāṃ karśitāṃ vratacaryayā /
premagadgadayā vācā pīḍitaḥ kṛpayābravīt
tuṣṭo'hamadya tava bhāmini mānadāyāḥ /
śuśrūṣayā paramayā hṛdi caikabhaktyā /
yo dehināmayamatīva suhṛtsvadeho /
nāvekṣitaḥ samucitaḥ kṣapituṃ madarthe
ye me svadharmaniratasya tapaḥ samādhi-/
vidyātmayogavijitā bhagavatprasādāḥ /
tāneva te madanusevanayā'viruddhān /
dṛṣṭiṃ prapaśya vitarāmyabhayānaśokān
anye punarbhagavato bhruva udvijṛṃbha-/
visraṃsitārtharacanāḥ kimurukramasya /
siddhāsi bhuṃkṣva vibhavānnijadharmadohān /
divyānnarairduradhigānnṛpavikriyābhiḥ
evaṃ bruvāṇamabalākhilayogamāyā /
vidyāvicakṣaṇamavekṣya gatādhirāsīt /
saṃpraśrayapraṇayavihvalayā gireṣad /
vrīḍāvilokavilasaddhasitānanāha
sukanyovāca/
rāddhaṃ bata dvijavṛṣaitadamoghayoga-/
māyādhipe tvayi vibho tadavaimi bhartaḥ /
yaste'bhyadhāyi samayaḥ sakṛdaṃgasaṃgo /
bhūyādgarīyasi guṇaḥ prasavaḥ satīnām
tatreti kṛtyamupaśikṣya yathopadeśaṃ /
yenaiṣa karśitatamoti riraṃsayātmā /
sidhyeta te kṛtamanobhava dharṣitāyā /
dīnastadīśabhavanaṃ sadṛśaṃ vicakṣva
sumatiruvāca/
priyāyāḥ priyamanvicchaṃścyavano yogamāsthitaḥ /
vimānaṃ kāmagaṃ rājaṃstarhyevāviracīkarat
sarvakāmadughaṃ ramyaṃ sarvaratnasamanvitam /
sarvārthopacayodarkaṃ maṇistaṃbhairupaskṛtam
divyopastaraṇopetaṃ sarvakālasukhāvaham /
paṭṭikābhiḥ patākābhirvicitrābhiralaṃkṛtam
sragbhirvicitramālābhirmaṃjusiṃjatṣaḍaṃghribhiḥ /
dukūlakṣaumakauśeyairnānāvastrairvirājitam
uparyupari vinyastanilayeṣu pṛthakpṛthak /
kḷptaiḥ kaśipubhiḥ kāṃtaṃ paryaṃkavyajanādibhiḥ
tatratatra vinikṣipta nānāśilpopaśobhitam /
mahāmarakatasthalyā juṣṭaṃ vidrumavedibhiḥ
dvāḥsu vidrumadehalyā bhātaṃ vajrakapāṭakam /
śikhareṣviṃdranīleṣu hemakuṃbhairadhiśritam
cakṣuṣmatpadmarāgāgryairvajrabhittiṣu nirmitaiḥ /
juṣṭaṃ vicitravaitānairmuktāhārāvalaṃbitaiḥ
haṃsapārāvatavrātaistatra tatra nikūjitam /
kṛtrimānmanyamānaistānadhiruhyādhiruhya ca
vihārasthānaviśrāma saṃveśa prāṃgaṇājiraiḥ /
yathopajoṣaṃ racitairvismāpanamivātmanaḥ
evaṃ gṛhaṃ prapaśyaṃtīṃ nātiprītena cetasā /
sarvabhūtāśayābhijñaḥ svayaṃ provāca tāṃ prati
nimajjyāsminhrade bhīru vimānamidamāruha /
subhrūrbhartuḥ samādāya vacaḥ kuvalayekṣaṇā
sarajo bibhratī vāso veṇībhūtāṃśca mūrddhajān /
aṃgaṃ ca malapaṃkena saṃchannaṃ śabalastanam
āviveśa sarastatra mudā śivajalāśayam /
sāṃtaḥsarasi veśmasthāḥ śatāni daśakanyakāḥ
sarvāḥ kiśoravayaso dadarśotpalagaṃdhayaḥ /
tāṃ dṛṣṭvā śīghramutthāya procuḥ prāṃjalayaḥ striyaḥ
vayaṃ karmakarīstubhyaṃ śādhi naḥ karavāma kim /
snānena tā mahārheṇa snāpayitvā manasvinīm
dukūle nirmale nūtne dadurasyai ca mānada /
bhūṣaṇāni parārghyāni varīyāṃsi dyumaṃti ca
annaṃ sarvaguṇopetaṃ pānaṃ caivāmṛtāsavam /
athādarśe svamātmānaṃ sragviṇaṃ virajoṃbaram
tābhiḥ kṛtasvastyayanaṃ kanyābhirbahumānitam /
hāreṇa ca mahārheṇa rucakena ca bhūṣitam
niṣkagrīvaṃ valayinaṃ kvaṇatkāṃcananūpuram /
śroṇyoradhyastayā kāṃcyā kāṃcanyā bahuratnayā
subhruvā sudatā śuklasnigdhāpāṃgena cakṣuṣā /
padmakośaspṛdhā nīlairalakaiśca lasanmukham
yadā sasmāra dayitamṛṣīṇāṃ vallabhaṃ patim /
tatra cāste sahastrībhiryatrāste sa munīśvaraḥ
bhartuḥ purastādātmānaṃ strīsahasravṛtaṃ tadā /
niśāmya tadyogagatiṃ saṃśayaṃ pratyapadyata
satāṃ kṛta malasnānāṃ vibhrājaṃtīmapūrvavat /
ātmano bibhratīṃ rūpaṃ saṃvītarucirastanīm
vidyādharī sahasreṇa sevyamānāṃ suvāsasam /
jātabhāvo vimānaṃ tadārohayadamitrahan
tasminnaluptamahimā priyayānuṣakto /
vidyādharībhirupacīrṇavapurvimāne /
babhrāja utkacakumudgaṇavānapīcya /
stārābhirāvṛta ivoḍupatirnabhaḥsthaḥ
tenāṣṭalokapavihārakulācaleṃdra -/
droṇīṣvanaṃgasakhamārutasaubhagāsu /
siddhairnutodyudhunipātaśivasvanāsu /
reme ciraṃ dhanadavallalanāvarūthī
vaiśraṃbhake suravane naṃdane puṣpabhadrake /
mānase caitrarathye ca sare me rāmayā rataḥ
iti śrīpadmapurāṇe pātālakhaṃḍe śeṣavātsyāyanasaṃvāde rāmāśvamedhe/
cyavanasya tapobhogavarṇanaṃ nāma paṃcadaśo'dhyāyaḥ
Original text: padmapurāṇam · Sanskrit Wikisource contributors · Sanskrit Wikisource · CC BY-SA 4.0