Padma Purana · Chapter 2.101

sūta uvāca-
devadevo hṛṣīkeśastvaṃgaputraṃ nṛpottamam /
samācaṣṭa mahāśreya ākhyānaṃ pāpanāśanam

śrūyatāmabhidhāsyāmi caritraṃ śreyadāyakam /
dvijasyāpi ca vṛttāṃtaṃ kuṃjalasya mahātmanaḥ

viṣṇuruvāca-
kuṃjalaścāpi dharmātmā caturthaṃ putrameva ca /
samāhūya mudāyukta uvācainaṃ kapiṃjalam

kiṃ nu putra tvayā dṛṣṭamapūrvaṃ kathayasva me /
bhojanārthaṃ tu yāsi tvamitaḥ kasminsutottama

tadācakṣva mahābhāga yadi dṛṣṭaṃ supuṇyadam /
kapiṃjala uvāca-
yacca tāta tvayā pṛṣṭamapūrvaṃ pravadāmyaham

yanna dṛṣṭaṃ śrutaṃ kena kasmānnaiva śrutaṃ mayā /
tadihaiva pravakṣyāmi śrūyatāmadhunā pitaḥ

śṛṇvaṃtu bhrātaraḥ sarve mātastvaṃ śṛṇu sāṃpratam /
kailāsaḥ parvataśreṣṭho dhavalaścaṃdra sannibhaḥ

nānādhātusamākīrṇo nānāvṛkṣopaśobhitaḥ /
gaṃgājalaiḥ śubhaiḥ puṇyaiḥ kṣālitaḥ sarvataḥ pitaḥ

nadīnāṃ tu sahasrāṇi divyāni vividhāni ca /
yasmāttāta prasūtāni jalāni vividhāni ca

taḍāgāni sahasrāṇi sodakāni mahāgirau /
nadyaḥ saṃti viśālinyo haṃsasārasasevitāḥ

tasmiñchikhariṇāṃ śreṣṭhe puṇyadāḥ pāpanāśanāḥ /
vanāni vividhānyeva puṣpitāni phalāni ca

nānāvṛkṣopayuktāni haritāni śubhāni ca /
kinnarāṇāṃ gaṇairyuktaścāpsarobhiḥ samākulaḥ

gaṃdharvacāraṇaiḥ siddhairdevavṛṃdaiḥ suśobhitaḥ /
divyavṛkṣavanopeto divyabhāvaiḥ samākulaḥ

divyagaṃdhaiḥ suśobhāḍhyairnānāratnasamanvitaḥ /
śilābhiḥ sphaṭikasyāpi śuklābhistu suśobhanaḥ

sūryatejomayo rājaṃstejobhistu samākulaḥ /
caṃdanaiścārugaṃdhaiśca bakulairnīlapuṣpakaiḥ

nānāpuṣpamayairvṛkṣaiḥ sarvatra samalaṃkṛtaḥ /
pakṣiṇāṃ suninādaiśca divyānāṃ madhurāyate

ṣaṭpadānāṃ ninādaiśca vṛkṣaughairmadhurāyate /
rutaiśca kokilānāṃ tu śobhate sa vano giriḥ

gaṇakoṭisamākīrṇaṃ tatrāsti śivamaṃdiram /
aṃśubhirdhavalaṃ puṇyaṃ puṇyarāśiśiloccayam

siṃhaiśca garjamānaiśca sairibhaiḥ kuṃjaraistataḥ /
diggajānāṃ sughoṣaiśca śabditaṃ ca samaṃtataḥ

nānāmṛgaiḥ samākīrṇaṃ śākhāmṛgagaṇākulam /
mayūrakekāghoṣaiśca guhāsu ca vināditam

kaṃdarairlepanaiḥ kūṭaiḥ sānubhiśca virājitam /
nānāprasravaṇopetamoṣadhībhirvirājitam

divyaṃ divyaguṇaṃ puṇyaṃ puṇyadhāma samākulam /
sevitaṃ puṇyalokaiśca puṇyarāśiṃ mahāgirim

puliṃdabhillakolaiśca sevitaṃ parvatottamam /
vikaṭaiḥ śikharaiḥ koṭairadrirājaḥ prakāśate

anyairnānāvidhaiḥ puṇyaiḥ kautukairmaṃgalaiḥ śubhaiḥ /
gaṃgodakapravāhaiśca mahāśabdaṃ prasusruve

śaṃkarasya gṛhaṃ tatra kailāsaṃ gatavānaham /
tatrāścaryaṃ mayā dṛṣṭaṃ yanna dṛṣṭaṃ kadā śrutam

śrūyatāmabhidhāsyāmi tāta sarvaṃ mayoditam /
śikharādgirirājasya meroḥ puṇyānmahodayāt

himakṣīrasuvarṇastu pravāhaḥ patate bhuvi /
gaṃgāyāśca mahābhāga raṃhasā ghoṣabhūṣitaḥ

kailāsasya śiraḥ prāpya tatra vistaratāṃ gataḥ /
daśayojanamānena tatra gaṃgā hrado mahān

mahātoyena puṇyena vimalena virājate /
sarvatobhadratāṃ prāpto mahāhaṃsaiḥ praśobhate

sāmoccāreṇa puṇyena divyena madhureṇa ca /
haṃsāstatra prakūjaṃti sarastena virājate

tasya tīre śilāyāṃ vai himakanyā mahāmate /
āsīnā muktakeśāṃtā rūpadraviṇaśālinī

divyarūpasusaṃpannā saguṇā divyalakṣaṇā /
divyālaṃkārabhūṣā ca tasyāstīre virājate

na jāne girirājasya tanayā vā mahodadheḥ /
no vāsti brahmaṇaḥ patnī sā vā svāhā bhaviṣyati

iṃdrāṇī vā mahābhāgā rohiṇī vā bhaviṣyati /
īdṛśī rūpasaṃpattiryuvatīnāṃ na dṛśyate

anyāsāṃ ca sudivyānāṃ nārīṇāṃ tāta sarvathā /
yādṛśaṃ rūpasaṃbhāvaṃ guṇaśīlaṃ pradṛśyate

apsarasāṃ kadā nāsti tādṛśaṃ rūpalakṣaṇam /
yādṛśaṃ tu mayā dṛṣṭaṃ tadaṃgaṃ viśvamohanam

śilāpade samāsīnā duḥkhenāpi samākulā /
rudate susvarairbālā anekaiḥ svajanairvinā

aśrūṇi muṃcamānā sā muktābhāni bahūni ca /
nirmalāni sarasyatra pataṃtyeva mahāmate

biṃdavo mauktikābhāste nipataṃti mahodake /
tebhyo bhavaṃti padmāni hṛdyāni surabhīṇi tu

padmāni jajñire tebhyo netrāśrubhyo mahāmate /
gaṃgāṃbhasi taraṃtyeva asaṃkhyātāni tāni tu

patitāni suhṛdyāni raṃhasā yāni tāni tu /
gaṃgāpravāhamadhye tu haṃsavṛṃdaiḥ susevite

bhāgīrathyāḥ pravāhastu tasmātsthānādvinirgataḥ /
kailāsaśikharaṃ prāpya ratnākhyaṃ cārukaṃdaram

vartate toyapūrṇastu yojanadvayavistṛtaḥ /
haṃsavṛṃdasamākīrṇo jalapakṣi samākulaḥ

nānāvarṇaviśeṣāṇi saṃti padmāni tatra ca /
pravāhe nirmale tāta munivṛṃdaniṣevite

aśrubhyo yāni jātāni prabhāte kamalāni tu /
gaṃgodakaplutānyeva saurabhāṇi mahāṃti ca

prataraṃti pravāhe tu nirmale jalapūrite /
madhye madhye suhaṃsaiśca jalapakṣininādite

sūta uvāca-
ratnākhye tu girau tasminratneśvaramaheśvaraḥ /
devadaityasupūjyopi tiṣṭhate tāta sarvadā

tatra dṛṣṭo mayā tāta kaścitpuṇyamayo muniḥ /
jaṭābhārasamākrāṃto nirvāsā daṃḍadhārakaḥ

nirādhāro nirāhārastapasātīva durbalaḥ /
kṛśāṃgo'pyasthisaṃghātastvacāmātreṇa veṣṭitaḥ

bhasmoddhūlitamātrāṇi sarvāṃgāni mahātmanaḥ /
śuṣkapatrāṇi bhakṣeta śīrṇāni patitāni ca

śivabhaktisamāsīno durādhāro mahātapāḥ /
aśrubhyo yāni jātāni padmāni surabhīṇi ca

gaṃgātoyātsamānīya devadevaṃ prapūjayet /
ratneśvaraṃ mahābhāgo gītanṛtyaviśāradaḥ

gāyate nṛtyate tasya dvārasthastripuradviṣaḥ /
maṭhamāgatya dharmātmā rodate susvarairapi

etaddṛṣṭaṃ mayā tāta apūrvaṃ vadatāṃvara /
kathayasva prasādānme yadi tvaṃ vetsi kāraṇam

sā kā nārī mahābhāgā kasmāttāta praroditi /
kasmātsa devapuruṣo devamarcenmaheśvaram

tanme tvaṃ vistarādbrūhi sarvasaṃdehakāraṇam /
evamukto mahāprājñaḥ kuṃjalopi sutena hi

kapiṃjalena provāca vistarācchṛṇvato muneḥ

iti śrīpadmapurāṇe bhūmikhaṃḍe venopākhyāne gurutīrthamāhātmye cyavanacaritre ekādhikaśatatamo'dhyāyaḥ