Language

ENहिગુ
Scripture Library

Padma Purana · Chapter 1.45

1.45.1

bhīṣma uvāca-/
idānīṃ śrotumicchāmi hiraṇyakaśiporvadham/
narasiṃhasya māhātmyaṃ tathā pāpavināśanam

1.45.2

pulastya uvāca-/
purā kṛtayuge rājanhiraṇyakaśipuḥ prabhuḥ/
daityānāmādipuruṣaścakāra sumahattapaḥ

1.45.3

daśavarṣasahasrāṇi daśavarṣaśatāni ca/
jalavāsī samabhavatsnānamaunadhṛtavrataḥ

1.45.4

vṛtaḥ śamadamābhyāṃ ca brahmacaryeṇa caiva hi/
brahmā prīto'bhavattasya tapasā niyamena ca

1.45.5

tataḥ svayaṃbhūrbhagavānsvayamāgatya tatra hi/
vimānenārkavarṇena haṃsayuktena bhāsvatā

1.45.6

ādityairvasubhiḥ sādhyairmarudbhirdaivataissaha/
rudrairviśvasahāyaiśca yakṣarākṣasapannagaiḥ

1.45.7

digbhiścaiva vidigbhiśca nadībhiḥ sāgaraistathā/
nakṣatraiśca muhūrtaiśca khacaraiśca mahāgrahaiḥ

1.45.8

devairbrahmarṣibhiḥ sārddhaṃ siddhaiḥ saptarṣibhistathā/
rājarṣibhiḥ puṇyakṛdbhirgaṃdharvāpsarasāṃgaṇaiḥ

1.45.9

carācaraguruḥ śrīmānvṛtaḥ sarvairdivaukasaiḥ/
brahmā brahmavidāṃ śreṣṭho daityaṃ vacanamabravīt

1.45.10

prītosmi tava bhaktasya tapasā'nena suvrata/
varaṃ varaya bhadraṃ te yatheṣṭaṃ kāmamāpnuhi

1.45.11

hiraṇyakaśipuruvāca-/
na devāsuragaṃdharvā na yakṣoragarākṣasāḥ/
na mānuṣāḥ piśācāśca hanyurmāṃ devasattama

1.45.12

ṛṣayo mānavāḥ śāpairna śapeyuḥ pitāmaha/
yadi me bhagavānprīto vara eṣa vṛto mayā

1.45.13

na śastreṇa na cāstreṇa giriṇā pādapena vā/
na śuṣkeṇa na cārdreṇa na syāccānyena me vadhaḥ

1.45.14

bhaveyamahamevārkaḥ somo vāyurhutāśanaḥ/
salilaṃ cāṃtarikṣaṃ ca nakṣatrāṇi diśo daśa

1.45.15

ahaṃ krodhaśca kāmaśca varuṇo vāsavo yamaḥ/
dhanadaśca dhanādhyakṣo yakṣaḥ kiṃpuruṣādhipaḥ

1.45.16

brahmovāca -/
eṣa divyo varastāta mayā dattastavādbhutaḥ/
sarvakāmaprado vatsa prāpsyasi tvaṃ na saṃśayaḥ

1.45.17

evamuktvā sa bhagavānjagāmākāśameva hi/
vairājaṃ brahmasadanaṃ brahmarṣigaṇasevitam

1.45.18

tato devāśca gaṃdharvā ṛṣibhiḥ saha cāraṇāḥ/
varapradānaṃ śrutvaivaṃ pitāmahamupasthitāḥ

1.45.19

devā ūcuḥ-/
varapradānādbhagavanvadhiṣyati sa no'suraḥ/
tatprasādaśca bhagavanvadhopyasya viciṃtyatām

1.45.20

bhagavānsarvabhūtānāmādikarttā svayaṃprabhuḥ/
sraṣṭā ca havyakavyānāmavyaktaprakṛtiḥ paraḥ

1.45.21

sarvalokahitaṃ vākyaṃ śrutvā devaḥ prajāpatiḥ/
āśvāsayāmāsa tadā suśītairvacanāṃbubhiḥ

1.45.22

avaśyaṃ tridaśānena prāptavyaṃ tapasaḥ phalaṃ/
tapaso'nte'sya bhagavānvadhaṃ viṣṇuḥ kariṣyati

1.45.23

tacchrutvā vibudhā vākyaṃ sarve paṃkajajānanāt/
svāni sthānāni divyāni viprajagmurmudānvitāḥ

1.45.24

labdhamātre vare sotha prajāssarvā abādhata/
hiraṇyakaśipurdaityo varadānena garvitaḥ

1.45.25

āśrameṣu mahābhāgānmunīnvai śaṃsitavratān/
satyadharmaparāndāntāndharṣayāmāsa dānavaḥ

1.45.26

devāṃstribhuvanasthāṃśca parājitya mahāsuraḥ/
trailokyaṃ vaśamānīya svarge vasati dānavaḥ

1.45.27

yadā varamadotsiktaścoditaḥ kāladharmiṇā/
yajñiyānakaroddaityānayajñīyāṃśca daivatān

1.45.28

tathā daityāśca sādhyāśca viśve ca vasavastathā/
rudrā devagaṇā yakṣā devadvijamaharṣayaḥ

1.45.29

śaraṇyaṃ śaraṇaṃ viṣṇumupatasthurmahābalam/
devadevaṃ yajñamayaṃ vāsudevaṃ sanātanam

1.45.30

devā ūcuḥ-/
nārāyaṇa mahābhāga devāstvāṃ śaraṇaṃ gatāḥ/
trāyasva jahi daityeṃdraṃ hiraṇyakaśipuṃ prabho

1.45.31

tvaṃ hi naḥ paramodātā tvaṃ hi naḥ paramo guruḥ/
tvaṃ hi naḥ paramo devo brahmādīnāṃ surottamaḥ

1.45.32

viṣṇuruvāca-/
bhayaṃ tyajaddhvamamarā abhayaṃ vo dadāmyaham/
tathaiva tridivaṃ devāḥ pratipadyata māciram

1.45.33

enaṃ hi sagaṇaṃ daityaṃ varadānena garvitam/
avadhyamamareṃdrāṇāṃ dānaveṃdraṃ nihanmyaham

1.45.34

evamuktvā tu bhagavānviśvapo viṣṇuravyayaḥ/
hiraṇyakaśipusthānaṃ jagāma harirīśvaraḥ

1.45.35

tejasā bhāskārākāraḥ śaśīkāṃtyeva cāparaḥ/
narasya kṛtvārdhatanuṃ siṃhasyārddhatanuṃ tathā

1.45.36

nārasiṃhena vapuṣā pāṇiṃ saṃgṛhya pāṇinā/
tato dadarśa vistīrṇāṃ divyāṃ ramyāṃ manoramām

1.45.37

sarvakāmayutāṃ śubhrāṃ hiraṇyakaśipoḥ sabhām/
vistīrṇāṃ yojanaśataṃ śatamadhyarddhamāyatām

1.45.38

vaihāyasīṃ kāmagamāṃ paṃcayojanamucchritām/
jarāśokakṣamāpetāṃ niṣprakampyāṃ śivāṃ sukhām

1.45.39

veśmāsanavatīṃ ramyāṃ jvalaṃtīmiva tejasā/
aṃtaḥsalilasaṃyuktāṃ vihitāṃ viśvakarmaṇā

1.45.40

divyavarṇamayairvṛkṣaiḥ phalapuṣpapradairyutām/
nīlapītāsitaśyāmaiḥ śvetairlohitakairapi

1.45.41

avadātaistathā gulmai raktamaṃjaridhāribhiḥ/
sitābhraghanasaṃkāśāṃ plavaṃtīṃ ca dadarśa saḥ

1.45.42

raśmimatī svabhāvena divyagaṃdhamanoramā/
susukhā na ca duḥkhā sā na śītā na ca gharmadā

1.45.43

na kṣutpipāse glāniṃ vā prāpyatāṃ prāpnuvaṃti te/
nānarūpairupakṛtā sucitraiśca subhāsvaraiḥ

1.45.44

aticaṃdrātisūryāti śikhikānti svayaṃprabhā/
dīpyate nākapṛṣṭhasthā bhāsayaṃtī vibhāsurā

1.45.45

sarve cakāśire tasyāṃ muditāścaiva mānuṣāḥ/
rasavacca prabhūtaṃ ca bhakṣyabhojyānnamuttamaṃ

1.45.46

puṇyagaṃdhāsrajaścāpi nityakālaphalā drumāḥ/
uṣṇe śītāni toyāni śīte coṣṇāni saṃti vai

1.45.47

puṣpitāgrānmahāśākhānpravālāṃkuradhāriṇaḥ/
latāvitānasaṃchannānkalpānaikṣiṣṭha sa prabhuḥ

1.45.48

gaṃdhavaṃti ca puṣpāṇi rasavaṃti phalāni ca/
tāni śītāni coṣṇāni tatratatra sarāṃsi ca

1.45.49

apaśyadbhūpatīrthāni sabhāyāṃ tasya sa prabhuḥ/
nalinaiḥ puṃḍarīkaiśca śatapatraiḥ sugaṃdhibhiḥ

1.45.1.45.50

raktaiḥ kuvalayaiścaiva kalhārairutpalaistathā/
nānāścaryasamopetaiḥ puṣpairanyaiśca supriyaiḥ

1.45.51

kāraṃḍavaiścakravākaiḥ sārasaiḥ kurarairapi/
vimalasphaṭikābhāni pāṃḍuracchadanairdvijaiḥ

1.45.52

bahuhaṃsopagītāni sārasānāṃ rutāni ca/
gaṃdhayuktā latāstatra puṣpamaṃjaridhāriṇīḥ

1.45.53

dṛṣṭavānbhagavānhṛṣṭaḥ khadirānvetasārjunān/
cūtānimbānāgavṛkṣāḥ kadaṃbā bakulā dhavāḥ

1.45.54

priyaṃgavaḥ pāṭalākhyāḥ śālmalyassa haridravāḥ/
śālāstālāstamālāśca caṃpakāśca manoramāḥ

1.45.55

tathaivānye vyarājaṃta sabhāyāṃ puṣpitā drumāḥ/
elāka kubhakaṃkola lavalī karṇapūrakāḥ

1.45.56

madhukāḥ kovidārāśca bahutālasamucchrayāḥ/
aṃjanāśokaparṇāsā bahavaścitrakā drumāḥ

1.45.57

varuṇāśca palāśāścā panasāssaha caṃdanaiḥ/
nīlāssumanasaścaiva nīpāścāśvatthatiṃdukāḥ

1.45.58

pārijātāśca taravo mallikā bhadradāravaḥ/
aṭarūṣāḥ pīlūkāśca tathā caivailavālukāḥ

1.45.59

maṃdārakāḥ kuravakā punnāgāḥ kuṭajāstathā/
raktāḥ kuravakāścaiva nīlāścāgarubhiḥ saha

1.45.60

kiṃśukāścaiva bhavyāśca dāḍimā bījapūrakāḥ/
kāleyakā dukūlāśca hiṃgavastailavarttikāḥ

1.45.61

kharjūrā nālikerāśca harītaka madhūkakāḥ/
saptaparṇāśca bilvāśca sayāvāśca śarāvatāḥ

1.45.62

asanāśca tamālāśca nānāgulmasamāvṛtāḥ/
latāśca vividhākārāḥ puṣpapatraphalopagāḥ

1.45.63

ete cānye ca bahavastatra kānanajā drumāḥ/
nānāpuṣpaphalopetā vyarājaṃta samaṃtataḥ

1.45.64

cakorāḥ śatapatrāśca mattakokilaśārikāḥ/
puṣpitānpuṣpitāgrāṃśca saṃpataṃti mahādrumān

1.45.65

raktapītāruṇāstatra pādapāgragatāḥ khagāḥ/
parasparamavaikṣaṃta prahṛṣṭā jīvajīvikāḥ

1.45.66

tasyāṃ sabhāyāṃ daityeṃdro hiraṇyakaśipustadā/
āsīna āsane citre daśanalve pramāṇataḥ

1.45.67

divākaranibhe divye divyāstaraṇasaṃstṛte/
hiraṇyakaśipurdaitya āste jvalitakuṃḍalaḥ

1.45.68

upacerurmahādaityā hiraṇyakaśipuṃ tadā/
divyatālāni gītāni jagurgaṃdharvasattamāḥ

1.45.69

viśvācī sahajanyā ca pramloceti ca pūjitā/
divyātha saurabheyī ca samīcī puṃjikasthalā

1.45.70

miśrakeśī ca raṃbhā ca citrabhā śrutivibhramā/
cārunetrā ghṛtācī ca menakā corvaśī tathā

1.45.71

etāssahasraśaścānyā nṛtyagītaviśāradāḥ/
upātiṣṭhaṃta rājānaṃ hiraṇyakaśipuṃ prabhum

1.45.72

upāsate diteḥ putrāḥ sarve labdhavarāstathā/
balirvirocanastatra narakaḥ pṛthivīsutaḥ

1.45.73

prahlādo vipracittiśca gaviṣṭhaśca mahāsuraḥ/
surahantā duḥkhakartā samanāssumatistathā

1.45.74

ghaṭodaro mahāpārśvaḥ krathanaḥ piṭharastathā/
viśvarūpasvarūpaśca viśvakāyo mahābalaḥ

1.45.75

daśagrīvaśca vālī ca meghavāsā mahāsuraḥ/
ghaṭābho viṭarūpaśca jvalanaśceṃdratāpanaḥ

1.45.76

daityadānavasaṃghāste sarve jvalitakuṃḍalāḥ/
sragviṇo varmiṇaḥ sarve sarve ca caritavratāḥ

1.45.77

sarve labdhavarāḥ śūrāssarve vihitamṛtyavaḥ/
ete cānye ca bahavo hiraṇyakaśipuṃ prabhum

1.45.78

upāsate mahātmānaṃ sarve divyaparicchadāḥ/
vimānairvividhākārairbhrājamānairivāgnibhiḥ

1.45.79

mahendravapuṣaḥ sarve vicitrāṃgadabāhavaḥ/
bhūṣitāṃgā diteḥ putrāstamupāsata sarvataḥ

1.45.80

aiśvaryaṃ daityasiṃhasya yathā tasya mahātmanaḥ/
na śrutaṃ naiva dṛṣṭaṃ ca kasyāpi bhuvanatraye

1.45.81

rajatakanakacitravedikāyāṃ parikṛtaratnavicitravīthikāyām/
sa dadarśa mṛgādhipaḥ sabhāyāṃ surucira jālagavākṣaśobhitāyām

1.45.82

kanakavalayahārabhūṣitāṃgaṃ dititanayaṃ sa mṛgādhipo dadarśa/
divasakarakaraprabhaṃ jvalaṃtaṃ ditijasahasraśatairniṣevyamāṇam

1.45.83

tato dṛṣṭvā mahābhāgaṃ kālacakramivāgatam/
nārasiṃhavapuśchannaṃ bhasmacchannamivānalam

1.45.84

hiraṇyakaśipoḥ putraḥ prahlādo nāma vīryavān/
divyena vapuṣā siṃhamapaśyaddevamāgatam

1.45.85

taṃ dṛṣṭvā rukmaśailābhamapūrvāṃ tanumāśritam/
vismitā dānavāḥ sarve hiraṇyakaśipuśca saḥ

1.45.86

prahlāda uvāca-/
mahārāja mahābāho daityānāmādisaṃbhava/
na śrutaṃ naiva me dṛṣṭaṃ nārasiṃhamidaṃ vapuḥ

1.45.87

avyaktaṃ paramaṃ divyaṃ kimidaṃ rūpamāgatam/
daityāṃtakaraṇaṃ ghoraṃ śaṃsatīva mano mama

1.45.88

asya devāḥ śarīrasthāḥ sāgarāḥ saritastathā/
himavānpāriyātraśca ye cānye kulaparvatāḥ

1.45.89

caṃdramāssahanakṣatrairādityā raśmibhiḥ saha/
dhanado varuṇaścaiva yamaḥ śakraḥ śacīpatiḥ

1.45.90

maruto devagaṃdharvā ṛṣayaśca tapodhanāḥ/
nāgā yakṣāḥ piśācāśca rākṣasā bhīmavikramāḥ

1.45.91

brahmā devāḥ paśupatirlalāṭasthā bhramaṃti hi/
sthāvarāṇi ca sarvāṇi jaṃgamāni tathaiva ca

1.45.92

bhavāṃśca sahitosmābhiḥ sarvairdaityagaṇairvṛtaḥ/
vimānaśatasaṃkīrṇā sarvā yā bhavataḥ sabhā

1.45.93

sarvaṃ tribhuvanaṃ rājanlokadharmaśca śāśvataḥ/
dṛśyate narasiṃhesmiṃstathedaṃ nikhilaṃ jagat

1.45.94

prajāpatiścātra manurmahātmā grahāśca yogāśca mahī nabhaśca/
utpātakālaśca dhṛtirmatiśca ratiśca satyaṃ ca tapo damaśca

1.45.95

sanatkumāraśca mahānubhāvo viśve ca devā ṝṣayaśca sarve/
krodhaśca kāmaśca tathaiva harṣo darpaśca mohaḥ pitaraśca sarve

1.45.96

prahlādasya vacaḥ śrutvā hiraṇyakaśipuḥ prabhuḥ/
uvāca dānavānsarvāngaṇāṃśca sagaṇādhipaḥ

1.45.97

mṛgeṃdro gṛhyatāmeṣa apūrvāṃ tanumāsthitaḥ/
yadi vā saṃśayaḥ kaścidvadhyatāṃ vanagocaraḥ

1.45.98

te dānavagaṇāssarve mṛgeṃdraṃ bhīmavikramam/
parikṣipaṃto muditāstrāsayāmāsurojasā

1.45.99

siṃhanādaṃ vimucyātha narasiṃho mahābalaḥ/
babhaṃja tāṃ sabhāṃ sarvāṃ vyāditāsya ivāṃtakaḥ

1.45.1.45.100

sabhāyāṃ bhajyamānāyāṃ hiraṇyakaśipuḥ svayam/
cikṣepāstrāṇi siṃhasya roṣavyākulalocanaḥ

1.45.101

sarvāstrāṇāmatha śreṣṭhaṃ daṃḍamastraṃ sudāruṇam/
kālacakraṃ tathā ghoraṃ viṣṇucakraṃ tathāparaṃ

1.45.102

paitāmahaṃ mahātyugraṃ trailokyanirmitaṃ mahat/
vicitrāmaśaniṃ caiva śuṣkādraṃ cāśanidvayam

1.45.103

raudraṃ tathograśūlaṃ ca kaṃkālaṃ musalaṃ tathā/
astraṃ brahmaśiraścaiva brāhmamastraṃ tathaiva ca

1.45.104

nārāyaṇāstramaiṃdraṃ ca āgneyaṃ śaiśiraṃ tathā/
vāyavyaṃ mathanaṃ caiva kapālamatha kiṃkaram

1.45.105

tathā pratihatāṃ śaktiṃ krauṃcamastraṃ tathaiva ca/
mohanaṃ śoṣaṇaṃ caiva saṃtāpanavilāpane

1.45.106

kaṃpanaṃ śātanaṃ caiva mahāstraṃ caiva rodhanam/
kālamudgaramakṣobhyaṃ tāpanaṃ ca mahābalam

1.45.107

saṃvartanaṃ mohanaṃ ca tathā māyādharaṃ varam/
gāndharvamastraṃ dayitamasiratnaṃ ca naṃdakam

1.45.108

prasvāpanaṃ pramathanaṃ vāruṇaṃ cāstramuttamam/
astraṃ pāśupataṃ caiva yasyā pratihatā gatiḥ

1.45.109

etānyastrāṇi divyāni hiraṇyakaśipustadā/
asṛjannarasiṃhasya dīptasyāgnerivāhutim

1.45.110

astraiḥ prajvalitaiḥ siṃhamāvṛṇodasurottamaḥ/
vivasvāngharmasamaye himavaṃtamivāṃśubhiḥ

1.45.111

sa hyamarṣānilodbhūto daityānāṃ sainyasāgaraḥ/
kṣaṇenāplāvayatsarvaṃ mainākamiva sāgaraḥ

1.45.112

prāsaiḥ pāśaiśca khaḍgaiśca gadābhirmusalaistathā/
vajrairaśanibhiścaiva bahuśākhairmahādrumaiḥ

1.45.113

mudgaraiḥ kūṭapāśaiśca śilolūkhalaparvataiḥ/
śataghnībhiśca dīptābhirdaṃḍairapi sudāruṇaiḥ

1.45.114

te dānavāḥ pāśagṛhītahastā maheṃdratulyāśanitulya vegāḥ/
samaṃtatobhyudyatabāhukāyāḥ sthitāḥ saśīrṣā iva nāgapotāḥ

1.45.115

suvarṇamālākulabhūṣitāṃgāḥ sutīkṣṇadaṃṣṭrākulavaktragartāḥ/
sphuratprabhāste ca saśṛṃgadehāścīnāṃśukā bhāṃti yathaiva haṃsāḥ

1.45.116

sosṛjaddānavo māyāmagniṃ vāyuṃ samīritam/
tamiṃdrastoyadaiḥ sārdhaṃ sahasrākṣo mahādyutiḥ

1.45.117

mahatā toyavarṣeṇa śamayamāsa pāvakam/
tasyāṃ pratihatāyāṃ tu māyāyāṃ yudhi dānavaḥ

1.45.118

asṛjadghorasaṃkāśaṃ tamastīvraṃ samaṃtataḥ/
tamasā saṃvṛte loke daityeṣvāttāyudheṣu ca

1.45.119

svatejasā parivṛto divākara ivodgataḥ/
triśikhāṃ bhrukuṭīmasya dadṛśurdānavā raṇe

1.45.120

lalāṭasthāṃ trikūṭasthāṃ gaṃgāṃ tripathagāmiva/
tataḥ sarvāsu māyāsu hatāsu ditinaṃdanāḥ

1.45.121

hiraṇyakaśipuṃ daityā viṣaṇṇāśśaraṇaṃ yayuḥ/
tataḥ prajvalitaḥ krodhātpradahanniva tejasā

1.45.122

tasminkruddhe tu daityeṃdre tamobhūtamabhūjjagat/
āvahaḥ pravahaścaiva vivahotha samīraṇaḥ

1.45.123

parāvahassaṃvahaśca udvahaśca mahābalaḥ/
tathā parivahaḥ śrīmānutpātabhayaśaṃsinaḥ

1.45.124

ityevaṃ kṣubhitāḥ sapta maruto gaganecarāḥ/
ye grahāssarvalokasya kṣaye prādurbhavaṃti hi

1.45.125

te sarve gagane hṛṣṭāvyacaraṃśca yathāsukham/
ayogataścāpyacaradyogaṃ niśi niśācaraḥ

1.45.126

sagrahaḥ saha nakṣatraistārāpatirariṃdama/
vivarṇatāṃ ca bhagavāngato divi divākaraḥ

1.45.127

kṛṣṇaḥ kabaṃdhaśca tadā lakṣyate sumahāndivi/
asṛjaccāsitāṃ sūryo dhūmavattāṃ vibhāvasuḥ

1.45.128

gaganasthaśca bhagavānabhīkṣṇaṃ pariviṣyate/
saptadhūmanibhā ghorāḥ sūryādi visamutthitāḥ

1.45.129

somasya gaganasthasya grahāstiṣṭhaṃti śṛṃṅgagāḥ/
vāme ca dakṣiṇe caiva sthitau śukrabṛhaspatī

1.45.130

śanaiścaro lohitāṃgo lohitāṃgasamadyutiḥ/
samaṃ samadhirohaṃta sarve vai gaganecarāḥ

1.45.131

śṛṃgāṇi śanakairghorā yugāṃtā varttana grahāḥ/
caṃdramāśca sanakṣatro grahaiḥ saha tamonudaḥ

1.45.132

carācaravināśāya rohiṇīṃ nābhyanaṃdata/
gṛhīto rāhuṇā candra ulkābhirabhihanyate

1.45.133

ulkāḥ prajvalitāścaṃdre vyacaraṃta yathāsukham/
devānāmadhipo devaḥ sopyavarṣata śoṇitam

1.45.134

apatadgaganādulkā vidyudrūpā mahāsvanā/
akāle ca drumāssarve puṣpyaṃti ca phalaṃti ca

1.45.135

latāśca saphalāḥ sarvā yā āhurdaityanāśikāḥ/
phale phalānyajāyaṃta puṣpe puṣpaṃ tathaiva ca

1.45.136

unmīlaṃti nimīlaṃti hasaṃti prarudaṃti ca/
vikrośaṃti ca gaṃbhīraṃ dhūmāyaṃte jvalaṃti ca

1.45.137

pratimāssarvadevānāṃ kathayaṃtyo mahadbhayam/
āraṇyaiḥ saha saṃsṛṣṭā grāmyāśca mṛgapakṣiṇaḥ

1.45.138

cukruśurbhairavaṃ tatra mṛgayuddha upasthite/
nadyaśca pratikūlāni vahaṃti kaluṣodakāḥ

1.45.139

na prākāśaṃta ca diśo raktareṇusamākulāḥ/
vānaspatyā na pūjyaṃte pūjanārhāḥ kathaṃcana

1.45.140

vāyuvegena hanyaṃte bhajyaṃte praṇamaṃti ca/
tathā ca sarvabhūtānāṃ chāyā na parivarttate

1.45.141

apareṇa gate sūrye salokānāṃ yugakṣaye/
tadā hiraṇyakaśipordaityasyopariveśmanaḥ

1.45.142

bhāṃḍāgārāyudhāgāre niviṣṭamabhavanmadhu/
asurāṇāṃ vināśāya surāṇāṃ vijayāya ca

1.45.143

dṛśyaṃte vividhotpātā ghorāghoranidarśanāḥ/
ete cānye ca bahavo ghorarūpāḥ samutthitāḥ

1.45.144

daityeṃdrasya vināśāya dṛśyaṃte raṇaśaṃsinaḥ/
medinyāṃ kaṃpamānāyāṃ daityeṃdreṇa mahātmanaḥ

1.45.145

mahīdharā nāgagaṇā nipeturamitaujasaḥ/
viṣajvālākulairvaktrairvimuṃcaṃto hutāśanam

1.45.146

catuḥśīrṣāḥ paṃcaśīrṣāḥ saptaśīrṣāśca pannagāḥ/
vāsukistakṣakaścaiva karkoṭakadhanaṃjayau

1.45.147

elāmukhaḥ kāliyaśca mahāpadmaśca vīryavān/
sahasraśīrṣaśśuddhāṃgo hematāladhvajaḥ prabhuḥ

1.45.148

śeṣonaṃto mahānāgo hyaprakaṃpyaśca kaṃpitāḥ/
dīpyaṃteṃtarjalasthāni pṛthivīvivarāṇi vai

1.45.149

saptadaityeṃdrakopena kaṃpitāni samaṃtataḥ/
nānātejodharāścāpi pātālatalacāriṇaḥ

1.45.1.45.150

pātāle sahasā kṣubdhe duṣprakaṃpyāḥ prakaṃpitāḥ/
hiraṇyakaśipurdaityastadā saṃspṛṣṭavānmahīm

1.45.151

saṃdaṣṭauṣṭhapuṭaḥ kruddho varāha iva pūrvajaḥ/
gaṃgā bhāgīrathī caiva kauśikī sarayūrapi

1.45.152

yamunā cātha kāverī kṛṣṇaveṇī ca nimnagā/
tuṃgabhadrā mahāvegā nadī godāvarī tathā

1.45.153

carmaṇvatī ca siṃdhuśca tathā nadanadīpatiḥ/
melakaprabhavaścaiva śoṇo maṇinibhodakaḥ

1.45.154

narmadā ca śubhasrotāstathā vetravatī nadī/
gomatī gokulākīrṇā tathā pūrvā sarasvatī

1.45.155

mahākālamahīcaiva tamasā puṣpavāhinī/
jaṃbūdvīpaṃ ratnavacca sarvaratnopaśobhitam

1.45.156

suvarṇapuṭakaṃ caiva suvarṇākaramaṃḍitam/
mahānadaśca lauhityaśśailaḥ kāṃcanaśobhitaḥ

1.45.157

pattanaṃ kośakārāṇāṃ kaśaṃ ca rajatākaram/
magadhāśca mahāgrāmāḥ puṇḍrā ugrāstathaiva ca

1.45.158

srughnā mallā videhāśca mālavāḥ kāśi kosalāḥ/
bhavanaṃ vainateyasya daityeṃdreṇābhikaṃpitam

1.45.159

kailāsaśikharākāraṃ yatkṛtaṃ viśvakarmaṇā/
ratnatoyo mahābhīmo lauhityo nāma sāgaraḥ

1.45.160

udayaśca mahāśaila ucchritaḥ śatayojanam/
savarṇavedikaḥ śrīmānmeghapaṃktiniṣevitaḥ

1.45.161

bhrājamānorkasadṛśairjātarūpamayairdrumaiḥ/
sālaistālaistamālaiśca karṇikāraiśca puṣpitaiḥ

1.45.162

ayomukhaśca vikhyātaḥ sarvato dhātumaṃḍitaḥ/
tamālavanagaṃdhaśca parvato malayaḥ śubhaḥ

1.45.163

surāṣṭrāśca sabāhlīkāśśūdrābhīrāstathaiva ca/
bhojāḥ pāṃḍyāśca vaṃgāśca kaliṃgāstāmraliptakāḥ

1.45.164

tathaiva pauṃḍrāḥ śubhrāśca vāmacūḍāssakeralāḥ/
kṣobhitāstena daityena devāścāpsarasāṃ gaṇāḥ

1.45.165

agastyabhavanaṃ caiva yadagastyakṛtaṃ purā/
siddhacāraṇasaṃghaiśca viprakīrṇaṃ manoharam

1.45.166

vicitranānāvihagaṃ sapuṣpitamahādrumam/
jātarūpamayaiḥ śṛṃgairapsarogaṇasevitam

1.45.167

giriḥ puṣpitakaścaiva lakṣmīvānpriyadarśanaḥ/
utthitaḥ sāgaraṃ bhitvā viśrāmaścaṃdrasūryayoḥ

1.45.168

rarāja sa mahāśṛṃgairgaganaṃ vilikhanniva/
caṃdrasūryāṃśusaṃkāśaiḥ sāgarāṃbusamāvṛtaiḥ

1.45.169

vidyuttvānparvataḥ śrīmānāyataḥ śatayojanam/
vidyutāṃ yatra saṃpātā nipātyaṃte nagottame

1.45.170

ṛṣabhaḥ parvataścaiva śrīmānṛṣabhasaṃsthitaḥ/
kuṃjaraḥ parvataḥ śrīmānagastyasya gṛhaṃ śubham

1.45.171

vimalākhyā ca durddharṣā sarpāṇāṃ mālatī purī/
tathā bhogavatī cāpi daityeṃdreṇābhikaṃpitā

1.45.172

mahāsenagiriścaiva pāriyātraśca parvataḥ/
cakravāṃśca giriśreṣṭho vārāhaścaiva parvataḥ

1.45.173

prāgjyotiṣapuraṃ cāpi jātarūpamayaṃ śubham/
yasminnuvāsa duṣṭātmā narako nāma dānavaḥ

1.45.174

meghaśca parvataśreṣṭho meghagaṃbhīranissvanaḥ/
ṣaṣṭistatra sahasrāṇi parvatānāṃ viśāṃpate

1.45.175

taruṇādityasaṃkāśo meruścaiva mahāngiriḥ/
yakṣarākṣasagaṃdharvairnityaṃ sevitakaṃdaraḥ

1.45.176

hemagarbho mahāsenastathā meghasakho giriḥ/
kailāsaścaiva śaileṃdro dānaveṃdreṇa kaṃpitaḥ

1.45.177

hemapuṣkarasañchannaṃ tena vaikhānasaṃ saraḥ/
kaṃpitaṃ mānasaṃ caiva haṃsakāraṃḍavākulam

1.45.178

triśṛṃgaḥ parvataśreṣṭhaḥ kumārī ca saridvarā/
tuṣāracayasaṃcchanno maṃdaraścāpi parvataḥ

1.45.179

uśīrabījaśca girirbhadraprasthastathādrirāṭ/
prajāpatigiriścaiva tathā puṣkaraparvataḥ

1.45.180

devābhaḥ parvataścaiva tathā vai vālukāgiriḥ/
krauṃcaḥ saptarṣiśailaśca dhūmravarṇaśca parvataḥ

1.45.181

ete cānye ca girayo deśā janapadāstathā/
nadyaḥ sasāgarāḥ sarvāḥ dānavenābhikaṃpitāḥ

1.45.182

kapilaśca mahīputro vyāghravāṃśca prakaṃpitaḥ/
khecarāśca niśāputrāḥ pātālatalavāsinaḥ

1.45.183

gaṇastathāparo raudro meghanāmāṃkuśāyudhaḥ/
ūrddhvago bhīmavegaśca sarva etebhikaṃpitāḥ

1.45.184

gadī śūlī karālaśca hiraṇyakaśipustathā/
jīmūtaghananirghoṣo jīmūta iva vegavān

1.45.185

devārirditijo dṛpto nṛsiṃhaṃ samupādravat/
sa tu tena tatastīkṣṇairmṛgeṃdreṇa mahānakhaiḥ

1.45.186

tadoṃkārasahāyena vidārya nihato yudhi/
mahī ca kālaśca śaśīnabhaśca grahāssa sūryāśca diśaśca sarvāḥ

1.45.187

nadyaśca śailāśca mahārṇavāśca gatāḥ prasādaṃ ditiputranāśāt/
tataḥ pramuditā devā ṛṣayaśca tapodhanāḥ

1.45.188

tuṣṭuvurnāmabhirdivyairādidevaṃ sanātanam/
yattvayā vidhṛtaṃ deva nārasiṃhamidaṃ vapuḥ

1.45.189

etadevārcayiṣyaṃti parāparavido janāḥ/
brahmovāca-/
bhavānbrahmā ca rudraśca maheṃdro devasattamaḥ

1.45.190

bhavānkarttā vikarttā ca lokānāṃ prabhavo'vyayaḥ/
parāṃ ca siddhiṃ ca paraṃ ca satvaṃ paraṃ rahasyaṃ paramaṃ haviśca

1.45.191

paraṃ ca dharmaṃ paramaṃ yaśaśca tvāmāhuragryaṃ paramaṃ purāṇam/
paraṃ ca satyaṃ paramaṃ tapaśca paraṃ pavitraṃ paramaṃ ca mārgaṃ

1.45.192

paraṃ ca yajñaṃ paramaṃ ca hotraṃ tvāmāhuragyraṃ paramaṃ purāṇam/
paraṃ śarīraṃ paramaṃ ca brahma paraṃ ca yogaṃ paramāṃ ca vāṇīm

1.45.193

paraṃ rahasyaṃ paramāṃ gatiṃ ca tvāmāhuragyraṃ paramaṃ purāṇam/
evamuktvā tu bhagavānsarvalokapitāmahaḥ

1.45.194

stutvā nārāyaṇaṃ devaṃ brahmalokaṃ gataḥ prabhuḥ/
tato nadatsu tūryeṣu nṛtyaṃtīṣvapsaraḥsu ca

1.45.195

kṣīrodasyottaraṃ kūlaṃ jagāma harirīśvaraḥ/
nārasiṃhaṃ vapurdevaḥ sthāpayitvā sudīptimān

1.45.196

paurāṇaṃ rūpamāsthāya prayayau garaḍadhvajaḥ/
aṣṭacakreṇa yānena bhūtiyuktena bhāsvatā

1.45.197

avyaktaprakṛtirdevaḥ svasthānaṃ gatavānprabhuḥ

1.45.45

iti śrīpādmapurāṇe prathame sṛṣṭikhaṃḍe narasiṃhaprādurbhāvo nāma paṃcacatvāriṃśattamo'dhyāyaḥ

Original text: padmapurāṇam · Sanskrit Wikisource contributors · Sanskrit Wikisource · CC BY-SA 4.0

Esc