Narada Purana · Chapter 2.11

iti śrībṛhannāradīyapurāṇottarabhāge rukmāṅgada vāmadevasaṃvādo nāma daśamo 'dhyāyaḥ
vasiṣṭha uvāca
tacchrutvā nṛpatervākyaṃ mahājñānī munīśvaraḥ /
cintayitvā kṣaṇaṃ jñātvā kāraṇaṃ tamucāva ha

vāmadeva uvāca
purā tvamavanīpāla śūdrajātisamudbhavaḥ /
dārirdyeṇa parābhūto duṣṭayā bhāryayā tathā

parasevanayā caiva vetanena bhujikriyā /
nivasanduḥkhasaṃtapto bahuvarṣāṇi pārthiva

kadāciddvijasaṃsargāttīrthayātrāṃ gato bhavān /
tataḥ sarvāṇi tīrthāni parakramya mahīpate

dvijasevāparo jāto mathurāṃ puṇyarūpiṇīm /
tatra snātaṃ tvayā viprasaṃgena yamunājale

viśrāntisaṃjñake tīrthe sarvatīrthottamottame /
mandire ca varāhasya kathyamānāṃ kathāṃ nṛpa

purāṇoktāṃ ca śuśrāva aśūnyaśayanavratam /
caturbhiḥ pāraṇairyasya niṣpattistu vidhīyate

yena cīrṇena deveśo jīmūtābhaḥ prasīdati /
lakṣmībhartā jagannātho niḥśeṣāghaughanāśanaḥ

tatkṛtaṃ bhavatā rājanpunarabhyetya mandiram /
aśūnyaśayanaṃ puṇyaṃ gṛhe vṛddhikaraṃ param

akṛtvedaṃ mahārāja vrataṃ pātakanāśanam /
gārhasthyamanutiṣṭheta vandhyāvanniṣphalo bhavet /
sukhamīdṛgvidhaṃ loke durlabhaṃ pratibhāti me

śrāvaṇasya tu māsasya dvitīyayāṃ mahīpate /
grāhyametadvrataṃ puṇyaṃ janmamṛtyujarāpaham

lakṣmīyukto jagannāthaḥ pūjanīyo 'tra pārthiva /
phalaiḥ puṣpaistathā dhūpaiścāruraktānulepanaiḥ /
śayyādānairvastradānaistathā brāhmaṇabhojanaiḥ

tattvayā sarvametaddhikṛtaṃ rājansudustaram /
tasyaiva karmaṇaḥ puṣṭiraśūnyasya mahīpate /
imānevāgrataḥ puṇyāstvayoktānvistarācchṛṇu

nāprasanneṃ jagannāthe bhaveyuriti niścitam /
pūrvajanmani deveśastvayāśūnyena pūjitaḥ

iha janmani rājendra dvādaśyārcayase harim /
avaśyaṃ prāpyase rājan viṣṇoḥ sāyujyatāṃ dhruvam

eṣa praśno mayā rājanvyākhyātaste sumaṅgalaḥ /
saṃpadāṃ prabhavopeto jñāterutkarṣaṇārthakaḥ

kimanyatte mahīpāla dadāmīha karomi ca /
avaśyaṃ sarvayogyo 'si bhakto 'si tvaṃ janārdane

rājovāca
utsuko 'haṃ dvijaśreṣṭha mandaraṃ parvataṃ prati /
tatrāścaryāṇyanekāni draṣṭukāmastavājñayā

laghurbhūtvā guruṃ tyaktvā putropari dvijottama /
rājyaśāsanajaṃ bhāraṃ durvahaṃ yacca bhūmipaiḥ

so 'haṃ svecchācaro yāto matkṛtyaṃ tanayaścaret /
tacchatvā vacanaṃ rājño vāmadevo 'bravīdidam

etaddhi paramaṃ kṛtyaṃ putrasya nṛpapuṅgavaṃ /
yatkleśātpitaraṃ premṇā vimocayati sarvadā

piturvacanakārī ca manovākkāyaśaktitaḥ /
tasya bhāgīrathīsnānamahanyahani jāyate

nirasya pitṛvākyaṃ tu vrajetsnātuṃ surāpagām /
no śuddhistasya putrasya itītthaṃ vaidikī śrutiḥ

sa tvaṃ gaccha yathākāmaṃ kṛtakṛtyo 'si bhūpate /
hariprasādātte jāto vaṃśe putraḥ sa puṇyakṛt

evamukte tu muninā samāruhya turaṅgamam /
yayau śīghragatiḥ śrīmānsadāgatiriva svayam

vīkṣyamāṇo girīnsarvānvanāni saritastathā /
sarvāścaryāṇi rājendraḥ sarāṃsyupavanāni ca

so 'cireṇaiva kālena saṃprāpto mandarācalam /
bhrāmayitvā giriṃ śvetaṃ gandhamādanameva ca

atītya ca mahāmeruṃ dṛṣṭvā caivottarānkurūn /
śatasūryapratīkāśaṃ sarvataḥ kāñcanāvṛtam

saṃghṛṣṭaṃ haribāhubhyāṃ sravantaṃ kāñcanaṃ rasam /
tadbhūbhāgaṃ nagākīrṇaṃ bahudhātuvibhūṣitam

bahunirjharasaṃyuktaṃ bahukandarabhūṣitam /
nimnāgāyutasaṃpūrṇaṃ dhautaṃ gaṅgājalaiḥ śubhaiḥ

viśvastairyuvatīvṛndaiḥ kāntāśarmopasevibhiḥ /
ghaṭapramāṇairnṛpate paripakvaiḥ sugandhibhiḥ

phalairyuvatisaṃbhūtaiḥ kucairiva vibhūṣitam /
dvirephadhvanisaṃyuktaṃ kokilasvaranāditam

anekasattvavirutaiḥ samantānnāditaṃ girim /
saṃpaśyamāno nṛpatirviveśa sa mahāgirim

āroḍhukāmastu kutūhalāttamanveṣayankena pathā praroham /
sa vīkṣate yāvadasau samantāttāvatsamastaṃ drumapakṣisaṃgham

visarpamāṇaṃ dhvaninā gṛhītaṃ vimohinīvaktrasamudbhavena /
upaplavantaṃ tarasā mahīpastenaiva sārddhaṃ sa jagāma tūrṇam

tasyāpi karṇe dhvanirāviveśa vimohinīvaktrasamudbhavo yaḥ /
vimohito yena vimucya vāhaṃ trivikrameṇeva vilaṅghyamānam

mārgaṃ girermohinigītamugdhaṃ kṣaṇena rājā sahasā dadarśa /
girau sthitāṃ taptasuvarṇabhāsaṃ kāmasya yaṣṭīmiva nirmitāṃ ca

śakrasya liṅgaṃ gagane prasaktaṃ saṃpūjayantīmiva lokasūtyai /
kṣamāsvarūpāmiva vai rasāyā gireḥ sutāyā iva rūparāśim

siṃdhostu velāmiva rūpayuktāṃ tasyāstanuṃ vai ratimandirākhyām /
vikarṣamāṇāṃ sahasā trinetraṃ liṅgāśrayaṃ devavinodanārtham

tatpuṇyakartturmanasābhilāṣāṃ vyavasthito mohinirūpadarśī /
vimohito 'sau nipapāta rājā vimohinīkāmaśareṇa viddhaḥ

jvareṇa tīvreṇa gṛhītadehaḥ samīpamasyāḥ sa sasarpa śīghram /
visarpiṇaṃ bhūmipatiṃ sunetrā vilokayāmāsa kaṭākṣadṛṣṭyā

vimucya vīṇāṃ virarāma gītātpāptaṃ ca kāryaṃ sahasaiva mene /
vidhūnayantī mṛgapakṣisaghānsuvāsasā gaṇḍabhujau nivārya

śilīmukhān śvāsasugandhamugdhān jagāma devī nṛpateḥ samīpam /
tyaktvā haraṃ pūjyatamaṃ suliṅgaṃ gagatvā tu pārśve tamudāraceṣṭā

vimohinī nīrarajapatranetrā uvāca vākyaṃ madhuraṃ manojñam /
rukmāṅgadaṃ kāmaśarābhitaptamuttiṣṭha rājanvaśagā tavāham

kiṃ mūrcchayā dehamimaṃ kṣiṇoṣi yastvaṃ dharābhāramimaṃ mahāntam /
tṛṇīkṛtaṃ bhūpa samudvahethā yanmāmakaṃ rūpamavekṣya hāri

kiṃ muhyase durbalagauriveha paṅke nimagnā bhava tvam /
dhīro 'si viḍaṃbayethāḥ kimarthamātmānamudāraceṣṭam

yadyasti vāñchā tava bhūpatīśa mamānukūle surate 'tihṛdye /
pradāya dānaṃ ca sudharmamuktaṃ bhuṅkṣva svadāsīmiva māṃ ratijñām