Mokṣopāya · Chapter 6.134

eṣa evāṅga siddhānto yat kālagaganādy api /
cinmātrāṃśād ṛte nānyaj jagadādy asti kiñcana //

janayaty accham ābhāsaṃ bhaṅguraṃ sphuraṇāt svataḥ /
jagadrūpaṃ niśāvidyud iva cit kālakhādi ca //

yatra sphurati cidvidyut taj jagat kālakhādi ca /
sthitaiva yan na sphurati tac chāntaṃ sarvam akramam //

yāvad ālokyate 'mbhodas tāvat satyaiva khe taḍit /
kāraṇaṃ nātra pṛcchāmi citspande kāraṇaṃ vada //

vaitaṇḍikājñadurbuddhivilāsaṃ dūratas tyajan /
śṛṇv etad īdṛśasyaiva vaktavyaṃ nāpalāpinaḥ //

tiṣṭhaty eva ghane vidyut sā ca sphurati bhaṅgurā /
ābālam etat saṃsiddhaṃ kena nāmāpalapyate //

nityaṃ sattvam asattvaṃ vā vibho hetvanapekṣaṇāt /
citspandasya kathaṃ na syāt spando hīha sahetukaḥ //

avātāmbudhidīpāde ratnānāṃ kacanasya vā /
vāyor vā śūnyasaṃsthasya spande kasyeha hetutā //

rāmāsarvātmano 'py evaṃ tattātattopapadyate /
svatas sarvātmano nityam ataẖ kiṃ nopapadyate //

cid aspandā spandinīti śabde bhedo na vastuni /
brahmaikaghanam advaitaṃ viddhi vāri yathā dravam //

yathā muktāvalīhaṃsadarśanaṃ khe svabhāvajam /
dṛṣṭer evaṃ cidacchāyās saṃvitspandāj jagadbhramaḥ //

yathā nimīlite netre svaprabhāveṇa dṛk calam /
tārākāraṃ paśyatīyaṃ cic cetyaṃ dṛśyavat tathā //

saṅkalpakalanās tyaktvā sarvā evātmatāṃ gataḥ /
paśya cidghana evācchaẖ kalpāntaikābdhivat sthitaḥ //

asmadādir janas sādho pāradṛśvā jagatsthiteḥ /
tenaivāsmadvaco grāhyam om ity evāstasaṃśayam //

codyacañcutayā kiñcid vadāmīti tyajan dhiyam /
yadi tiṣṭhasi madvāci tadā yāsy eva tat padam //

no cet tad vividhānekavikalpakalanāmalaiḥ /
śuddhatārkikatām etya prayāsi tṛṇagulmatām //

evaṃ cet tad iyaṃ brahmaṃs tvattāmattāmayātmikā /
tattvatas trijagannāmnī manye na kalanāsty alam //

lavaṇaindavaśukrādivṛttāntavad upasthitam /
bhrāntimātraṃ jagan manye satyaṃ nāstīha kiñcana //

evaṃ sthite muniśreṣṭha sarvāpahnava eva vai /
kṛto bhavati tad brūhi yujyate katham īdṛśam //

rāma samyakprabuddho 'si jānāsy eva yathāsthitam /
śuddhacidghana evāsti taṃ ca tvam avabuddhavān //

siddhānto 'dhyātmaśāstrāṇāṃ sarvāpahnava eva ca /
nāvidyāstīha no māyā śāntaṃ brahmedam akramam //

śānta eva cidābhāse svacche samasamātmani /
samagraśaktikacite brahmeti kalitābhidhe //

nirṇīya kecic chūnyatvaṃ kecid vijñānamātratām /
kecid īśvararūpatvaṃ vivadante parasparam //

saṅkalpya jagad ucchūnaṃ nītvā ca śataśākhatām /
cālayanti vicāreṇa kecit sāṅkhyamatādikam //

kecit sarvam idaṃ śāntaṃ brahmeti ghananiścayāḥ /
śuddhacidvyomatām etya santo 'santa iva sthitāḥ //

na brahma na jagan nānyad iti niścitya kecana /
ākāśaviśadās svacchās saṃsthitās saugatādayaḥ //

kecid apy anyathā kṛtvā nānāsaṅkalpakalpanam /
sthitāś śāmyanti jāyante saṃsaranti ca vā na vā //

samastakalanāhīnam iti nirṇīya cidghanam /
samagraśaktikacitaṃ vivadante hi vādinaḥ //

ekatra vastuni samastakalāvimukte saṅkalpya saṅkalanayā vividhābhidhās svāḥ /
svaṃ vāsanāvilasitaṃ samudāharanto vidyāvivādavibhavair vivadanti vaidyāḥ //