Matsya Purana · Chapter 174

śrutaste daityasainyasya vistāro ravinandana
surāṇāmapi sainyasya vistāraṃ vaiṣṇavaṃ śṛṇu //

ādityā vasavo rudrā aśvinau ca mahābalau
sabalāḥ sānugāścaiva saṃnahyanta yathākramam //

puruhūtastu purato lokapālaḥ sahasradṛk
grāmaṇīḥ sarvadevānām āruroha suradvipam //

madhye cāsya rathaḥ sarva pakṣipravarahaṃsaḥ
sucārucakracaraṇo hemavajrapariṣkṛtaḥ //

devagandharvayakṣaughair anuyātaḥ sahasraśaḥ
dīptimadbhiḥ sadasyaiśca brahmarṣibhirabhiṣṭutaḥ //

vajravisphūrjitodbhūtair vidyudindrāyudhoditaiḥ
yukto balāhakagaṇaiḥ parvatairiva kāmagaiḥ //

yamārūḍhaḥ sa bhagavān paryeti sakalaṃ jagat
havirdhāneṣu gāyanti viprā makhamukhe sthitāḥ //

svarge śakrānuyāteṣu devatūryaninādiṣu
sundaryaḥ parinṛtyanti śataśo 'psarasāṃ gaṇāḥ //

ketunā nāgarājena rājamāno yathā raviḥ
yukto hayasahasreṇa manomārutaraṃhasā //

sa syandanavaro bhāti gupto mātalinā tadā
kṛtsnaḥ parivṛto merur bhāskarasyeva tejasā //

yamastu daṇḍamudyamya kālayuktaśca mudgaram
tasthau suragaṇānīke daityānnādena bhīṣayan //

caturbhiḥ sāgarairyukto lelihānaiśca pannagaiḥ
śaṅkhamuktāṅgadadharo bibhrattoyamayaṃ vapuḥ //

kālapāśānsamāvidhyan hayaiḥ śaśikaropamaiḥ
vāyvīritair jalākāraiḥ kurvaṃllīlāḥ sahasraśaḥ //

pāṇḍuroddhūtavasanaḥ pravālarucirāṅgadaḥ
maṇiśyāmottamavapur haribhārārpito varaḥ //

varuṇaḥ pāśadhṛṅ madhye devānīkasya tasthivān
yuddhavelāmabhilaṣan bhinnavela ivārṇavaḥ //

yakṣarākṣasasainyena guhyakānāṃ gaṇairapi
yuktaśca śaṅkhapadmābhyāṃ nidhīnāmadhipaḥ prabhuḥ //

rājarājeśvaraḥ śrīmān gadāpāṇiradṛśyata
vimānayodhī dhanado vimāne puṣpake sthitaḥ //

sa rājarājaḥ śuśubhe yuddhārthī naravāhanaḥ
ukṣāṇamāsthitaḥ saṃkhye sākṣādiva śivaḥ svayam //

pūrvapakṣaḥ sahasrākṣaḥ pitṛrājastu dakṣiṇaḥ
varuṇaḥ paścimaṃ pakṣam uttaraṃ naravāhanaḥ //

caturṣu yuktāścatvāro lokapālā mahābalāḥ
svāsu dikṣu svarakṣanta tasya devabalasya te //

sūryaḥ saptāśvayuktena rathenāmitagāminā
śriyā jājvalyamānena dīpyamānaiśca raśmibhiḥ //

udayāstagacakreṇa meruparvatagāminā
tridivadvāracakreṇa tapatā lokamavyayam //

sahasraraśmiyuktena bhrājamānena tejasā
cacāra madhye lokānāṃ dvādaśātmā dineśvaraḥ //

somaḥ śvetahaye bhāti syandane śītaraśmivān
himavattoyapūrṇābhir bhābhirāhlādayañjagat //

tamṛkṣapūgānugataṃ śiśirāṃśuṃ dvijeśvaram
śaśacchāyāṅkitatanuṃ naiśasya tamasaḥ kṣayam //

jyotiṣāmīśvaraṃ vyomni rasānāṃ rasadaṃ prabhum
oṣadhīnāṃ sahasrāṇāṃ nidhānamamṛtasya ca //

jagataḥ prathamaṃ bhāgaṃ saumyaṃ satyamayaṃ ratham
dadṛśurdānavāḥ somaṃ himapraharaṇaṃ sthitam //

yaḥ prāṇaḥ sarvabhūtānāṃ pañcadhā bhidyate nṛṣu
saptadhātugato lokāṃs trīndadhāra cacāra ca //

yamāhuragnikartāraṃ sarvaprabhavamīśvaram
saptasvaragato yaśca nityaṃ gīrbhirudīryate //

yaṃ vadantyuttamaṃ bhūtaṃ yaṃ vadantyaśarīriṇam
yamāhurākāśagamaṃ śīghragaṃ śabdayoginam //

sa vāyuḥ sarvabhūtāyur udbhūtaḥ svena tejasā
vavau pravyathayandaityān pratilomaṃ satoyadaḥ //

maruto divyagandharvair vidyādharagaṇaiḥ saha
cikrīḍurasibhiḥ śubhrair nirmuktairiva pannagaiḥ //

sṛjantaḥ sarpapatayas tīvratoyamayaṃ viṣam
śarabhūtā divīndrāṇāṃ cerurvyāttānanā divi //

parvataiśca śilāśṛṅgaiḥ śataśaścaiva pādapaiḥ
upatasthuḥ suragaṇāḥ prahartuṃ dānavaṃ balam //

yaḥ sa devo hṛṣīkeśaḥ padmanābhastrivikramaḥ
yugāntakṛṣṇavartmābho viśvasya jagataḥ prabhuḥ //

sarvayoniḥ sa madhuhā havyabhukkratusaṃsthitaḥ
bhūmyāpovyomabhūtātmā śyāmaḥ śāntikaro 'rihā //

arighnamamarādīnāṃ cakraṃ gṛhya gadādharaḥ
arkaṃ nāgādivodyantam udyamyottamatejasā //

savyenālambya mahatīṃ sarvāsuravināśinīm
kareṇa kālīṃ vapuṣā śatrukālapradāṃ gadām //

anyairbhujaiḥ pradīptāni bhujagāridhvajaḥ prabhuḥ
dadhārāyudhajātāni śārṅgādīni mahābalaḥ //

sa kaśyapasyātmabhuvaṃ dvijaṃ bhujagabhojanam
pavanādhikasaṃpātaṃ gaganakṣobhaṇaṃ khagam //

bhujagendreṇa vadane niviṣṭena virājitam
amṛtārambhanirmuktaṃ mandarādrim ivocchritam //

devāsuravimardeṣu bahuśo dṛṣṭavikramam
mahendreṇāmṛtasyārthe vajreṇa kṛtalakṣaṇam //

śikhinaṃ balinaṃ caiva taptakuṇḍalabhūṣaṇam
vicitrapatravasanaṃ dhātumantamivācalam //

sphītakroḍāvalambena śītāṃśusamatejasā
bhogibhogāvasaktena maṇiratnena bhāsvatā //

pakṣābhyāṃ cārupatrābhyām āvṛtya divi līlayā
yugānte sendracāpābhyāṃ toyadābhyāmivāmbaram //

nīlalohitapītābhiḥ patākābhiralaṃkṛtam
ketuveṣapraticchannaṃ mahākāyaniketanam //

aruṇāvarajaṃ śrīmān āruhya samare vibhuḥ
suvarṇavarṇavapuṣā suparṇaṃ khecarottamam //

tamanvayurdevagaṇā munayaśca samāhitāḥ
gīrbhiḥ paramamantrābhis tuṣṭuvuśca janārdanam //

tadvaiśravaṇasaṃśliṣṭaṃ vaivasvatapuraḥsaram
dvijarājaparikṣiptaṃ devarājavirājitam //

candraprabhābhirvipulaṃ yuddhāya samavartata
pavanāviddhanirghoṣaṃ saṃpradīptahutāśanam //

viṣṇorjiṣṇośca bhrājiṣṇos tejasā tamasāvṛtam
balaṃ balavadudvṛttaṃ yuddhāya samavartata //

svastyastu devebhya iti bṛhaspatirabhāṣata
svastyastu dānavānīka uśanā vākyamādade //