Language

ENहिગુ
Scripture Library

Mahabharata · Chapter 8.19

8.19.1

yudhiṣṭhiraṃ mahārāja visṛjantaṃ śarānbahūn /
svayaṃ duryodhano rājā pratyagṛhṇādabhītavat //

8.19.2

tamāpatantaṃ sahasā tava putraṃ mahāratham /
dharmarājo drutaṃ vid्dhvā tiṣṭhatiṣṭheti cābravīt //

8.19.3

sa tu taṃ prativivyādha navabhirniśitaiḥ śaraiḥ /
sārathiṃ cāsya bhallena bhṛśaṃ kruddho'bhyatāḍayat //

8.19.4

tato yudhiṣṭhiro rājansvarṇapuṅkhāñśilīmukhān /
duryodhanāya cikṣepa trayodaśa śilāśitān //

8.19.5

caturbhiścaturo vāhāṃstasya hatvā mahārathaḥ /
pañcamena śiraḥ kāyātsāratheśca samākṣipat //

8.19.6

ṣaṣṭhena tu dhvajaṃ rājñaḥ saptamena tu kārmukam / aṣṭamena tathā khaṅgaṃ pātayāmāsa bhūtale /
pañcabhirnṛpatiṃ cāpi dharmarājo'rdayadbhṛśam //

8.19.7

hatāśvāttu rathāttasmādavaplutya sutastava /
uttamaṃ vyasanaṃ prāpto bhūmāvevāvatiṣṭhata //

8.19.8

taṃ tu kṛcchragataṃ dṛṣṭvā karṇadrauṇikṛpādayaḥ /
abhyavartanta sahasā parīpsanto narādhipam //

8.19.9

atha pāṇḍusutāḥ sarve parivārya yudhiṣṭhiram /
anvayuḥ samare rājaṃstato yuddhamavartata //

8.19.10

tatastūryasahasrāṇi prāvādyanta mahāmṛdhe //

8.19.11

kṣvelāḥ kilakilāśabdāḥ prādurāsanmahīpate /
yatrābhyagacchansamare pāñcālāḥ kauravaiḥ saha //

8.19.12

narā naraiḥ samājagmurvāraṇā varavāraṇaiḥ /
rathāśca rathibhiḥ sārdhaṃ hayāśca hayasādibhiḥ //

8.19.13

dvandvānyāsanmahārāja prekṣaṇīyāni saṃyuge /
vividhānyapyacintyāni śastravantyuttamāni ca //

8.19.14

te śūrāḥ samare sarve citraṃ laghu ca suṣṭhu ca /
ayudhyanta mahāvegāḥ parasparavadhaiṣiṇaḥ //

8.19.15

anyonyaṃ samare jaghnuryodhavratamanuṣṭhitāḥ /
na hi te samaraṃ cakruḥ pṛṣṭhato vai kathañcana //

8.19.16

muhūrtameva tadyudvamāsīnmadhuradarśanam /
tata unmattavadrājannirmaryādamavartata //

8.19.17

rathī nāgaṃ samāsādya dārayanniśitaiḥ śaraiḥ /
preṣayāmāsa kālāya śaraiḥ sannataparvabhiḥ //

8.19.18

nāgā hayānsamāsādya vikṣipanto bahūnraṇe /
dārayāmāsuratyugraṃ tatratatra tadātadā //

8.19.19

hayārohāśca bahavaḥ parivārya hayottamān /
talaśabdaravāṃścakruḥ sampatantastatastataḥ //

8.19.20

dhāvamānāṃstatastāṃstu dravamāṇānmahāgajān /
pārśvataḥ pṛṣṭhataścaiva nijaghnurhayasādinaḥ //

8.19.21

vidrāvya ca bahūnaśvānnāgā rājanmadotkaṭāḥ /
viṣāṇaiścāpare jaghnurmamṛduścāpare bhṛśam //

8.19.22

sāśvārohāṃśca turagānviṣāmairvivyadhū ruṣā /
apare cikṣipurvegātpragṛhyātibalāstadā //

8.19.23

pādātairāhatā nāgā vivareṣu samantataḥ /
cakrurārtasvaraṃ ghoraṃ dudruvuśca diśo daśa //

8.19.24

padātīnāṃ tu sahasā pradrutānāṃ mahāhave /
utsṛjyābharaṇaṃ tūrṇamavavavrū raṇājire //

8.19.25

nimittaṃ manyamānāstu pariṇāmya mahāgajāḥ /
jagṛhurbibhiduścaiva citrāṇyābharaṇāni ca //

8.19.26

tāṃstu tatra prasaktānvai parinvārya padātayaḥ /
hastyārohānnijaghnuste mahāvegā balotkaṭāḥ //

8.19.27

apare hastibhirhastaiḥ khaṃ vikṣiptā mahāhave /
nipatanto viṣāṇāgrairbhṛśaṃ vidvāḥ suśikṣitaiḥ //

8.19.28

apare sahasā gṛhya viṣāṇaireva sūditāḥ /
senāntaraṃ samāsādya kecittatra mahāgajaiḥ //

8.19.29

kṣuṇṇagātrā mahārāja vikṣipya ca punaḥpunaḥ /
apare vyajanānīva vibhrāmya nihatā mṛdhe //

8.19.30

puraḥsarāśca nāgānāmapareṣāṃ viśāmpate /
śarīrāṇyatividvāni tatratatra raṇājire //

8.19.31

pratimāneṣu kumbheṣu dantaveṣṭeṣu cāpare /
nigṛhītā bhṛśaṃ nāgāḥ prāsatomaraśaktibhiḥ //

8.19.32

nigṛhya ca gajāḥ kecit pārśvasthairbhṛśadāruṇaiḥ /
rathāśvasādibhistatra sambhinnā nyapatanbhuvi //

8.19.33

sahayāḥ sādinastatra tomareṇa mahāmṛdhe /
bhūmāvamṛdranvegena sacarmāṇaṃ padātinam //

8.19.34

cachā sāvaraṇānkāṃścittatratatra viśāmpate / rathānnāgāḥ samāsādya parigṛhya ca māriṣa /
vyākṣipansahasā tatra ghorarūpe bhayānake //

8.19.35

nārācairnihatāścāpi gajāḥ peturmahābalāḥ /
parvatasyeva śikharaṃ vajrarugṇaṃ mahītale //

8.19.36

yodhā yodhānsamāsādya muṣṭibhirvyahananyudhi /
keśeṣvanyonyamākṣipya cikṣipurbibhiduśca ha //

8.19.37

udyamya ca bhujānanye nikṣipya ca mahītale /
padā coraḥ samākramya sphurato'pāharacchiraḥ //

8.19.38

patataścāparo rājanvijahārāsinā śiraḥ /
mṛtamanyo mahārāja padā tāḍitavāṃstadā //

8.19.39

jīvataśca tathaivānyaḥ śastraṃ kāye nyamajjayat / muṣṭiyuddhaṃ mahaccāsīdyodhānāṃ tatra bhārata /
tathā keśagrahaścogro bāhuyuddhaṃ ca bhairavam //

8.19.40

samāsaktasya cānyena avijñātastathā'paraḥ /
jahāra samare prāṇānnānāśastairanekadhā //

8.19.41

saṃsakteṣu ca yodheṣu vartamāne ca saṅkule /
kabandhānyutthitāni syuḥ śataśo'tha sahasraśaḥ //

8.19.42

śoṇitaiḥ sicyamānāni śastrāṇi kavacāni ca /
mahārāgānuraktāni vastrāṇīva cakāśire //

8.19.43

evametanmahadyudvaṃ dāruṇaṃ śastrasaṅkulam /
unmattagaṅgāpratimaṃ śabdenāpūrayajjagat //

8.19.44

naiva sve na pare rājanvijñāyante śarāturāḥ /
yodvavyamiti yudhyante rājāno jayagṛdvinaḥ //

8.19.45

svānsve jaghnurmaharāja parāṃścaiva samāgatān /
ubhayoḥ senayorvīrairvyākulaṃ samapadyata //

8.19.46

rathairbhagnairmahārāja vāraṇaiśca nipātitaiḥ /
hayaiśca patitaistatra naraiśca vinipātitaiḥ //

8.19.47

agamyarūpā pṛthivī kṣaṇena samapadyata /
kṣaṇenāsīnmahīpāla kṣatajaughapravartinī //

8.19.48

pāñcālānahatatkarṇastrigartāṃśca dhanañjayaḥ /
bhīmasenaḥ kurūnrājanhastyanīkaṃ ca sarvaśaḥ //

8.19.49

evameṣa kṣayo vṛttaḥ kurupāṇḍavasenayoḥ /
aparāhṇe gate sūrye kāṅkṣatāṃ vipulaṃ yaśaḥ //

Original text: Mahābhārata (southern recension) · Edition: Śrīman Mahābhāratam, ed. T. R. Krishnacharya and T. R. Vyasacharya, Nirnaya Sagar Press, Bombay 1906–1910; e-text by SARIT (Shrinivasa Varakhedi and others) · SARIT: Search and Retrieval of Indic Texts · SARIT (e-text) via Internet Archive · CC BY-SA 3.0

Esc