Mahabharata · Chapter 7.94

tataḥ praviṣṭe kaunteye sindhurājajighāṃsayā /
droṇānīkaṃ vinirbhidya bhojānīkaṃ ca dustaram //

kāmbhojasya ca dāyāde hate rājansudakṣiṇe /
śrutāyuṣi ca vikrānte nihate savyasācinā //

vipradruteṣvanīkeṣu vidhvasteṣu samantataḥ /
prabhagnaṃ svabalaṃ dṛṣṭvā putraste droṇamabhyayāt //

tvarannekarathenaiva sametya droṇamabravīt /
gataḥ sa puruṣavyāghraḥ pramathyaitāṃ mahācamūm //

atha buddhyā samīkṣasva kinnu kāryamanantaram /
arjunasya vighātāya dāruṇe'smiñjanakṣaye //

yathā sa puruṣavyāghro na hanyeta jayadrathaḥ /
tathā vidhatsva bhadraṃ te tvaṃ hi naḥ paramā gatiḥ //

asau dhanañjayāgnirhi kopamārutacoditaḥ /
senākakṣaṃ dahati me vahniḥ kakṣamivotthitaḥ //

atikrānte hi kaunteye bhittvā sainyaṃ parantapa /
jayadrathasya goptāraḥ saṃśayaṃ paramaṃ gatāḥ //

sthirā buddhirnarendrāṇamāsīdbrahmavidāṃ vara /
nātikramiṣyati droṇaṃ jātu jīvandhanañjayaḥ //

yo'sau pātho vyatikrānto miṣataste mahādyute /
sarvaṃ hyadyāturaṃ manye nedamasti balaṃ mama //

jānāmi tvāṃ mahābhāga pāṇḍavānāṃ hite ratam /
tato muhyāmi ca brahmankāryavattāṃ vicintayan //

yathāśakti ca te brahmanvardhayanvṛttimuttamām /
prīṇāmi ca yathāśakti tacca tvaṃ nāvabudhyase //

asmānna tvaṃ sadā bhaktānicchasyamitavikrama /
pāṇḍavānsatataṃ prīṇāsyāsmākaṃ vipriye ratān //

asmānevopajīvaṃstvamasmākaṃ vipriye rataḥ /
na hyahaṃ tvāṃ vijānāmi madhudigdhamiva kṣuram //

nahyahaṃ tvāṃ vijānāmi sarvaṃ maṇḍūkarāviṇam / nādāsyaccedvaraṃ mahyaṃ bhavānpāṇḍavanigrahe /
nāvārayiṣyaṃ gacchantamahaṃ sindhupatiṃ gṛhān //

mayā tvāśaṃsamānena tvattastrāṇamabuddhinā /
āśvāsitaḥ sindhupatirmohāddattaśca mṛtyave //

yamadaṃṣṭrāntaraṃ prāpto mucyetāpi hi mānavaḥ /
nārjunasya vaśaṃ prāpto mucyetājau jayadrathaḥ //

sa tathā kuru śoṇaśva yathā mucyeta saindhavaḥ /
mama cārtapralāpānāṃ mākrudhaḥ pāhi saindhavam //
droṇa uvāca /

nābhyasūyāmi te vākyamaśvatthāmnā'si me samaḥ /
satyaṃ tu te pravakṣyāmi tajjuṣasva viśāmpate //

sārathiḥ pravaraḥ kṛṣṇaḥ śīghrāścāsya hayottamāḥ /
alpaṃ ca vivaraṃ kṛtvā pūrṇaṃ yāti dhanañjayaḥ //

kiṃ na paśyasi bāṇaughānkrośamātre kirīṭinaḥ /
paścādrathasya patitānkṣiptāñśīghraṃ hi gacchataḥ //

na tābaṃ śīghrayāne'dya samartho vayasānvitaḥ /
senāmukhe ca pārthānāmetadbalamupasthitam //

yudhiṣṭhiraśca me grāhyo miṣatāṃ sarvadhanvinām /
evaṃ mayā pratijñātaṃ kṣatramadhye mahābhuja //

dhanañjayena cotsṛṣṭo vartate pramukhe nṛpa /
tasmādvyūhamukhaṃ hitvā nāhaṃ yāsyāmi phalgunam //

tulyābhijanakarmāṇaṃ śatrumekaṃ sahāyavān /
gatvā yodhaya mā bhaistvaṃ tvaṃ hyasya jagataḥ patiḥ //

rājā śūraḥ kṛtī dakṣo vairamutpādya pāṇḍavaiḥ /
vīraḥ svayaṃ prayāhyāśu yatra pārtho dhanañjayaḥ //
duryodhana uvāca /

kathaṃ tvāmapyatikrāntaḥ sarvaśastrabhṛtāṃ varam /
dhanañjayo mayā śakya ācārya pratibādhitum //

api śakyo raṇe jetuṃ vajrahastaḥ purandaraḥ /
nārjunaḥ samare śakyo jetuṃ parapurañjayaḥ //

yena bhojaśca hārdikyo bhavāṃśca tridaśopamaḥ /
astrapratāpena jitau śrutāyuśca nibarhitaḥ //

sudakṣiṇaśca nihataḥ sa ca rājā śrutāyudhaḥ /
śrutāyuścāśrutāyuśca bhlecchāścāyutaśo hatāḥ //

taṃ kathaṃ pāṇḍavaṃ yuddhe dahantamiva pāvakam / pratiyotsyāmi durdharṣaṃ tanmamācakṣva sattam /

kṣamaṃ cenmanyase yuddhaṃ mama tenādya śādhi mām /
paravānasmi bhavataḥ preṣyavadrakṣa me yaśaḥ //
droṇa uvāca /

satyaṃ vadasi kauravya durādharṣo dhanañjayaḥ /
ahaṃ tu tatkariṣyāmi yathainaṃ prasahiṣyasi //

adbhutaṃ cādya paśyantu loke sarvadhanurdharāḥ /
viṣaktaṃ tvayi kaunteyaṃ vāsudevasya paśyataḥ //

eṣa te kavacaṃ rājaṃstathā badhnāmi kāñcanam /
yathā na bāṇā nāstrāṇi prahariṣyanti te raṇe //

yadi tvāṃ sāsurasurāḥ sayakṣoragarākṣasāḥ /
yodhayanti trayo lokāḥ sanarā nāsti te bhayam //

na kṛṣṇo na ca kaunteyo na cānyaḥ śastrabhṛdraṇe /
śarānarpayituṃ kaścitkavace tava śakṣyati //

sa tvaṃ kavacamāsthāya kruddhamadya raṇe'rjunam /
tvaramāṇaḥ svayaṃ yāhi na tvā'sau viṣahiṣyati //
sañjaya uvāca /

evamuktvā tvarandroṇaḥ spṛṣṭvāmbho varma bhāsvaram /
ābabandhādbhutatamaṃ japanmantraṃ yathāvidhi //

raṇe tasminsumahati vijayasya sutasya te /
visiṣmāpayiṣurlokānvidyayā brahmavittamaḥ //
droṇa uvāca /

karotu svasti te brahmā svasti kurvantu brāhmaṇāḥ /
sarīsṛpāśca ye śreṣṭhāstebhyaste svasti bhārata //

yayātirnahuṣaścaiva dhundhumāro bhagīrathaḥ /
tubhyaṃ rājarṣayaḥ sarve svasti kurvantu te sadā //

svasti te'stvekapādebhyo bahupādebhya eva ca /
svastyastvapādakebhyaśca nityaṃ tava mahāraṇe //

svāhā svadhā śacī caiva svasti kurvantu te sadā /
lakṣmīrarundhatī caiva kurutāṃ svasti te'nagha //

amito devalaścaiva viśvāmitrastathāṅgirāḥ /
vasiṣṭhaḥ kaśyapaścaiva svasti kurvantu te nṛpa //

dhātā vidhātā lokeśo diśaśca sadigīśvarāḥ /
svasti te'dya prayacchantu kārtikeyaśca ṣaṇmukhaḥ //

yena devāḥ sakṛdbhagnāḥ saṅgrame tārakāmaye /
dhṛtāḥ sa ca hataḥ śūro hyavadhyo devatāgaṇaiḥ //

vivasvānkurutāṃ svasti tathā vaivasvato yamaḥ /
pārṣidā vaśagā yasya svasti tubhyaṃ prayacchatu //

diggajāścaiva catvāraḥ kṣitiśca gaganaṃ grahāḥ / diśaśca vidiśaścaiva siddhā lokahite ratāḥ /
svasti kurvantu te nityaṃ mantreṇānena rastutāḥ //

adhastāddharaṇīṃ yo'sau sadā dhārayate nṛpa /
śeṣaśca pannagaśreṣṭhaḥ svasti tubhyaṃ prayacchatu //

gāndhāre yudhi vikramya nirjite pākaśāsaneḥ /
purā vṛtreṇa daityena bhinnadehāḥ sahasraśaḥ //

hṛtatejobalāḥ srave tadā sendrā divaukasaḥ /
brahmāṇaṃ śaraṇaṃ jagmurvṛtrādbhītāṃ mahāsurāt //
devā ūcuḥ /

pramārditānāṃ vṛtreṇa devānāṃ devasattama /
gatirbhava suraśreṣṭha trāhi no mahato bhayāt //

atha pārśve sthitaṃ viṣṇuṃ śakrādīṃśca surottamān /
prāha pathyamidaṃ vākyaṃ viṣaṇṇānsurasattamān //

rakṣyā me satataṃ devāḥ sahendrāḥ sadvijātayaḥ /
tvaṣṭuḥ sudurdharaṃ tejo yena vṛtro vinirmitaḥ //

tvaṣṭrā purā tapastaptvā varṣāyutaśataṃ tadā /
vṛtro vinirmito devāḥ prāpyānujñāṃ maheśvarāt //

śankarasya prasādādvai hanyāddevaripurbalī /
nāgatvā śankarasthānaṃ bhagavāndṛśyate haraḥ //

dṛṣṭvā jeṣyatha vṛtraṃ taṃ kṣipraṃ gacchata mandaram /
yatrāste tapasāṃ yonirdakṣayajñavināśanaḥ //

pinākī sarvabhūteśo bhaganetranipātanaḥ /
te gatvā sahitā devā brahmaṇā saha mandaram //

apaśyaṃstejasāṃ rāśiṃ sūryakoṭisamaprabham /
so'bravītsvāgataṃ devā brūta kiṃ karavāṇyaham //

amoghaṃ darśanaṃ mahyaṃ kāmaprāptirato'stu vaḥ /
evamuktāstu te sarve pratyucūstaṃ divaukasaḥ //

hṛtaujasāṃ no vṛtreṇa gatirbhava divaukasām / mūrtīrīkṣasva no deva prahārairjarjarīkṛtāḥ / śaraṇaṃ tvāṃ prapannāḥ sma gatirbhava maheśvara //

śarve uvāca / viditaṃ vo yathā devāḥ kṛtyeyaṃ sumahābalā /

tvaṣṭustejobhavā ghorā durnivāryā'kṛtātmabhiḥ // avaśyaṃ tu mayā kāryaṃ sāhyaṃ sarvadivaukasām /

mamedaṃ gātrajaṃ śakra kavacaṃ gṛhya bhāsvaram // badhānānena mantreṇa mānasena sureśvara /

vadhāyāsuramukhyasya vṛtrasya suraghātinaḥ //
droṇa uvāca /

ityuktvā varadaḥ prādādvarma tanmantrameva ca /
sa tena varmaṇā guptaḥ prāyādvṛtracamūṃ prati //

nānāvidhaiśca śastraughaiḥ pātyamānairmahāraṇe /
na sandhiḥ śakyate bhettuṃ varmabandhasya tasya tu //

sa tena varmaṇā gupto vṛtraṃ devaripuṃ tadā /
jaghāna samare'bhītaḥ śakro devāgraṇīstadā //

taṃ ca mantramayaṃ bandhaṃ varma cāṅgirase dadau / aṅgirāḥ prāha putrasya mantrajñasya bṛhaspateḥ /
bṛhaspatirathovāca agniveśyāya dhīmate //

agniveśyo mama prādāttena badhnāmi varma te /
tavāhya deharakṣārthaṃ mantreṇa nṛpasattama //
sañjaya uvāca /

evamuktvā tato droṇastava putraṃ mahādyutim /
punare vacaḥ prāha śanairācāryapuṅgavaḥ //

brahmasūtreṇa badhnāmi kathacaṃ tava bhārata /
hiraṇyagarbheṇa yathā baddhaṃ viṣṇoḥ purā raṇe //

yathā ca brahmaṇā baddhaṃ saṅgrāme tārakāmaye /
śakrasya kavacaṃ divyaṃ tathā badhnāmyahaṃ tava //
sañjaya uvāca /

baddhā tu kavacaṃ tasya mantreṇa vidhipūrvakam /
preṣayāmāsa rājānaṃ yuddhāya mahate dvijaḥ //

sa sannaddho mahābāhurācāryeṇa mahātmanā /
prasthitaḥ sahasā rājanyatra yāto dhanañjayaḥ //

rathānāṃ ca sahasreṇa trigartānāṃ prahāriṇām /
tathā dantisahasreṇa mattānāṃ vīryaśālinām //

aśvānāṃ niyutenaiva tathā'nyaiśca mahārathaiḥ /
vṛtaḥ prāyānmahābāhurarjunasya rathaṃ prati //

nānāvāditraghoṣeṇa yathā vairocanistathā //

tataḥ śabdo mahānāsītsainyānāṃ tava bhārata /
agādhaṃ prasthitaṃ dṛṣṭvā samudramiva kauravam //