Mahabharata · Chapter 7.69

puthuṃ vainyaṃ ca rājānaṃ mṛtaṃ sṛñjaya śuśruma /
yamabyaṣiñcatsammantrya rājasūye maharṣayaḥ //

ayaṃ naḥ prathayiṣyeta sarvānityabhavatpṛthuḥ /
kṣatānnastrāsyate sarvānatyevaṃ kṣatriyo'bhavat //

pṛthuṃ vainyaṃ prajā dṛṣṭvā raktāḥ smeti yadabruvan /
tato rājeti nāmāsya anurāgādajāyata //

akṛṣṭapacyā pṛthivī āsīdvainyasya kāmadhuk /
sarvāḥ samādughā gāvaḥ puṭakepuṭake madhu //

āsanhiraṇmayā vṛkṣāḥ sukhasparśāḥ sukhāvahāḥ /
teṣāṃ cīraxx saṃvītāḥ prajāsteṣveva śerate //

phalānyamṛtakalpāni svādūni ca madhūni ca /
teṣāmāsīttadā'hāro nirāhārāśca nābhavan //

arogāḥ sarvasiddhārthā manuṣyā hyakutobhayāḥ /
nyavasanta yathākāmaṃ vṛkṣeṣu ca guhāsu ca //

pravibhāgo na rāṣṭrāṇāṃ purāṇāṃ cābhavattadā /
yathāsukhaṃ yathākāmaṃ tathaitā muditāḥ prajāḥ //

tasya saṃstambhitā hyāpaḥ samudramabhiyāsyataḥ /
parvatāśca dadurmārgaṃ dhvajabhaṅgaśca nābhavat //

taṃ vanaspatayaḥ śailā devāsuranaroragāḥ / saptarṣayaḥ puṇyajanā gandharvāpsaraso'pi ca /
pitaraśca sukhāsīnamabhigamyedamabruvan //

samrāḍasi kṣatriyo'si rājā goptā pitā'si naḥ / dehyasmabhyaṃ mahārāja prabhuḥ sannīpsitānvarān /
yairvayaṃ śāśvataṃ tṛptā vartayiṣyāmahe sukham //

vijñāpitaḥ prajābhistu prajānāṃ hitakāmyayā /
dhanurgṛhya pṛṣatkāṃśca vasudhāmādravadbalī //

tato vainyabhayādrājangaurbhūtvā prādravanmahī /
tāṃ pṛthurdhanurādāya dravantīmanvasārayat //

sā lokānbrahmalokādīngatvā vainyabhayārditā /
sā dadarśāgrato vainyaṃ kārmukodyatapāṇikam //

jvaladbhirviśikhairbāṇairdīptatejaḥsamadyutim /
mahāyogaṃ mahātmānaṃ durdharṣamamarairapi //

alabhantī paritrāṇaṃ vainyamevābhyapadyata /
kṛtāñjalipuṭā rājanpūjyaṃ lokaistribhistadā //

uvāca cainaṃ nādharmyaṃ strīvadhaṃ kartumarhasi /
kathaṃ dhārayitā cāsi prajā rājanmayā vinā //
pṛthuruvāca /

ekasyārthāya yo hanyādātmano vā parasya vā /
ekaṃ prāṇānbahūnvāpi prāṇināṃ nāsti pātakaṃ //

yasmiṃstu nihate bhadre bahavaḥ sukhamedhate /
tasminhate tvadhaṃ nāsti pātakaṃ nopabhujyate //

so'haṃ pālanimittaṃ tvāṃ badhiṣyāmi vasundhare /
yadi cedvacanādadya na kariṣyasi me priyam //

tvāṃ nihatya tu bāṇena macchāsanaparāṅmukhīm /
ātmānaṃ prathayitvā'haṃ prajā dhārayitā svayaṃ //

sukhaṃ vacanamāsthāya mama dharmabhṛtāṃ vare /
s̤añjīvaya prajā nityaṃ śaktā hyasi vasundhare //

duhitṛtvaṃ ca me gaccha evametanmahāśaram /
niyaccheyaṃ tvadarthāya udyataṃ ghoradarśanam //
bhūmiruvāca /

sarvametanmahārāja vidhāsyāsi parantapa /
vatsaṃ tvaṃ paśya rājanvai kṣareyaṃ yena vatsalā //

samāṃ tu kuru sarvajña māṃ tu dharmabhṛtāṃ vara /
yathā viṣyandamānaṃ vai kṣīraṃ sarvatra bhāvaye //
nārada uvāca /

tata utsārayāmāsa śilājālāni sarvaśaḥ /
pṛthurvainyastadā rājā tena śailā vivardhitāḥ //

na hi pūrvanisarge vai viṣame vasudhātale /
pravibhāgaḥ purāṇāṃ vā grāmāṇāṃ vā mahīpate //

na sasyāni na gorakṣyaṃ na kṛṣirna vaṇikpathaḥ /
vainyātprabhṛti rājendara sarvasyaitasya sambhavaḥ //

yatrayatra ca sāmyaṃ tu bhūmāvāsītkilānagha / tatratatra prajāstāta nivāsamabhirocayan /
kṛcchreṇa ca mahārāja ityevamanuśuśruma //

tathetyuktvā punarvainyo gṛhītvā'jagavaṃ dhanuḥ /
śarāṃścāpratimānghorāṃścintayitvā'bravīnmahīm //
pṛthuruvāca /

ehyehi vasudhe kṣipraṃ kṣaraibhyaḥ kāṅkṣitaṃ payaḥ /
macchasanātigāṃ vai tvāṃ pramathiṣyāmyahaṃ śaraiḥ //
nārada uvāca /

tathoktā sā'tmanaḥ śreyaścintayitvā'bravītpṛthum /
bhūmiruvāca /
vatsaṃ pātrāṇi dogdhṝṃśca kṣīrāṇi ca samādiśa //

tato dāsyāmyahaṃ bhadra sarvaṃ yasya yathepsitam /
duhitṛtve ca māṃ vīra saṅkalpayitumarhasi //
nārada uvāca /

tathetyuktvā pṛthuḥ sarvaṃ vidhānamakarodvaśī /
tato bhūtanikāyāstāṃ vasudhāṃ duduhustadā //

tāṃ vanaspatayaḥ pūrvaṃ samuttasthurdudhukṣavaḥ /
sā'tiṣṭhadvatsalā vatsaṃ dogdhṛpātrāṇi cecchatī //

vatso'bhūtpuṣpitaḥ sālaḥ plakṣo dogdhā'bhavattadā /
chinnaprarohaṇaṃ dugdhaṃ pātramaudumbaraṃ śubham //

udayaḥ parvato vatso merurdogdhā mahāgiriḥ /
ratnānyoṣadhayo dugdhaṃ pātramastamayaṃ tathā //

devānāṃ vatsa indro'bhūtpātraṃ dārumayaṃ tathā /
dogdhā ca savitā devo dugdhamūrjaskaraṃ priyam //

asurā duduhurmāyāmayaḥpātre tu tāṃ tadā /
dogdhā dvimūrdhā tatrāsīdvatsaścāsīdvirocanaḥ //

kṛṣiṃ ca sasyaṃ ca narā duduhuḥ pṛthivītale /
svāyambhuvo manurvatsasteṣāṃ dogdhā'bhavatpṛthuḥ //

alābupātre ca tathā viṣaṃ dugdhā vasundharā /
dhṛtarāṣṭro'bhavaddogdhā teṣāṃ vatsastu takṣakaḥ //

saptarṣibhirbrahma dugdhā tathā cākliṣṭakarmabhiḥ /
dogdhā bṛhaspatiḥ pātraṃ chando vatsaśca somarāṭ //

antardhānaṃ cāmapātre dugdhā puṇyajanairvirāṭ /
dogdhā vaiśravaṇasteṣāṃ vatsaścāsīdvṛṣadhvajaḥ //

puṇyagandhānpadmapātre gandharvāpsaraso'duhan /
vatsaścitrarathasteṣāṃ dogdhā viśvaruciḥ prabhuḥ //

svadhāṃ rajatapātreṣu duduhuḥ pitaraśca tām /
vatso vaivasvatasteṣāṃ yamo dogdhāntakastadā //

evaṃ nikāyaistairdugdhā payo'bhīṣṭaṃ hi sā virāṭ /
yairvartayanti te hyadya pātrairvatsaiśca nityaśaḥ //

yajñaiśca vividhairiṣṭvā pṛthurvainyaḥ pratāpavān /
santarpayitvā bhūtāni sarvaiḥ kāmairmanaḥpriyaiḥ //

hairaṇyānakarodrājā ye kecitpārthivā bhuvi /
tānbrāhmaṇebhyaḥ prāyacchadaśvamedhe mahāmakhe //

sa ṣaṣṭiṃ gosahasrāṇi ṣaṣṭiṃ nāgaśatāni ca /
sauvarṇānakarodrājā brāhmaṇebhyaśca tāndadau //

imāṃ ca pṛthivīṃ sarvāṃ maṇiratnavibhūṣitām /
sauvarṇīmakarodrājā brāhmaṇebhyaśca tāṃ dadau //

sa cenmamāra sṛñjaya caturbhadratarastvayā / putrātpuṇyatarastubhyaṃ mā putramanutapyathāḥ / ayajvānamadakṣiṇyamabhi śvaityetyudāharat //