Mahabharata · Chapter 7.185

vyāsenaivamathoktastu dharmarājo yudhiṣṭhiraḥ /
svayaṃ karṇavadhādvīro nivṛtto bharatarṣabha //

ghaṭotkace tu nihate sūtaputreṇa tā niśām /
duḥkhāmarṣavaśaṃ prāpto dharmarājo yudhiṣṭhiraḥ //

dṛṣṭvā bhīmena mahatīṃ vāryamāṇāṃ camūṃ tava /
dhṛṣṭadyumnamuvācedaṃ kumbhayoniṃ nivāraya //

tvaṃ hi droṇavināśāya samutpanno hutāśanāt / saśaraḥ kavacī khaṅgī dhanvī ca paratāpanaḥ /
abhidrava raṇe hṛṣṭo mā ca te bhīḥ kathañcana //

janamejayaḥ śikhaṇḍī ca daurmukhiśca yaśodharaḥ /
abhidravantu saṃhṛṣṭāḥ kumbhayoniṃ samantataḥ //

nakulaḥ sahadevaśca draupadeyāḥ prabhadrakāḥ /
drupadaśca virāṭaśca putrabhātṛsamanvitau //

sātyakiḥ kekayāścaiva pāṇḍavaśca dhanañjayaḥ /
abhidravantu vegena kumbhayonivadhepsayā //

tathaiva rathinaḥ sarve hastyaśvaṃ yacca kiñcana /
padātāśca raṇe droṇaṃ pātayantu mahāratham //

tathā'jñaptāstu te sarve pāṇḍavena mahātmanā /
abhyadravanta vegena kumbhayonivadhepsayā //

āgacchatastānsahasā sarvodyogena pāṇḍavān /
pratijagrāha samare droṇaḥ śastrabhṛtāṃ varaḥ //

tato duryodhano rājā sarvodyogena pāṇḍavān /
abhyadravatsusaṅkruddha icchandroṇasya jīvitam //

tataḥ pravavṛte yuddhaṃ śrāntavāhanasainikam /
pāṇḍavānāṃ kurūṇāṃ ca garjatāmitaretaram //

nidrāndhāste mahārāja pariśrāntāśca saṃyuge /
nābhyapadyanta samare kāñcicceṣṭāṃ mahārathāḥ //

triyāmā rajanī caiṣā ghorarūpā bhayānakā /
sahasrayāmapratimā babhūva prāṇahāriṇī //

vadhyatāṃ ca tathā teṣāṃ kṣatānāṃ ca viśeṣataḥ /
ghorā rātriḥ samājajñe nidrāndhānāṃ viśeṣataḥ //

sarve hyāsannirutsāhāḥ kṣatriyā dīnacetasaḥ /
tava caiva pareṣāṃ ca gatāstrā vigateṣavaḥ //

te tadā pārayantaśca bhramantaśca viśeṣataḥ /
svadharmamanupaśyanto na jahuḥ svāmanīkinīm //

astrāṇyanye samutsṛjya nidrāndhāḥ śerate janāḥ /
ratheṣvanye gajeṣvanye hayeṣvanye ca bhārata //

nidrāndhā no bubudhire kāñcicceṣṭāṃ narādhipa /
tānanye samare yodhāḥ preṣayanti yamakṣayam //

svapnāyamānāṃstvapare parānativicetasaḥ /
ātmānaṃ samare jaghnuḥ svāneva ca parānapi //

nānāvāco vimuñcanto nidrāndhāste mahāraṇe //

asmākaṃ ca mahārāja parebhyo bahavo janāḥ /
yoddhavyamiti tiṣṭhanto nidāsaṃraktalocanāḥ //

saṃsarpanto raṇe kecinnidrāndhāste tathāparān /
jaghruḥ śūrā raṇe śūrāṃstasmiṃstamasi dāruṇe //

hanyamānamathātmāvanaṃ paraiśca bahavo janāḥ /
nābhyajānanta samare nidrayā mohitā bhṛśam //

teṣāmetādṛśīṃ ceṣṭāṃ vijñāya puruṣarṣabhaḥ /
uvāca vākyaṃ bībhatsuruccaiḥ sannādayandiśaḥ //

śrāntā bhavanto nidrāndhāḥ sarva eva savāhanāḥ /
tamasā ca vṛte sainye rajasā bahulena ca //

te yūyaṃ yadi manyadhvamupāramata sainikāḥ /
nimīlayata cātraiva raṇabhūmau muhūrtakam //

tato vinidrā viśrāntāścandramasyudite punaḥ /
saṃsādhayiṣyathānyonyaṃ svargāya kurupāṇḍavāḥ //

tadvacaḥ sarvadharmajñā dhārmikasya viśāmpate /
arocayanta sainyāni tathā cānyonyamabruvan //

cukruśuḥ karṇakarṇeni tathā duryodhaneti ca /
upāramata pāṇḍūnāṃ viratā hi varūthinī //

tathā vikrośamānasya phalgunasya tatastataḥ /
upāramata pāṇḍūnāṃ senā tava ca bhārata //

tāmasya vācaṃ devāśca ṛṣayaśca mahātmanaḥ /
sarvasainyāni cākṣudrāṃ prahṛṣṭāḥ pratyapūjayan //

tatsampūjya vaco'krūraṃ sarvasainyāni bhārata /
muhūrtamasvapanrājañśrāntāni bharatarṣabha //

sā tu samprāpya viśrāmaṃ dhvajinī tava bhārata /
sukhamāptavatī vīramarjunaṃ pratyapūjayat //

tvayi vedāstathāstrāṇi tvayi buddhiparākramau /
dharmastvayi mahābāho dayā bhūteṣu cānagha //

yaccāśvastāstavecchāmaḥ śarma pārtha tadastu te /
manasaśca priyānarthānvīra kṣipramavāpnuhi //

iti te taṃ naravyāghraṃ praśaṃsanto mahārathāḥ /
nidrayā samavākṣiptāstūṣṇīmāsanviśāmpate //

vīrā vāraṇakumbheṣu suṣupuryuddhakarśitāḥ /
rātrau ratipariśrāntāḥ kāminīnāṃ kuceṣviva //

aśvapṛṣṭheṣu cāpyanye rathanīḍeṣu cāpare /
gajaskandhagatāścānye śerate cāpare kṣitau //

sāyudhāḥ sagadāścaiva sakhaṅgāḥ saparaśvathāḥ /
saprāsakavacāścānye narāḥ suptāḥ pṛthakpṛthak //

gajāste pannagābhogairhastairbhūreṇuguṇṭhitaiḥ /
nidrāndhā vasudhāṃ cakrurghrāṇaniḥ śvāsaśītalām //

suptāḥ śuśubhire tatra niḥśvasanto mahītale /
vikīrṇā girayo yadvanniḥśvasadbhirmahoragaiḥ //

samāṃ ca viṣamāṃ cakruḥ khurāgrairvikṛtāṃ mahīm / hayāḥ kāñcanayoktrāste kesarālambibhiryugaiḥ /
suṣupustatra rājendra yuktā vāheṣu sarvaśaḥ //

evaṃ hayāśca nāgāśca yodhāśca bharatarpabha /
yuddhādviramya suṣupuḥ śrameṇa mahatā'nvitāḥ //

tattathā nidrayā bhagnaṃ tadbabhau niḥsvanaṃ balam /
kuśalaiḥ śilpibhirnyastaṃ paṭe citramivādbhutam //

te kṣatriyāḥ kuṇḍalino yuvānaḥ parasparaṃ sāyakavikṣatāṅgāḥ /
kumbheṣu līnāḥ suṣupurgajānāṃ kuceṣu lagnā iva kāminīnām //

tataḥ kumudanāthena kāminīgaṇḍapāṇḍunā /
netrānandena candreṇa māhendrī digalaṅkṛtā //

daśaśatākṣakakubdariniḥsṛtaḥ kiraṇakesarabhāsurapiñjaraḥ /
timiravāraṇavṛthavidāraṇaḥ samudiyādudayācalakesarī //

haravṛṣottamagātrasamadyutiḥ smaraśarāsanapūrṇasamaprabhaḥ /
navavadhṛsmitacārumanoharaḥ pravisṛtaḥ kumudākarabāndhavaḥ //

tato muhūrtādbhagavānpurastācchaśalakṣaṇaḥ /
aruṇaṃ darśayāmāsa grasañjyotiḥ prabhāṃ prabhuḥ //

aruṇasya tu tasyānu jātarūpasamaprabham /
raśmijālaṃ mahaccandro mandaṃ mandamavāsṛjat //

utsārayantaḥ prabhayā tamaste candraraśmayaḥ /
paryagacchañchanaiḥ sarvā diśaḥ khaṃ ca kṣitiṃ tathā //

tato muhūrtādbhuvanaṃ jyotirbhūtamivābhavat /
aprakhyamaprakāśaṃ ca jagāmāśu tamastathā //

pratiprakāśite loke divābhūte niśākare /
vicerurna viceruśca rājannaktañcarāstataḥ //

bodhyamānaṃ tu tatsainyaṃ rājaṃścandrasya raśmibhiḥ /
bubudhe śatapatrāṇāṃ vanaṃ sūryāṃśubhiryathā //

yathā candrodayoddhūtaḥ kṣubhitaḥ sāgaro'bhavat /
tathā candrodayoddhūtaḥ kṣubhitaśca balārṇavaḥ //

tataḥ pravavṛte yuddhaṃ punareva viśāmpate /
loke lokavināśāya paraṃ lokamabhīpsatām //