Mahabharata · Chapter 6.94
svasainyaṃ nihataṃ dṛṣṭvā rājā duryodhanaḥ svayam /
abhyadhāvatsusankruddho bhīmasenamarindamam //
pragṛhya sumahaccāpamindrāśanisamasvanam /
mahatā śaravarṣeṇa pāṇḍavaṃ samavākirat //
ardhacandraṃ ca sandhāya sutīkṣṇaṃ lomavāpinam /
bhīmasenasya ciccheda cāpaṃ krodhasamanvitaḥ //
tadantaraṃ ca samprekṣya tvaramāmo mahārathaḥ /
prasandadhe śitaṃ bāṇaṃ girīṇāmapi dāraṇam //
tenorasi mahārāja bhīmasenamatāḍayat /
sa gāḍhaviddho vyathitaḥ sṛkviṇī parisaṃlihan //
samālalambe tejasvī dhvajaṃ hemapariṣkṛtam /
tathā vimanasaṃ dṛṣṭvā bhīmasenaṃ ghaṭotkacaḥ //
krodhenābhiprajajvāla didhakṣanniva pāvakaḥ /
abhimanyumukhāścāpi pāṇḍavānāṃ mahārathāḥ //
samabhyadhāvankrośanto rājānaṃ jātasambhramāḥ /
samprekṣya tānsampatataḥ sankruddhāñjātasambhramān //
bhāradvājo'bravīdvākyaṃ tāvakānāṃ mahārathān /
kṣipraṃ gacchata bhadraṃ vo rājānaṃ parirakṣata //
saṃśayaṃ paramaṃ prāptaṃ mañjantaṃ vyasanārṇave /
ete kruddhā maheṣvāsāḥ pāṇḍavānāṃ mahārathāḥ //
bhīmasenaṃ puraskṛtya duryodhanamupādravan /
nānāvidhāni śastrāṇi visṛjanto mahārathāḥ //
nadanto bhairavānnādāṃstrāsayantaśca bhūmipān /
tadā'cāryavacaḥ śrutvā saumadattipurogamāḥ //
tāvakāḥ samavartanta pāmḍavānāmanīkinīm /
kṛpo bhūriśravāḥ śalyo droṇaputro viviṃśatiḥ //
citraseno vikarṇaśca saindhavo'tha bṛhadbalaḥ /
āvantyau ca maheṣvāsau kauravaṃ paryavārayan //
te viṃśatipadaṃ gatvā samprahāraṃ pracakrire /
pāṇ़ḍavā dhārtarāṣṭrāśca parasparajighāṃsavaḥka //
evamuktvā mahābāhurmahadviṣphārya kārmukam /
bhāradvājastato bhīmaṃ ṣaḍviṃśatyā samārpayat //
bhūyaścainaṃ mahābāhuḥ śaraiḥ śīghramavākirat /
parvataṃ vāridhārābhiḥ prāvṛṣīva valāhakaḥ //
taṃ pratyavidhyaddaśabhirbhīmasenaḥ śilīmukhaiḥ /
tvaramāṇo maheṣvāsaḥ savye pārśve mahābalaḥ //
sa gāḍhaviddho vyathito vayovṛddhaśca bhārata /
pranaṣṭasañjñaḥ sahasā rathopastha upāviśat //
guruṃ pravyathitaṃ dṛṣṭvā rājā duryodhanaḥ svayam /
drauṇāyaniśca sankruddhau bhīmasenamabhidrutau //
tāvāpatantau samprekṣya kālāntakayamopamau /
bhīmaseno mahābāhurgadāmādāya satvaram //
avaplutya rathāttūrṇaṃ tasthau giririvācalaḥ / samudyamya gadāṃ gurvī yamadaṇḍopamāṃ raṇe /
tamudyatagadaṃ dṛṣṭvā kailāsamiva śṛṅgiṇam /
kauravo droṇaputraśca sahitāvabhyadhāvatām //
tāvāpatantau sahitau tvaritau balināṃ varau /
abhyadhāvata vegena tvaramāṇo vṛkodaraḥ //
tamāpatantaṃ samprekṣya sankruddhaṃ bhīmadarśanam /
samabhyadhāvaṃstvaritāḥ kauravāṇāṃ mahārathāḥ //
bhāradvājamukhāḥ sarve bhīmasenajighāṃsayā /
nānāvidhāni śastrāṇi bhīmasyorasyapātayan //
sahitāḥ pāṇḍavaṃ sarve pīḍayantaḥ samantataḥ /
taṃ dṛṣṭvā saṃśayaṃ prāptaṃ pīḍyamānaṃ mahāratham //
abhimanyuprabhṛtayaḥ pāṇ़ḍavānāṃ mahārathāḥka . abhyadāvanparīpsantaḥ prāṇāṃstyaktvā sudustyajān
anūpādhipatiḥ śūro bhīmasya dayitaḥ sakhā /
nīlo nīlāmbudaprakhyaḥ sankruddho drauṇimabhyāt //
spardhate hi maheṣvāso nityaṃ droṇasutena saḥ /
sa viṣphārya mahaccāpaṃ drauṇiṃ vivyādha patriṇā //
yathā śakro mahārāja purā vivyādha dānavam /
vipracittiṃ durādharṣaṃ devatānāṃ bhayankaram //
yena lokatrayaṃ krodhātrāsitaṃ svena tejasāka . 6-94-32bsa rudreṇa jitaḥ pūrvaṃ nihato mātariśvanā
tathā nīlena nirbhinnaḥ samyaṅbhuktena patriṇā //
sañjātarudhirotpīḍo drauṇiḥ krodhasamanvitaḥ /
sa viṣphārya dhanuścitramindrāśanisamasvanam //
dadhre nīlavināśāya matiṃ matimatāṃ varaḥ /
tataḥ sandhāya vimalānbhallānkarmāramārjitān //
jaghāna caturo vāhānpātayāmāsa ca dhvajam / sūtaṃ caikena bhallena rathanīḍādapāharat
saptamena ca bhallena nīlaṃ vivyādha vakṣasi //
sa gāḍhaviddho vyathito rathopastha upāviśat /
mohitaṃ vīkṣya rājānaṃ nīlamaśmacayopamam //
ghaṭotkaco'bhisankruddho jñātibhiḥ parivāritaḥ . abhidudrāva vegena drauṇimāhavaśobhinam /
tathetare cābhyadhāvanrākṣasā yuddhadurmadāḥ // 6-94-38a bhīmaseno mahābāhurnīlaṃ nīlāñjanaprabham / āropya svarathaṃ vīro duryodhanamapādravat //
ghaṭotkacaṃ ca samprekṣya rākṣasaṃ ghoradarśanam //
abhyadhāvata tejasvī bhārajvājātmajastvaran //
nijaghāna ca sankruddho rākṣasānbhīmadarśanān / yo'bhavannagrataḥ kruddhā rākṣasasya puraḥsarāḥ /
vimukhāṃścaiva tāndṛṣṭvā drauṇicāpacyutaiḥ śaraiḥ //
akruddhyata mahākāyo bhaimasenirghaṭotkacaḥ /
prāduścakre tato māyāṃ ghorarūpāṃ sudāruṇām //
mohayansamare drauṇiṃ māyāvī rākṣasādhipaḥ /
tataste tāvakāḥ sarve māyayā vimukhīkṛtāḥka //
anyonyaṃ samapaśyanta nikṛttā medinītale /
viceṣṭamānāḥ kṛpaṇāḥ śoṇitena pariplutāḥ //
droṇaṃ duryodhanaṃ śalyamaśvatthāmānameva ca /
prāyaśaśca maheṣvāsā ye pradhānāḥ sma kauravāḥ //
vidhvastā rathinaḥ sarve gajāśca vinipātitāḥ /
hayāścaiva hayārohāḥ sannikṛttāḥ sahasraśaḥ //
taddṛṣṭvā tāvakaṃ sainyaṃ vidrutaṃ śibiraṃ prati /
mama prākrośato rājaṃstathā devavratasya ca //
yudhyadhvaṃ mā palāyadhvaṃ māyaiṣā rākṣasī raṇe /
ghaṭotkacapramukteti nātiṣṭhanta vimohitāḥ //
naiva te śraddadhurbhītā vadatorāvayorvacaḥ /
tāṃśca pradravato dṛṣṭvā jayaṃ prāptāśca pāṇḍavāḥ //
ghaṭotkacena sahitāḥ siṃhanādānpracakrire /
śaṅkhadundubhinirghoṣaiḥ samantānnedire bhṛśam //
evaṃ tava balaṃ sarvaṃ haiḍimbena mahātmanā /
sūryāstamanavelāyāṃ prabhagnaṃ vidrutaṃ diśaḥ //
Original text: Mahābhārata (southern recension) · Edition: Śrīman Mahābhāratam, ed. T. R. Krishnacharya and T. R. Vyasacharya, Nirnaya Sagar Press, Bombay 1906–1910; e-text by SARIT (Shrinivasa Varakhedi and others) · SARIT: Search and Retrieval of Indic Texts · SARIT (e-text) via Internet Archive · CC BY-SA 3.0