Mahabharata · Chapter 6.79
tato duryodhano rājā lohitāyati bhāskare /
sangrāmarabhaso bhīmaṃ hantukāmo'bhyadhāvata //
tamāyāntamabhiprekṣya nṛvīraṃ dṛḍhavairiṇam /
bhīmasenaḥ susankruddha idaṃ vacanamabravīt //
ayaṃ sa kālaḥ samprāpto varṣapūgābhivāñchitaḥ /
adya tvāṃ nihaniṣyāmi yadi notsṛjase raṇam //
adya kuntyāḥ parikleśaṃ vanavāsaṃ ca kṛtsnaśaḥ /
draupadyāśca parikleśaṃ praṇeṣyāmi hate tvayi //
yatpurā matsarībhūtvā pāṇḍavānavamanyase /
tasya pāpasya gāndhāre paśya vyasanamāgatam //
karṇasya matamāsthāya saubalasya ca yatpurā /
acintya pāṇḍavānkāmādyatheṣṭaṃ kṛtavānasi //
yācamānaṃ ca yanmohāddāśārhamavamanyase /
ulūkasya samādeśaṃ yaddadāsi ca hṛṣṭavat //
tena tvāṃ nihaniṣyāmi sānubandhaṃ sabāndhavam /
śamīkariṣye tatpāpaṃ yatpurā kṛtavānasi //
evamuktvā dhanurghoraṃ vikṛṣyodbhrāmya cāsakṛt /
samādhatta śarānghorānmahāśanisamaprabhān //
ṣaḍviṃśatimasaṃ kruddho mumocāśu suyodhane /
jvalitāgniśikhākārānvajrakalpānajihmagān //
tato'sya kārmukaṃ dvābhyāṃ sūtaṃ dvābhyāṃ ca vivyadhe /
caturbhiraśvāñjavanānanayadyamasādanam //
dvābhyāṃ ca suvikṛṣṭābhyāṃ śarābhyāmarimardanaḥ /
chatraṃ ciccheda samare rājñastasya narottam //
ṣaṅbhiśca tasya ciccheda jvalantaṃ dhvajamuttamam /
chittvā taṃ ca nanādoccaistava putrasya paśyataḥ //
rathācca sa dhvajaḥ śrīmānnānāratnavibhūṣitāt /
papāta sahasā bhūmau vidyuñjaladharādiva //
jvalantaṃ sūryasankāśaṃ nāgaṃ maṇimayaṃ śubham /
dhvajaṃ kurupateśchinnaṃ dadṛśuḥ sarvapārthivāḥ //
athainaṃ daśabhirbāṇaistotrairiva mahādvipam /
ājaghāna raṇe vīraṃ smayanniva mahārathaḥ //
sa gāḍhaviddho vyathito bhīmasenena saṃyuge /
niṣasāda rathopasthe mūrcchābhihatacetanaḥ //
tataḥ sa rājā sindhūnāṃ rathaśreṣṭho mahābalaḥ /
duryodhanasya jagrāha pārṣṇiṃ svapuruṣairvṛtaḥ //
kṛpaśca rathināṃ śreṣṭhastava putramacetanam /
āropayadrathaṃ rājanduryodhanamamarṣaṇam //
parivārya tato bhīmaṃ jetukāmo jayadrathaḥ /
rathairanekasāhasrairbhīmasyāvārayaddiśaḥ //
dhṛṣṭaketustato rājannabhimanyuśca vīryavān /
kekayā draupadeyāśca tava putrānayodhayan //
citrasenaḥ sucitraśca citrāṅgaścitradarśanaḥ /
cārucitraḥ sucāruśca tathā nandopanandakau //
aṣṭāvete maheṣvāsāḥ sukumārā yaśasvinaḥ /
abhimanyurathaṃ rājansamantātparyavārayan //
ājaghāna tatastūrṇamabhimanyurmahāmanāḥ /
ekaikaṃ pañcabhirbāṇaiḥ śitaiḥ sannataparvabhiḥ //
vajramṛtyupratīkāśairvicitrāyudhaniḥsṛtaiḥ /
amṛṣyamāṇāste sarve saubhadraṃ rathasattamam //
vavṛṣurmārgaṇaistīkṣṇairgiriṃ merumivāmbudāḥ /
sa pīḍyamānaḥ samare kṛtāstro yuddhadurmadaḥ //
abhimanyurmahārāja tāvakānsamakampayat /
yathā devāsure yuddhe vajrapāṇirmahāsurān //
vikarṇasya tato bhallānpreṣayāmāsa bhārata /
caturdaśa rathaśreṣṭho ghorānāśīviṣopamān //
sa tairvikarṇasya rathātpātayāmāsa vīryavān /
dhvajaṃ sūtaṃ hayāṃścaiva nṛtyamāna ivāhave //
punaścānyāñśarānpītānakuṇṭhāgrāñśilāśitān /
preṣayāmāsa sankruddho vikarṇāya mahābalaḥ //
te vikarṇaṃ samāsādya kaṅkabarhiṇavāsasaḥ /
bhittvā dehaṃ gatā bhūmiṃ jvalanta iva pannagāḥ //
te śarā hemapuṅkhāgrā vyadṛśyanta mahītale /
vikarṇarudhiraklinnā vamanta iva śoṇitam //
vikarṇaṃ vīkṣya nirbhinnaṃ tasyaivānye sahodarāḥ /
abhyadravanta samare saubhadrapramukhānrathān //
abhiyātvā tathaivānyānrathāṃstānsūryavarcasaḥ /
avidhyansamare'nyonyaṃ saṃrambhādyuddhadurmadāḥ //
durmukhaḥ śrutakarmāṇaṃ viddhvā saptabhirāśugaiḥ /
dhvajamekena ciccheda sārathiṃ cāsya saptamiḥ //
aśvāñjāmbūnadairjālaiḥ pracchannānvātaraṃhasaḥ /
jaghāna ṣaṅbhirāsādya sārathiṃ cābhyapātayat //
sa hatāśve rathe tiṣṭhañśrutakarmā mahārathaḥ /
śaktiṃ cikṣepa sankruddho maholkāṃ jvalitāmiva //
sā durmukhasya vimalaṃ varma bhittvā yaśasvinaḥ /
vidārya prāviśadbhūbhiṃ dīpyamānā svatejasā //
durmukho vihvalastatra niṣasāda raṇe vibho /
visañjñaṃ prekṣya te sarve bhrātaraḥ paryavārayan //
taṃ dṛṣṭvā virathaṃ tatra sutasomo mahārathaḥ /
paśyatāṃ sarvasainyānāṃ rathamāropayatsvakam //
śrutakīrtistathā vīro jayatsenaṃ sutaṃ tava /
abhyayātsamare rājanhantukāmo yaśasvinam //
tasya vikṣipataścāpaṃ śrutakīrtermahāsvanam /
ciccheda samare tūrṇaṃ jayatsenaḥ sutastava //
kṣurapreṇa sutīkṣṇena prahasanniva bhārata /
taṃ dṛṣṭvā cchinnadhanvānaṃ śatānīkaḥ sahodaram //
abhyapadyata tejasvī siṃhavanninadanmuhuḥ /
śatānīkastu samare dṛḍhaṃ vispārya kārmukam //
vivyādha daśabhistūrṇaṃ jayatsenaṃ śilīmukhaiḥ /
nanāda sumahānādaṃ prabhinna iva vāraṇaḥ //
athānyena sutīkṣṇena sarvāvaraṇabhedinā /
śatānīko jayatsenaṃ vivyādha hṛdaye bhṛśam //
tathā tasminvartamāne duṣkarṇo bhrāturantike . mumocāsmaiśitānbāṇāṃstīkṣṇānāśīviṣopamān
ciccheda samare cāpaṃ nākuleḥ krodhamūrcchitaḥ //
athānyaddhanurādāya bhārasāhamanuttamam /
samādatta śarānghorāñśatānīko mahābalaḥ //
tiṣṭhatiṣṭheti cāmantrya duṣkarṇaṃ bhrāturagrataḥ /
mumocāsmai śitānbāṇājjvalitānpannagāniva //
tato'sya dhanurekena dvābhyāṃ sūtaṃ ca māriṣa /
ciccheda samare tūrṇaṃ taṃ ca vivyādha saptabhiḥ //
aśvānmanojavāṃstasya karburānvātaraṃhasaḥ /
jaghāna niśitaistūrṇaṃ sarvāndvādaśabhiḥ śaraiḥ //
athāpareṇa bhallena suyuktenāśupātinā /
duṣkarṇaṃ nākuliḥ kruddho vivyādha hṛdaye bhṛśam //
sa papāta tato bhūmau vajrāhata iva drumaḥ /
duṣkarṇaṃ vyathitaṃ dṛṣṭvā pañca rājanmahārathāḥ //
dighāṃsantaḥ śatānīkaṃ sarvataḥ paryavārayan /
chādyamānaṃ śaravrataiḥ śatānīkaṃ yaśasvinam //
abhyadhāvanta sankruddhāḥ kekayāḥ pañca sodarāḥ /
tānabhyāpatataḥ prekṣya tava putrā mahārathāḥ //
pratyudyayurmahārāja gajāniva mahāgajāḥ /
durmukho durjayaścaiva tathā durmarṣaṇo yuvā //
śatruñjayaḥ satrusahaḥ sarve kruddhā yaśasvinaḥ /
pratyudyātā mahārāja kekayānbhrātaraḥ samam //
rathairnagarasankāśairhayairyuktairmanojavaiḥ /
nānāvarṇavicitrābhiḥ patākābhiralaṅkṛtaiḥ //
śaracāpadharā vīrā vicitrakavacadhvajāḥ /
viviśuste paraṃ sainyaṃ siṃhā iva vanādvanam //
teṣāṃ sutumulaṃ yuddhaṃ vyatiṣaktarathadvipam /
avartata mahāraudraṃ nighnatāmitaretaram //
anyonyāgaskṛtāṃ rājanyamarāṣṭravivardhanam /
muhūrtāstamite sūrye cakruryuddhaṃ sudāruṇam //
rathinaḥ sādinaścātha vyakīryanta sahasraśaḥ /
tataḥ śāntanavaḥ kruddhaḥ śaraiḥ sannataparvabhiḥ //
nāśayāmāsa senāṃ tāṃ bhīṣmasteṣāṃ mahātmanām /
pañcālānāṃ ca sainyāni śarairninye yamakṣayam //
evaṃ bhittvā maheṣvāsaḥ pāṇḍavānāmanīkinīm /
kṛtvā'vahāraṃ sainyānāṃ yayau svaśibiraṃ nṛpa //
nāśayāmāsaturvīrau dhṛṣṭadyumnavṛkodarau /
karavāṇāmanīkāni śaraiḥ sannataparvabhiḥ //
dharmarājo'pi samprekṣya dhṛṣṭadyumnavṛkodarau /
mūrdhni caitāvupāghrāya prahṛṣṭaḥ śibiraṃ yayau //
arjuno vāsudevaśca kauravāṇāmanīkinīm . hatvā vidrāvya ca śaraiḥ śibirāyaiva jagmatuḥ //
Original text: Mahābhārata (southern recension) · Edition: Śrīman Mahābhāratam, ed. T. R. Krishnacharya and T. R. Vyasacharya, Nirnaya Sagar Press, Bombay 1906–1910; e-text by SARIT (Shrinivasa Varakhedi and others) · SARIT: Search and Retrieval of Indic Texts · SARIT (e-text) via Internet Archive · CC BY-SA 3.0