Mahabharata · Chapter 5.72

sañjayasya śrutaṃ vākyaṃ bhavataśca śrutaṃ mayā /
sarvaṃ jānāmyabhiprāyaṃ teṣāṃ ca bhavataśca yaḥ //

tava dharmāśritā buddhisteṣāṃ vairāśrayā matiḥ /
yadayuddhena labhyeta tatte bahumataṃ bhavet //

na caivaṃ naiṣṭhikaṃ karma kṣatriyasya viśāmpate /
āhurāśramiṇaḥ sarve na bhaikṣaṃ kṣatriyaścaret //

jayo vadho vā saṅgrāme dhātrā'diṣṭaḥ sanātanaḥ /
svadharmaḥ kṣatriyasyaiṣa kārpaṇyaṃ na praśatyate //

na hi kārpaṇyamāsthāya śakyā vṛttiryudhiṣṭhira /
vikramasva mahābāho jahi śatrūnparantapa //

atigṛddhāḥ kṛtasnehā dīrghakālaṃ sahoṣitāḥ /
kṛtamitrāḥ kṛtabalā dhārtarāṣṭrāḥ parantapa //

na paryāyo'sti yatsāmyaṃ tvayi kuryurviśāmpate /
balavattāṃ hi manyante bhīṣmadroṇakṛpādibhiḥ //

yāvacca mārdavenaitānrājannupacariṣyasi /
tāvadete hariṣyanti tava rājyamarindama //

nānukrośānna kārpaṇyānna ca dharmārthakāraṇāt /
alaṃ kartuṃ dhārtarāṣṭrastava kāmamarindama //

etadeva nimittaṃ te dhārtarāṣṭro yathā tvayi /
nānvatapyata kopena tava kṛtvā'pi duṣkaram //

pitāmahasya droṇasya vidurasya ca dhīmataḥ /
brāhmaṇānāṃ ca sādhūnāṃ rājñaśca nagarasya ca //

paśyatāṃ kurumukhyānāṃ sarveṣāmeva tattvataḥ /
dānaśīlaṃ mṛduṃ dāntaṃ dharmaśīlamanuvratam //

yattvāmupadhinā rājandyūte vañcitavāṃstadā /
na cāpatrapate tena nṛśaṃsaḥ svena karmaṇā //

tathāśīlasamācare rājanmā praṇayaṃ kṛthāḥ /
vadhyāste sarvalokasya kiṃ punastava bhārata //

vāgbhistvapratirūpābhiratudattvāṃ sahānujam /
ślāghamānaḥ prahṛṣṭaḥ sanbhrātṛbhiḥ saha bhāṣate //

etāvatpāṇḍavānāṃ hi nāsti kiñcidiha svakam /
nāmadheyaṃ ca gotraṃ ca tadapyeṣāṃ na śiṣyate //

kālena mahatā caiṣāṃ bhaviṣyati parābhavaḥ /
prakṛtiṃ te bhajiṣyanti naṣṭaprakṛtayo mayi //

duḥśāsanena pāpena tadā dyūte pravartite /
anāthavattadā devī draupadī sudurātmanā //

ākṛṣya keśe rudatī sabhāyāṃ rājasaṃsadi /
bhīṣmadroṇapramukhato gauriti vyāhṛtā muhuḥ //

bhavatā vāritāḥ sarve bhrātaro bhīmavikramāḥ /
dharmapāśanibaddhāśca na kiñcitpratipedire //

etāścānyāśca paruṣā vācaḥ sa samudīrayan /
ślāghate jñātimadhye sma tvayi pravrajite vanam //

ye tatrāsansamānītāste dṛṣṭvā tvāmanāgasam /
aśrukaṇṭhā rudantaśca sabhāyāmāsate sadā //

na cainamabhyanandaṃste rājāno brāhmaṇaiḥ saha /
sarve duryodhanaṃ tatra nindanti sma sabhāsadaḥ //

kulīnasya ca yā nindā vadho vā'mitrakarśana /
mahāguṇo vadho rājannu tu nindā kujīvikā //

tadaiva nihato rājanyadaiva nirapatrapaḥ /
ninditaśca mahārāja pṛthivyāṃ sarvarājabhiḥ //

īṣatkaro vadhastasya yasya cāritramīdṛśam /
praskundena pratistabdhaśchinnamūla iva drumaḥ //

vadhyaḥ sarpa ivānāryaḥ sarvalokasya durmatiḥ /
jahyena tvamamitraghna mā rājanvicikitsithāḥ //

sarvathā tvatkṣamaṃ caitadrocate ca mamānagha /
yattvaṃ pitari bhīṣme ca praṇipātaṃ samācareḥ //

ahaṃ tu sarvalokasya gatvā chetsyāmi saṃśayam /
yeṣāmasti dvidhābhāvo rājanduryodhanaṃ prati //

madhye rājñāmahaṃ tatra prātipauruṣikānguṇān /
tava saṅkīrtayiṣyāmi ye ca tasya vyatikramāḥ //

bruvatastatra me vākyaṃ dharmārthasahitaṃ hitam /
niśamya pārthivāḥ sarve nānājanapadeśvarāḥ //

tvayi sampratipatsyante dharmātmā satyavāgiti /
tasmiṃścādhigamiṣyanti yathā lobhādavartata //

garhayiṣyāmi caivainaṃ paurajānapadeṣvapi /
vṛddhabālānupādāya cāturvarṇye samāgate //

śamaṃ vai yācamānastvaṃ nādharmaṃ tatra lapsyase /
kurūnvigarhayiṣyanti dhṛtarāṣṭraṃ ca pārthivāḥ //

tasmiṃllokaparityakte kiṃ kāryamavaśiṣyate /
hate duryodhane rājanyadanyatkriyatāmiti //

yātvā cāhaṃ kurūnsarvānyuṣmadarthamahāpayan /
yatiṣye praśamaṃ kartuṃ lakṣayiṣye ca ceṣṭitam //

kauravāṇāṃ pravṛttiṃ ca gatvā yuddhādhikārikām /
niśamya vinivartiṣye jayāya tava bhārata //

sarvathā yuddhamevāhamāśaṃsāpi paraiḥ saha /
nimittāni hi sarvāṇi tathā prādurbhavanti me //

mṛgāḥ śakuntāśca vadanti ghoraṃ hastyaśvamukhyeṣu niśāmukheṣu /
ghorāṇi rūpāṇi tathaiva cāgni- rvarṇānbahūnpuṣyati ghorarūpān //

manuṣyalokakṣayakṛtsughoro no cedanuprāpta ihāntakaḥ syāt /
śastrāṇi yantraṃ kavacānrathāṃśca nāgānhayāṃśca pratipādayitvā //

yodhāśca sarve kṛtaniścayāste bhavantu hastyaśvaratheṣu yattāḥ /
sāṅ्grāmikaṃ te yadupārjanīyaṃ sarvaṃ samagraṃ kuru tannarendra //

duryodhano na hyalamadya dātuṃ jīvaṃstavaitannṛpate kathañcit /
yatte purastādabhavatsamṛddhaṃ dyūte hṛtaṃ pāṇḍavamukhya rājyam //