Mahabharata · Chapter 5.48

pṛcchāmi tvāṃ sañjaya rājamadhye kimabravīdvākyamadīnasatvaḥ /
dhanañjayastāta yudhāṃ preṇatā durātmanāṃ jīvitacchinmahātmā //
sañjaya uvāca /

duryodhano vācamimāṃ śrṛṇotu yadabravīdarjuno yotsyamānaḥ /
yudhiṣṭhirasyānumate mahātmā dhanañjayaḥ śrṛṇvataḥ keśavasya //

avitrasto bāhuvīryaṃ vijāna- nnupahvare vāsudevasya dhīraḥ /
avocanmāṃ yotsyamānaḥ kirīṭī madhye brūyā dhārtarāṣṭraṃ kurūṇām //

saṃśrṛṇvatastasya durbhāṣiṇo vai durātmanaḥ sūtaputrasya sūta /
yo yoddhumāśaṃsati māṃ sadaiva mandaprajñaḥ kālapakvo'timūḍhaḥ //

ye vai rājānaḥ pāṇḍavāyodhanāya samānītāḥ śrṛṇvatāṃ cāpi teṣām /
yathā samagraṃ vacanaṃ mayoktaṃ sahāmātyaṃ śrāvayethā nṛpaṃ tata //

yathā nūnaṃ devarājasya devāḥ śuśrūṣante vajrahastasya sarve /
tathā'śrṛṇvanpāṇḍavāḥ sṛñjayāśca kirīṭinā vācamuktāṃ samarthām //

ityabravīdarjuno yotsyamāno gāṇḍīvadhanvā lohitapadmanetraḥ /
na cedrājyaṃ muñcati dhārtarāṣṭro yadhiṣṭhirasyājamīḍhasya rājñaḥ //

asti nūnaṃ karma kṛtaṃ purastā- danirviṣṭaṃ pāpakaṃ dhārtarāṣṭraiḥ /
yeṣāṃ yuddhaṃ bhīmasenārjunābhyāṃ tathāśvibhyāṃ vāsudevena caiva //

śainayena dhruvamāttāyudhena dhṛṣṭadyumnenātha śikhaṇḍinā ca /
yudhiṣṭhireṇendrakalpena caiva yo'padhyānānnirdahedgāṃ divaṃ ca //

taiścedyoddhuṃ manyate dhārtarāṣṭro nirvṛtto'rthaḥ sakalaḥ pāṇḍavānām /
mā tatkārṣīḥ pāṇḍavasyārthaheto- rupaihi yuddhaṃ yadi manyase tvam //

yāṃ tāṃ vane duḥkhaśayyāmavātsī- tpravrājitaḥ pāṇḍavo dharmacārī /
āpnotu tāṃ duḥkhatarāmanarthā- mantyāṃ śayyāṃ dhārtarāṣṭraḥ parāśuḥ //

hriyā jñānena tapasā damena śauryeṇātho dharmaguptyā dhanena /
anyāyavṛttiḥ kuru pāṇḍave yā- nadhyātiṣṭhaddhārtarāṣṭro durātmā //

māyopadhaṃ pratidhānārjavābhyāṃ tapodamābhyāṃ dharmaguptyā balena /
satyaṃ bruvanpratipanno nṛpo na- stitikṣamāṇaḥ kliśyamāno'tivelam //

yadā jyeṣṭhaḥ pāṇḍavaḥ saṃśitātmā krodhaṃ yattaṃ varṣapūgānsughoram /
avastraṣṭā kurupūdvṛttacetā- stadā yuddhaṃ dhārtarāṣṭro'nvatapsyat //

kṛṣṇavartmeva jvalitaḥ samiddho yathā dahetkakṣamagnirnidāghe /
evaṃ dagdhā dhārtarāṣṭrasya senāṃ yudhiṣṭhiraḥ krodhadīptonvavekṣya //

yadā draṣṭā bhīmasenaṃ rathasyaṃ gadāhastaṃ krodhaviṣaṃ vamantam /
amarṣaṇaṃ pāṇḍavaṃ bhīmavegaṃ tadā yuddhaṃ dhārtarāṣṭro'nvatapsyat //

senāgagaṃ daṃśitaṃ bhīmasenaṃ sulakṣaṇaṃ vīrahaṇaṃ pareṣām /
ghnantaṃ camūmantakasannikāśaṃ tadā smartā vacanasyātimānī //

yadā draṣṭā bhīmasenena nāgā- nnipātitāngirikūṭaprakāśān /
kimbhairivāsṛgvamato bhinnakumbhāṃ- stadā yuddhaṃ dhārtarāṣṭro'nvatapsyat //

mahāsiṃho gā iva sampraviśya gadāpāṇirdhārtarāṣṭrānupetya /
yadā bhīmo bhīmarūpo nihantā tadā yuddhaṃ dhārtarāṣṭro'nvatapsyat //

mahābhaye vītabhayaḥ kṛtāstraḥ samāgame śatrubalāvamardī /
sakṛdrathenāpratimānrathaughā- npadātisaṅghāngadayābhinighnan //

sainyānanekāṃstarasā vigṛhṇa- nyadā chettā dhārtarāṣṭrasya sainyam /
chindanvanaṃ paraśuneva śūra- stadā yuddhaṃ dhārtarāṣṭro'nvatapsyat //

tṛṇaprāyaṃ jvalaneneva dagdhaṃ grāmaṃ yathā dhārtarāṣṭrānsamīkṣya /
pakvaṃ sasyaṃ vaidyuteneva dagdhaṃ parāsiktaṃ vipulaṃ svaṃ balaugham //

hatapravīraṃ vimukhaṃ bhayārtaṃ parāṅmukhaṃ prāyaśo'naṣṭayodham /
śastrārciṣā bhimasenena dagdhaṃ tadā yuddhaṃ dhārtarāṣṭro'nvataptsat //

upāsaṅgānācareddakṣiṇena varāṅgānāṃ nakulaścitrayodhī /
yadā rathāgryo rathinaḥ pracetā tadā yuddhaṃ dhārtarāṣṭro'nvatapsyat //

sukhocito duḥkhaśayyāṃ vaneṣu dīrghaṃ kālaṃ nakulo yāmaśeta /
āśīviṣaḥ kruddha ivodvamanviṣaṃ tadā yuddhaṃ dhārtarāṣṭro'nvatapsyat //

tyaktātmānaḥ pārthivāyodhanāya samādiṣṭā dharmarājena sūta /
rathaiḥ śubhraiḥ sainyamabhidravanto dṛṣṭvā paścāttapsyate dhārtarāṣṭraḥ //

śiśūnkṛtāstrānaśiśuprakāśān yadā draṣṭā kauravaḥ pañca śūrān /
tyaktvā prāṇānkauravānādravanta- stadā yuddhaṃ dhārtarāṣṭro'nvatapsyat //

yathā śakro dānavanāśanārthaṃ suvarṇatāraṃ rathamuttamāśvaiḥ /
dāntairyuktaṃ sahadevo'dhirūḍhaḥ śirāṃsi rājñāṃ kṣepsyate mārgaṇaughaiḥ //

mahābhaye sampravṛtte rathasthaṃ vivartamānaṃ samare kṛtāstram /
sarvā diśaḥ sapatantaṃ samīkṣya tadā yuddhaṃ dhārtarāṣṭro'nvatapsyat //

hrīniṣevo nipuṇaḥ satyavādī mahābalaḥ sarvadharmopapannaḥ /
gāndhārimārchaṃstumule kṣiprakārī kṣeptā janānsahadevastarasvī //

yadā draṣṭā draupadeyānmaheṣūn śūrānkṛtāstrānrathayuddhakovidān /
āśīviṣānghoraviṣānivāyata- stadā yuddhaṃ dhārtarāṣṭro'nvatapsyat //

yadābhimanyuḥ paravīraghātī śaraiḥ parānmegha ivābhivarṣan /
vigāhitā kṛṣṇasamaḥ kṛtāstra- stadā yuddhaṃ dhārtarāṣṭro'nvatapsyat //

yadā draṣṭā bālamabālavīryaṃ dviṣaccamūṃ mṛtyumivotpatantam /
saubhadramindrapratimaṃ kṛtāstraṃ tadā yuddhaṃ dhārtarāṣṭro'nvatapsyat //

prabhadrakāḥ śīghratarā yuvāno viśāradāḥ siṃhasamānavīryāḥ /
yadā kṣeptāro dhārtarāṣṭrānsasainyāṃ- stadā yuddhaṃ dhārtarāṣṭro'nvatapsyat //

vṛddhau virāṭadrupadau mahārathau pathakkamūbhyāmabhivartamānau /
yadā draṣṭārau dhārtarāṣṭrānsasainyāṃ- stadā yuddhaṃ dhārtarāṣṭro'nvatapsyat //

yadā kṛtāstro drupadaḥ pracinvan śirāṃsi yūnāṃ samare rathasthaḥ /
krūddhaḥ śaraiśchetsyati cāpamuktai- stadā yuddhaṃ dhārtarāṣṭro'nvatapsyat //

yadā virāṭaḥ paravīraghātī rathāntare śatrucamūṃ praveṣṭā /
mātsyaiḥ sārdhamanṛśaṃsarūpai- stadā yuddhaṃ dhārtarāṣṭro'nvatapsyat //

jyeṣṭhaṃ mātsyamanṛsaṃsāryarūpaṃ virāṭaputraṃ rathinaṃ purastāt /
yadā draṣṭā daṃśatiṃ pāṇḍavārthe tadā yuddhaṃ dhārtarāṣṭro'nvatapsyat //

raṇe hate kauravāṇāṃ pravīre śikhaṇḍinā śantanorvai tanūje /
na jātu naḥ śatravo dhārayeyu- raśaṃśayaṃ satyametadbravīti //

yadā śikhaṇḍī rathinaḥ pracinvan bhīṣmaṃ rathenābhiyātā varūthī /
divyairhayairavamṛdgan rathaughāṃ- stadā yuddhaṃ dhārtarāṣṭro'nvatapsyat //

yadā draṣṭā sṛñjayānāmanīke dhṛṣṭadnumnaṃ pramukhe rocamānam /
astraṃ yasmai guhyamuvāca dhīmā- ndroṇastadā tapsyati dhārtarāṣṭraḥ //

yadā sa senāpatiraprameyaḥ parāmṛdganniṣubhirdhārtarāṣṭrān /
droṇaṃ raṇe śatrusahobhiyātā tadā yuddhaṃ dhārtārāṣṭro'nvatapsyat //

hrīmānmanīpī balavānmanasvī sa lakṣmīvānsomakānāṃ prabarhaḥ /
na jātu taṃ śatravo'nye sahera- nyopāṃ sa syādagraṇīrvṛṣṇisiṃhaḥ //

idaṃ ca brūyā mā vṛṇīṣveti loke yuddhe'dvitīyaṃ sacivaṃ rathastham /
śinernaptāraṃ pravṛṇīma sātyakiṃ mahābalaṃ vītabhayaṃ kṛtāstram //

mahorasko dīrghabāhuḥ pramāthī yuddhe'dvitīyaḥ paramāstravedī /
śinernaptā tālamātrāyadho'yaṃ mahāratho vītabhayaḥ kṛtāstraḥ //

yadā śinīnāmadhipo mayoktaḥ śaraiḥ parānmegha iva pravarṣan /
pracchādayiṣyatyarihā yodhamukhyāṃ- stadā yuddhaṃ dhārtarāṣṭro'nvatapsyat //

yadā dhṛtiṃ kurute yotsyamānaḥ sa dīrghabāhurdṛḍhadhanvā mahātmā /
siṃhasyeva gandhamāghrāya gāvaḥ sañceṣṭante śatravo'smādraṇāgre //

sa dīrghabāhurdṛḍhadhanvā mahātmā bhindyādgirīnsaṃharetsarvalokān /
astre kṛtī nipuṇaḥ kṣiprahasto divi sthitaḥ sūrya ivābhibhāti //

citraḥ sūkṣmaḥ sukṛto yādavasya astre yogo vṛṣṇisiṃhasya bhūyān /
yathāvidhaṃ yogamāhuḥ praśastaṃ sarvairguṇaiḥ sātyakistairupetaḥ //

hiraṇmayaṃ śvetahayaiścaturbhi- ryadā yuktaṃ syandanaṃ mādhavasya /
draṣṭā yuddhe sātyakerdhārtarāṣṭra- stadā tapsyatyakṛtātmā sa mandaḥ //

yadā rathaṃ hemamaṇiprakāśaṃ śvetāśvayuktaṃ vānaraketumugram /
dṛṣṭvā mamāpyāsthitaṃ keśavena tadā tapsyatyakṛtātmā sa mandaḥ //

yadā maurvyāstalaniṣpepamugraṃ mahāśabdaṃ vajraniṣpepatulyam /
vidyūyamānasya mahāraṇe mayā sa gāṇḍivasya śroṣyati mandabuddhiḥ //

tadā mūḍho dhṛtarāṣṭrasya putra- staptā yuddhe durmatirduḥsahāyaḥ /
dṛṣṭvā sainyaṃ bāṇavarṣāndhakāre prabhajyantaṃ gokulavadraṇāgre //

balāhakāduccarataḥ subhīmā- nvidyutsphuliṅgāniva ghorarūpān /
sahasraghnāndviṣatāṃ saṅgareṣu asthicchido marmabhidaḥ supuṅkhān //

yadā draṣṭā jyāmukhādbāṇasaṅghān gāṇḍīvamuktānāpatataḥ śitāgrān /
hayāngajānvarmiṇaścādadānāṃ- stadā yuddhaṃ dhārtarāṣṭro'nvatapsyat //

yadā mandaḥ parabāṇānvimuktā- nmameṣubhirhiyamāṇānpratīpam /
tiryagvidhya cchidyamānānpṛṣatkai- stadā yuddhaṃ dhārtarāṣṭro'nvatapsyat //

yadā vipāṭhā madbhujavipramuktā dvijāḥ phalānīva mahīruhāgrāt /
pracetāra uttamāṅgāni yūnāṃ tadā yuddhaṃ dhārtarāṣṭro'nvatapsyat //

yadā draṣṭā patataḥ syandanebhyo mahāgajebhyo'śvagatānsuyodhanān /
śarairhatānpātitāṃścaiva raṅge tadā yuddhaṃ dhārtarāṣṭro'nvatapsyat //

asamprāptānastrapathaṃ parasya yadā draṣṭā naśyato dhārtarāṣṭrān /
akurvataḥ karma yuddhe samantā- ttadā yuddhaṃ dhārtarāṣṭro'nvatapsyat //

padātisaṅghānrathasaṅghānsamantā- dvyāttānanaḥ kāla ivātateṣuḥ /
praṇotsyāmi jvalitairbāṇavarṣaiḥ śatrūṃstadā tapsyati mandabuddhiḥ //

sarvā diśaḥ sampatatā rathena rajodhvastaṃ gāṇḍivena prakṛttam /
yadā draṣṭā svabalaṃ sampramūḍhaṃ tadā paścāttapsyati mandabuddhiḥ //

kāndigbhūtaṃ chinnagātraṃ visañjñaṃ duryodhano drakṣyati sarvasainyam /
hatāśvavīrāgryanarendranāgaṃ pipāsitaṃ śrāntapatraṃ bhayārtam //

ārtasvaraṃ hanyamānaṃ hataṃ ca vikīrṇakeśāsthikapālasaṅgham /
prajāpateḥ karma yathārthaniṣṭhitaṃ tadā dṛṣṭvā tapsyati mandabuddhiḥ //

yadā rathe gāṇḍivaṃ vāsudevaṃ divyaṃ śaṅkhaṃ pāñcajanyaṃ hayāṃśca /
tūṇāvakṣayyau devadattaṃ ca māṃ ca dṛṣṭvā yuddhe dhārtarāṣṭro'nvatapsyat //

udvartayandasyusaṅghānsametān pravartayanyugamanyadyugānte /
yadā dhakṣyāmyagnivatkauraveyāṃ- stadā taptā dhṛtarāṣṭraḥ saputraḥ //

sabhrātā vai sahasainyaḥ sabhṛtyo bhraṣṭaiśvaryaḥ krodhavaśo'lpacetāḥ /
darpasyānte nihato vepamānaḥ paścānmandastapsyati dhārtarāṣṭraḥ //

pūrvāhṇe māṃ kṛtajapyaṃ kadāci- dvipraḥ provācodakānte manojñam /
kartavyaṃ te duṣkaraṃ karma pārtha yoddhavyaṃ kate śatrubhiḥ savyasācin //

indro vā te harivānvajrahastaḥ purastādyātu samare'rīnvinighnan /
sugrīvayuktena rathena vā te paścātkṛṣṇo rakṣatu vāsudevaḥ //

vajre cāhaṃ vajrahastānmahendrā- dasminyuddhe vāsudevaṃ sahāyam /
sa me labdho dasyuvadhāya kṛṣṇo manye cetadvihitaṃ daivaterme //

ayuddhyamāno manasāpi yasya jayaṃ kṛṣṇaḥ puruṣasyābhinandet /
evaṃ sarvānsa vyatīyādamitrān sendrāndevānmānuṣe nāsti cintā //

sa bāhubhyāṃ sāgaramuttitīrṣe- nmahodadhiṃ salilasyāprameyam /
tejasvinaṃ kṛṣṇamatyantaśūraṃ yuddhena yo vāsudevaṃ jigīṣet //

giriṃ ya icchettu talena bhettuṃ śiloccayaṃ śvetamatipramāṇam /
tasyaiva pāṇiḥ sanakho viśīrye- nna cāpi kiñcitsa girestu kuryāt //

agniṃ samiddhaṃ śamayedbhujābhyāṃ candraṃ ca sūryaṃ ca nivārayeta /
hareddevānāmamṛtaṃ prasahya yuddhena yo vāsudevaṃ jigīṣet //

yo rukmiṇīmekarathena bhoja- nutsādya rājñaḥ samare prasahya /
uvāha bhāryāṃ yaśasā jvalantīṃ yasyāṃ jajñe raukmiṇeyo mahātmā //

ayaṃ gāndhārāṃstarasā sampramathya jitvā putrānnagnajitaḥ samagrān
baddhaṃ mumoca vinadantaṃ prasahya sudarśanaṃ vai devatānāṃ lalāmam //

ayaṃ kavāṭe nijaghāna pāṇḍyaṃ tathā kaliṅgāndantavakraṃ mamarda /
anena dagdhā varṣapūgānvināthā vārāṇasī nagarī sambabhūva //

ayaṃ sma yuddhe manyate'nyairajeyaṃ tamekalavyaṃ nāma niṣādarājam /
vegenaiva śailamabhihatya jambhaḥ śete sa kṛṣṇena hataḥ parāsuḥ //

tathograsenasya sutaṃ suduṣṭaṃ vṛṣṇyandhakānāṃ madhyagataṃ sabhāstham /
apātayadbaladevadvitīyo hatvā dadau cograsenāya rājyam //

ayaṃ saubhaṃ yodhayāmāsa svasthaṃ vibhīṣaṇaṃ māyayā sālvarājam /
saubhadvāri pratyagṛhṇācchataghnīṃ dorbhyāṃ ka enaṃ viṣaheta martyaḥ //

prāgjyotiṣaṃ nāma babhūva durgaṃ puraṃ ghoramasurāṇāmasahyam /
mahābalo narakastatra bhaumo jahārādityā maṇikuṇḍale śubhe //

na taṃ devāḥ saha śakreṇa śekuḥ samāgatā yudhi mṛtyorabhītāḥ /
dṛṣṭvā ca taṃ vikramaṃ keśavasya balaṃ tathaivāstramavāraṇīyam //

jānanto'sya prakṛtiṃ keśavasya nyayojayandasyuvadhāya kṛṣṇam /
sa tatkarma pratiśuśrāva duṣkara- maiśvaryavānsiddhiṣu vāsudevaḥ //

nirmocane ṣaṭsahasrāṇi hatvā sañcchidya pāśānsahasā kṣurāntān /
muraṃ hatvā vinihatyaugharakṣo nirmocanaṃ cāpi jagāma vīraḥ //

tatraiva tenāsya babhūva yuddhaṃ mahābalenātibalasya viṣṇoḥ /
śete sa kṛṣṇena hataḥ parāsu- rvāteneva mathitaḥ karṇikāraḥ //

āhṛtya kṛṣṇo maṇikuṇḍale te hatvā ca bhaumaṃ narakaṃ mura ca /
śriyā vṛto yaśasā caiva vidvā- npratyājagāmāpratimaprabhāvaḥ //

asmai varāṇyadadaṃstatra devā dṛṣṭvā bhīmaṃ karma kṛtaṃ raṇe tat /
śramaśca te yudhyamānasya na syā- dākāśe cāpsu ca te kramaḥ syāt //

śastrāṇi gātre na ca te kramera- nnityeva kṛṣṇaśca tataḥ kṛtārthaḥ /
evaṃ rūpe vāsudeve'prameye mahābale guṇasampatsadaiva //

tamasahyaṃ viṣṇumanantavīrya- māśaṃsate dhārtarāṣṭro vijetum /
sadā hyenaṃ tarkayate durātmā taccāpyayaṃ sahate'smānsamīkṣya //

paryāgataṃ mama kṛṣṇasya caiva yo manyate kalahaṃ samprasahya /
śakyaṃ hartuṃ pāṇḍavānāṃ mamatvaṃ tadveditā saṃyugaṃ tatra gatvā //

namaskṛtvā śāntanavāya rājñe droṇāyātho sahaputrāya caiva /
śāradvatāyāpratidvandvine ca yotsyāmyahaṃ rājyamabhīpsamānaḥ //

dharmeṇāptaṃ nidhanaṃ tasya manye yo yotsyate pāṇḍavairdharmacārī /
mithyā glahe nirjitā vai nṛśaṃsaiḥ saṃvatsarānvai dvādaśa rājaputrāḥ //

vāsaḥ kṛcchro vihitaścāpyaraṇye dīrghaṃ kālaṃ caikamajñātavarṣam /
te hi kasmājjīvatāṃ pāṇḍavānāṃ nandiṣyante dhārtarāṣṭrāḥ padasthāḥ //

te cedasmānyudhyamānāñjayeyu- rdevairmahendrapramukhaiḥ sahāyaiḥ /
dharmādadharmaścarito garīyāṃ- stato dhruvaṃ nāsti kṛtaṃ ca sādhu //

na cedidaṃ pauruṣaṃ karmabaddhaṃ na cedasmānmanyate'sau viśiṣṭān /
āśaṃse'haṃ vāsudevadvitīyo duryodhanaṃ sānubandhaṃ nihantum //

na cedidaṃ karma narendra vandhyaṃ na cedbhavetsukṛtaṃ niṣphalaṃ vā /
idaṃ ca taccābhisamīkṣya nūnaṃ parājayo dhārtarāṣṭrasya sādhuḥ //

pratyakṣaṃ vaḥ kuravo yadbravīmi yuddhyamānā dhārtarāṣṭrā na santi /
anyatra yuddhātkuravo yadi syu- rna yuddhe vai śeṣa ihāsti kaścit //

hatvā tvahaṃ dhārtarāṣṭrānsakarṇā- nrājyaṃ kurūṇāmavajetā samagram /
yadvaḥ kāryaṃ tatkurudhvaṃ yathāsva- miṣṭāndarānātmabhogānbhajadhvam //

apyevaṃ no brāhmaṇāḥ santi vṛddhā bahuśrutāḥ śīlavantaḥ kulīnāḥ /
sāṃvatsarā jyotiṣi cābhiyuktā nakṣatrayogeṣu ca niścayajñāḥ //

uccāvacaṃ daivayuktaṃ rahasyaṃ divyāḥ praśnā mṛgacakrā muhūrtāḥ /
kṣayaṃ mahāntaṃ kurusṛñ़jayānāṃ nivedayante pāṇḍavānāṃ jayaṃ ca //

yathā hi no manyate'jātaśatruḥ saṃsiddhārtho dvipatāṃ nigrahāya /
janārdanaścāpyaparokṣavidyo na saṃśayaṃ paśyati vṛṣṇisiṃhaḥ //

ahaṃ tathainaṃ khalu bhāvirūpaṃ paśyāmi buddhayā svayamapramattaḥ /
dṛṣṭiśca me na vyathate purāṇī saṃyudhyamānā dhārtarāṣṭrā na santi //

anālabdhaṃ jṛmbhati gāṇḍivaṃ dhanu- ranāhatā kampati me dhanurjyā /
bāṇāśca me tūṇamukhādvisṛtya muhurmuhurgantumuśanti caiva //

khaṅgaḥ kośānniḥsarati prasanno hitveva jīrṇāsuragastvacaṃ svām /
dhvaje vāco raudrarūpā bhavanti kadā ratho yokṣyate te kirīṭin //

gomāyusaṅghāśca nadanti rātrau rakṣāṃsyatho niṣpatantyantarikṣāt /
mṛgāḥ śrṛgālāḥ śitikaṇṭhāśca kākā gṛdhrā bakāścaiva tarakṣavaśca //

suvarṇapatrāśca patanti pañcā- dṛṣṭvā rathaṃ śvetahayaprayuktam /
ahaṃ hyekaḥ pārthivānsarvayodhān śarānvarpanmṛtyulokaṃ nayeyam //

samādedānaḥ pṛthagastramārgā- nyathāpririddho gahanaṃ nidāghe /
sthūṇākarṇaṃ pāśupataṃ mahāstraṃ brāhmaṃ cāstraṃ yacca śakro'pyadānme //

vadhe dhṛto vegavataḥ pramuñca- nnāhaṃ prajāḥ kiñcidihāvaśiṣye /
śāntiṃ lapsye paramo hyepa bhāvaḥ sthiro mama brūhi gāvalgaṇe tān //

ye vaijayyāḥ samare sūta labdhvā devānapīndragramukhānsametāt /
tairmanmate kalahaṃ samprasahya sa dhārtarāṣṭraḥ paśyata mohamasya //

vṛddho bhīṣmaḥ śāntanavaḥ kṛpaśca droṇaḥ saputro viduraśca dhīmān /
ete sarve yadvadante tadastu āyuṣmantaḥ kuravaḥ santu sarve //