Language

ENहिગુ
Scripture Library

Mahabharata · Chapter 5.45

5.45.1

śokaḥ krodhaśca lobhaśca kāmo mānaḥ parāsutā /
īrṣyā moho vivitsā ca kṛpā'sūyā jugupsutā //

5.45.2

dvādaśaite mahādoṣā manuṣyaprāṇanāśanāḥ / ekaikamete rājendra manuṣyānparyupāsate /
yaurāviṣṭo naraḥ pāpaṃ mūḍhasañjño vyavasyati //

5.45.3

spṛhayālurugraḥ paruṣo vā vadānyaḥ krodhaṃ bibhranmanasā vai vikatthī /
nṛśaṃsadharmāḥ ṣaḍime janā vai prāpyāpyarthaṃ nota sabhājayante //

5.45.4

sambhogasaṃvidviṣamo'timānī dattvā vikatthī kṛpaṇo durbalaśca /
bahupraśankasī vanitādviṭ sadaiva saptaivoktāḥ pāpaśīlā nṛśaṃsāḥ //

5.45.5

dharmaśca satyaṃ ca tapo damaśca amātsaryaṃ hrīstitikṣānasūyā /
dānaṃ śrutaṃ caiva dhṛtiḥ kṣamā ca mahāvratā dvādaśa brāhmaṇasya //

5.45.6

yo naitebhyaḥ pracyaveddvādaśabhyaḥ sarvāmapīmāṃ pṛthivīṃ sa śiṣyāt /
tribhirdvābhyāmekato vārthito yo nāsya svamastīti ca veditavyam //

5.45.7

damastyāgo'thāpramāda ityeteṣvamṛtaṃ sthitam /
etāni brahmamukhyānāṃ brāhmaṇānāṃ manīṣiṇām //

5.45.8

sadvā'sadvā parīvāde brāhmaṇasya na śasyate /
narakapratiṣṭhāste syurya evaṃ kurute janāḥ //

5.45.9

mado'ṣṭādaśadoṣaḥ sa syātpurā yo'prakīrtitaḥ /
lokadveṣyaṃ pratikūlyamabhyasūyā mṛṣāvacaḥ //

5.45.10

kāmakrodhau pāratantryaṃ parivādo'tha paiśunam /
arthahānirvivādaśca mātsaryaṃ prāṇipīḍanam //

5.45.11

īrṣyā modo'tivādaśca sañjñānāśo'bhyasūyitā /
tasmātprājño na mādyeta sadā hyetadvigarhitam //

5.45.12

sauhṛde vai ṣaṅguṇā veditavyaḥ priye hṛṣyantyapriye ca vyathante /
syādātmanaḥ suciraṃ yācate yo dadātyayācyamapi deyaṃ khalu syāt / iṣṭānputrānvibhavānsvāṃśca dārā- nabhyarthitaścārhati śuddhabhāvaḥ //

5.45.13

tyaktadravyaḥ saṃvasenneha kāmā- dbhiṅkte karmasvāśiṣaṃ bādhate ca //

5.45.14

dravyavānguṇavānevaṃ tyāgī bhavati sātvikaḥ /
pañcabhūtāni pañcabhyo nivartayati tādṛśaḥ //

5.45.15

etatsamṛddhamapyṛddhaṃ tapo bhavati kevalam /
satvātpracyavamānānāṃ saṅkalpena samāhitam //

5.45.16

yato yajñaḥ pravardhante matyasyaivāvarodhanāt /
manasānyasya bhavati vācyanyasyātha karmaṇā //

5.45.17

saṅkalpasiddhaṃ puruṣamasaṅkalpo'dhitiṣṭhati /
brāhmaṇasya viśeṣeṇa kiñcānyadapi me śrṛṇu //

5.45.18

adhyāpayenmahadetadyaśasyaṃ vāco vikarāḥ kavayo vadanti /
asminyoge sarvamidaṃ pratiṣṭhitaṃ ye tadviduramṛtāste bhavanti //

5.45.19

na karmaṇā sukṛtenaiva rājan satyaṃ jayejjuhuyādvā yajedvā /
naitena vālo'mṛtyumabhyeti rājan ratiṃ cāsau na labhatyantakāle //

5.45.20

tṛṣṇīmeka upāsīta ceṣṭeta manasāpi na /
tathā saṃstutinindābhyāṃ prītiroṣau vivarjayet //

5.45.21

atraiva tiṣṭhankṣatriya brahmāviśati paśyati /
vedeṣu cānupūrvyeṇa etadvidvanbravīmi te //

Original text: Mahābhārata (southern recension) · Edition: Śrīman Mahābhāratam, ed. T. R. Krishnacharya and T. R. Vyasacharya, Nirnaya Sagar Press, Bombay 1906–1910; e-text by SARIT (Shrinivasa Varakhedi and others) · SARIT: Search and Retrieval of Indic Texts · SARIT (e-text) via Internet Archive · CC BY-SA 3.0

Esc