Mahabharata · Chapter 5.175

tato'haṃ samanujñāpya kālīṃ gandhavatīṃ tadā / mantriṇaścartvijaścaiva tathaiva ca purohitān /
samanujñāmiṣaṃ kanyāmambāṃ jyeṣṭhāṃ narādhipa //

anujñātā yayau sā tu kanyā sālvapateḥ puram /
vṛddhairdvijātibhirguptā dhātryā cānugatā tadā //

atītya ca tamadhvānamāsamāda narādhipama /
sā tamāsādya rājānaṃ sālvaṃ vacanamabravīt //

āgatāhaṃ mahābāho tvāmuddiśya mahāmate /
abhinandasva māṃ rājansadā priyahite ratām //

pratipādaya māṃ rājandharmādīṃścara dharmataḥ /
tvaṃ hi me manasā dhyātastvayā cāpyupamantritā //
bhīṣma uvāca /

tāmabravītsālvapatiḥ smayanniva viśāmpate /
tvayā'nyapūrvayā nāhaṃ bhāryārthī varavarṇini //

gaccha bhadre punastatra sakāśaṃ bhīṣmakasya vai /
nāhamicchāmi bhīṣmeṇa gṛhītāṃ tvāṃ prasahya vai //

tvaṃ hi bhīṣmeṇa nirjitya nītā prītimatī tadā /
parāmṛśya mahāyuddhe nirjitya pṛthivīpatīn //

nāhaṃ tvayyanyapūrvāyāṃ bhāryārthī varavarṇini /
kathamasmadvidho rājā parapūrvāṃ praveśayet //

nārīṃ viditavijñānaḥ pareṣāṃ dharmamādiśan /
yatheṣṭaṃ gamyatāṃ bhadre mā tvāṃ kālo'tyagādayam //

ambā tamabravīdrājannanaṅgaśarapīḍitā /
naivaṃ vada mahīpāla naitadevaṃ kathañcana //

nāsmi prītimatī nītā bhīṣmeṇāmitrakarśana /
balānnītāsmi rudatī vidrāvya pṛthivīpatīn //

bhajasva māṃ sālvapate bhaktāṃ bālāmanāgasam /
bhaktānāṃ hi parityāgo na dharmeṣu praśasyate //

sāhamāmantrya gāṅgeyaṃ samareṣvanivartinam /
anujñātā ca tenaiva tato'haṃ bhṛśamāgatā //

na sa bhīṣmo mahābāhurmāmicchati viśāmpate /
bhrātṛhetoḥ samārambho bhīṣmasyeti śrutaṃ mayā //

bhaginyau mama ye nīte ambikāmbālike nṛpa /
prādādvicitravīryāya gāṅgeyo hi yavīyase //

yathā sālvapate nānyaṃ varaṃ yāmi kathañcana /
tvāmṛte puruṣavyāghra tathā mūrdhānamālabhe //

na cānyapūrvā rājendra tvāmahaṃ samupasthitā /
satyaṃ bravīmi sālvaitatsatyenātmānamālabhe //

bhajasva māṃ viśālākṣa svayaṃ kanyāmupasthitām /
ananyapūrvāṃ rājendra tvatprasādābhikāṅkṣiṇīm //

tāmevaṃ bhāṣamāṇāṃ tu sālvaḥ kāśipateḥ sutām /
atyajadbharataśreṣṭha jīrṇāṃ tvacamivoragaḥ //

evaṃ bahuvidhairvākyairyācyamānastayā nṛpaḥ /
nāśraddadhatsālvapatiḥ kanyāyāṃ bharatarṣabha //

tataḥ sā manyunā'viṣṭā jyeṣṭhā kāśipateḥ sutā /
abravītsāśrunayanā bāṣpaviplutayā girā //

tvayā tyaktā gamiṣyāmi yatra tatra viśāmpate /
tatra me gatayaḥ santu santaḥ satyaṃ yathā dhruvam //

evaṃ tāṃ bhāṣamāṇāṃ tu kanyāṃ sālvapatistadā /
paritatyāja kauravya karuṇaṃ paridevatīm //

gaccha gaccheti tāṃ sālvaḥ punaḥ punarabhāṣata /
bibhemi bhīṣmātsuśroṇi tvaṃ ca bhīṣmaparigrahaḥ //

evamuktā tu sā tena sālvenādīrghadarśinā /
niścakrāma purāddīnā rudatī kurarī yathā //
bhīṣma uvāca /

niṣkrāmantī tu nagarāccintayāmāsa duḥkhitā /
pṛthivyāṃ nāsti yuvatirviṣamasthatarā mayā //

bandhurbhirviprahīṇāsmi sālvena ca nirākṛtā /
na ca śakyaṃ punargantuṃ mayā vāraṇasāhvayam //

anujñātā tu bhīṣmeṇa sālvamuddiśya kāraṇam /
kiṃ nu garhāmyathātmānamatha bhīṣmaṃ durāsadam //

athavā pitaraṃ mūḍhaṃ yo me'kārṣītsvayaṃvaram /
mayā'yaṃ svakṛto doṣo yā'haṃ bhīṣmarathāttadā //

pravṛtte dāruṇe yuddhe sālvārthaṃ nāpataṃ purā /
tasyeyaṃ phalanirvṛttiryadāpannā'smi mūḍhavat //

dhigbhīṣmaṃ dhikka me mandaṃ pitaraṃ mūḍhacetasam /
yenāhaṃ vīryaśulkena paṇyastrīva pracoditā //

dhiṅmāṃ dhiksālvarājānaṃ dhigdhātāramathāpi vā /
yeṣāṃ durnītabhāvena prāptāsmyāpadamuttamām //

sarvathā bhāgadheyāni svāni prāpnoti mānavaḥ /
anayasyāsya tu mukhaṃ bhīṣmaḥ śāntanavo mama //

sā bhīṣme pratikartavyamahaṃ paśyāmi sāmpratam /
tapasā vā yudhā vāpi duḥkhahetuḥ sa me mataḥ //

ko nu bhīṣmaṃ yudhā jetumutsaheta mahīpatiḥ /
evaṃ sā pariniścitya jagāma nagarādbahiḥ //

āśramaṃ puṇyaśīlānāṃ tāpasānāṃ mahātmanām /
tatastāmavasadrātriṃ tāpasaiḥ parivāritā //

ācakhyau ca yathāvṛttaṃ sarvamātmani bhārata . vistareṇa mahābāho nikhilena śucismitā /
haraṇaṃ ca visargaṃ ca sālvena ca visarjanam //

tatastatra mahānāsīdbrāhmaṇaḥ saṃśitavrataḥ /
śaikhāvatyastapobṛddhaḥ śāstre cāraṇyake guruḥ //

ārtā tāmāha sa muniḥ śaikhāvatyo mahātapāḥ /
niḥśvasantīṃ satīṃ bālāṃ duḥkhaśokaparāyaṇām //

evaṃ gate tu kiṃ bhadre śakyaṃ kartuṃ tapasvibhiḥ /
āśramasthairmahābhāge tapoyuktairmahātmabhiḥ //

sā tvenamabravīdrājankriyatāṃ madanugrahaḥ /
prāvrājyamahamicchāmi tapastapsyāmi duścaram //

mayaiva yāni karmāṇi pūrvadehe tu mūḍhayā /
kṛtāni nūnaṃ pāpāni teṣāmetatphalaṃ dhruvam //

notsahe tu punargantuṃ svajanaṃ prati tāpasāḥ /
pratyākhyātā nirānandā sālvena ca nirākṛtā //

upadiṣṭamihecchāmi tāpasyaṃ vītakalmaṣāḥ /
yuṣmābhirdevasankāśaiḥ kṛpā bhavatu vo mayi //

sa tāmāśvāsayatkanyāṃ dṛṣṭāntāgamahetubhiḥ /
sāntvayāmāsa kāryaṃ ca pratijajñe dvijaiḥ saha //