Mahabharata · Chapter 5.149

evamukte tu gāndhāryā dhṛtarāṣṭro janeśvaraḥ /
duryodhanamuvācedaṃ rājamadhye janādhipa //

duryodhana nibodhedaṃ yattvāṃ vakṣyāmi putraka /
tathā tatkuru bhadraṃ te yadyasti pitṛgauravam //

somaḥ prajāpatiḥ pūrvaṃ kurūṇāṃ vaṃśavardhanaḥ /
somādbabhūva ṣaṣṭho'yaṃ yayātirnahuṣātmajaḥ //

tasya putrā babhūvurhi pañca rājarṣisattamāḥ /
teṣāṃ yadurmahātejā jyeṣṭhaḥ samabhavatprabhuḥ //

pūruryavīyāṃśca tato yo'smākaṃ vaṃśavardhanaḥ /
śarmiṣṭhayā samprasūto duhitrā vṛṣaparvaṇaḥ //

yaduśca bharataśreṣṭha devayānyāḥ suto'bhavat /
dauhitrastāta śukrasya kāvyasyāmitatejasaḥ //

yādavānāṃ kulakaro balavānvīryasammataḥ /
avamene sa tu kṣatraṃ darpapūrṇaḥ sumandadhīḥ //

na cātiṣṭhatpituḥ śastri baladarpavimohitaḥ /
avamene ca pitaraṃ bhrātṝṃścāpyaparājitaḥ //

pṛthivyāṃ caturantāyāṃ yadudevābhavadbalī /
vaśe kṛtvā sa nṛpatīnnyavasannāgasāhvaye //

taṃ pitā paramakruddho yayātirnahuṣātmajaḥ /
śaśāpa putraṃ gāndhāre rājyāccāpi vyaropayat //

ye cainamanvavartanta bhrātaro baladarpitāḥ /
śaśāpa tānapi kruddho yayātistanayānatha //

yavīyāṃsaṃ tataḥ puruṃ putraṃ svavaśavartinam /
rājye niveśayāmāsa vidheyaṃ nṛpasattamaḥ //

evaṃ jyeṣṭho'pyathotsikto na rājyamabhijāyate /
yavīyāṃsopi jāyante rājyaṃ vṛddhopasevayā //

tathaiva sarvadharmajñaḥ piturmama pitāmahaḥ /
pratīpaḥ pṛthivīpālastriṣu lokeṣu viśrutaḥ //

tasya pārthivasiṃhasya rājyaṃ dharmeṇa śāsataḥ /
trayaḥ prajajñire putrā devakalpā yaśasvinaḥ //

devāpirabhavacchreṣṭho bāhlīkastadanantaram /
tṛtīyaḥ śantanustāta dhṛtimānme pitāmahaḥ //

devāpistu mahātejāstvagdoṣī rājasattamaḥ /
dhārmikaḥ satyavādī ca pituḥ śuśrūṣaṇe rataḥ //

paurajānapadānāṃ ca sammataḥ sādhusatkṛtaḥ /
sarveṣāṃ bālavṛddhānāṃ devāpirhṛdayaṅgamaḥ //

vadānyaḥ satyasandhaśca sarvabhūtahite rataḥ /
vartamānaḥ pituḥ śāstre brāhmaṇānāṃ tathaiva ca //

bāhlīkasya priyo bhrātā śantanośca mahātmanaḥ /
saubhrātraṃ ca paraṃ teṣāṃ sahitānāṃ mahātmanām //

atha kālasya paryāye vṛddho nṛpatisattamaḥ /
sambhārānabhiṣekārthaṃ kārayāmāsa śāstrataḥ //

kārayāmāsa sarvāṇi maṅgalārthāni vai vibhuḥ /
taṃ brāhmaṇāśca vṛddhāśca paurajānapadaiḥ saha //

sarve nivārayāmāsurdevāperabhiṣecanam . sa tacchrutvā tu nṛpatirabhiṣekanivāraṇam /
aśrukaṇṭho'bhavadrājā paryaśocata cātmajam //

evaṃ vadānyo dharmajñaḥ satyasandhaśca so'bhavat /
priyaḥ prajānāmapi saṃstvagdoṣeṇa pradūṣitaḥ //

hīnāṅgaṃ pṛthivīpālaṃ nābhinandanti devatāḥ /
iti kṛtvā nṛpaśreṣṭhaṃ pratyaṣedhandvijarṣabhāḥ //

tataḥ pravyathitāṅgo'sau putraśokasamanvitaḥ /
mamāra taṃ mṛtaṃ dṛṣṭvā devāpiḥ saṃśrito vanam //

bāhlīko mātulakulaṃ tyaktvā rājyaṃ samāśritaḥ /
pitṛbhrātṝnparityajya prāptavānparamardhimat //

bāhlīkena tvanujñātaḥ śantanurlokaviśrutaḥ /
pitaryuparate rājanrājā rājyamakārayat //

tathaivāhaṃ matimatā paricintyeha pāṇḍunā /
jyeṣṭhaḥ prabhraṃśito rājyāddhīnāṅga iti bhārata //

pāṇḍustu rājyaṃ samprāptaḥ kanīyānapi sannṛpaḥ /
vināśe tasya putrāṇāmidaṃ rājyamarindama //

mayyabhāgini rājyāya kathaṃ tvaṃ rājyamicchasi /
arājaputro hyasvāmī parasvaṃ hartumicchasi //

yudhiṣṭhiro rājaputro mahātmā nyāyāgataṃ rājyamidaṃ ca tasya /
sa kauravasyāsya kulasya bhartā praśāsitā caiva mahānubhāvaḥ //

sa satyasandhaḥ sa tathā'pramattaḥ śāstre sthito bandhujanasya sādhuḥ /
priyaḥ prajānāṃ suhṛdānukampī jitendriyaḥ sādhujanasya bhartā //

kṣamā titikṣā dama ārjavaṃ ca satyavratatvaṃ śrutamapramādaḥ /
bhūtānukampā hyanuśāsanaṃ ca yudhiṣṭhire rājaguṇāḥ samastāḥ //

arājaputrastvamanāryavṛtto lubdhaḥ sadā bandhuṣu pāpabuddhiḥ /
kramāgataṃ rājyamidaṃ pareṣāṃ hartuṃ kathaṃ śakṣyasi durvinīta //

prayaccha rājyārdhamapetamohaḥ savāhanaṃ tva saparicchadaṃ ca /
tato'vaśeṣaṃ tava jīvitasya sahānujasyaiva bhavennarendra //