Language

ENहिગુ
Scripture Library

Mahabharata · Chapter 5.135

5.135.1

kṛṣṇāyasasyeva ca te saṃhatya hṛdayaṃ kṛtam /
mama mātastvakaruṇe vīraprajñe hyamarṣaṇe //

5.135.2

aho kṣatrasamācāro yatra māmitaraṃ yathā /
niyojayasi yuddhāya paramāteva māṃ tathā //

5.135.3

īdṛśaṃ vacanaṃ brūyādbhavatī putramekajam /
kiṃ nu te māmapaśyantyāḥ pṛthivyā api sarvayā //

5.135.4

kimābharaṇakṛtyena kiṃ bhogairjīvitena vā /
mayi vā saṅgarahate priyaputre viśeṣataḥ //
mātovāca /

5.135.5

sarvāvasthā hi viduṣāṃ tāta dharmārthakāraṇāt /
tāvevābhisamīkṣyāhaṃ sañjaya tvāmacūjudam //

5.135.6

sa samīkṣya kramopeto mukhyaḥ kālo'yamāgataḥ /
asmiṃścedāgate kāle kāryaṃ na pratipadyase //

5.135.7

asambhāvitarūpastvamānṛśaṃsyaṃ kariṣyasi /
taṃ tvāmayaśasā spṛṣṭaṃ na brūyāṃ yadi sañjaya //

5.135.8

kharīvātsalyamāhustanniḥsāmarthyamahetukam /
sadbhirvigarhitaṃ mārgaṃ tyaja mūrkhaniṣevitam //

5.135.9

avidyā vai mahatyasti yāmimāṃ saṃśritāḥ prajāḥ /
tava syādyadi sadvṛttaṃ tena me tvaṃ priyo bhaveḥ //

5.135.10

dharmārthaguṇayuktena netareṇa kathañcana /
daivamānuṣayuktena sadbhirācaritena ca //

5.135.11

yo hyevamavinītena ramate putranaptṛṇā /
anutthānavatā cāpi durvinītena durdhiyā //

5.135.12

ramate yastu putreṇa moghaṃ tasya prajāphalam /
akurvanto hi karmāṇi kurvanto ninditāni ca //

5.135.13

sukhaṃ naiveha nāmutra labhante puruṣādhamāḥ . yuddhāya kṣatriyaḥ sṛṣṭaḥ sañjayeha jayāya ca /
krūrāya karmaṇe nityaṃ prajānāṃ paripālane //

5.135.14

jayanvā vadhyamāno vā prāpnotīndrasalokatām . na śakrabhavane puṇye divi tadvidyate sukham /
yadamitrānvaśe kṛtvā kṣatriyaḥ sukhamedhate //

5.135.15

manyunā dahyamāneha puruṣeṇa manasvinā /
nikṛteneha bahuśaḥ śatrūnprati jigīṣayā //

5.135.16

ātmānaṃ vā parityajya śatruṃ vā vinipātya ca / prāpyate neha śāntirhi nityameva tu sañjaya /
atonyena prakāreṇa śāntirasya kuto bhavet //

5.135.17

iha prājño hi puruṣaḥ svalpamapriyamicchati /
yasya svalpaṃ priyaṃ loke dhruvaṃ tasyālpamapriyam //

5.135.18

priyābhāvācca puruṣo naiva prāpnoti śobhanam /
dhruvaṃ cābhāvamabhyeti gatvā gaṅgeva sāgaram //
putra uvāca /

5.135.19

neyaṃ matistvayā vācyā mātaḥ putre viśeṣataḥ /
kāruṇyameva paśya tvaṃ bhūtveha jaḍamūkavat //
mātovāca /

5.135.20

ato me bhūyasī nandiryadevamanupaśyasi /
codyaṃ māṃ codayasyetadbhṛśaṃ vai codayāmi te //

5.135.21

atha tvāṃ pūjayiṣyāmi hatvā vai sarvasaindhavān /
ahaṃ paśyāmi vijayaṃ kṛcchrabhāvinameva te //
putra uvāca /

5.135.22

akośasyāsahāyasya kutaḥ siddhirjayo mama /
ityavasthāṃ viditvaitāmātmanātmani dāruṇām //

5.135.23

rājyādbhāvo nivṛtto me tridivādiva dṛṣkṛtaḥ /
īdṛśaṃ bhavatī kañcidupāyamanupaśyati //

5.135.24

tanme pariṇataprajñe samyakprabrūhi pṛcchate /
kariṣyāmi hi tatsarvaṃ yathāvadanuśāsanam //
mātovāca /

5.135.25

putra nātmāvamantavyaḥ pūrvābhirasamṛddhibhiḥ . abhūtvā hi bhavantyarthā bhūtvā naśyanti cāpare /
amarṣeṇaiva cāpyarthā nārabdhavyāḥ subāliśaiḥ //

5.135.26

sarveṣāṃ karmaṇāṃ tāta phale nityamanityatā /
anityamiti jānanto na bhavanti bhavanti ca //

5.135.27

atha ye naiva kurvanti naiva jātu bhavanti te /
aikaguṇyamanīhāyāmabhāvaḥ karmaṇāṃ phalam //

5.135.28

atha dvaiguṇyamīhāyāṃ phalaṃ bhavati vā navā /
yasya prāgeva viditā sarvārthānāmanityatā //

5.135.29

nudedvṛddhisamṛddhī sa pratikūle nṛpātmaja /
utthātavyaṃ jāgṛtavyaṃ yoktavyaṃ bhūtikarmasu //

5.135.30

bhaviṣyatītyeva manaḥ kṛtvā satatamavyathaiḥ /
maṅgalāni puraskṛtya brāhmaṇāṃśceśvaraiḥ saha //

5.135.31

prājñasya nṛpaterāśu vṛddhirbhavati putraka /
abhivartati lakṣmīstaṃ prācīmiva divākaraḥ //

5.135.32

nidarśanānyupāyāṃśca bahūnyuddharṣaṇāni ca /
anudarśitarūpo'si paśyāmi kuru pauruṣam //

5.135.33

puruṣārthamabhipretaṃ samāhartumihārhasi /
kruddhānlubdhānparikṣīṇānavaliptānvimānitān //

5.135.34

spardhinaścaiva ye kecittānyukta upadhāraya / etena tvaṃ prakāreṇa mahato bhetsyase gaṇān /
mahāvega ivoddhūto mātariśvā balāhakān //

5.135.35

teṣāmagrapradāyī syāḥ kalpotthāyī priyaṃvadaḥ /
te tvāṃ priyaṃ kariṣyanti purodhāsyanti ca dhruvam //

5.135.36

yadaiva śatrurjānīyātsapatnaṃ tyaktajīvitam /
tadaivāsmādudvijeta sarpādveśmagatādiva //

5.135.37

taṃ viditvā parākrāntaṃ vaśe na kurute yadi /
nirvādairnirvadedenamantatastadbhaviṣyati //

5.135.38

nirvādādāspadaṃ labdhā dhanavṛddhirbhaviṣyati /
dhanavantaṃ hi mitrāṇi bhajante cāśrayanti ca //

5.135.39

skhalitārthaṃ punastāni santyajanti ca bāndhavāḥ /
nahyasminnāśrayante ca jugupsante ca tādṛśam //

5.135.40

śatruṃ kṛtvā yaḥ sahāyaṃ viśvāsamupagacchati /
sa na sambhāvyamevaitadyadrājyaṃ prāpnuyāditi //

Original text: Mahābhārata (southern recension) · Edition: Śrīman Mahābhāratam, ed. T. R. Krishnacharya and T. R. Vyasacharya, Nirnaya Sagar Press, Bombay 1906–1910; e-text by SARIT (Shrinivasa Varakhedi and others) · SARIT: Search and Retrieval of Indic Texts · SARIT (e-text) via Internet Archive · CC BY-SA 3.0

Esc