Mahabharata · Chapter 4.34

niryāya nagarācchūrā vyūḍhānīkāḥ prahāriṇaḥ /
trigartānaspṛśanmātsyāḥ mūrye'stangamite sati // 1 //

te trigartāśca mātsyāśca vyūḍhānīkāḥ prahāriṇaḥ /
anyonyamabhivartante goṣu gṛddhā mahābalāḥ // 2 //

bhīmāśca mattamātaṅgāstomarāṅkuśacoditāḥ /
grāmaṇīyaiḥ samārūḍhāḥ kuśalairhastisādibhiḥ // 3 //

teṣāṃ samāgamo ghorastumulo romaharṣaṇaḥ /
ghnatāṃ parasparaṃ rājanyamarāṣṭravivardhanaḥ // 4 //

devāsurasamo rājannāsītsūrye'balambati /
padātirathanāgendrahayārohabalaughavān // 5 //

anyonyamabhyāpatatāṃ nighnatāṃ cetaretaram /
udatiṣṭhadrajo bhaumaṃ na prājñāyata kiñcana // 6 //

pakṣiṇaścāpatanbhūmau sainyena rajasā vṛtāḥ /
iṣubhirvyatisarpadbhirādityo'ntaradhīyata // 7 //

khadyotairiva saṃyuktamantarikṣamajāyata // 8 //

rukmapṛṣṭhāni cāpāni vicerurvidyuto yathā /
nardatāṃ lokavīrāṇāṃ savyaṃ dakṣiṇamasyatām // 9 //

rathā rathaiḥ samājagmuḥ pattayaśca padātibhiḥ /
sādinaḥ sādibhirjagmurgajaiścāpi mahāgajāḥ // 10 //

asibhiḥ paṭṭasaiścāpi śaktibhistomarairapi /
saṃrabdhāḥ samare yodhā nijaghnuritaretaram // 11 //

nighnantaḥ samare'nyonyaṃ hṛṣṭāḥ parighapāṇayaḥ /
na śekuratisankruddhāḥ śūrāḥ kartuṃ parāṅbhukham // 12 //

raktādharoṣṭhaṃ sunasaṃ klṛptaśmaśru svalankṛtam /
adṛśyata śiraśchinnaṃ rajovidhvastakuṇḍalam // 13 //

dṛśyante tatra gātrāṇi vīraiśchinnāni sarvaśaḥ /
sālaskandhanikāśāni kṣatriyāṇā mahāmṛdhe // 14 //

nāgabhoganikāśaiśca bāhubhiścandanokṣitaiḥ /
ākīrṇā vasudhā tatra śirobhiśca sakuṇḍalaiḥ // 15 //

yathā vā vāsasī ślakṣṇe mahārajatarañjite /
bibhratī yuvatī śyāmā tadvadbhāti vasundharā // 16 //

upāśāmyadrajo bhaumaṃ rudhireṇa pravarṣatā /
kaśmalaṃ prāviśaddhoraṃ nirmaryādamavartata // 17 //

yudhiṣṭhiro'pi dharmātmā bhrātṛbhiḥ sahitastadā /
vyūhaṃ kṛtvā virāṭasya anvayudhyata pāṇḍavaḥ // 18 //

ātmānaṃ śyenavatkṛtvā tuṇḍamāsīdyudhiṣṭhiraḥ /
pakṣauṃ yamau ca bhavataḥ pucchamāsīdvṛkodaraḥ // 19 //

sahasraṃ nyahanattatra kuntīputro yudhiṣṭhiraḥ / bhīmasenastu sankruddhaḥ sarvaśastrabhṛtāṃvaraḥ /
dvisahasraṃ rathānvīraḥ paralokaṃ praveśayat // 20 //

nakulastriśataṃ jaghne sahadevaścatuḥśatam /
śatānīkaḥ śataṃ jaghne madirāśvaścatuḥśatam // 21 //

prahṛṣṭāṃ mahatīṃ senāṃ trigartānāṃ mahābalau /
ārcchatāṃ bahusaṃrabdhau keśākeśi rathārathi // 22 //

lakṣayitvā trigartānāṃ tau praviṣṭau mahācamūm /
jagmatuḥ sūryadattaśca valalaścāpi pṛṣṭhataḥ // 23 //

śaṅkho virāṭaputraśca maheṣvāso mahābalaḥ /
vinighnansamare śūrānpraviveśa mahācamūm // 24 //

virāṭastatra sangrāme hatvā pañcaśataṃ rathān /
kuñjarāṇāṃ śataṃ caiva sahasraṃ vājināṃ tathā // 25 //

caransa vividhānmārgānrathena rathināṃvaraḥ /
trigartānāṃ suśarmāṇamārcchadrukmarathaṃ raṇe // 26 //

tau tu prāharatāṃ tatra maheṣvāsau mahābalau /
anyonyamabhinighnantau goṣu govṛṣabhāviva // 27 //

rājasiṃhau susaṃrabdhau virejaturamarṣaṇau /
kṛtāsrau niśitairbāṇairasiśaktiparaśvathaiḥ // 28 //

tato rathābhyāṃ rathinau vyatīyātāṃ samantataḥ /
śarānsasṛjatuḥ śīghraṃ toyadhārā ghanāviva // 29 //

anyonyamabhisaṃrabdhau dantābhyāmiva kuñjarau /
kṛtāstrau niśitairbāṇairdārayāmāsatū raṇe // 30 //

mātsyo rājā suśarmāṇaṃ vivyādha niśitaiḥ śaraiḥ /
pañcabhiḥ pañcabhirbāṇairvivyādha caturo hayān // 31 //

dvābhyāṃ sūtaṃ ca vivyādha ketuṃ ca tribhirāśugaiḥ . tathaiva mātsyarājaṃ tu suśarmā yuddhadurmadaḥ /
pañcāśadbhiḥ śitairbāṇaivivyādha paramāstravit // 32 //

tayorbalāni rājendra samastāni mahāraṇe /
nājānanta tadā'nyonyaṃ pradoṣe rajasā vṛte // 33 //