Mahabharata · Chapter 3.54
atha kāle śubhe prāpte tathau puṇye kṣaṇe tathā /
ājuhāva mahīpālānbhīmo rājā svayaṃvare //
tacchrutvā pṛthivīpālāḥ sarve hṛcchayapīḍitāḥ /
tvaritāḥ samapājagmurdamayantīmabhīpsavaḥ //
kanakastambharuciraṃ toraṇena virājitam /
viviśuste nṛpā raṅgaṃ mahāsiṃha ivācalam //
tatrāsaneṣu vividheṣvāsīnāḥ pṛthivīkṣitaḥ /
surabhisragdharāḥ sarve pramṛṣṭamaṇikuṇḍalāḥ //
sampūrṇāṃ puruṣavyāghrairvyāghrairgiriguhāmiva /
praviveśa nalo devaiḥ puṇyaśloko narādhipa //
tatra sma pīnā dṛśyante bāhavaḥ parighopamāḥ /
ākāravarṇasuślakṣṇāḥ pañcaśīrṣā ivoragāḥ //
sukeśāntāni cārūṇi sunāsāni śubhāni ca /
mukhāni rājñāṃ śobhante nakṣatrāṇi yathā divi //
damayantī tato raṅgaṃ praviveśa śubhānanā /
muṣṇantī prabhayā rājñāṃ cakṣūṣi ca manāṃsi ca //
tasyā gātreṣu patitā teṣāṃ dṛṣṭirmahātmanām /
tatratatraiva saktā'bhūnna cacāla ca paśyatām //
tataḥ sankīrtyamāneṣu rājñāṃ nāmasu bhārata /
dadarśa bhaimī puruṣānpañca tulyākṛtīniha //
tānsamīkṣya tataḥ sarvānnirviśeṣākṛtīnsthitān /
sandehādatha vedarbhī nābhyajānānnalaṃ nṛpam //
nirviśeṣavayoveṣarūpāṇāṃ tatra sā śubhā / yaṃyaṃ hi dadṛśe teṣāṃ tantaṃ mene nalaṃ nṛpam /
sācintayantī buddhyā'tha tarkayāmāsa bhāminī //
kathaṃ nu devāñjānīyāṃ kathaṃ vidyāṃ nalaṃ nṛpam /
evaṃ sañcintayantī sā vaidarbhī bhṛśaduḥkhitā //
śrutāni devaliṅgāni tarkayāmāsa bhārata /
devānāṃ yāni liṅgāni sthavirebhyaḥ śrutāni me //
tānīha tiṣṭhatāṃ bhūmāvekasyāpi na lakṣaye /
evaṃ vicintya bahudhā vicārya ca punaḥ punaḥ //
śaraṇaṃ prati devānāṃ prāptakālamamanyata /
vācā ca manasā caiva namaskāraṃ prayujya sā //
devebhyaḥ prāñjalirbhūtvā vepamānedamabravīt / haṃsānāṃ vacanaṃ śrutvā yathā me naiṣadho vṛtaḥ /
patitve tena satyena devāstaṃ pradiśantu me //
manasā vacasā caiva yathā nāticarāmyaham /
tena satyena vibudhāstameva pradiśantu me //
yathā devaiḥ sa me bhartā vihito niṣadhādhiṣaḥ /
tena satyena me devāstameva pradiśantu me //
yathedaṃ vratamārabdhaṃ nalasyārādhane mayā /
tena satyena me devāstameva pradiśantu me //
svaṃ caiva rūpaṃ puṣyantu lokapālā maheśvarāḥ /
yathā'hamabhijānīyāṃ puṇyaślokaṃ narādhipam //
niśamya damayantyāstatkaruṇaṃ pratidevitam /
niścayamparamaṃ tathyamanurāgaṃ ca naiṣadhe //
manoviśuddhiṃ buddhiṃ ca bhaktiṃ rāgaṃ ca naiṣadhe /
yathoktaṃ cakrire devāḥ sāmarthyaṃ liṅgadhāraṇe //
sā'paśyadvibudhānsarvānasvedānstabdhalocanān /
amlānasragrajohīnānsthitānaspṛśataḥ kṣitim //
chāyādvitīyo mlānasragrajaḥsvedasamanvitaḥ /
bhūmiṣṭho naiṣadhaścaiva nimeṣeṇa ca sūcitaḥ //
sā samīkṣya tu tāndevānpuṇyaślokaṃ ca bhārata /
naiṣadhaṃ varayāmāsa bhaimī dharmeṇa pāṇḍava //
vilajjamānā vastrāntaṃ jagrāhāyatalocanā /
skandhadeśe'sṛjattasya srajaṃ paramaśobhanām //
varayāmāsa caivainaṃ patitve varavarṇinī /
tato hāheti sahasā muktaḥ śabdo narādhipaiḥ //
devairmaharṣibhistatra sādhusādhviti bhārata /
vismitairīritaḥ śabdaḥ praśaṃsadbhirnalaṃ nṛpam //
damayantīṃ tu kauravya vīrasenasuto nṛpaḥ /
āśvāsayadvarārohāṃ prahṛṣṭenāntarātmanā //
yattvaṃ bhajasi kalyāṇi pumāṃsaṃ devasannidhau /
tasmānmāṃ viddhi bhartārametatte vacane ratam //
yāvacca me dhariṣyanti prāṇā dehe śucismite /
tāvattvayi bhaviṣyāmi satyametadbravīmi te //
damayantī tathā vāgbhirabhinandya kṛtāñjaliḥ //
tau parasparataḥ prītau dṛṣṭvā tvagnipurogamān /
tāneva śaraṇaṃ devāñjagmaturmanasā tadā //
vṛte tu naiṣadhe bhaimyā lokapālā mahaujasaḥ /
prahṛṣṭamanasaḥ sarve nalāyāṣṭau varāndaduḥ //
pratyakṣadarśanaṃ yajñe gatiṃ cānuttamāṃ śubhām /
naiṣadhāya dadau śakraḥ prīyamāṇaḥ śacīpatiḥ //
agnirātmabhavaṃ prādādyatra vāñchati naiṣadhaḥ /
lokānātmaprabhāṃścaiva dadau tasmai hutāśanaḥ //
yamastvannarasaṃ prādāddharme ca paramāṃ sthitim /
apāmpatirapāṃ bhāvaṃ yatravāñchati naipadhaḥ //
srajaścottamagandhāḍhyāḥ sarveca mithunaṃ daduḥ
varānevaṃ pradāyāsya devāste tridivaṃ gatāḥ / etatsarvaṃ nalo'paśyaddamayantī ca bhārata /
yathā svapnaṃ mahārāja tathaiva dadṛśurjanāḥ //
tataḥ svayavaraṃ cakre bhīmo rājā'timānuṣam /
samāgateṣu sarveṣu bhūpālesu viśāmpate //
damayantyapi taddṛṣṭvārājamaṇḍalamṛddhimat /
anvīkṣyanaiṣadhaṃ vavre bhaimī dharmeṇa bhārata //
vṛte ca naiṣadhe bhaimyā nivṛtte ca svayaṃvare /
sarva eva mahīpālāḥ pratijagmuryathāgatam //
pārthivāścānubhūyāsya vivāhaṃ vismayānvitāḥ /
damayantyāśca muditāḥ pratijagmuryathāgatam //
gateṣu pārthivendreṣu bhīmaḥ prīto mahāmanāḥ /
vivāhaṃ kārayāmāsa damayantyā nalasya ca //
uṣya tatra tathākāmaṃ naiṣadho dvipadāṃvaraḥ / bhīmena samanujñāto jagāma nagaraṃ svakam /
avāpya nārīratnaṃ tu puṇyaślokopi pārthivaḥ //
reme saha tayā rājañchacyeva balavṛtrahā /
atīva mudito rājā bhrājamānoṃśumāniva //
arañjayatprajā vīro dharmeṇa paripālayan / īje cāpyaśvamedhena yayātiriva nāhuṣaḥ /
anyaiśca bahubhirdhīmānkratubhiścāptadakṣiṇaiḥ //
pugaśca ramaṇīyeṣu vaneṣūpavaneṣu ca /
damayantyā saha nalo vijahārāmaropamaḥ //
janayāmāsa ca tato damayantyāṃ mahāmanāḥ /
indrasenaṃ sutaṃ cāpi indrasenāṃ cakanyakām //
evaṃ sa yajamānaśca viharaṃśca narādhipaḥ / rarakṣa vasusampūrṇāṃ vasudhāṃ vasudhādhipaḥ //
Original text: Mahābhārata (southern recension) · Edition: Śrīman Mahābhāratam, ed. T. R. Krishnacharya and T. R. Vyasacharya, Nirnaya Sagar Press, Bombay 1906–1910; e-text by SARIT (Shrinivasa Varakhedi and others) · SARIT: Search and Retrieval of Indic Texts · SARIT (e-text) via Internet Archive · CC BY-SA 3.0