Language

ENहिગુ
Scripture Library

Mahabharata · Chapter 3.10

3.10.1

evametanmahāprājña yathā vadasi māṃ mune /
ahaṃ caiva vijānāmi sarve ceme narādhipāḥ //

3.10.2

bhavāṃśca manyate sādhu yatkurūṇāṃ sukhodayam /
tadeva viduro'pyāha bhīṣmo droṇaśca māṃ mune //

3.10.3

yaditvahamanugrāhyaḥ kauravyeṣu dayā yadi /
anvaśādhi durātmānaṃ putraṃ duryodhanaṃ mama //
vyāsa uvāca /

3.10.4

ayamāyāti vai rājanmaitreyo bhagavānṛṣiḥ /
anvīkṣya pāṇḍavānbhrātṛnihaivā'smaddidṛkṣayā //

3.10.5

eṣa duryodhanaṃ putraṃ tava rājanmahānṛṣiḥ /
anuśāstā yathānyāyaṃ śamāyāsya kulasya ca //

3.10.6

brūyādyadeṣa kauravya tatkāryamaviśaṅkayā /
akriyāyāṃ tu kāryasya putraṃ te śapsyate ruṣā //
vaiśampāyana uvāca /

3.10.7

evamuktvā yayau vyāso maitreyaḥ pratyadṛśyata /
pūjayā pratijagrāha saputrastaṃ narādhipaḥ //

3.10.8

kṛtvā'rdhyādyāḥ kriyāḥ sarvā viśrāntaṃ munisattamam praśrayeṇābravīdrājā dhṛtarāṣṭro'mbikāsutaḥ //

3.10.9

sukhenāgamanaṃ kaccidbhagavankurujāṅgale / kaccitkuśalino vīrā bhrātaraḥ pañca pāṇḍavāḥ /

3.10.10

samaye sthātumicchanti kaccicca bharatarṣabhāḥ /
kaccitkurūṇāṃ saubhrātramavyucchinnaṃ bhaviṣyati //
maitreya uvāca /

3.10.11

tīrthayātrāmanukrāmanprāpto'smi kurujāṅgalān /
yadṛcchayā dharmarājaṃ dṛṣṭvavānkāmyake vane //

3.10.12

taṃ jaṭājinasaṃvītaṃ tapovananivāsinam /
samājagmurmahātmānaṃ draṣṭuṃ munigaṇāḥ prabho //

3.10.13

tatrāśrauṣaṃ mahārāja putrāṇāṃ tava vigraham /
anayaṃ dyūtarūpeṇa mahābhayamupasthitam //

3.10.14

tato'haṃ tvāmanuprāptaḥ kauravāṇāmavekṣayā //
sadā hyabhyadhikaḥ snehaḥ prītiśca tvayi me prabho //

3.10.15

naitadaupayikaṃ rājaṃstvayi bhīṣme ca jīvati /
yadanyonyena te putrā virudhyante kathañcana //

3.10.16

meḍhībhūtaḥ svayaṃ rājannigrahe pragrahe bhavān /
kimarthamanayaṃ ghoramutpatantamupekṣase //

3.10.17

dasyūnāmiva yadvṛttaṃ sabhāyāṃ kurunandana /
tena na bhrājase rājaṃstāpasānāṃ samāgame //
vaiśampāyana uvāca /

3.10.18

tato vyāvṛtya rājānaṃ duryodhanamamarṣaṇam /
uvāca ślakṣṇayā vācā maitreyo bhagavānṛpiḥ //
maitreya uvāca /

3.10.19

duryodhana mahābāho nibodha vadatāṃ vara /
vacanaṃ me mahābhāga bruvato yaddhitaṃ tava //

3.10.20

mā druhaḥ pāṇḍavānrājankuruṣva hitamātmanaḥ /
pāṇḍavānāṃ kurūṇāṃ ca lokasya ca nararṣabha //

3.10.21

pāṇḍavānprāpya tānrātrau kirmīro nāma rākṣasaḥ /
avṛtya mārgaṃ raudrātmā tasthau girivācalaḥ //

3.10.22

taṃ bhīmaḥ samaraslāghī balena balināṃ varaḥ /
jaghāna paśumāreṇa vyāghraḥ kṣudramṛgaṃ yathā //

3.10.23

paśya digvijaye rājanyathā bhīmena pātitaḥ /
jarāsandho maheṣvāso nāgāyutabalo yudhi //

3.10.24

sambandhī vāsudevaśca śyālāḥ sarve ca pārṣatāḥ /
te hi sarve naravyāghrāḥ śūrā vikrāntayodhinaḥ //

3.10.25

sarve nāgāyutaprāṇā vajrasaṃhananā dṛḍhaḥ /
satyavratadharāḥ sarvesarve puruṣamāninaḥ //

3.10.26

hantāro devaśatrūṇāṃ rakṣasāṃ kāmarūpiṇām / hiḍimbabakamukhyānāṃ kirmīras ca rakṣasaḥ /
kastānyudhi samāsīta jarāmaraṇavānnaraḥ //

3.10.27

tasya te śama evāstu pāṇḍavairbharatarṣabha /
kuru me vacanaṃ rājanmā mṛtyuvaśamanvagāḥ //
vaiśampāyana uvāca /

3.10.28

evaṃ tu bruvatastasya maitreyasya viśāmpate /
ūruṃ karikarākāraṃ kareṇābhijaghāna taḥ //

3.10.29

duryodhanaḥ smitaṃ kṛtvā caraṇenollikhanmahīm /
nakiñciduktvā durmedhāstasthau kiñcidavāṅmukhaḥ //

3.10.30

tamaśuśrūṣamāṇaṃ tu vilikhantaṃ vasundharām /
dṛṣṭvā duryodhanaṃ rājanmaitreyaṃ kopa āviśat //

3.10.31

sa kopavaśamāpanno maitreyo munisattamaḥ /
vidhinā samprayuktaśca śāpāyāsya mano dadhe //

3.10.32

tataḥ sa vāryupaspṛśya kopasaṃraktalocanaḥ /
maitreyo dhārtarāṣṭraṃ tamaśapadduṣṭacetasam //

3.10.33

yasmāttvaṃ māmanādṛtya nemāṃ vācaṃ cikīrṣasi /
tasmādasyātimānasya sadyaḥ phalamavāpsyasi //

3.10.34

tvadabhidrohasaṃyuktaṃ yuddhamutpatsyate mahat /
yatra bhīmo gadāghātaistavoruṃ bhetsyate balī //

3.10.35

ityevamukte vacane dhṛtarāṣṭro mahīpatiḥ /
prasādayāmāsa muniṃ naitadevaṃ bhavediti //
maitreya uvāca /

3.10.36

śamaṃ yāsyati cetputrastava rājanyadā tadā /
śāyo na bhavitā tāta viparīte bhaviṣyati //
vaiśampāyana uvāca /

3.10.37

savilakṣastu rājendro duryodhanapitā tadā /
maitreyaṃ prāha kirmīraḥ kathaṃ bhīmena pātitaḥ //
maitreya uvāca /

3.10.38

nāhaṃ vakṣyāmyasūyā te na te śuśrūṣate sutaḥ /
eṣa te viduraḥ sarvamākhyāsyati gate mayi //
vaiśampāyana uvāca /

3.10.39

ityevamuktvā maitreyaḥ prātiṣṭhata yathāgatam / kirmīravadhasaṃvigno bhayaṃ duryodhano yayau //

Original text: Mahābhārata (southern recension) · Edition: Śrīman Mahābhāratam, ed. T. R. Krishnacharya and T. R. Vyasacharya, Nirnaya Sagar Press, Bombay 1906–1910; e-text by SARIT (Shrinivasa Varakhedi and others) · SARIT: Search and Retrieval of Indic Texts · SARIT (e-text) via Internet Archive · CC BY-SA 3.0

Esc