Mahabharata · Chapter 2.53
tataḥ kadacidgovindo jyeṣṭhaṃ saṅkarṣaṇaṃ vinā /
cacāra tadvanaṃ ramyaṃ susvarūpo varānanaḥ //
kākapakṣadharaḥ śrīmāñchyāmaḥ padmanibhekṣaṇaḥ /
śrīvatsenorasā yuktaḥ śaśāṅka iva lakṣmaṇā //
rajjuyajñopavītī sa pītāmbaradharo yuvā /
śvetacandranaliprāṅgo nīlakuñcitamūrdhajaḥ //
rājatā barhipatreṇa mandamārutakampinā /
kvacidgāyankvañcitkrīḍankvacinnṛtyankvaciddhasan //
gopaveṇuṃ sumadhuraṃ kāmaṃ tadapi vādayan /
prahlādanārthaṃ ca gavāṃ ka kvacidvanagato yuvā //
gokule meghakāle tu cacāra dyutimānprabhuḥ /
bahuramyeṣu deśeṣu vanasya vanarājipu //
tāsu kṛṣṇo mudā yuktaḥ krīḍayanbharatarṣabha /
sa kadācidvane tasmingobhiḥ saha parivrajan //
bhāṇḍīraṃ nāma dṛṣṭvā'tha nyagrodhaṃ keśavo mahān /
tacchāyāyāṃ matiṃ cakre nivāsāya tadā prabhuḥ //
sa tatra vayasā tulyairbatsapālaistadā'nagha /
reme sa divasaṃ kṛṣṇaḥ purā svargagato yathā //
taṃ krīḍamānaṃ gopālāḥ kṛṣṇaṃ bhāṇḍīravāsinaḥ /
ramayanti sma bahavo mānyaiḥ krīḍanakaistadā //
anye sma parigāyanti gopā muditamānasāḥ /
gopālakṛṣṇamevānye gāyanti sma vanapriyāḥ //
teṣāṃ saṅgāyatāmeva vādayāmāsa keśavaḥ /
parṇavādyāntare veṇuṃ tumbavīṇāṃ ca tatra vai //
evaṃ krīḍāntaraiḥ kṛṣṇo gopālairvijahāra saḥ /
tena bālena kaunteya kṛtaṃ lokahitaṃ tadā //
paśyatāṃ sarvabhūtānāṃ vāsudevena bhārata /
hrade nipātatā tatra krīḍitaṃ nāgamūrdhani //
śāsayitvā tu kālīyaṃ sarvalokasya paśyataḥ /
vijahāra tataḥ kṛṣṇo baledavasahāyavān //
dhenuko dāruṇo rājandaityo rāsabhavigrahaḥ /
tadā tālavane rājanbaladevena vai hataḥ //
tataḥ kadācitkaunteya rāmakṛṣṇau vanaṃ gatau /
cārayantau pravṛddhāni godhanāni śubhānanau //
viharantau mudā yuktau vīkṣamāṇau vanāni vai /
śvelayantau pragāyantau vicinvantau ca pādapān //
nāmabhirvyāharantau ca vatsāngāśca parantapau /
ceraturlokasiddhābhiḥ krīḍābhiraparājitau //
tau devau mānuṣīṃ dīkṣāṃ vahantau surapūjitau /
tajjātiguṇayuktābhiḥ krīḍābhiśceraturvanam //
evaṃ bālye'pi gopālaiḥ krīḍābhiśca vijahratuḥ //
tataḥ kṛṣṇo mahātejāstadā gatvā tu govrajam /
giriyajñaṃ tamevaiṣa pravṛttaṃ gopadārakaiḥ //
bubhuje pāyasaṃ śaurirīśvaraḥ sarvabhūtakṛt /
taṃ dṛṣṭvā gopakāḥ sarve kṛṣṇameva samarcayan //
pūjyamānastadā devairdivyaṃ vapuradhārayat /
dhṛto govardhano nāma saptāhaṃ parvato dhṛtaḥ //
śiśunā vāsudevena gavārthamarimardana /
krīḍamānastadā kṛṣṇaḥ kṛtavānkarma duṣkaram //
tadadbhutamatīvāsītsarvalokasya bhārata / devadevaḥ kṣitaṃ gatvā kṛṣṇaṃ natvā mudānvitaḥ /
govinda iti taṃ hyuktvā hyabhyaṣiñcatpurandaraḥ /
ityuktvāśliṣya govindaṃ puruhūtobhyayāddivam //
athāriṣṭa iti khyātaṃ daityaṃ vṛṣabhavigraham /
jaghāna tarasā kṛṣṇaḥ paśūnāṃ hitakāmyayā //
keśināmā tato daityo rājaṃsturagavigrahaḥ /
tathā vanagataṃ pārtha gajāyutabalaṃ hayam //
karāmbhoruhavajreṇa jaghāna madhusūdanaḥ /
atha mallaṃ tu cāṇūraṃ nijaghāna mahā'suram //
sudāmānamamitraghna sarvasainyapuraskṛtam /
bālarūpeṇa govindo nijaghāna ca bhārata //
baladevena cāyatnātsamāje muṣṭiko hataḥ /
tāḍitaśca sahāmātyaḥ kaṃsaḥ kṛṣṇena bhārata //
hatvā kaṃsamamitraghnaḥ sarveṣāṃ paśyatāṃ tadā / abhiṣicyograsenaṃ taṃ pitroḥ pādamavandata /
evamādīni karmāṇi kṛtavānvai janārdanaḥ //
Original text: Mahābhārata (southern recension) · Edition: Śrīman Mahābhāratam, ed. T. R. Krishnacharya and T. R. Vyasacharya, Nirnaya Sagar Press, Bombay 1906–1910; e-text by SARIT (Shrinivasa Varakhedi and others) · SARIT: Search and Retrieval of Indic Texts · SARIT (e-text) via Internet Archive · CC BY-SA 3.0