Language

ENहिગુ
Scripture Library

Mahabharata · Chapter 2.22

2.22.1

na smarāmi kadā vairaṃ kṛtaṃ yuṣmābhirityuta /
cintayaṃśca na paśyāmi bhavatāṃ prati vaikṛtam //

2.22.2

vaikṛte vā sati kathaṃ manyadhvaṃ māmanāgasam /
ariṃ vai brūta he viprāḥ satāṃ samaya eṣa hi //

2.22.3

arthadharmopaghātāddhi manaḥ samupatapyate /
yo'nāgasi prasajati kṣatriyo hi na saṃśayaṭaḥ //

2.22.4

ato'nyathā caram̐lloke dharmajñaḥ sanmahārathaḥ /
vṛjināṃ gatimāpnoti śreyaso'pyupahanti ca //

2.22.5

trailokye kṣatradharmo hi śreyānvai sādhucāriṇām /
nānyaṃ dharmaṃ praśaṃsanti ye ca dharmavido janāḥ //

2.22.6

tasya me'dya sthitasyeha svadharme niyatātmanaḥ /
anāgasaṃ prajānāṃ ca pramādādiva jalpatha //
kṛṣṇa uvāca /

2.22.7

kulakāryaṃ mahābāho kaścidekaḥ kulodvahaḥ /
vahate yastanniyogādvayamabhyudyatāstvayi //

2.22.8

tvayā copahṛtā rājankṣatriyā lokavāsinaḥ /
tadāgaḥ krūramutpādya manyase kimanāgasam //

2.22.9

rājā rājñaḥ kathaṃ sādhūnhiṃsyānnṛpatisattama /
tadrājñaḥ sannigṛhya tvaṃ rudrāyopajihīrṣasi //

2.22.10

asmāṃstadenopagacchetkṛtaṃ bārhadratha tvayā /
vayaṃ hiṃ śaktā dharmasya rakṣaṇe dharmacāriṇaḥ //

2.22.11

tasmādadyopagacchāmastava bārhadrathāntikam / manuṣyāṇāṃ samālambho na ca dṛṣṭaḥ kadācana /
sa kathaṃ mānuṣairdevaṃ yaṣṭumicchasi śaṅkaram //

2.22.12

savarṇo hi savarṇānāṃ paśusañjñāṃ kariṣyasi /
ko'nyaṃ evaṃ yathā hi tvaṃ jarāsandha vṛthāmatiḥ //

2.22.13

yasyāṃ yasyāmavasthāyāṃ yadyatkarma karoti yaḥ /
tasyāṃ tasyāmavasthāyāṃ tatphalaṃ samavāpnuyāt //

2.22.14

te tvāṃ jñātikṣayakaraṃ yamamārtānusāriṇaḥ /
jñātivṛddhinimittārthaṃ vinihantumihāgatāḥ //

2.22.15

nāsti loke pumānanyaḥ kṣatriyoṣviti caiva tat /
manyase sa ca te rājansumahānbuddhiviplavaḥ //

2.22.16

ko hi jānannabhijanamātmavānkṣatriyo nṛpa /
nāviśetsvargamatulaṃ raṇānantaramavyayam //

2.22.17

svargaṃ hyeva samāsthāya raṇayajñeṣu dīkṣitāḥ /
jayanti kṣatriyā lokāṃstadviddhi manujarṣabha //

2.22.18

svargayonirmahadbrahma svargayonirmahadyaśaḥ /
svargaṃ yonistapo yuddhe mṛtyuḥ so'vyabhicāravān //

2.22.19

eṣa hyaindro vaijayanto guṇairnityaṃ samāhitaḥ /
yenāsurānparājitya jagatpāti śatakratuḥ //

2.22.20

svargamārgāya kasya syādvigraho vai yathā tava /
māgadhairvipulaiḥ sainyairbāhulyabaladarpitaḥ //

2.22.21

mā'vamaṃsthāḥ parānrājannāsti vīryaṃ nare nare /
samaṃ cejastvayā caiva viśiṣṭaṃ vā nareśvara //

2.22.22

yāvadetadasambuddhaṃ tāvadeva bhavettava /
viṣahyametadasmākamato rājanbravīmi te //

2.22.23

jahi tvaṃ sadṛśeṣveva mānaṃ darpaṃ ca māgadha /
mā gamaḥ sasutāmātyaḥ sabalaśca yamakṣayam //

2.22.24

dambhodbhavaḥ kārtavīrya uttaraśca bṛhadrathaḥ /
śreyaso hyavamatyeha vineśuḥ sabalā nṛpāḥ //

2.22.25

yuyukṣamāṇāstvatto hi na vayaṃ brāhmaṇā dhruvam / śaurirasmi hṛṣīkeśo nṛvīrau pāṇḍavāvimau /
anayormātuleyaṃ ca kṛṣṇaṃ māṃ viddhi te ripum //

2.22.26

tvāmāhvayāmahe rājansthiro yudhvasva māgadha /
muccha vā nṛpatīnsarvān gaccha vā tvaṃ yamakṣayam //
vaiśampāyana uvāca //

2.22.27

etacchrutvā jarāsandhaḥ kruddho vacanamabravīt //

2.22.28

nāhaṃ kaṃsaḥ pralambo vā na bāṇo na ca muṣṭikaḥ /
narako nendratapano na keśī na ca pūtanā //

2.22.29

na kālayavano vā'pi ye tvayā nihatā yudhi /
tvaṃ tu gopakulotpanno jātiṃ vai paurvikīṃ smara //

2.22.30

yo'smadbhayādatikramya sāgarānūpamāśritaḥ /
janmabhūmiṃ parityajya madhurāṃ prākṛto yathā //

2.22.31

so'dhunā katthase śaure śaradīva yathā ghanaḥ /
adyānṛṇyaṃ kariṣyāmi bhojarājasya dhīmataḥ //

2.22.32

jāmāturaugrasenasya tvāṃ nihatyādya mādhava /
cirakāṅkṣito me saṅgrāmastvāṃ hantuṃ samuhṛdguṇam //

2.22.33

diṣṭyā me saphalo yatnaḥ kṛto devaiḥ savāsavaiḥ /
klībāvimau ca govinda bhīmasenārjunāvubhau //

2.22.34

hiṃsyāsi yudhi vikramya siṃhaḥ kṣudramṛgāviva /
vaiśampāyana uvāca //
tasya roṣābhibhūtasya jarāsandhasya garjataḥ //

2.22.35

sarvabhūtāni vitremuṣe tatrāsansamāgatāḥ /
śrībhagavānuvāca //
kiṃ garjasi jarāsandha karmaṇā tatsamācara //

2.22.36

mama nirdeśakartṛbhyāṃ pāṇḍavābhyāṃ nṛpādhama / samātyaṃ sasutaṃ cādya ghātayiṣyāmyahaṃ raṇe /
na kathañcana jīvanvai pravekṣyasi purottamam //
jarāsandha uvāca /

2.22.37

nājitānvai narapatīnahamādadmi kāścana /
ajitaḥ paryavasthātā ko'tra yo na mayā jitaḥ //

2.22.38

kṣatriyasyaitadevāhurdharmyaṃ kṛṣṇopajīvanam /
vikramya vaśamānīya kāmato yatsamācaret //

2.22.39

devātārthamupāhṛtya rājñaḥ kṛṣṇa kathaṃ bhayāt /
ahamadya vimucyeyaṃ kṣātraṃ vratamanusmaran //

2.22.40

sainyaṃ sainyena vyūḍhena eka ekena vā punaḥ /
dvābhyāṃ tribhirvā yotsye'haṃ yugatpṛthageva vā //
vaiśampāya uvāca /

2.22.41

evamuktvā jarāsandhaḥ sahadevābhiṣecanam /
ajñāpayattadā rājā yayutsurbhīmakarmabhiḥ //

2.22.42

sa tu senāpatiṃ rājā sasmāra bharatarṣabha /
kauśikaṃ citrasenaṃ ca tasminyuddha upasthite //

2.22.43

yayoste nāmanī rājanhaṃseti ḍibiketi ca /
pūrvaṃ saṅkathite pumbhirnṛloke lokasatkṛte //

2.22.44

taṃ tu rājanvibhuḥ śaurī rājānaṃ balināṃ varam /
smṛtvā puruṣaśārdūlaḥ śārdūlasamavikramam //

2.22.45

satyasandho jarāsandhaṃ bhuvi bhīmaparākramam /
bhāgamanyasya nirdiṣṭamavadhyaṃ madhurbhirmṛdheḥ //

2.22.46

nātmanā'tmavatāṃ mukhya iyeṣa madhusūdanaḥ /
brāhmīmājñāṃ puraskṛtya hantuṃ haladharānujaḥ //

Original text: Mahābhārata (southern recension) · Edition: Śrīman Mahābhāratam, ed. T. R. Krishnacharya and T. R. Vyasacharya, Nirnaya Sagar Press, Bombay 1906–1910; e-text by SARIT (Shrinivasa Varakhedi and others) · SARIT: Search and Retrieval of Indic Texts · SARIT (e-text) via Internet Archive · CC BY-SA 3.0

Esc