Mahabharata · Chapter 15.9
praviśya tvarjuno rājannāśramaṃ satyavādinaḥ /
dadarśāsīnamekānto muniṃ satyavatīsutam //
sa tamāsādya dharmajñamupatasthe mahāvratam /
arjunosmīti nāmāstai nivedyābhyavadattataḥ //
svāgataṃ te'stviti prāha muniḥ satyavatīsutaḥ /
āsyatāmiti hovāca prasannātmā mahāmuniḥ //
tamapratītamanasaṃ niḥśvasantaṃ punaḥpunaḥ /
nirviṣṇamanasaṃ dṛṣṭvā pārthaṃ vyāso'bravīdidam //
nakhakeśadaśākumbhavāriṇā kiṃ samukṣitaḥ /
āvīrajānugamanaṃ brāhmaṇo vā hatastvayā //
yuddhe parājito vā'si dataśrīriva lakṣyase / na tvāṃ prabhinnaṃ jānāmi kimidaṃ bharatarṣabha /
śrotavyaṃ cenmayā pārtha kṣaśripramākhyātumarhasi //
arjuna uvāca /
yaḥ sa meghavapuḥ śrīmānbṛhatpaṅkajalocanaḥ /
sa kṛṣṇaḥ saha rāmeṇa tyaktvā dehaṃ divaṃ gataḥ //
tadanusmṛtya sammohaṃ tadā śokaṃ mahāmate /
prayāmi sarvadā mahyaṃ mumūrṣā copajāyate //
tadvākyasparśanālokasukhaṃ cāmṛtasannibham / saṃsmṛtya devadevasya pramuhyityamṛtātmanaḥ //
mausale vṛṣṇivīrāṇāṃ vināśo brahmaśāpajaḥ /
babhūva vīrāntakaraḥ prabhāse romaharṣaṇaḥ //
ete śūrā mahātmānaḥ siṃhadarpā mahābalāḥ /
bhojavṛṣṇyandhakā brahmannanyonyaṃ tairhataṃ yudhi //
gadāparighaśaktīnāṃ sahāḥ parighabāhavaḥ /
ta erakābhirnihatāḥ paśya kālasya paryayam //
hataṃ pañcaśataṃ teṣāṃ sahasraṃ bāhuśālinām /
nidhanaṃ samanuprāptaṃ samāsādyetaretaram //
punaḥpunarna mṛṣyāmi vināśamamitaujasām /
cintayāno yadūnāṃ ca kṛṣṇasya ca yaśasvinaḥ //
śoṣaṇaṃ sāgarasyeva mandarasyeva cālanam /
nabhasaḥ patanaṃ caiva śaityamagnestathaiva ca //
aśraddheyamahaṃ manye vināśaṃ śārṅgadhanvanaḥ /
na ceha sthātumicchāmi loke kṛṣṇavinākṛtaḥ //
itaḥ kaṣṭataraṃ cānyacchṛṇu tadvai tapodhana /
mano me dīryate yena cintayānasya vai muhuḥ //
paśyato vṛṣṇidārāśca mama brahmansahasraśaḥ /
ābhīrairabhibhūyājau hṛtāḥ pañcanadālayaiḥ //
dhanurādāya tatrāhaṃ nāśakaṃ tasya pūraṇe /
yathāpurā ca me vīryaṃ bhujayorna tathā'bhavat //
astrāṇi me pranaṣṭāni vividhāni mahāmune /
śarāśca kṣayamāpannāḥ kṣaṇenaiva samantataḥ //
puruṣascāprameyātmā śaṅkhacakragadādharaḥ /
caturbhujaḥ pītavāsāḥ śyāmaḥ padmadalekṣaṇaḥ //
yaśca yāti purastānme rathasya sumahādyutiḥ /
pradahanripusainyāni na paśyāmyahamadya tam //
yena pūrvaṃ pradagdhāni śatrusainyāni tejasā /
śarairgāṇḍīvanirmuktairahaṃ paścādaśātayam //
tamapaśyanviṣīdāmi ghūrṇāmīva ca sattama /
parinirviṇṇacetāśca śāntiṃ nopalabhe'pi ca //
devakīnandanaṃ devaṃ vāsudevamajaṃ prabhum / vinā janārdanaṃ vīraṃ nāhaṃ jīvitumutsahe //
śrutvaiva hi gataṃ viṣṇuṃ mamāpi mumuhurdiśaḥ /
pranaṣṭajñātivīryasya śūnyasya paridhāvataḥ //
upadeṣṭuṃ mama śreyo bhavānarhati sattama //
vyāsa uvāca /
devāṃśā devabhūtena sambhūtāste gatāssaha /
dharmavyavasthārakṣārthaṃ devena samupekṣitāḥ //
brahmaśāpavinirdagdhā vṛṣṇyandhakasamahārathāḥ /
vinaṣṭāḥ kuruśārdūla na tāñśocitumarhasi //
bhavitavyaṃ tathā tacca diṣṭametanmahātmanām /
upekṣitaṃ ca kṛṣṇena śaktenāpi vyapohitum //
trailokyamapi govindaḥ kṛtsnaṃ sthāvarajaṅgamam /
prasahedanyathā kartuṃ kutaḥ śāpaṃ mahātmanām //
striyaśca tāḥ purā śaptāḥ prabhāse kupitena vai / aṣṭāvakreṇa muninā tadarthaṃ tvadbalakṣayam //
rathasya purato yāti yaḥ sa cakragadādharaḥ /
tava snehātpurāṇarṣirvāsudevaścaturbhujaḥ //
kṛtvā bhārāvataraṇaṃ pṛthivyāḥ pṛthulocanaḥ /
mokṣayitvā tanuṃ prāptaḥ kṛṣṇaḥ svasthānamuttamam //
tvayā'pīha mahatkarma devānāṃ puruṣarṣabha /
kṛtaṃ bhīmasahāyena yamābhyāṃ ca mahābhuja //
kṛtakṛtyāṃśca vo manye saṃsiddhānkurupuṅgava /
gamanaṃ prāptakālaṃ va idaṃ śreyaskaraṃ vibho //
balaṃ buddhiśca tejaśca pratipattiśca bhārata /
bhavanti bhavakāleṣu vipadyante viparyaye //
kālamūlamidaṃ sarvaṃ jagadbījaṃ dhanañjaya /
kāla eva samādatte punareva yadṛcchayā //
sa eva balavānbhūtvā punarbhavati durbalaḥ /
sa eveśaśca bhūtveha parairājñāpyate punaḥ //
kṛtakṛtyāni cāstrāṇi gatānyadya yathāgatam /
punareṣyanti te hastaṃ yadā kālo bhaviṣyati //
kālo gantuṃ gatiṃ mukhyāṃ bhavatāmapi bhārata /
etacchreyo hi vo manye paramaṃ bharatarṣabha //
vaiśampāyana uvāca /
etadvacanamājñāya vyāsasyāmitatejasaḥ /
anujñāto yayau pārtho nagaraṃ nāgasāhvayam //
praviśya ca purīṃ vīraḥ samāsādya yudhiṣṭhiram /
ācaṣṭa tadyathāvṛttaṃ vṛṣṇyandhakakulaṃ prati //
Original text: Mahābhārata (southern recension) · Edition: Śrīman Mahābhāratam, ed. T. R. Krishnacharya and T. R. Vyasacharya, Nirnaya Sagar Press, Bombay 1906–1910; e-text by SARIT (Shrinivasa Varakhedi and others) · SARIT: Search and Retrieval of Indic Texts · SARIT (e-text) via Internet Archive · CC BY-SA 3.0