Mahabharata · Chapter 13.259
imāṃ bhūmiṃ dvijātibhyo ditsurvai dakṣiṇāṃ purā /
aṅgo nāma nṛpo rājaṃstataścintāṃ mahī yayau //
dhāriṇīṃ sarvabhūtānāmayaṃ prāpya varo nṛpaḥ /
kathamicchati māṃ dātuṃ dvijebhyo brahmaṇaḥ sutām //
sāhaṃ tyaktvā gamiṣyāmi bhūmitvaṃ brahmaṇaḥ padam /
ayaṃ sarāṣṭro nṛpatirmārbhūditi tato'gamat //
tatastāṃ kaśyapo dṛṣṭvā vrajantīṃ pṛthivīṃ tadā /
praviveśa mahīṃ sadyo yuktātmā susamāhitaḥ //
ṛddhā sā sarvato jajñe tṛṇauṣadhisamanvitā /
dharmottarā naṣṭabhayā bhūmirāsīttamato nṛpa //
evaṃ varṣasahasrāṇi divyāni vipulavrataḥ /
triṃśataṃ kaśyapo rājanbhūmirāsīdatandritaḥ //
athāgamya mahārājannamaskṛtyi ca kaśyapam /
pṛthavī kāśyapī jajñe sutā tasya mahātmanaḥ //
eṣa rājannīdṛśo vai brāhmaṇaḥ kaśyapo'bhavat /
anyaṃ prabrūhi vā tvaṃ ca kaśyapātkṣatriyaṃ varam //
tūṣṇīṃ babhūva nṛpatiḥ pavanastvabravīdvacaḥ /
śṛṇu rājannucakṣyasya jātasyāṅgirase kule //
bhadrā somasya duhitā rūpeṇa paramā matā /
tasyāstulyaṃ patiṃ soma ucathyaṃ samapaśyata //
sā ca tīvraṃ tapastepe mahābhāgā yaśasvinī /
ucathyaṃ tu mahābhāgaṃ tatkṛte varayattadā //
tata āhūya cocathyaṃ dadāmīti yaśasvinīm /
bhāryārthe sa ca jagrāha vidhivadbhūridakṣiṇaḥ //
tāṃ tvakāmayata śrīmānvaruṇaḥ pūrvameva ha /
sa cāgamya vanaprasthaṃ yamunāyāṃ jahāra tām //
jaleśvarastu hṛtvā tāmanayastvaṃ puraṃ prati /
paramādbhutasaṅkāśaṃ ṣaṭsahasraśatahradam //
na hi ramyataraṃ kiñcittasmādanyatpurottamam /
vāsādairapsarobhiśca divyaiḥ kāmaiśca śobhitam //
tatra devastayā sārdhaṃ reme rājañjaleśvaraḥ /
tadākhyātamucathyāya tataḥ patnyavamardanam //
tacchrutvā nāradātsarvamucathyo nāradaṃ tadā /
provāca gaccha brūhi tvaṃ varuṇaṃ paruṣaṃ vacaḥ //
madvākyānmuñca me bhāryāṃ kasmāttāṃ hṛtavānasi /
lokapālosi lokānāṃ na lokasya vilopakaḥ //
somena dattā bhāryā me tvayā cāpahṛtā'dya vai /
ityukto vacanāttasya nāradena jaleśvaraḥ //
muñca bhāryāmucathyasya kasmāttvaṃ hṛtavānasi /
iti śrutvā vacastasya so'tha taṃ varuṇo'bravīt //
mamaiṣā supriyā bhāryā naināmutsraṣṭumutsahe / ityukto varuṇenātha nāradaḥ prāpya taṃ munim /
ucathyamabravīdvākyaṃ nātihṛṣṭamanā iva //
gale gṛhītvā kṣiptosmi varuṇena mahāmune /
na prayacchati te bhāryāṃ yatte kāryaṃ kuruṣva tat //
nāradasya vacaḥ śrutvā kruddhaḥ prājvaladaṅgirāḥ /
apibattejasā vāri viṣṭabhya sumahātapāḥ //
pīyamāne tu sarvasmiṃstoye'pi salileśvaraḥ /
suhṛdbhirbhikṣamāṇo'pi naivāmuñcata tāṃ tadā //
tataḥ kruddho'bravīdbhūmimucathyo brāhmaṇottamaḥ /
darśaya svasthalaṃ bhadre ṣaṭsahasraśatahradam //
tatastadīraṇaṃ jātaṃ samudrasyāvasarpataḥ /
tasmāddeśānnadīṃ caiva provācāsau dvijottamaḥ //
adṛśyā gaccha bhīru tvaṃ sarasvati marūnprati /
aṇuṇyabhūṣo bhavatu deśastyaktastayā śubhe //
tataścūrṇīkṛte deśeka bhadrāmādāya vāripaḥ /
adadāccharaṇaṃ gatvā bhāryāmāṅgirasāya vai //
pratigṛhya tu tāṃ bhāryāmucathyaḥ sumanā'bhavat /
mumoca ca jagadduḥkhānmarutaścaiva nirmalāḥ //
tataḥ sa labdhvā tāṃ bhāryāṃ varuṇaṃ prāha dharmavit /
ucathyaḥ sumahātejā yattucchṛṇu narādhipa //
mayaiṣā tapasā prāptā krośataste jalādhipa /
ityuktvā tāmupādāya svameva bhavanaṃ yayau //
eṣa rājannīdṛśo vai ucathyo brāhmaṇarṣabhaḥ /
bravīmi hānyaṃ brūhi tvamucathyātkṣatriyaṃ varam //
Original text: Mahābhārata (southern recension) · Edition: Śrīman Mahābhāratam, ed. T. R. Krishnacharya and T. R. Vyasacharya, Nirnaya Sagar Press, Bombay 1906–1910; e-text by SARIT (Shrinivasa Varakhedi and others) · SARIT: Search and Retrieval of Indic Texts · SARIT (e-text) via Internet Archive · CC BY-SA 3.0