Mahabharata · Chapter 13.252
atha vyomni mahāñśabdaḥ savidyutstanayitnumān /
meghaiśca gaganaṃ nīlaṃ saṃruddhamabhavaddhanaiḥ //
prāvṛṣīva ca parjanyo vavṛṣe nirmalaṃ payaḥ /
tamaśvaivābhavaddhoraṃ diśaśca na cakāśire //
tato devagirau tasminramye puṇye sanātane /
na śarvaṃ bhūtasaṅghaṃ vā dadṛśurmanayastadā //
vyabhraṃ ca gaganaṃ sadyaḥ kṣaṇena samapadyata /
tīrthayātrāṃ tato viprā jagmuścānye yathāgatam //
tadadbhutamacintyaṃ ca dṛṣṭvā te vismitā'bhavan /
śaṅkarasyomayā sārdhaṃ saṃvādaṃ tvatkathāśrayam //
sa bhavānpuruṣavyāghra brahmabhūtaḥ sanātanaḥ /
yadarthamanuśiṣṭā smo giripṛṣṭhe mahātmanā //
dvitīyaṃ tvadbhutamidaṃ tvattejaḥkṛtamadya vai /
dṛṣṭvā ca vismitāḥ kṛṣṇa sā ca naḥ smṛtirāgatā //
etatte devadevasya māhātmyaṃ kathitaṃ prabho /
kapardino girīśasya mahābāho janārdana //
ityuktāḥ sa tadā kṛṣṇastapovananivāsibhiḥ /
mānayāmāsa tānsarvānṛṣīndevakinandanaḥ //
atharṣayaḥ samprahṛṣṭāḥ punaste kṛṣmamabruvan /
punaḥpunardarśayāsmānsadaiva madhusūdana //
na hi naḥ sā rati svarge yā ca tvaddarśane vibho /
tadṛtaṃ ca mahābāho yadāha bhagavānbhavaḥ //
etatte sarvamākhyātaṃ rahasyamarikarśana /
tvameva hyartatattvajñaḥ pṛṣṭo'smānpṛcchase yadā //
tadasmābhiridaṃ guhyaṃ tvatpriyārthamudāhṛtam /
na ca te'viditaṃ kiñcittriṣu lokeṣu vidyate //
janma caiva prasūtiśca yaccānyatkāraṇaṃ vibho /
vayaṃ tu bahucāpalyādaśaktā guhyadhāraṇe //
tataḥ sthite tvayi vibho laghutvātpralapāmahe /
na hi kiñcittadāścaryaṃ yanna vetti bhavāniha //
divi vā bhuvi vā deva sarvaṃ hi viditaṃ tava /
sādhayāma vayaṃ kṛṣṇa buddhiṃ puṣṭimavāpnuhi //
putraste sadṛśastāta viśiṣṭo vā bhaviṣyati /
mahāprabhāvasaṃyukto dīptikīrtikaraḥ prabhuḥ //
bhīṣma uvāca /
tataḥ praṇamya deveśaṃ yādavaṃ puruṣottamam /
pradakṣiṇamupāvṛtya prajagmuste maharṣayaḥ //
soyaṃ nārāyaṇaḥ śrīmandīptyā paramayā yutaḥ /
vrataṃ yathāvattaccīrtvā dvārakāṃ punarāgamat //
pūrṇe ca daśame māsi putro'sya paramādbhutaḥ /
rukmiṇyāṃ sammato jajñe śūro vaṃśadharaḥ prabho //
sa kāmaḥ sarvabhūtānāṃ sarvabhāvagato nṛpa /
asurāṇāṃ surāṇāṃ ca caratyantargataḥ sadā //
soyaṃ puruṣaśārdūlo meghavarṇaścaturbhujaḥ /
saṃśritaḥ pāṇḍavānpremṇā bhavantaścainamāśritāḥ //
kīrtirlakṣmīrdhṛtiścaivaka svargamārgastathaiva ca /
yatraiṣa saṃsthitastatra devo viṣṇustrivikramaḥ //
sendrā devāstrayastriṃśadeṣa nātra vicāraṇā /
ādidevo mahādevaḥ sarvabhūtapratiśrayaḥ //
anādinidhano'vyakto mahātmā madhusūdanaḥ /
ayaṃ jāto mahātejāḥ surāṇāmarthasiddhaye //
sudustarārthatattvasya vaktā kartā ca mādhavaḥ /
tava pārtha jayaḥ kṛtsnastava kīrtistathā'tulā //
taveyaṃ pṛthivī devī kṛtsnā nārāyaṇāśrayāt /
ayaṃ nāthastavācintyo yasya nārāyaṇo gatiḥ //
sa bhavāṃstvamupādhvaryū raṇāgnau hutavānnṛpān /
kṛṣṇasruveṇa mahatā yugāntāgnisamena vai //
duryodhanaśca śocyosau saputrabhrātṛbāndhavaḥ /
kṛtavānyo'budhaḥ krodhāddharigāṇḍīvivigraham //
daiteyā dānavendrāśca mahākāyā mahābalāḥ /
cakrāgnau kṣayamāpannā dāvāgnau śalabhā iva //
pratiyoddhuṃ na śakyo hi mānuṣaireva saṃyuge /
vihīnaiḥ puruṣavyāghra sattvaśaktibalādibhiḥ //
jayo yogī yugāntābhaḥ savyasācī raṇāgragaḥ /
tejasā hatavānsarvaṃ suyodhanavalaṃ nṛpa //
yattu govṛṣabhāṅkena munibhyaḥ samudāhṛtam /
purāṇaṃ himavatpṛṣṭhe tanme nigadataḥ śṛṇu //
yāvattasya bhavetpuṣṭistejo jīptiḥ parākramaḥ /
prabhāvaḥ sannatirjanma kṛṣṇe tattriguṇaṃ vibho //
kaḥ śaknotyanyathā kartuṃ tadyadi syāttathā śṛṇu /
yatraḥ kṛṣṇo hi bhagavāṃstatra puṣṭiranuttamā //
vayaṃ tvihālpamatayaḥ paratantrāḥ suviklabāḥ /
jñānapūrvaṃ prapannāḥ smo mṛtyoḥ panthānamavyayam //
bhavāṃścāpyārjavaparaḥ pūrvaṃ kṛtvā pratiśrayam /
rājavṛttaṃ na labhate pratijñāpālane rataḥ //
atyevātmavadhaṃ loke rājaṃstvaṃ bahu manyase /
na hi pratijñā yā dattā tāṃ prahātumarindama //
kālenāyaṃ janaḥ sarvo nihato raṇamūrdhani /
vayaṃ ca kālena hatāḥ kālo hi parameśvaraḥ //
na hi kālena kālajñaḥ spṛṣṭaḥ śocitumarhasi /
kālo lohitaraktākṣaḥ kṛṣṇo daṇḍī sanātanaḥ //
tasmātkuntīsuta jñātīnneha śocitumarhasi /
vyapetamanyurnityaṃ tvaṃ bhava kauravanandana //
mādhavasyāsya mahātmyaṃ śrutaṃ yatkathitaṃ mayā /
tadeva tāvatparyāptaṃ sajjanasya nidarśanam //
vyāsasya vacanaṃ śrutvā nāradasya ca dhīmataḥ /
svayaṃ caiva mahārāja kṛṣṇasyārhatamasya vai //
prabhāvaścarṣipūgasya kathitaḥ sumahānmayā /
maheśvarasya saṃvādaṃ śailaputryāśca bhārata //
dhārayiṣyati yaścainaṃ mahāpuruṣasambhavam /
śṛṇuyātkathayedvā yaḥ sa śreyo labhate param //
bhavitāraśca tasyātha sarve kāmā yathepsitāḥ /
pretya svargaṃ ca labhate naro nāstyatra saṃśayaḥ //
nyāyyaṃ śreyobhikāmena pratipattuṃ janārdanaḥ /
eṣa evākṣayo vipraiḥ stuto rājañjanārdanaḥ //
maheśvaramukhotsṛṣṭā ye ca dharmaguṇāḥ smṛtāḥ /
te tvayā manasā dhāryāḥ kururāja divāniśam //
evaṃ te vartamānasya samyagdaṇḍadharasya ca /
prajāpālanadakṣasya svargaloko bhaviṣyati //
dharmoṇāpi sadā rājanprajā rakṣitumarhasi /
yastasya vipulo daṇḍaḥ samyagdharmaḥ sa kīrtyate //
ya eṣa kathito rājanmayā sajjanasannidhau /
śaṅkarasyomayā sārdhaṃ saṃvādo dharmasaṃhitaḥ //
śrutvā vā śrotukāmo vā'pyarcayedvṛṣabhadhvajam /
viśuddheneha bhāvena ya icchedbhūtimātmanaḥ //
eṣa tasyānavadyasya nāradasya mahātmanaḥ /
sandeśo devapūjārthaṃ taṃ tathā kuru pāṇḍava //
etadatyadbhutaṃ vṛttaṃ puṇye hi bhavati prabho /
vāsudevasya kaunteya sthāṇoścaiva svabhāvajam //
daśavarśasahasrāṇi badaryāmeṣa śāśvataḥ /
tapaścacāra vipulaṃ saha gāṇḍīvadhanvanā //
triyugau puṇḍarīkākṣau vāsudevadhanañjayau /
viditau nāradādetau mama vyāsācca pārthiva //
bāla eva mahābāhuścakāra kadanaṃ mahat /
kaṃsasya puṇḍarīkākṣo jñātitrāmārthakāraṇāt //
karmaṇāmasya kaunteya nāntaṃ saṅkhyātumutsahe /
śāśvatasya purāṇasya puruṣasya yudhiṣṭhira //
dhruvaṃ śreyaḥ paraṃ tāta bhaviṣyati tavottamam /
yasya te puruṣavyāghraḥ sakhā cāyaṃ janārdanaḥ //
duryodhanaṃ tu śocāmi pretya loke'pi durmatim /
yatkṛte pṛthivī sarvā vinaṣṭā sahayadvipā //
duryodhanāparādhena karṇasya śakunestathā /
duḥśāsanavaturthānāṃ kuravo nidhanaṃ gatāḥ //
vaiśampāyana uvāca /
evaṃ sambhāṣamāṇe tu gāṅgeye puruṣarṣabhe /
tūṣṇīṃ babhūva kauravyo madhye teṣāṃ mahātmanām //
tacchrutvā vismayaṃ jagmurdhṛtarāṣṭrādayo nṛpāḥ /
sampūjya manasā kṛṣṇaṃ sarve prāñjalaya'bhavan //
ṛṣayaścāpi te sarve nāradapramukhāstadā /
pratigṛhyābhyanandanta tadvākyaṃ pratipūjya ca //
ityetadakhilaṃ sarvaiḥ pāṇḍavo bhrātṛbhiḥ saha /
śrutavānsumahāścaryaṃ puṇyaṃ bhīṣmānuśāsanam //
vaiśampāyana uvāca /
yudhiṣṭhirastu gāṅgeyaṃ viśrāntaṃ bhūridakṣiṇam /
punareva mahābuddhiḥ paryapṛcchanmahīpatiḥ //
Original text: Mahābhārata (southern recension) · Edition: Śrīman Mahābhāratam, ed. T. R. Krishnacharya and T. R. Vyasacharya, Nirnaya Sagar Press, Bombay 1906–1910; e-text by SARIT (Shrinivasa Varakhedi and others) · SARIT: Search and Retrieval of Indic Texts · SARIT (e-text) via Internet Archive · CC BY-SA 3.0