Mahabharata · Chapter 12.258
dvandvāsi mokṣajijñāsurarthadharmānutiṣṭhataḥ /
vakrā guṇavatā śiṣyaḥ śrāvyaḥ pūrvamidaṃ mahat //
ākāśaṃ māruto jyotirā--pṛthvī ca pañcamī /
bhāvābhāvau ca kālaśca sarvabhūteṣu pañcasu //
antarātmakamākāśaṃ tanmayaṃ śrotramindriyam /
tasya śabdaṃ guṇaṃ vidyānmuniḥ śāstravidhānavit //
caraṇaṃ mārutātmeti prāṇāpānau ca tanmayau /
sparśanaṃ cendriyaṃ vidyāttathā sparśaṃ ca tanmayam //
tāpaḥ pākaḥ prakāśaśca jyotiścakṣuśca tanmayam /
tasya rūpaṃ guṇaṃ vidyāttamonāśakamātmavān //
prakledo dravatā sneha ityapāmupadiśyate / [asṛṅbhajjā ca yaccānyatsnigdhaṃ vidyāttadātmakam // ]
rasanaṃ cendriyaṃ jihvā rasaścāpāṃ guṇo mataḥ //
sanghātaḥ pārthivo dhāturasthidantanakhāni ca /
śmaścu roma ca keśāśca sirā snāyu ca carma ca //
indriyaṃ ghrāṇasañjñātaṃ nāsiketyabhisañjñitā /
gandhaścaivendriyārtho'yaṃ vijñeyaḥ pṛthivīmayaḥ //
uttareṣu guṇāḥ sarve santi pūrveṣu nottarāḥ /
pañcānāṃ bhūtasaṅghānāṃ santatiṃ munayo viduḥ //
mano navamameṣāṃ tu buddhistu daśamī smṛtā /
ekādaśastvantarātmā sa sarvaḥ para ucyate //
vyavasāyātmikā buddhirmano vyākaraṇātmakam /
karmānumānādvijñeyaḥ sa jīvaḥ kṣetrasañjñakaḥ //
ebhiḥ kālātmakairbhāvairyaḥ sarvaiḥ sarvamanvitam /
paśyatyakaluyaṃ buddhyā sa mohaṃ nānuvartate //
Original text: Mahābhārata (southern recension) · Edition: Śrīman Mahābhāratam, ed. T. R. Krishnacharya and T. R. Vyasacharya, Nirnaya Sagar Press, Bombay 1906–1910; e-text by SARIT (Shrinivasa Varakhedi and others) · SARIT: Search and Retrieval of Indic Texts · SARIT (e-text) via Internet Archive · CC BY-SA 3.0