Mahabharata · Chapter 12.237

priyaḥ sarvasya lokasya sarvasatvābhinanditaḥ /
guṇaiḥ tarpairupetaśca konvasti bhuvi mānavaḥ //
bhīṣma uvāca /

atra te vartayiṣyāmi pṛcchato bharatarṣabha /
ugrasenasya saṃvādaṃ nārade keśavasya ca //
ugrasena uvāca /

yasya sankalpate loko nāradasya prakīrtane /
manye sa guṇasampanno brūhi tanmama pṛcchataḥ //
vāsudeva uvāca /

kukurādhipa yānmanye śṛṇu tānme vivakṣataḥ /
nāradasya guṇānsādhūnsankṣepeṇa narādhipa //

na cāritranimitto'syāhankāro dehapātanaḥ /
abhinnaśrutacāritrastasmātsarvatra pūjitaḥ //

aratiḥ krodhacāpalye bhayaṃ naitāni nārade //
adīrghasūtraḥ śūraśca tasmātsarvatra pūjitaḥ //

upāsyo nārado bāḍhaṃ vāci nāsya vyatikramaḥ /
kāmato yadi vā lobhāttasmātsarvatra pūjitaḥ //

adhyātmavidhitattvajñaḥ kṣāntaḥ śakto jitendriyaḥ /
ṛjuśca satyavādī ca tasmātsarvatra pūjitaḥ //

tejasā yaśasā buddhyā jñānena vinayena ca /
janmanā tapasā vṛddhastasmātsarvatra pūjitaḥ //

suśīlaḥ sukhasaṃveśaḥ subhojaḥ svādaraḥ śuciḥ /
suvākyaścāpyanīrṣyaśca tasmātsarvatra pūjitaḥ //

kalyāṇaṃ kurute bāḍhaṃ pāpamasminna vidyate /
na prīyate parānarthaistasmātsarvatra pūjitaḥ //

vedaśrūtibhirākhyānairarthānabhijigīṣati /
titikṣuranavajñaśca tasmātsarvatra pūjitaḥ //

samatvācca priyo nāsti nāpriyaśca kathañcana /
mano'nukūlavādī ca tasmātsarvatra pūjitaḥ //

bahuśrutaścitrakathaḥ paṇḍito'nalaso'śaṭhaḥ /
adīno'krodhano'lubdhastasmātsarvatra pūjitaḥ //

nārthe dhane vā kāme vā bhūtapūrvo'sya vigrahaḥ /
doṣāścāsya samucchinnāstasmātsarvatra pūjitaḥ //

dṛḍhabhaktiranindyātmā śrutavānanṛśaṃsavān /
vītasammohadoṣaśca tasmātsarvatra pūjitaḥ //

asaktaḥ sarvasaṅgeṣu saktātmeva ca lakṣyate /
adīrghasaṃśayo vāgmī tasmātsarvatra pūjitaḥ //

samādhirnāsya kāmārthai nātmānaṃ stauti karhicit /
anīrṣurmṛdusaṃvādastasmātsarvatra pūjitaḥ //

nāhankāre muktirasya cāritre buddhirāsthitā / vedārthavidvibhāgena yajñavidyogavitkaviḥ /
bhaktimānya sadā vidvāṃstasmātsarvatra pūjitaḥ //

triguṇaṃ guṇabhoktāraṃ pañcayajñātmakaṃ tathā /
yathāvatsa vijānāti tasmātsarvatra pūjitaḥ //

kalyāṇaṃ kurute bāḍhaṃ pāpamasminna vidyate / na prīyate parānarthaistasmātsarvatra pūjyate //

lokasya vividhaṃ cittaṃ prekṣate cāpyakutsayan /
saṃsargavidyākuśalastasmātsarvatra pūjitaḥ //

nāsūyatyāgamaṃ kañcitsvanayenopajīvati /
abandhyakālo'vaśyātmā tasmātsarvatra pūjitaḥ //

kṛtaśramaḥ kṛtaprajño na ca tṛptaḥ samādhitaḥ /
nityayukto'pramattaśca tasmātsarvatra pūjitaḥ //

nāpatrapaśca yuktaśca niyuktaḥ śreyase paraiḥ /
abhettā paraguhyānāṃ tasmātsarvatra pūjitaḥ //

na hṛṣyatyarthalābheṣu nālābhe tu vyathatyapi /
sthirabuddhirasaktātmā tasmātsarvatra pūjitaḥ //

taṃ sarvaguṇasampannaṃ dakṣaṃ śucimanāmayam /
kālajñaṃ ca priyajñaṃ ca kaḥ priyaṃ na kariṣyati //

ityuktaḥ sampraśasyainamugraseno gato gṛhāt /
āste kṛṣṇastathaikānte paryaṅke ratnabhūṣite //

kadācittatra bhagavānpraviveśa mahāmuniḥ /
tamabhyarcya yathānyāyaṃ tūṣṇīmāste janārdanaḥ //

taṃ khinnamiva saṃlakṣya keśavaṃ vākyamabravīt / kimidaṃ keśava tava vaimanasyaṃ janārdana /
abhūtapūrvaṃ govinda tanme vyākhyātumarhasi //
śrīvāsudeva uvāca /

nāsuhṛtparamaṃ me'dya nāpado'rhati veditum /
apaṇḍito vāpi suhṛtpaṇḍito vā'pyanātmavān //

sa tvaṃ suhṛcca vidvāṃśca jitātmā śrotumarhasi /
apyetaddhṛdi yadduḥkhaṃ tadbhavāñśrotumarhati //

dāsyamaiśvaryavādena jñātīnāṃ ca karomyaham /
dviṣanti satataṃ kruddhā jñātisambandhivāndhavāḥ //

divyā api tathā bhogā dattāsteṣāṃ mayā pṛthak /
tathā'pi ca dviṣanto māṃ vartante ca parasparam //
nārada uvāca /

anāyasena śastreṇa parimṛjyānumṛjya ca /
jihvāmuddhara caiteṣāṃ na vakṣyanti tataḥ param //
bhagavānuvāca /

anāyasaṃ kathaṃ vindyāṃ śastraṃ munivarottama /
yenaṣāmuddhare jihvāṃ brūhi tanme yathātatham //
nārada uvāca /

gohiraṇyaṃ ca vāsāṃsi ratnādyaṃ yaddhanaṃ bahu /
āsye prakṣipa caiteṣāṃ śastrametadanāyasam //

suhṛtsambandhimitrāṇāṃ gurūṇāṃ svajanasya ca /
ākhyātaṃ śasrametaddhi tena cchindhi punaḥ punaḥ //

tavaiśvaryapradānāni ślādhyameṣāṃ vacāṃsi ca /
samarthaṃ tvāmabhijñāya pravadanti ca te narāḥ //
bhīṣma uvāca /

tataḥ prahasya bhagavānsampūjya ca mahāmunim /
tathā'karonmahātejā munivākyena coditaḥ //

evamprabhāvo brahmarṣirnārado munisattamaḥ /
pṛṣṭavānasi yanmāṃ tvaṃ taduktaṃ rājasattama //

sarvadharmahite yuktāḥ satyadharmaparāyaṇāḥ / lokapriyatvaṃ gacchanti jñānavijñānakovidāḥ //